原典講読『天界と地獄』no.217.

(1) 原文
217. In regno spirituali Domini variae regiminis formae sunt, in una societate non similis ut in altera: varietas est secundum ministeria quae societates obeunt. Sunt ministeria illarum secundum ministeria omnium in homine, quibus correspondent, quae quod varia sint, notum est; aliud enim ministerium est cordi, aliud pulmoni, aliud hepati, aliud pancreati et lieni, et aliud quoque cuivis organo sensorio. Sicut variae horum administrationes sunt in corpore, ita quoque variae administrationes sunt societatum in Maximo Homine, qui est caelum, nam societates sunt quae illis correspondent. Quod Correspondentia omnium Caeli sit cum omnibus Hominis, videatur in suo articulo (supra, n. 87-102). Sed omnes formae regiminis in eo conveniunt, quod spectent bonum publicum ut finem, et in illo bonum cujusvis;{1} et hoc fit, quia omnes in universo caelo sub auspicio Domini sunt, qui amat omnes, et ex Divino Amore ordinat ut commune bonum sit ex quo singuli suum bonum accipiant; quisque etiam accipit bonum sicut amat commune; nam quantum quis amat commune, tantum amat omnes et singulos: et quia is amor est Domini, ideo tantum amatur a Domino, et ei bonum fit.
(2) 直訳
In regno spirituali Domini variae regiminis formae sunt, in una societate non similis ut in altera: 主の霊的な王国の中にいろいろな形の統治がある、一つの社会の中で他の中でのように同様ではない。
varietas est secundum ministeria quae societates obeunt. それらの社会が果たす役目にしたがって変化(多様性)がある。
Sunt ministeria illarum secundum ministeria omnium in homine, quibus correspondent, quae quod varia sint, notum est; それらの役目は人間の中のすべての役目にしたがっている、それに対応する、それらがいろいろであることは、知られている。
aliud enim ministerium est cordi, aliud pulmoni, aliud hepati, aliud pancreati et lieni, et aliud quoque cuivis organo sensorio. なぜなら、あるものは心臓の役目であるから、あるものは肺の、あるものは肝臓の、あるものは膵臓のそれと脾臓の、またあるものは感覚の器官のそれぞれの〔役目に対応する〕。
Sicut variae horum administrationes sunt in corpore, ita quoque variae administrationes sunt societatum in Maximo Homine, qui est caelum, nam societates sunt quae illis correspondent. 身体の中にこれらのいろいろな管理(運営・執行)があるように、このようにまた最大の人間の中の社会にいろいろな運営がある。
Quod Correspondentia omnium Caeli sit cum omnibus Hominis, videatur in suo articulo (supra, n. 87-102). 天界のすべてのものが人間のすべてのものと対応することは、その章の中に見られる(上の87-102番)。
Sed omnes formae regiminis in eo conveniunt, quod spectent bonum publicum ut finem, et in illo bonum cujusvis;{1} しかし、その中の統治のすべての形は一致する、目的として公けの善を目指すこと、またその〔公けの善の〕中のそれぞれの善を〔目指す〕{1}。
et hoc fit, quia omnes in universo caelo sub auspicio Domini sunt, qui amat omnes, et ex Divino Amore ordinat ut commune bonum sit ex quo singuli suum bonum accipiant; そしてこのことが生じる、全天界の中のすべての者は主の導きのもとにあるので、すべての者を愛する者、そして神的な愛から共通の善が存在するように整えられる、それから個々の者が自分自身の善を受ける〔ように〕。
quisque etiam accipit bonum sicut amat commune; それぞれの者もまた公共の善を愛するかぎり、善を受ける。
nam quantum quis amat commune, tantum amat omnes et singulos: なぜなら、だれかがどれだけ共通のものを愛するか、それだけすべての者と個々の者を愛するから。
et quia is amor est Domini, ideo tantum amatur a Domino, et ei bonum fit. そしてそれは主の愛であるので、それゆえ、それだけ主により愛され、彼に善が生じる。
(3) 訳文
 主の霊的な王国の中にいろいろな形の統治があり、一つの社会の中のものは他の社会のものと同様ではない。それらの社会が果たす役目にしたがって変化がある。それらの役目はそれに対応する人間の中のすべての役目にしたがっており、それらがいろいろであることが知られている。なぜなら、あるものは心臓の役目に、あるものは肺、あるものは肝臓、あるものは膵臓と脾臓、またあるものは感覚の器官のそれぞれの役目に対応するから。身体の中にこれらのいろいろな運営があるように、最大の人間の中の社会にもまたいろいろな運営がある。天界のすべてのものが人間のすべてのものと対応することは、その章の中に見られる(前の87-102番)。しかし、その中の統治のすべての形は、目的として公けの善を目指し、またその公けの善の中のそれぞれの善を目指すことで一致する{1}。
 そしてこのことが生じるのは、全天界の中のすべての者は、すべての者を愛する主の導きのもとにあり、神的な愛から共通の善が存在し、その共通の善から個々の者が自分自身の善を受けるように整えられるからである。そして、それぞれの者もまた公共の善を愛するかぎり、善を受ける。なぜなら、だれかが共通のものを愛するほど、それだけすべての者と個々の者を愛するから。そしてそれは主の愛であるので、それゆえ、それだけ主により愛され、彼に善が生じる。
   (EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quod omnis homo et societas, tum patria et ecclesia, et in universali sensu regnum Domini, sit proximus; et quod illis benefacere ex amore boni secundum quale status eorum, sit amare proximum; ita quod bonum illorum, quod etiam est bonum commune, cui consulendum, sit proximus (n. 6818-6824, 8123).
