(1) 原文
374. Audivi angelum describentem amorem vere conjugialem et caelestes ejus jucunditates, tali modo; quod sit Divinum Domini in caelis, quod est Divinum Bonum et Divinum Verum, unitum in duobus, usque ut non duo sint sed ut unum: dicebat, quod duo conjuges in caelo sint ille amor, quia unusquisque est suum bonum et suum verum, tam quoad mentem quam quoad corpus, nam corpus est mentis effigies, quia formatum ad ejus instar. Inducebat inde, quod Divinum sit effigiatum in duobus, qui in amore vere conjugiali sunt; et quia Divinum, quod etiam effigiatum sit caelum, quia universum caelum est Divinum Bonum et Divinum Verum procedens a Domino, et quod inde sit quod omnia caeli illi amori inscripta sint, ac tot beatitudines et jucunditates ut excedant numerum. Exprimebat numerum per vocem quae involvit myriades myriadum. Miratus est quod homo ecclesiae nihil de hoc sciat, cum tamen ecclesia est caelum Domini in terris, et caelum est conjugium boni et veri. Dicebat quod obstupescat quum cogitat quod, intra ecclesiam plus quam extra illam, patrentur et quoque confirmentur adulteria, quorum tamen jucundum in se non aliud in spirituali sensu et inde in spirituali mundo est quam jucundum amoris falsi conjuncti malo, quod jucundum est jucundum infernale, quia prorsus oppositum jucundo caeli, quod est jucundum amoris veri conjuncti bono.
(2) 直訳
Audivi angelum describentem amorem vere conjugialem et caelestes ejus jucunditates, tali modo; 私は天使たちを☆1述べることを聞いた、真の結婚愛とその天界的な楽しみを、このような方法で☆2。
☆1 直訳なので「対格」のままとしました。(1)「二重対格」として「天使から」とするか、(2)奪格の代わりに対格が使われた(観点の限定にはこの用法があります)として「天使によって」とするか、二通りの解釈が成り立ちます。
☆2 やはり直訳ですが、modus「方法・手段・・・」は訳文からは省略したほうがよいでしょう。
quod sit Divinum Domini in caelis, quod est Divinum Bonum et Divinum Verum, unitum in duobus, usque ut non duo sint sed ut unum: 主の神性が、それは神的な善と神的な真理であること、二人の中で結合していること、二つでなく一つであるようにまでも。
dicebat, quod duo conjuges in caelo sint ille amor, quia unusquisque est suum bonum et suum verum, tam quoad mentem quam quoad corpus, nam corpus est mentis effigies, quia formatum ad ejus instar. 彼は言った、天界の中の二人の配偶者たちはその愛であること、それぞれがそれ自体の善とそれ自体の真理であるので、心に関してと同様に身体に関して、なぜなら、身体は心の似姿(像)であるから、その〔心に〕似たものに形成されたものなので。
Inducebat inde, quod Divinum sit effigiatum in duobus, qui in amore vere conjugiali sunt; ここから〔彼は〕導き出した、神性が二人の中で映し出されていること、真の結婚愛の中にいる者たち。
et quia Divinum, quod etiam effigiatum sit caelum, quia universum caelum est Divinum Bonum et Divinum Verum procedens a Domino, et quod inde sit quod omnia caeli illi amori inscripta sint, ac tot beatitudines et jucunditates ut excedant numerum. そして神性は、さらにまた天界が映し出されているので、全天界は主から発出する神的な善と神的な真理であるので、そしてここからであること、天界のすべてのものはその愛に☆刻み込まれている、そして全祝福と楽しみを〔伴って〕数を越えるほど。
