(1) 原文
Quid conatus
3291. In idea spirituali percepi quid conatus, nempe, sicut spiritus, qui conatur omne suum malum diversimode secundum dispositionem exserere, ita spiritus est conatus ad omne malum; at quantum ejus exseritur per ideas, loquelas, aut actus{1}, tantum vadit conatus in actum, quare omnis idea est imago ejus, quantum ab eo. 1748, 23 Sept. Praeterea conatus abeunt in vires activas et efficientes, et ubi fiunt efficientes operantur secundum suam naturam, sed recipiuntur secundum naturam ejus et dispositionem a Domino, ita quoque secundum statum: vires activae efficientes vadunt sic iterum ibi in conatum, ita terminantur. 1748, 23 Sept.
@1 J.F.I. Tafel artes (sed cf. indicem ad Conatus, Indoles, et Malum) 『索引』の「Conatus」「Indoles」「Mallum」に次のようにあります――
Quod spiritus sit conatus ad omne malum, et quantum ex se, cogitat, loquitur, et agit, tantum conatus talis vadit in actum. n. 3291.
(2) 直訳
Quid conatus 何が努力(試み)か
3291. In idea spirituali percepi quid conatus, 霊的な観念の中で、私は知覚した、何が努力(試み)か
nempe, sicut spiritus, qui conatur omne suum malum diversimode secundum dispositionem exserere, すなわち、霊のように、その者は自分のすべての悪を努力する、いろいろな方法で配置(性質・調節)にしたがって行なうこと、
ita spiritus est conatus ad omne malum; そのように、霊はすべての悪への努力である。
at quantum ejus exseritur per ideas, loquelas, aut actus{1}, tantum vadit conatus in actum, しかし、どれだけ彼の〔悪が〕、観念、話すこと、または行動によって行なわれるか〔によって〕、それだけ努力は行為の中へ進む、
quare omnis idea est imago ejus, quantum ab eo. それゆえ、すべての観念は彼の映像である、彼から〔のものである〕かぎり。
1748, 23 Sept. 1748年9月23日。
Praeterea conatus abeunt in vires activas et efficientes, et ubi fiunt efficientes operantur secundum suam naturam, さらに、努力は活動的な、有効な力の中へ出る、またそこに有効なものになる、自分の性質にしたがって働く、
sed recipiuntur secundum naturam ejus et dispositionem a Domino, ita quoque secundum statum: しかし、彼の性質と主からの配置(性質・調節)にしたがって受け入れられる、そのように状態にしたがってもまた――
vires activae efficientes vadunt sic iterum ibi in conatum, ita terminantur. 活動的な、有効な力は、再び、そこに努力☆の中へ進む、そのように終結する。
☆ブッシュ訳ではこの努力を「行為」としている、(「終結する」、とあるので)おそらく正しいが、注は付いていない。
1748, 23 Sept. 1748年9月23日。
(3) 訳文
努力とは何か
3291. 霊的な観念の中で、私は、努力とは何か知覚した。すなわち、自分のすべての悪を、配置(性質)にしたがっていろいろな方法で行なうことに努力する霊のように、霊はすべての悪への努力である。しかし、彼の〔悪が〕、観念や話すことまたは行動によって行なわれば行なわれるほど、それだけ努力は行為の中へ進む。それゆえ、すべての観念は、彼から〔のものである〕かぎり彼の映像である。1748年9月23日。
さらに、努力は活動的な有効な力の中へ出る、またそこで有効なものになり、自分の性質にしたがって働く。しかし、彼の性質と主からの配置(性質)にしたがって、そのように状態にしたがってもまた受け入れられる――活動的な有効な力は、再び、そこの行為☆の中へ進み、そのように終結する。1748年9月23日。
☆この「行為」は原文では「努力」である。