原典講読『天界と地獄』no.379.

(1) 原文
379. Amor vere conjugialis nec dabilis est inter unum maritum et plures uxores; id enim destruit originem ejus spiritualem, quae est ut ex binis formetur una mens; proinde destruit conjunctionem interiorem, quae est boni et veri, quae est ex qua ipsa essentia illius amoris. Conjugium cum pluribus quam cum una est sicut intellectus divisus in plures voluntates; ac sicut homo non uni sed pluribus addicatus ecclesiis, sic enim destrahitur fides ejus usque ut nulla fiat. Angeli dicunt, quod plures uxores ducere sit prorsus contra Divinum ordinem; et quod id ex pluribus causis sciant, et quoque ex eo, quod ut primum cogitant de conjugio cum pluribus, abalienentur ab interna beatitudine et caelesti felicitate, et quod tunc fiant sicut ebrii, quia disjungitur bonum a suo vero apud illos; et quia interiora quae mentis eorum ex sola cogitatione cum aliqua intentione in talem statum veniunt, percipiunt clare quod conjugium cum pluribus quam cum una internum eorum claudat, et faciat ut loco amoris conjugialis se inferat amor lasciviae, qui amor abducit a caelo.{1} [2] Dicunt porro quod homo aegre hoc comprehendat, quia pauci sunt qui in genuino amore conjugiali sunt, et qui in illo non sunt, prorsus nihil sciunt de interiori jucundo, quod in illo amore est, sed solum de jucundo lasciviae, quod jucundum vertitur in injucundum post brevem cohabitationem; at jucundum amoris vere conjugialis non solum perstat ad senectam in mundo, sed etiam fit jucundum caeli post obitum, et tunc interiori jucundo impletur, quod perficitur in aeternum. Dixerunt etiam, quod beatitudines amoris vere conjugialis possint enumerari ad plura millia, quarum ne quidem una homini nota est, nec intellectu comprehendi potest ab aliquo, qui non in conjugio boni et veri est a Domino.
(2) 直訳
Amor vere conjugialis nec dabilis est inter unum maritum et plures uxores; 結婚愛は一人の夫と多くの妻の間にもありえない。
id enim destruit originem ejus spiritualem, quae est ut ex binis formetur una mens; なぜなら、そのことはその霊的な起源を破壊するから、それは二つのもの〔心〕から一つの心が形作られることである。
proinde destruit conjunctionem interiorem, quae est boni et veri, quae est ex qua ipsa essentia illius amoris. したがって、内的なものの結合を破壊する〔から〕、それは善と真理の〔結合〕である、それはそれからである☆その愛の本質そのもの。
☆ 直訳です。このquae(女性主格)とqua(女性奪格)は何を指すのでしょうか? 前のほうで該当する女性名詞はconjunctioしかみあたりません。それがex quaでしょう。するとquaeは何かわかりません。しばらく迷いましたが、全体を眺めていたら、これは「後ろ」のipsa essentia(女性主格)を指すのだな、と思いいたりました。論理も通るのでこの解釈でよいでしょう。
Conjugium cum pluribus quam cum una est sicut intellectus divisus in plures voluntates; 一人とよりも多くの者との結婚は、多くの意志に分割された理解力のようである。
ac sicut homo non uni sed pluribus addicatus ecclesiis, sic enim destrahitur fides ejus usque ut nulla fiat. そして一つでなく多くの教会に割り当てられた人間のようである、なぜなら、こうして彼の信仰は取り去られる☆から、何も生じないようにまでも。
☆ destraho? の単語は「レキシコン」にありません。おそらくdetrahoのミスプリでしょう(前にdestruoがあるので、それに引きづられて、det-をdest-と綴ったと思えます)、やや不思議なのは厳密な校訂をしていると思えるラテン原典に、この単語について何の注釈もないことです。ひょっとしてこの単語が存在するのでしょうか?
Angeli dicunt, quod plures uxores ducere sit prorsus contra Divinum ordinem; 天使たちは言った、多くの妻をめとることは神的な秩序にまったく反していること。
et quod id ex pluribus causis sciant, et quoque ex eo, quod ut primum cogitant de conjugio cum pluribus, abalienentur ab interna beatitudine et caelesti felicitate, et quod tunc fiant sicut ebrii, quia disjungitur bonum a suo vero apud illos; そしてそのことを多くの理由から知っていること、そしてまたこのことからも、多くの者との結婚について考えると直ぐに、内なる祝福と天界の幸福から引き離されること、そしてその時、酔いどれのようになること、彼らのもとで善はそれ自体の真理から切り離されるので。
et quia interiora quae mentis eorum ex sola cogitatione cum aliqua intentione in talem statum veniunt, percipiunt clare quod conjugium cum pluribus quam cum una internum eorum claudat, et faciat ut loco amoris conjugialis se inferat amor lasciviae, qui amor abducit a caelo.{1} そして彼らの心のもの〔である〕内的なものは何らかの意図とともに思考だけからこのような状態にやって来るので、〔彼らは〕明らかに知覚すること、一人とよりも多くの者との結婚は彼らの内的なものを閉ざすこと、そして結婚愛に代わって好色(みだら)な愛がそれ自体を持ち込むようになる、その愛は天界から連れ去る{1}。
