原典講読『結婚愛』97,98

(1)原文

97. (viii.) Quod apud hominem amor conjugialis sit in amore sexus sicut gemma in sua matrice. Sed hoc quia modo comparatio est, explicabitur in articulo nunc sequente; per illam etiam illustratur, quod amor sexus sit externi seu naturalis hominis, et amor conjugialis interni seu spiritualis hominis (ut mox supra n. 95. ostensum est).

 

(2)直訳

97. (viii.) Quod apud hominem amor conjugialis sit in amore sexus sicut gemma in sua matrice.― (8) 人間のもとで、結婚愛は、宝石がその母岩の中にあるように、性愛の中にあること。

Sed hoc quia modo comparatio est, explicabitur in articulo nunc sequente; しかし、このことは単なるたちえ(比較)であるので、続く(次の)の中で今や説明される(未来)

per illam etiam illustratur, quod amor sexus sit externi seu naturalis hominis, et amor conjugialis interni seu spiritualis hominis (ut mox supra n. 95. ostensum est). それによってもまた説明される(照らされる)、性愛が外なる人、すなわち自然的な人のものであること、また結婚愛が、内なる人、すなわち、霊的な人のもの〔である〕(すぐ上に95番、示されているように)。

 

(3)訳文

 97.(8) 人間のもとで、結婚愛は、宝石がその母岩の中にあるように、性愛の中にある。

 しかし、このことは単なるたちえであるので、次の節の中で今や説明される。それによってもまた、性愛が外なる人、すなわち自然的な人のものであり、(直前の95番に示されているように)結婚愛が、内なる人、すなわち、霊的な人のものであることが照らされる。

 

(1)原文

98. (ix.) Quod amor sexus apud hominem non sit origo amoris conjugialis, sed quod sit primum ejus, ita sicut est externum naturale, cui implantatur internum spirituale. Agitur hic de amore vere conjugiali, et non de amore vulgari qui etiam conjugalis{1} vocatur, et apud quosdam non aliud est quam amor sexus limitatus; amor autem vere conjugialis solum est apud illos, qui avent sapientiam, et inde plus et plus progrediuntur in illam; hos Dominus praevidet, et illis amor conjugialem providet; qui amor quidem inchoat apud illos ab amore sexus, seu potius per hunc amorem, sed usque non oritur ex illo; oritur enim sicut sapientia promovet gradum et prodit in lucem apud illum; nam sapientia et ille amor sunt individui comites. [2] Quod amore conjugialis inchoet per amorem sexus, est quia antequam consors invenitur, amatur sexus communiter, ac spectatur visu amabili; et agitur civili moralitate cum illo; est enim adolescens in electione, et tunc ex insita inclinatione ad conjugium cum una, quae latet in adyto mentis ejus, blande calescit ejus externum; et quia determinationes ad conjugium protrahuntur ex variis causis usque ad mediam juventutem, ac interea initium illius amoris est sicut libido, quae apud aliquos abit in amorem sexus actualiter, at usque apud illos non remittitur fraenum ejus ulterius quam quantum conducit sanitati: sed haec dicta sunt de sexu masculino, quia huic illecebra est, quae actualiter accendit, non autem de sexu feminino. [3] Ex his patet, quod amor sexus non sit origo amoris vere conjugialis, sed quod sit primum ejus tempore, non autem fine; quod enim primum fine est, hoc in mente et ejus intentione est primum, quia primarium; sed ad hoc primum non acceditur nisi quam successive per media; haec non sunt prima in se, sed modo promoventia ad primum in se.

 

@1. Sic editio princeps. Fortassis ab Auctore scriptum est conjugialis. Cum hujus operis articulo n.534, cf. V. C. R., n. 847 (editionis principis); videatur etiam V. C. R., n. 805; sed videatur infra, n. 203.

ACN版の脚注にはつぎのようにあります。N. BRUCE ROGERS 1995

Prima editio: conjugals. Sed vox conjugalis apparet solummodo septies in Swedenborgii scriptis theologicis, quinquies in duobus locis, quorum utrumque sumptum est ab priori opere in quo vox scripta fuit conjugialis. Cf. Veram Christianam Religionem n. 805 cum Continuatione de Ultimo Judicio n. 51; et ibidem n. 847 cum De Amore Conjugiali n. 534. Ex quibus patet quod conjugalis in illis locis sit error typographi pro conjugiali.