Quod etiam bonum civile, quod est justum, sit proximus (n. 2915, 4730, 8120 [ad] 8123).
Inde quod charitas erga proximum se extendat ad omnia et singula vitae hominis, et quod amare bonum et facere bonum ex amore boni et veri, et quoque justum ex amore justi, in quacunque functione et in omni opere, sit amare proximum (n. 2417, 8121, [ad] 8124).
(2) 直訳
@1 Quod omnis homo et societas, tum patria et ecclesia, et in universali sensu regnum Domini, sit proximus; すべての人間と社会は、さらに祖国と教会は、そして普遍的な意味で主の王国は、隣人である。
et quod illis benefacere ex amore boni secundum quale status eorum, sit amare proximum; そして彼らの状態の性質にしたがって善の愛からそれらに善をなすことが、隣人を愛することである。
ita quod bonum illorum, quod etiam est bonum commune, cui consulendum, sit proximus. このようにそれらの善〔が隣人である〕こと、さらにまた共通の善であること、それに慮らなくてはならない、〔このことが〕隣人である。
Quod etiam bonum civile, quod est justum, sit proximus. 公民的な善もまた、それは公正である、隣人である。
Inde quod charitas erga proximum se extendat ad omnia et singula vitae hominis, et quod amare bonum et facere bonum ex amore boni et veri, et quoque justum ex amore justi, in quacunque functione et in omni opere, sit amare proximum. ここから、隣人に対する仁愛は人間の生活のすべてと個々のものにまでひろがっていること、そして善と真理の愛から善を愛し、善を行なうことは、公正な愛から公正をもまた、どんな職務でも、またすべての働きで〔善を行なうことは〕、隣人を愛することである。

原典講読『天界と地獄』no.218.

(1) 原文
218. Ex his constare potest, quales praefecti sunt; quod nempe sint qui in amore et in sapientia sunt prae reliquis, ita qui ex amore volunt omnibus bonum, et ex sapientia sciunt prospicere ut id fiat. Qui tales sunt, non dominantur et imperant, sed ministrant et serviunt, nam bonum facere aliis ex amore boni est servire, et prospicere ut id fiat est ministrare; illi nec se majores reliquis faciunt, sed minores, nam priori loco bonum societatis et proximi habent, posteriori autem suum; quod priori loco est majus est, quod posteriori minus. Usque tamen est illis honor et gloria; habitant in medio societatis, editius quam reliqui, et quoque in magnificis palatiis; acceptant etiam hanc gloriam et illum honorem, at non propter se sed propter obedientiam: sciunt enim omnes ibi quod ille honor et illa gloria illis sit a Domino, et quod ideo obediendi. Haec sunt quae intelliguntur per Domini verba ad discipulos,
“Quicunque voluerit inter vos magnus fieri, esto vester minister; et quicunque voluerit inter vos primus esse, sit vester servus: sicut Filius hominis non venit ut Sibi ministretur, sed ut ministret” (Matth. xx. [26,] 27, 28).
“Qui maximus est inter vos esto sicut minimus, et qui ductor est sicut qui ministrat” (Luc. xxii. 26).