☆ 与格となっています、(間接)目的語を表わします。
Exprimebat numerum per vocem quae involvit myriades myriadum. 〔その〕数を言葉によって表現した、それは一万の一万〔倍〕を含む。
Miratus est quod homo ecclesiae nihil de hoc sciat, cum tamen ecclesia est caelum Domini in terris, et caelum est conjugium boni et veri. 教会の人間がこのことについて何も知らないことは驚かされる、そのときそれでも教会は地上における主の天界☆である、そして天界は善と真理の結合である。
☆ 注釈の必要はないかもしれませんが、柳瀬訳はここを「教会」としています。同氏の勘違いでしょう。ついやってしまいそうな間違いです。もちろん、「教会は・・・主の天界である」のほうが意味深いです。
Dicebat quod obstupescat quum cogitat quod, intra ecclesiam plus quam extra illam, patrentur et quoque confirmentur adulteria, quorum tamen jucundum in se non aliud in spirituali sensu et inde in spirituali mundo est quam jucundum amoris falsi conjuncti malo, quod jucundum est jucundum infernale, quia prorsus oppositum jucundo caeli, quod est jucundum amoris veri conjuncti bono. 彼は言った、このことを考えるとき唖然とすること、教会内で、その外よりも多く、姦淫が成し遂げられ、また確信もされている(強化されている)、それでもそれらの楽しみはそれ自体で(本質的に)霊的な意味では、そしてここから霊界では、悪と結合した虚偽への愛の楽しみ以外の何ものでもない、その楽しみは地獄の楽しみである、まったく天界の楽しみと対立しているので、それは善と結合した真理への愛の楽しみである。
(3) 訳文
私は天使たちが真の結婚愛とその天界的な楽しみを次のように述べるのを聞いた。神的な善と神的な真理である主の神性が、二人の中で二つでなく一つであるようにまでも結合していること。彼は言った、天界の中の二人の配偶者たちは、それぞれがそれ自体の善とそれ自体の真理であるので、その愛であること、そして心と同様に身体に関してもである、なぜなら、身体は心の像であり、その心に似たものに形成されたものであるから。ここから彼は、神性が真の結婚愛の中にいる二人の中に映し出されていることを導いた。そして神性は、さらにまた天界が映し出されており、全天界は主から発出する神的な善と神的な真理であるので、ここから、天界のすべてのものにその愛が全祝福と楽しみを伴って数を超越するほどに刻み込まれていること。その数を一万の一万倍を含む言葉によって表現した。教会の人間がこのことについて何も知らないことに驚かされる。そのときそれでも教会は地上における主の天界であり、天界は善と真理の結合である。彼は言った。教会内で、その外よりも多く、姦淫が行なわれ、また強化されてもいることを考えるとき唖然とすること、それでもそれらの楽しみは本質的に、霊的な意味では、そしてここから霊界では、悪と結合した虚偽への愛の楽しみ以外の何ものでもなく、その楽しみは、善と結合した真理への愛の楽しみである天界の楽しみとまったく対立しているので地獄の楽しみである。
(1) 原文
375. Unusquisque scit, quod bini conjuges qui se amant, interius uniti sint, et quod essentiale conjugii sit unitio animorum seu mentium. Inde quoque sciri potest, quod quales animi seu mentes in se sunt, talis unitio sit, et quoque talis inter illos amor: mens formatur unice ex veris et bonis; nam omnia quae in universo sunt, se referunt ad bonum et verum, et quoque ad conjunctionem eorum; quare mentium unitio prorsus talis est, qualia sunt vera et bona ex quibus formatae sunt: consequenter, quod unitio mentium, quae formatae sunt ex genuinis veris et bonis, sit perfectissima. Sciendum est, quod non aliquid se mutuo plus amet, quam verum et bonum; quapropter ex illo amore descendit amor vere conjugialis.{1} Amant quoque se falsum et malum, sed hic amor vertitur dein in infernum.