 

(2)直訳

98. (ix.) Quod amor sexus apud hominem non sit origo amoris conjugialis, sed quod sit primum ejus, ita sicut est externum naturale, cui implantatur internum spirituale.― (9) 人間のもとの性愛は結婚愛の起源ではないこと、しかし、その最初のものである、そのように外なる自然的なものとしてであり、それに内なる霊的なものが植え付けられていること。

Agitur hic de amore vere conjugiali, et non de amore vulgari qui etiam conjugialis{1} vocatur, et apud quosdam non aliud est quam amor sexus limitatus; ここに扱われている、真の結婚愛について、また普通の愛ではない〔扱っていない〕、それもまた結婚のものと呼ばれるが、またある者のもとで制限された性愛以外の何らかのものではない。

amor autem vere conjugialis solum est apud illos, qui avent sapientiam, et inde plus et plus progrediuntur in illam; けれども、真の結婚愛は彼らのもとにだけある、その者は知恵を熱望する、またここからさらにまたさらにそれへ進む。

hos Dominus praevidet, et illis amor conjugialem providet; このことを主は予見する、また彼らに結婚愛を備える。

qui amor quidem inchoat apud illos ab amore sexus, seu potius per hunc amorem, sed usque non oritur ex illo; その愛は、確かに、彼らのもとで性愛から始まる、すなわち、むしろ、この愛によって、しかしそれでも、それから起こらない。

oritur enim sicut sapientia promovet gradum et prodit in lucem apud illum; というのは、知恵は段階を進める、また光の中で示すほど、起こるから、彼らのもとで。

nam sapientia et ille amor sunt individui comites. なぜなら、知恵とその愛は分離できない仲間であるからである。

[2] Quod amore conjugialis inchoet per amorem sexus, est quia antequam consors invenitur, amatur sexus communiter, ac spectatur visu amabili; [2] 結婚愛が性愛を通して始まることは、(女)仲間(配偶者)に出会う前に全般的に(通例)異〕性が愛されるからである、そして愛らしい視覚で(目で)見られる。

et agitur civili moralitate cum illo; またそれらとともに礼儀正しい(振る舞い)で礼儀正しく(市民的に=丁寧に)扱われる。

est enim adolescens in electione, et tunc ex insita inclinatione ad conjugium cum una, quae latet in adyto mentis ejus, blande calescit ejus externum; というのは、青年(若者)は選択の中にいるから、またその時、一人のものとの結婚に向けて生来の傾向(性向)から、それは彼の心の至聖所(聖なる場所)の中に隠れている、彼の外なるものが優しく温かくなる。

et quia determinationes ad conjugium protrahuntur ex variis causis usque ad mediam juventutem, ac interea initium illius amoris est sicut libido, quae apud aliquos abit in amorem sexus actualiter, at usque apud illos non remittitur fraenum ejus ulterius quam quantum conducit sanitati: また、結婚への決定(決心)はいろいろな理由から壮年期の真ん中まで引き伸ばされる、そしてその間に、その愛の始まりに情欲のように存在する、それはある者のもとで実際に性愛の中へ逸れる、しかしそれでも、彼らのもとでさらに遠く(先に)彼の抑制(馬勒)はゆるめられない、健康に役立つ(導く)かぎり(その程度に)外に。

sed haec dicta sunt de sexu masculino, quia huic illecebra est, quae actualiter accendit, non autem de sexu feminino. しかし、これらは男の性について言われた、これに誘惑があるので、それは実際に火をつける(刺激する)、けれども、女の性についてではない。