(2) 直訳
Ex his constare potest, quales praefecti sunt; これらから明らかにすることができる、統治者たちがどんなものであるか。
quod nempe sint qui in amore et in sapientia sunt prae reliquis, ita qui ex amore volunt omnibus bonum, et ex sapientia sciunt prospicere ut id fiat. すなわち、その者は他の者にまさって愛の中と知恵の中にいること、このようにその者は愛からすべての者に善を欲する、また知恵からそれが生じるように備えることを知る。
Qui tales sunt, non dominantur et imperant, sed ministrant et serviunt, nam bonum facere aliis ex amore boni est servire, et prospicere ut id fiat est ministrare; このようである者は、支配し、統制しない、しかし、仕え、奉仕する(役に立つ)、なぜなら、他の者に善の愛から善をなすことは奉仕する(役に立つ)ことであり、またそれが生じるように備えることは仕えることであるから。
illi nec se majores reliquis faciunt, sed minores, nam priori loco bonum societatis et proximi habent, posteriori autem suum; 彼らは自分自身を残りの者に〔対して〕偉大ともしない、しかしより劣る〔とする〕、なぜなら、第一の場所に社会と隣人の善を持つから、しかしながら、自分自身〔の善〕を後ろに。
quod priori loco est majus est, quod posteriori minus. 第一の場所にあるものは偉大であり〔=される〕、後ろ〔にある〕ものは劣る〔とされる〕。
Usque tamen est illis honor et gloria; それでもやはり彼らに名誉(敬意)と栄光(栄誉)がある。
habitant in medio societatis, editius quam reliqui, et quoque in magnificis palatiis; 社会の真ん中に住む、残りの者よりも高くに☆、また荘厳な宮殿に。
☆ 柳瀬訳は「高い地位にあって」としていますが、文脈からは「高い場所」ですね。
acceptant etiam hanc gloriam et illum honorem, at non propter se sed propter obedientiam: さらにまた、この栄誉とその敬意を受けている、しかし、自分自身のためでなく、従順のために。
sciunt enim omnes ibi quod ille honor et illa gloria illis sit a Domino, et quod ideo obediendi. なぜなら、そこにすべての者は、その敬意とその栄誉は彼らに主からあると知っているから、それゆえ、従順でなければならないこと〔を知っている〕。
Haec sunt quae intelliguntur per Domini verba ad discipulos, これらが弟子たちへの主のことばによって意味されるものである、
“Quicunque voluerit inter vos magnus fieri, esto vester minister; 「だれでもあなたがたの間で、偉大になりたい者は、あなたがたの仕える者でありなさい。
et quicunque voluerit inter vos primus esse, sit vester servus: だれでもあなたがたの間で最初でありたい者は、あなたがたのしもべです☆。
☆ ギリシア原典ではここの動詞も前節(26)と同じく「2人称単数の命令法」が使われています。なぜ、ここをestoでなく、sitにしたのでしょうか?
sicut Filius hominis non venit ut Sibi ministretur, sed ut ministret” (Matth. xx. [26,] 27, 28). 人の子がご自分に仕えられるために来たのではないように、しかし、仕えるために」(マタイ20:26,27,28)。
minimus, et qui ductor est sicut qui ministrat” (Luc. xxii. 26). 「あなたがたの間で最大の者は最小の者☆のようです、導く者は仕える者のようです」(ルカ22:26)。
☆ ギリシア原典は「若い者」です。ここの聖句はestが使われていることもそうですが、ギリシア原典とはずいぶん異なります。
(3) 訳文
 これらから、統治者たちがどんなものであるか明らかにすることができる。すなわち、彼らは他の者にまさって愛の中と知恵の中にいて、このように愛からすべての者に善を欲し、また知恵からそれが生じるように備えることを知っている。このようである者は、支配しないし、統制しないで、仕え、奉仕する、なぜなら、善の愛から他の者に善をなすことは奉仕することであり、またそれが生じるように備えることは仕えることであるから。彼らは自分自身を他の者より偉大としないで、劣る者とする、なぜなら、社会と隣人の善を第一の場所に置き、自分自身〔の善〕を後ろにするから。第一の場所にあるものは偉大とされ、後ろにあるものは劣るとされる。それでも、彼らに敬意と栄誉があり、社会の真ん中に、他の者よりも高いところに、また荘厳な宮殿に住んでいる。さらにまた、この栄誉と敬意を受けているが、自分自身のためでなく、従順のためである。
 なぜなら、そこのすべての者は、その敬意と栄誉は主から自分たちにり、それゆえ、従順でなければならないことを知っているからである。
 これらのことが、弟子たちへの主の〔次の〕ことばによって意味されるものである、
 「あなたがたの間で、だれでも偉大になりたい者は、あなたがたの仕える者でありなさい。あなたがたの間でだれでも最初でありたい者は、あなたがたのしもべです。人の子が来たのは仕えられるためではなく、仕えるためであるように」(マタイ20:26,27,28)。
 「あなたがたの間で最大の者は最小の者ようです、導く者は仕える者のようです」(ルカ22:26)。

原典講読『天界と地獄』no.219,220.

(1) 原文
219. Regimen simile in minima forma est quoque in unaquavis domo: est ibi herus et sunt famuli herus amat famulos et famuli; amant herum, unde ex amore serviunt sibi mutuo; herus docet quomodo vivendum, et dicit quid faciendum; famuli obediunt et officia praestant: usum praestare est jucundum vitae omnium. Inde patet, quod regnum Domini sit regnum usuum.