(2) 直訳
Unusquisque scit, quod bini conjuges qui se amant, interius uniti sint, et quod essentiale conjugii sit unitio animorum seu mentium. それそれの者が、お互いに愛する二人の配偶者が内的に結合していること、そしてそして結合の本質的なものが愛または心の結合であることを知っている
☆ conjunctioもunitoも「結合」と同一に訳していますが、ここからその違いがわかると思います。conjinctioは二つのもの(ここでは夫婦)が「結合 (conjungo)」しています。unitioは二つのものが「一つになって(unio)」結合しています。
Inde quoque sciri potest, quod quales animi seu mentes in se sunt, talis unitio sit, et quoque talis inter illos amor: ここからもまた知られることができる、霊魂または心がそれ自体で(本質的に)どんなであるか、〔そのことによって〕このような結合がある、そしてまたこのようなそれらの間の愛があること。
mens formatur unice ex veris et bonis; 心はもっぱら真理と善から形作られる。
nam omnia quae in universo sunt, se referunt ad bonum et verum, et quoque ad conjunctionem eorum; なぜなら、全世界の中のすべてのものは、善と真理に、またそれらの結合にも関係するから。
quare mentium unitio prorsus talis est, qualia sunt vera et bona ex quibus formatae sunt: それゆえ、心の結合は完全にこのようなものである、 真理と善がどのようであるか〔によって〕、それらから〔心が〕形成される。
consequenter, quod unitio mentium, quae formatae sunt ex genuinis veris et bonis, sit perfectissima. 結果として、心の結合は、それは純粋な真理と善から形成される、最も完全である。
Sciendum est, quod non aliquid se mutuo plus amet, quam verum et bonum; 知っておくべきである、お互いにさらに愛するは何ものもないこと、善と真理以上に。
quapropter ex illo amore descendit amor vere conjugialis.{1} それゆえ、その愛から真の結婚愛が降ること{1}。
Amant quoque se falsum et malum, sed hic amor vertitur dein in infernum. 虚偽と悪もまた互いに愛する、しかし、この愛は、その後、地獄に変わる。
(3) 訳文
それそれの者が、お互いに愛する二人の配偶者が内的に結合していること、そしてそして結合の本質的なものが愛または心の結合であることを知っている。ここからもまた、霊魂または心が、このような結合があり、またそれらの間のこのような愛があることによって、本質的にどんなものであるか、知ることができる。心はもっぱら真理と善から形作られる。なぜなら、全世界の中のすべてのものは、善と真理に、またそれらの結合にも関係するから。それゆえ、心の結合は、心が形成される真理と善がどのようであるかによって、完全にそのようなものである。その結果、純粋な真理と善から形成される心の結合は、最も完全である。善と真理以上にお互いに愛するは何もないこと、それゆえ、その愛から真の結婚愛が降ること{1}、虚偽と悪もまた互いに愛するが、しかし、この愛は、その後、地獄に変わることを知っておくべきである。
(EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quod omnia in universo tam caelo quam mundo se referant ad bonum et verum (n. 2451 [? 2452], 3166, 4390, 4409, 5232, 7256, 10122).
Et ad conjunctionem utriusque (n. 10555).
Quod inter bonum et verum sit conjugium (n. 1094 [? 1904], 2173, 2503 [? 2508]).
Quod bonum amet, et ex amore desideret verum, et conjunctionem ejus secum, et quod inde in perpetuo conatu conjunctionis sint (n. 9206, 9207, 9495).
Quod vita veri sit ex bono (n. 1589, 1997, 2579 [? 2572], 4070, 4096, 4097, 4736, 4757, 4884, 5147, 9667).
Quod verum sit forma boni (n. 3049, 3180, 4574, 9154).
Quod verum ad bonum sit sicut aqua ad panem (n. 4976).
(2) 直訳
@1 Quod omnia in universo tam caelo quam mundo se referant ad bonum et verum. 天界と同様に世の全世界のすべてのものは善と真理に関係する。
Et ad conjunctionem utriusque. また両方の結合に〔関係する〕。
Quod inter bonum et verum sit conjugium. 善と真理の間に結合がある。
Quod bonum amet, et ex amore desideret verum, et conjunctionem ejus secum, et quod inde in perpetuo conatu conjunctionis sint. 善は愛する、そして愛から真理を望む、そしてそれ自体〔善〕とのその〔真理の〕結合を〔望む〕、そしてここから永久に結合への努力がある。
Quod vita veri sit ex bono. 真理のいのちは善からである。
Quod verum sit forma boni. 真理は善の形である。
Quod verum ad bonum sit sicut aqua ad panem. 善に関して(に対して)真理は、パンに関して(に対して)水のようである。