[3] Ex his patet, quod amor sexus non sit origo amoris vere conjugialis, sed quod sit primum ejus tempore, non autem fine; [3] これらから明らかである、性愛は真の結婚愛の起源でないこと、しかし、時間でその最初のものであること、けれども、目的で〔最初のもの〕はない。

quod enim primum fine est, hoc in mente et ejus intentione est primum, quia primarium; というのは、最初のものは目的であるから、これは心とその意図の中で最初のものである、主要なもの(第一位のもの)〔である〕ので。

sed ad hoc primum non acceditur nisi quam successive per media; しかし、この最初のものは近づけられない、手段(方法)を通して継続的に(だんだんと)外にでないなら。

haec non sunt prima in se, sed modo promoventia ad primum in se. これ〔手段〕はそれ自体では最初のものではない、しかし、本質的に最初のものへの単なる促進させる〔ものである〕。

 

@1. Sic editio princeps. Fortassis ab Auctore scriptum est conjugialis. 注1 このように初版に。おそらく。著者によりconjugialisと書かれた。〔すなわち、”i”が抜け落ちているが、以下にあるようにスヴェーデンボリは”i”を付けて書いているので、ここでもそうしたのではないか、ということ〕

Cum hujus operis articulo n.534, cf. V. C. R., n. 847 (editionis principis); 

videatur etiam V. C. R., n. 805; sed videatur infra, n. 203.

ACN版の脚注にはつぎのようにあります。N. BRUCE ROGERS 1995

Prima editio: conjugalis. Sed vox conjugalis apparet solummodo septies in Swedenborgii scriptis theologicis, quinquies in duobus locis, quorum utrumque sumptum est ab priori opere in quo vox scripta fuit conjugialis. Cf. Veram Christianam Religionem n. 805 cum Continuatione de Ultimo Judicio n. 51; et ibidem n. 847 cum De Amore Conjugiali n. 534. Ex quibus patet quod conjugalis in illis locis sit error typographi pro conjugiali.

(……これらから、それらの箇所の中でconjugalisとあるのは、conjugialiとしての印刷の間違いであることが明らかである)

 

(3)訳文

 98.(9) 人間のもとの性愛は結婚愛の起源ではない、しかし、その最初のものである、そのように外なる自然的なものとしてであり、それに内なる霊的なものが植え付けられている。

 ここに扱われている真の結婚愛は、普通の愛ではない、それもまた結婚のものと呼ばれるが、ある者のもとで制限された性愛以外の何らかのものではない。けれども、真の結婚愛は、知恵を熱望し、ここからさらにまたさらにそれへ進む者のもとにだけある。このことを主は予見され、彼らに結婚愛を備えられている。その愛は、確かに、彼らのもとで性愛から、すなわち、むしろ、この愛によって始まる、しかしそれでも、それ〔性愛〕から起こらない。というのは、知恵は段階を進め、光の中で示すほど、彼らのもとで起こるから。なぜなら、知恵とその愛は分離できない仲間であるからである。

 [2] 結婚愛が性愛を通して始まることは、配偶者に出会う前に全般的に異〕性が愛され、そして愛らしい目で見られ、またそれらとともに儀正しく、丁寧に扱われるからである。というのは、若者は選択の中にいるからであり、またその時、一人のものとの結婚に向けての生来の性向から、それ〔性向〕は彼の心の聖なる場所の中に隠れているが、彼の外なるものは優しく温かいものになるからである。また、結婚への決定(決心)はいろいろな理由から壮年期の真ん中まで引き伸ばされ、そしてその間に、その愛の始まりに情欲のように存在する。それはある者のもとで実際に性愛の中へ逸れる、しかしそれでも、健康に役立つかぎり、彼らのもとでさらに遠くその抑制はゆるめられない。しかし、これらは男性について言われた、男性には実際に刺激する誘惑があるからである、けれども、女性についてではない。

 [3] これらから、性愛は真の結婚愛の起源ではなく、しかし、時間でその最初のものである、けれども、目的で〔最初のもの〕はないことが明らかである。というのは、最初のものは目的であり、これは第一位のものであるので、心とその意図の中で最初のものであるから。しかし、この最初のものは、手段を通して継続的に外にでないなら近づけられない。これ〔手段〕はそれ自体では最初のものではなく、本質的に最初のものへ単に促進させる〔ものである〕。