(2) 直訳
Regimen simile in minima forma est quoque in unaquavis domo: 最小の形に似た統治が、それぞれの家の中にもまたある。
est ibi herus et sunt famuli; そこに主人がいる、召使たちがいる。
herus amat famulos et famuli amant herum, unde ex amore serviunt sibi mutuo; 主人は召使たちを愛し、召使たちは主人を愛する、そこから、愛から自分自身に互いに仕える。
herus docet quomodo vivendum, et dicit quid faciendum; 主人はどのように生活すべきかを教え、しなくてはならないことを言う。
famuli obediunt et officia praestant: 召使たちは服従し、任務を果たす。
usum praestare est jucundum vitae omnium. 役立ちを果たすことは、すべての者の生活の楽しみである。
Inde patet, quod regnum Domini sit regnum usuum. ここから明らかである、主の王国は役立ちの王国であること。
(3) 訳文
 最小の形に似た統治が、それぞれの家の中にもまたある。そこには主人がいて、召使たちがいる。主人は召使たちを愛し、召使たちは主人を愛する、そこから、愛から互いに仕え合う。主人はどのように生活すべきかを教え、しなくてはならないことを言う。召使たちは服従し、任務を果たす。役立ちを果たすことは、すべての者の生活の楽しみである。ここから、主の王国は役立ちの王国であることが明らかである。
(4)「主の王国は役立ちの王国である」
 これはスヴェーデンボリの思想の根幹の一つであり、天界がどのようなものか理解する鍵でもあります。私たちが満足や幸福を感じるのは、何か人のために役立った、と思えるときです。ときどきしかこのことは感じません。そしてこれが天界の、そしてよく見ればこの世の「原動力」です。
 この世に存在するものには「何かしらの役立ちがあります」(逆に言えば、役立たないものは存在できず、消えます)。そして、もちろん私たち一人ひとりにそれぞれの役立ちがあります。これが生きる原動力です。「役立たない」との思いに囚われる時、生きる力を失います。
 「ただ生きているだけだ、何の楽しみも、希望もない」と思うかもしれません、でも生きて、存在するかぎり、神の節理のもと、何らかの役立ちを果たしています。その摂理が見えないだけ、今はわからないだけです。このことは「いのちを大切にしよう」につながります。
(1) 原文
220. Sunt quoque regimina in infernis, nam nisi forent regimina non tenerentur in vinculis; sed regimina ibi sunt opposita regiminibus in caelis; sunt omnia amoris sui; quisque ibi vult imperare aliis et supereminere; qui sibi non favent, illos odio habent, in illos vindictas exercent, et in illos saeviunt; nam talis est amor sui: quapropter illis praeficiuntur maligniores, quibus ex timore obediant.{1} Sed de his infra, ubi de infernis.
(2) 直訳
Sunt quoque regimina in infernis, nam nisi forent regimina non tenerentur in vinculis; 地獄にもまた統治がある、なぜなら、もし統治がないなら、〔彼らは〕抑制(拘束)の中に保たれないから。
sed regimina ibi sunt opposita regiminibus in caelis; しかし、そこに統治は天界の(中の)統治と正反対である。
sunt omnia amoris sui; すべてのものが自己愛のものである。
quisque ibi vult imperare aliis et supereminere; そこにだれもが他を統制することを欲する、〔他に〕卓越すること。
qui sibi non favent, illos odio habent, in illos vindictas exercent, et in illos saeviunt; 自分に賛同しない者たちは、彼らを憎しみを持つ、彼らに復讐を実行する、また彼らに激怒する。
nam talis est amor sui: なぜなら、このようものが自己愛であるから。
quapropter illis praeficiuntur maligniores, quibus ex timore obediant.{1} それゆえ、悪意のある者らが彼らに上に置かれる、その者らに恐怖から服従する{1}。
Sed de his infra, ubi de infernis. しかし、このことについて下で、地獄についてのところで〔述べよう〕。
(3) 訳文
 地獄にもまた統治がある、なぜなら、もし統治がないなら、抑制の中に保たれないから。しかし、そこに統治は天界の統治と正反対である。すべてのものが自己愛からのものである。そこのだれもが他の者を統制し、他の者に卓越することを欲する。自分に賛同しない者たち憎み、彼らに復讐を行ない、彼らに激怒する。なぜなら、このようものが自己愛であるから。それゆえ、悪意のある者らが彼らの上に〔統治者として〕置かれ、恐怖からその者らに服従する{1}。しかし、このことについては後で、地獄についてのところで述べよう。
   (EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quod duo imperii genera sint, unum ex amore erga proximum, alterum ex amore sui (n. 10814).