[2] Dicunt porro quod homo aegre hoc comprehendat, quia pauci sunt qui in genuino amore conjugiali sunt, et qui in illo non sunt, prorsus nihil sciunt de interiori jucundo, quod in illo amore est, sed solum de jucundo lasciviae, quod jucundum vertitur in injucundum post brevem cohabitationem; [2] 彼らはさらに言う、人間はこのことをほとんど悟らない、純粋な結婚愛の中にいる者は少ないので、そしてその中にいない者は、内的な楽しさについてまったく何も知らない、それはその愛の中にある、しかし好色(みだら)な楽しさについてだけ〔知っている〕、その楽しさはしばらくの同棲の後、不快に変わる。
at jucundum amoris vere conjugialis non solum perstat ad senectam in mundo, sed etiam fit jucundum caeli post obitum, et tunc interiori jucundo impletur, quod perficitur in aeternum. しかし、真の結婚愛の楽しさは世の中で老年にまで持続するだけでなく、(しかしさらにまた)死後、天界の楽しさにもまたなる、そしてその時、内的な楽しさに満たされる、それは永遠に完成される。
Dixerunt etiam, quod beatitudines amoris vere conjugialis possint enumerari ad plura millia, quarum ne quidem una homini nota est, nec intellectu comprehendi potest ab aliquo, qui non in conjugio boni et veri est a Domino. さらにまた言った、真の結婚愛の祝福は数千にまでも列挙されることができる、それらの一つも決して人間に知られていない、だれかにより理解力で悟られることもできない、主からの善と真理の結婚の中にいない者。
(3) 訳文
 結婚愛は一人の夫と多くの妻の間にもありえない。なぜなら、そのことは、二つの心から一つの心が形作られるというその霊的な起源を破壊し、したがって、善と真理の結合である内的なものの結合を破壊するから。その愛の本質そのものはその結合からである。一人よりも多くの者との結婚は、多くの意志に分割された理解力のようである。そして一つの教会でなく多くの教会に所属する人間のようである、なぜなら、こうして彼の信仰は何も生じないようにまでも取り去られるから。天使たちは言った。多くの妻をめとることは神的な秩序にまったく反していること。そしてこのことを多くの理由から、そしてまた、多くの者との結婚について考えると直ぐに、内なる祝福と天界の幸福から引き離され、その時、彼らのもとで善はそれ自体の真理から切り離されるので、酔いどれのようになることからも知っていること。そして彼らの心のものである内的なものは何らかの意図とともに思考だけからこのような状態にやって来るので、彼らは、一人とよりも多くの者との結婚は彼らの内的なものを閉ざすこと、そして結婚愛に代わってみだらな愛が入り込むようになり、その愛は天界から連れ去ってしまうことを明らかに知覚することである{1}。
[2] 彼らはさらに言う。純粋な結婚愛の中にいる者は少ないので、人間はこのことをほとんど悟らない。そしてその愛の中にいない者は、その愛の中にある内的な楽しさについてまったく何も知らず、みだらな楽しさについてだけ知っている。その楽しさはしばらくの同棲の後、不快に変わる。しかし、真の結婚愛の楽しさは世で老年にまで持続するだけでなく、死後、天界の楽しさにもなり、その時、永遠に完成される内的な楽しさに満たされる。さらにまた言った。真の結婚愛の祝福は数千も列挙することができるが、それらの一つも決して人間に知られていないし、主からの善と真理の結婚の中にいない者により理解力で悟られることもできない。
   (EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quoniam maritus et uxor unum erunt, et cohabitabunt in intimo vitae, et quia faciunt simul unum angelum in caelo, quod ideo amor vere conjugialis non dabilis sit inter unum maritum et plures uxores (n. 1907, 2740).
Quod plures uxores simul ducere sit contra ordinem Divinum (n. 10835 [? 10837]).
Quod conjugium non sit nisi unius mariti et unius uxoris, clare percipiatur ab illis qui in regno caelesti Domini sunt (n. 865, 3246, 9902 [? 9002, 9961], 10172); causa est, quia angeli ibi in conjugio boni et veri sunt (n. 3246).
Quod permissum fuerit genii Israeliticae plures uxores ducere, et ad uxores adjungere concubinas, non autem Christianis, causa erat quia gens illa in externis absque internis erat; Christiani autem possunt esse in internis, ita in conjugio boni et veri (n. 3246, 4837, 8809).
(2) 直訳
@1 Quoniam maritus et uxor unum erunt, et cohabitabunt in intimo vitae, et quia faciunt simul unum angelum in caelo, quod ideo amor vere conjugialis non dabilis sit inter unum maritum et plures uxores. 夫は妻と一つになり〔未来形〕、いのちの最内部で一緒に住まなければならない〔未来形〕ので、そして一緒に(同時に)天界の一人の天使となるので、それゆえ、真の結婚愛は一人の夫と多くの妻の間にありえないこと。
Quod plures uxores simul ducere sit contra ordinem Divinum. 多くの妻を同時に(一緒に)めとることは神的な秩序に反している。
Quod conjugium non sit nisi unius mariti et unius uxoris, clare percipiatur ab illis qui in regno caelesti Domini sunt; 一人の夫と一人の妻の〔結婚〕でないなら結婚はないことは、彼らにより明らかに知覚されている、主の天界の王国の中にいる者たち。
causa est, quia angeli ibi in conjugio boni et veri sunt. その理由は、そこに天使たちは善と真理の結婚の中にいるからである。
Quod permissum fuerit genii Israeliticae plures uxores ducere, et ad uxores adjungere concubinas, non autem Christianis, causa erat quia gens illa in externis absque internis erat; イスラエル民族に多くの妻をめとることが許された、そして妻にめかけを付き添わせること、しかしながらキリスト教徒に〔許され〕ない、その理由はその国民は内なるものなしの外なるものの中にいたからであった。
Christiani autem possunt esse in internis, ita in conjugio boni et veri. しかしながらキリスト教徒は内なるものの中にいることができた、このように善と真理の結婚の中に〔それで許されなかった〕。