原典講読『結婚愛』99,100

(1)原文

99. (x.) Quod dum amor conjugialis implantatus est, Amor sexus invertat se, et fiat Amor sexus castus. Dicitur quod tunc amor sexus invertat se, quia dum amor conjugialis venit ad suam originem, quae est in interioribus mentis, videt amorem sexus non ante se sed post se, seu non supra se sed infra se, et sic sicut id quod in transeundo reliquit. Similiter ut fit, dum quis scandit ab officio per officia ad quoddam supereminens dignitate, et deinde respicit post se seu infra se officia quae pertransierat: aut dum quis intendit peregrinationem ad aulam cujusdam regis, post adventum invertit aspectum ad illa quae viderat in via. Quod tunc amor sexus permaneat, et fiat castus, et tamen priori suavior illis qui in amore vere conjugiali sunt, ex descriptione ejus ab illis qui in spirituali mundo sunt, in binis Memorabilibus inde (n. 44 et 55), videri potest.

 

(2)直訳

99. (x.) Quod dum amor conjugialis implantatus est, Amor sexus invertat se, et fiat Amor sexus castus.― (10) 結婚愛が植え付けられている時、性愛はひっくり返り、貞潔な性愛になること。

Dicitur quod tunc amor sexus invertat se, quia dum amor conjugialis venit ad suam originem, quae est in interioribus mentis, videt amorem sexus non ante se sed post se, seu non supra se sed infra se, et sic sicut id quod in transeundo reliquit. その時、性愛がひっくり返えることが言われた、結婚愛がその起源へやって来る時、それは心の内側に(内的なものの中に)ある、性愛をそれ自体の前でなく、しかし、それ自体の後ろに見るからである、すなわち、それ自体の上方でなく、しかしそれ自体の下方に、またこのように、それを、通り過ぎたものの中に残ったもののように。

Similiter ut fit, dum quis scandit ab officio per officia ad quoddam supereminens dignitate, et deinde respicit post se seu infra se officia quae pertransierat: 同様に、たとえば(~のように)生じる、だれかが上がる、任務から任務へ、ある卓越した地位へ、またその後、自分の後ろを、または自分の任務の下方を、それらを通り抜けた。

aut dum quis intendit peregrinationem ad aulam cujusdam regis, post adventum invertit aspectum ad illa quae viderat in via. または、ある者が、ある王国の宮殿へ旅行を〔心を〕向けた、到着の後、視覚(見る方向)をひっくり返す、それらへ、それらは途中で見た。

Quod tunc amor sexus permaneat, et fiat castus, et tamen priori suavior illis qui in amore vere conjugiali sunt, ex descriptione ejus ab illis qui in spirituali mundo sunt, in binis Memorabilibus inde (n. 44 et 55), videri potest. その時、性愛は残る、また貞潔なものになる、またそれでも前のものに彼らにさらに心地よい(甘い)、その者は真の結婚愛の中にいる、彼らにその記述から、その者は霊界の中にいる、二つのメモリビリアの中に(4455番☆)、そこに見られることができる。

☆『結婚愛』はこれまで柳瀬訳と長島訳がでています。そしてこの箇所を両者とも「44, 45番」と間違えています! 45番はメモラビリアではありません。ちょっとでも見返せば(どんな内容だったっけ、と)直ぐに間違い気付きそうなものです! 

 

(3)訳文

 99.(10) 結婚愛が植え付けられている時、性愛はひっくり返り、貞潔な性愛になる。

 心の内側に(内的なものの中に)ある結婚愛がその起源へやって来る時その時、性愛がひっくり返えることが言われた。性愛を前でなく、しかし、後ろに、すなわち、それ上方にでなく、下方に、またこのように、それを、通り過ぎたものの中に残ったもののように見るからである。

 例えば、だれかが、任務から任務へ、ある卓越した地位へ上がり、またその後、通り抜けた自分の後ろを、または自分の任務の下方を、または、ある者が、〔心を〕ある王国の宮殿への旅行へ向け、到着の後、見る方向を、それらは途中で見たものへひっくり返すのと同様になる。