Quod ex imperio, quod ex amore erga proximum, omnia bona et felicia (n. 10160, 10814).
Quod in caelo nemo velit imperare ex amore sui, sed quod omnes velint ministrare, et quod hoc sit imperare ex amore erga proximum, et quod inde illis tanta potestas (n. 5732).
Quod ex imperio quod ex amore sui omnia mala (n. 10038).
Quod postquam amores sui et mundi coeperunt regnare, homines coacti sint se subjicere imperiis, ut tuti essent (n. 7364, 10160, 10814).
(2) 直訳
@1 Quod duo imperii genera sint, unum ex amore erga proximum, alterum ex amore sui. 二つの統制(支配)の種類がある、一つは隣人に対する愛から、他は自己愛から。
Quod ex imperio, quod ex amore erga proximum, omnia bona et felicia. 統制(支配)から、隣人に対する愛からのもの、すべての善と幸福が〔ある〕。
Quod in caelo nemo velit imperare ex amore sui, sed quod omnes velint ministrare, et quod hoc sit imperare ex amore erga proximum, et quod inde illis tanta potestas. 天界の中で、だれも自己愛から統治することを欲しない、しかし、すべての者は仕えることを欲すること、そしてこれは隣人に対する愛から統制することであること、そしてここから彼らにそれほど大きな力がある。
Quod ex imperio quod ex amore sui omnia mala. 統制から、それは自己愛からのもの、すねての悪が〔ある〕。
Quod postquam amores sui et mundi coeperunt regnare, homines coacti sint se subjicere imperiis, ut tuti essent. 自己と世への愛が統治(支配)し始めた後、人間は統制するものに自分自身を服従させることを強いられた、暗線であるように。

原典講読『天界と地獄』no.221,222.

       [XXV.]
     DE CULTU DIVINO IN CAELO.
     天界の(中の)神礼拝について
(1) 原文
221. Cultus Divinus in caelis non absimilis est cultui Divino in terris quoad externa, sed quoad interna differt; sunt illis aeque doctrinae, sunt praedicationes, et sunt templa. Doctrinae quoad essentialia conveniunt, sed interioris sapientiae sunt quae in caelis superioribus, quam quae in caelis inferioribus: praedicationes sunt secundum doctrinas: et sicut illis sunt domus et palatia (n. 183-190), ita quoque sunt templa in quibus praedicationes fiunt. Quod talia in caelis quoque sint, est quia angeli continue perficiuntur sapientia et amore; est enim illis aeque ac hominibus intellectus et voluntas, ac intellectus talis est ut continue queat perfici, similiter voluntas; intellectus per vera quae sunt intelligentiae, et voluntas per bona quae sunt amoris.{1}
(2) 直訳
Cultus Divinus in caelis non absimilis est cultui Divino in terris quoad externa, sed quoad interna differt; 天界の(中の)神礼拝は外なるものに関して地の(中の)神礼拝に似ていなくはない、しかし、内なるものに関して異なる。
sunt illis aeque doctrinae, sunt praedicationes, et sunt templa. それら〔天界〕に等しく教えがある、説教がある、神殿がある。
Doctrinae quoad essentialia conveniunt, sed interioris sapientiae sunt quae in caelis superioribus, quam quae in caelis inferioribus: 教えは、本質的な部分に関して一致する、しかし、上位の天界の中のものにはさらに内的な知恵が存在する、下位の天界の中のものよりも。
praedicationes sunt secundum doctrinas: 説教は教えにしたがっている。
et sicut illis sunt domus et palatia (n. 183-190), ita quoque sunt templa in quibus praedicationes fiunt. それら〔天界〕に家や宮殿があるように(183-190番)、そのようにまた神殿がある、その中で説教が行なわれる。
Quod talia in caelis quoque sint, est quia angeli continue perficiuntur sapientia et amore; このようなものが天界の中にもまたあることは、天使たちは絶えず知恵と愛を完成させられるからである。
est enim illis aeque ac hominibus intellectus et voluntas, ac intellectus talis est ut continue queat perfici, similiter voluntas; なぜなら、彼らに人間のように☆等しく理解力と意志があるから、そして理解力は絶えず完成されることができるようなこのようなものである、同様に意志。
☆ acには「~のように、~と比べて」という意味があります。
intellectus per vera quae sunt intelligentiae, et voluntas per bona quae sunt amoris.{1} 理解力は知性のものである真理によって、また意志は愛のものである善によって〔絶えず完成される〕{1}。
(3) 訳文
 天界の神礼拝は外なるものに関して地上の神礼拝に似てなくもないが、しかし、内なるものに関しては異なる。天界には、等しく教え、説教、神殿がある。教えは、本質的な部分に関して一致するが、しかし、上位の天界のものには下位の天界のものよりもさらに内的な知恵がある。説教は、教えにしたがっている。天界に家や宮殿があるように(183-190番)、神殿もまたあり、その中で説教が行なわれる。このようなものが天界の中にもまたあるのは、天使たちは知恵と愛を絶えず完成させられるからである。なぜなら、人間のように彼らにも等しく理解力と意志があり、理解力は絶えず完成されることができるようなものであるから、意志も同様である。理解力は知性のものである真理によって、また意志は愛のものである善によって絶えず完成される{1}。
   (EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quod intellectus sit recipiens veri, et voluntas boni (n. 3623, 6125, 7503, 9300, 9930).
Quod sicut omnia se referunt ad verum et bonum, ita omne vitae hominis ad intellectum et voluntatem (n. 803, 10122).
Quod angeli in aeternum perficiantur (n. 4803, 6648).
(2) 直訳
@1 Quod intellectus sit recipiens veri, et voluntas boni. 理解力は真理の容器である、また意志は善の〔容器である〕。
Quod sicut omnia se referunt ad verum et bonum, ita omne vitae hominis ad intellectum et voluntatem. すべてのものは真理と善に関係するように、そのように人間のいのち(生活)は理解力と意志に〔関係する〕。☆
Quod angeli in aeternum perficiantur. 天使たちは永遠に完成させられる。☆
☆この二つの参照個所は、柳瀬訳に脱落しています。
(1) 原文
222. Verum ipse cultus Divinus in caelis non consistit in frequentandis templis, et in auscultandis praedicationibus, sed in vita amoris, charitatis et fidei secundum doctrinas; praedicationes in templis inserviunt solum pro mediis ut instruantur in rebus vitae. Locutus sum cum angelis de hac re, et dixi quod in mundo credatur, quod cultus Divinus solum sit frequentare templa, praedicationes auscultare, ter quaterve quotannis obire sacramentum Cenae, et reliqua cultus secundum ecclesiae statuta, et quoque vacare precibus, et tunc se devote gerere. Angeli dixerunt, quod haec sint externa quae facienda, sed quod nihil efficiant si non internum sit ex quo procedant, et quod internum sit vita secundum praecepta quae docet doctrina.
(2) 直訳
Verum ipse cultus Divinus in caelis non consistit in frequentandis templis, et in auscultandis praedicationibus, sed in vita amoris, charitatis et fidei secundum doctrinas; しかし、天界の(中の)神礼拝そのものは神殿(礼拝所)のしばしばの訪問に存しない、また説教を聴くことに、しかし、愛の生活の中に、教えにしたがった仁愛と信仰の〔生活の中にある〕。
praedicationes in templis inserviunt solum pro mediis ut instruantur in rebus vitae. 神殿(礼拝所)の中の説教は、手段のためだけに仕える(役立つ)、生活の事柄を教えるための。
Locutus sum cum angelis de hac re, et dixi quod in mundo credatur, quod cultus Divinus solum sit frequentare templa, praedicationes auscultare, ter quaterve quotannis obire sacramentum Cenae, et reliqua cultus secundum ecclesiae statuta, et quoque vacare precibus, et tunc se devote gerere. 私はこれらの事柄について天使たちと話した、そして世で信じられていることを言った、神礼拝は単に神殿(礼拝所)をしばしば訪れることであること、説教を聴くこと、毎年、三あるいは四、聖餐の秘跡(礼典)に出席すること、また教会の法令にしたがったその他の礼拝〔をすること〕、祈りの時間を持つこともまた、そしてその時、信心深く振る舞うこと。
Angeli dixerunt, quod haec sint externa quae facienda, sed quod nihil efficiant si non internum sit ex quo procedant, et quod internum sit vita secundum praecepta quae docet doctrina. 天使たちは言った、それらのことは行なわなくてはならない外なるものであること、しかし、それは内なるものがないなら何も生じない(効力がない)、それ(=内なるもの)から発出する、そして内なるものは戒めにしたがった生活であること、それ(戒め)を教えが教える。
(3) 訳文
 しかし、天界の神礼拝そのものは、神殿へしばしば訪問すること、また説教を聴くことではなく、教えにしたがった愛、仁愛、信仰の生活の中にある。神殿での説教は、生活の事柄を教える手段のためにだけに役立つ。私はこれらの事柄について天使たちと話し、世で信じられていることを言った。〔すなわち〕神礼拝は単に神殿をしばしば訪れ、説教を聴き、毎年、三あるいは四回、聖餐の礼典に出席し、教会の法令にしたがって他の礼拝もし、また祈りの時間を持つこと、そしてその時、信心深く振る舞うことである。天使たちは、それらのことは行なわなくてはならない外なるものであるが、しかし、そのこととなって出てくる内なるものがないなら何も効力がなく、内なるものとは教えにある戒めにしたがった生活であることである、と言った。

原典講読『天界と地獄』no.223,224.