 その時、性愛は残り、また貞潔なものになる、またそれでも前のものは真の結婚愛の中にいる彼らにさらに心地よいものであることは、霊界の中にいる者のその記述である二つのメモリビリア(4455)から見られることができる。

 

(1)原文

100. (xi.) Quod mas et foemina creati sint, ut sint ipsa forma conjugii boni et veri, est quia mas creatus est, ut sit intellectus veri, ita verum in forma, et femina creata est ut sit voluntas boni, ita bonum in forma, ac utrique ab intimis indita est inclinatio ad conjunctionem in unum (videatur supra n. 88); ita faciunt duo unam formam, quae aemulatur formam conjugialem boni et veri. Dicitur quod hanc aemuletur, quia non eadem est, sed ei similis; bonum enim quod se conjungit cum vero apud virum, est a Domino immediate, at bonum uxoris quod conjungit se cum vero apud virum, est a Domino mediate per uxorem, quare sunt duo bona, unum internum, alterum externum, quae conjungunt se cum vero apud maritum; ac faciunt, ut maritus constanter sit in intellectu veri, et inde sapientia per amorem vere conjugialem: sed de his in sequentibus plura.

 

(2)直訳

100. (xi.) Quod mas et foemina creati sint, ut sint ipsa forma conjugii boni et veri, est quia mas creatus est, ut sit intellectus veri, ita verum in forma, et femina creata est ut sit voluntas boni, ita bonum in forma, ac utrique ab intimis indita est inclinatio ad conjunctionem in unum (videatur supra n. 88); (11) 男と女は、善と真理の結婚の形そのものであるために創造されたことは、男は創造されているからである、真理の理解力であるように、そのように形の中の真理、また女は善の意志であるように創造されている、そのように形の中の善、そして、両方の者に最内部から一つのものの中に結合への性向が与えられた(植え付けられた)(上の88番に見られる)

ita faciunt duo unam formam, quae aemulatur formam conjugialem boni et veri. そのようにふたりは一つの形になっている、それは善と真理の結婚の形をまねている(似せている)

Dicitur quod hanc aemuletur, quia non eadem est, sed ei similis; これがまねている(似せている)ことが言われる、同じものでないからである、しかし、それに似たもの。

bonum enim quod se conjungit cum vero apud virum, est a Domino immediate, at bonum uxoris quod conjungit se cum vero apud virum, est a Domino mediate per uxorem, quare sunt duo bona, unum internum, alterum externum, quae conjungunt se cum vero apud maritum; というのは、男のもとで真理とそれ自体を結合する善は、主から直接に存在する、しかし、妻の善は、それは男のもとの真理とそれ自体を結合させる、妻を通して主から間接に〔存在する〕、それゆえ、二つの善は、一つは内なるもの、もう一つは外なるもの、それらがそれ自体を夫のもとの真理と結合させるから。

ac faciunt, ut maritus constanter sit in intellectu veri, et inde sapientia per amorem vere conjugialem: そしてつくる(ひき起こす)、夫が絶えず真理の理解力の中にいるように、またここから真の結婚愛を通して知恵。

sed de his in sequentibus plura. しかし、これらについて続くものの中で、多くのものが〔言われる〕。

 

(3)訳文

 100.(11) 男と女は、善と真理の結婚の形そのものであるために創造されたことは、男は、真理の理解力であるように、そのように形の中の真理であるよい創造され、また女は善の意志であるようにそのように形の中の善であるように創造され、そして、両方の者に最内部から一つのものへの結合の性向が植え付けられたからである(前の88番に見られる)。そのように二人は一つの形になっており、それは善と真理の結婚の形に似ている。

 これが似ている、と言われるのは、同じものでなく、しかし、似たものであるからである。というのは、男のもとで真理と結合する善は、主から直接に存在する、しかし、男のもとの真理と結合する妻の善は、妻を通して主から間接に存在する、それゆえ、一つは内なるもの、もう一つは外なるものである二つの善は、夫のもとの真理と結合し、そして、夫が絶えず真理の理解力の中に、またここから真の結婚愛を通して知恵の中にいるようにするからである。しかし、これらについて続くものの中で、多くのものが〔言われる〕。