(1) 原文
223. Ut scirem quales illorum conventus sunt in templis, datum est aliquoties intrare et praedicationes audire. Praedicator in pulpito stat ab oriente; ante faciem ejus sedent qui in luce sapientiae prae reliquis sunt, ad horum latus dextrum et sinistrum qui in minore; discumbunt in forma circi, ita ut omnes in aspectu praedicatoris sint ad latera utrinque, quo ejus aspectus non vadit, nullus est. Ad portam, quae est ad orientem templi ad sinistrum pulpiti, stant qui initiantur: non licet alicui post pulpitum stare; si aliquis ibi, confunditur praedicator; similiter fit, si aliquis in coetu dissentit, quapropter eum oportet avertere faciem. Praedicationes fiunt tali sapientia, ut illis aequiparari nequeant quae in mundo; sunt enim in caelis in luce interiore. Templa apparent sicut a lapide in regno spirituali, et sicut ex ligno in regno caelesti; ex causa, quia lapis correspondet vero, in quo sunt qui in regno spirituali, et lignum correspondet bono, in quo sunt qui in regno caelesti.{1} Aedes in hoc regno nec vocantur Templa, sed Domus Dei. In regno caelesti sunt aedes absque magnificentia; in regno autem spirituali cum magnificentia majore et minore.
(2) 直訳
Ut scirem quales illorum conventus sunt in templis, datum est aliquoties intrare et praedicationes audire. 神殿の中の彼らの集会がどんなものであるか、私が知るために、数度、入ることと説教を聴くことが与えられた。
Praedicator in pulpito stat ab oriente; 講壇に説教者は東に立つ。
ante faciem ejus sedent qui in luce sapientiae prae reliquis sunt, ad horum latus dextrum et sinistrum qui in minore; 彼の顔の前には、他の者にまさる知恵の光の中にいる者が座る、これらの脇、右と左に、少ない〔知恵の光の〕中の者〔が座る〕。
discumbunt in forma circi, ita ut omnes in aspectu praedicatoris sint; 輪の形に着席した、このようにすべての者が説教者の視野の中にいるように。
ad latera utrinque, quo ejus aspectus non vadit, nullus est. 両方の脇に、そこに彼の視野が進まない、だれもいない。
☆ 平たく言いかえれば「説教者の目の届かないような両方の隅っこには、だれも座らない」ですね。
Ad portam, quae est ad orientem templi ad sinistrum pulpiti, stant qui initiantur: 入口に、それは神殿の東にある、講壇の左に、教えられる者たち☆が座る。
☆ 説教を聴く者の中でも「初心者」に近い人たち、手ほどきを受ける者たちのニュアンスです。
non licet alicui post pulpitum stare; ある者に講壇の後ろに立つことは許されない。
si aliquis ibi, confunditur praedicator; もし、ある者がそこに〔いると〕、説教者は混乱させられる。
similiter fit, si aliquis in coetu dissentit, quapropter eum oportet avertere faciem. 同様である、もし、集まりの中のある者が意見を異にするなら、それゆえ、彼を〔して〕顔を背けなければならない☆。
☆ 「顔を背けなければならない」と言われていますが、意見が異なると、自然とその人の顔は正面を見ないで、そっぽを向いてしまいますね。
Praedicationes fiunt tali sapientia, ut illis aequiparari nequeant quae in mundo; 説教はこのように知恵がある、それらに世の中のものが比較することができないような。
sunt enim in caelis in luce interiore. なぜなら、天界の中では、内的な光の中にいるから。
Templa apparent sicut a lapide in regno spirituali, et sicut ex ligno in regno caelesti; 神殿は霊的な王国の中で石から〔できている〕のように現われる、また天的な王国の中で木からのように。
ex causa, quia lapis correspondet vero, in quo sunt qui in regno spirituali, et lignum correspondet bono, in quo sunt qui in regno caelesti.{1} その理由は、石は真理に対応するから、その中に霊的な王国の中の者はいる、また木は善に対応する、その中に天的な王国の中の者はいる{1}。
Aedes in hoc regno nec vocantur Templa, sed Domus Dei. この王国の中の建物は神殿と呼ばれない、しかし、神の家〔と呼ばれる〕。
In regno caelesti sunt aedes absque magnificentia; 天的な王国の中で、壮麗さなしの建物である。
in regno autem spirituali cum magnificentia majore et minore. しかしながら、霊的な王国の中で、大小の壮麗さをもって。
(3) 訳文
 私は神殿の中で彼らの集会がどんなものであるか知るために、数回、そこに入り、説教を聴くことがあった。説教者は東にある講壇に立つ。彼の顔前には、他の者にまさる知恵の光の中にいる者が座り、その脇の右と左に、少ない知恵の光の中にいる者が座る。すべての者が説教者の視野の中にいるように、輪の形に着席し、彼の視野が届かない両脇には、だれもいない。神殿の東にある入口〔のあたり〕に、講壇の左側に、教えられる者たちが座る。だれも講壇の後ろに立つことは許されない。もし、だれかがそこにいると、説教者は混乱する。また、集まりの中のある者が意見を異にしても、同様であり、それゆえ、その者は顔を背けなければならない。説教には、世の説教と比べものにならないような知恵がある。なぜなら、天界の中では、内的な光の中にいるから。
 霊的な王国の中の神殿は石からできているように見え、天的な王国の中の神殿は木からできているように見える。その理由は、石は真理に対応し、霊的な王国の中の者は真理の中におり、木は善に対応し、その中に天的な王国の中の者は善の中にいるからである{1}。その建物は天的な王国の中では神殿と呼ばれないで、神の家と呼ばれる。天的な王国の中では、建物に壮麗はないが、しかし、霊的な王国の中では、大小の壮麗さがある。
   (EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quod “lapis” significet verum (n. 114, 643, 1298, 3720, 6426, 8609, 10376).
Quod “lignum” significet bonum (n. 643, 3720, 8354).
Quod ideo antiquissimis, qui in bono caelesti fuerunt, aedes fuerint ex ligno (n. 3720).
(2) 直訳
@1 Quod “lapis” significet verum. 「石」は真理を意味する。
Quod “lignum” significet bonum. 「木(木材)」は善を意味する。
Quod ideo antiquissimis, qui in bono caelesti fuerunt, aedes fuerint ex ligno. それゆえ、最古代人に、その者たちは天的な善の中にいた、建物(会館)は木からであった。
(1) 原文
224. Locutus etiam sum cum quodam praedicatore de sancto in quo sunt qui audiunt praedicationes in templis: et dixit, quod pium, devotum, et sanctum, sint cuivis secundum interiora ejus quae sunt amoris et fidei, quoniam in his ipsum sanctum est quia Divinum Domini; et quod non sciat quid sanctum externum absque illis: et cum cogitavit de sancto externo absque illis, dixit, quod forte sit aliquid quod mentitur sanctum in externa specie vel arte acquisitum vel hypocriticum et quod aliquis ignis spurius ex amore sui et mundi exsuscitet et sistat tale.
(2) 直訳
Locutus etiam sum cum quodam praedicatore de sancto in quo sunt qui audiunt praedicationes in templis: さらにまた、私はある説教者と聖なるものについて話した、神殿で説教を聴く者はその中にいる。
et dixit, quod pium, devotum, et sanctum, sint cuivis secundum interiora ejus quae sunt amoris et fidei, quoniam in his ipsum sanctum est quia Divinum Domini; そして言った、それぞれの者に敬虔さ、信心深さ、聖なるものが、愛と信仰のものである彼の内的なものにしたがってあること、これら〔愛と信仰〕の中に聖なるものそのものがあるので、〔それらの中に〕主の神性〔がある〕ので☆。
☆ この最後の部分は、このように補足して読まないと意味が通じませんね。
et quod non sciat quid sanctum externum absque illis: そして、それら〔内的なもの〕なしの外なるもの聖なるものが何かは知らないこと。
et cum cogitavit de sancto externo absque illis, dixit, quod forte sit aliquid quod mentitur sanctum in externa specie vel arte acquisitum vel hypocriticum; そして、それら〔内的なもの〕なしの外なるもの聖なるものについて考えたとき、言った、おそらく、外なる外見、あるいは技術で獲得したもの、あるいは偽善〔によって〕聖なるものを偽る何らかのものであること。
et quod aliquis ignis spurius ex amore sui et mundi exsuscitet et sistat tale. そして、自己と世俗の愛からの何らかの偽(にせ)の火がこのようなものをひき起し、現わすこと。
(3) 訳文
 さらにまた私は、神殿で説教を聴く者が感じる聖なるものについて、ある説教者と話した。彼は、それぞれの者に、愛と信仰のものである彼の内的なものにしたがって、敬虔さ、信心深さ、聖なるものがあること、それは、愛と信仰の中に聖なるものそのものがあり、その聖なるものの中には主の神性があるあるから、と言い、また、内的なもののない、外なる聖なるものが何かは知らない、と言った。そして、内的なもののない、外なる聖なるものについて考えて、おそらく、外見あるいは技術で獲得したもの、あるいは偽善によって、聖なるものを偽る何らかのものであり、自己愛と世俗愛からの何らかの偽(にせ)の火がこのようなものをひき起し、現わすのであろう、と言った。