(1) 原文
De amore conjugiali
4408. Loquutus cum angelis de amore conjugiali, seu inter binos conjuges qui se amant, quod sit omnium amorum intimus, et quod sit talis, quod conjux videat conjugem in suo animo et in sua mente, sic ut conjux utrinque habeat alterum seu alteram in se, hoc est, quod imago imo similitudo mariti sit in mente uxoris, et imago et similitudo uxoris sit in mente mariti, sic ut unus videat alterum in se, et in intimis suis ita cohabitant, hoc repraesentatum est ideis angelicis, quae non exprimi verbis possunt.
(2) 直訳
De amore conjugiali 結婚愛について
4408. Loquutus cum angelis de amore conjugiali, seu inter binos conjuges qui se amant, 〔私は〕天使たちと結婚愛について話した、すなわち、ふたりの配偶者たちの間の、その者たちは互いに愛する、
quod sit omnium amorum intimus, すべての愛の最内部のものであること、
et quod sit talis, quod conjux videat conjugem in suo animo et in sua mente, またこのようなものであること、配偶者は〔他の〕配偶者を自分のアニムス(心・気質)の中にまた自分のメンス(心・精神)の中に見ていること、
sic ut conjux utrinque habeat alterum seu alteram in se, そのように配偶者は両方の側に他の者(男)または他の者(女)をそれ自体(自分自身)の中に持っている、
hoc est, quod imago imo similitudo mariti sit in mente uxoris, すなわち、夫の映像が、それどころか似ているもの(似姿)が妻の心の中にある、
et imago et similitudo uxoris sit in mente mariti, また妻の映像と似ているもの(似姿)が夫の心の中にある、
sic ut unus videat alterum in se, et in intimis suis ita cohabitant, そのように、ある者(一方)は他の者(他方)をそれ自体(自分自身)の中に見ている、また自分の最内部の中にそのように一緒に住んでいる、
hoc repraesentatum est ideis angelicis, quae non exprimi verbis possunt. これが天使の観念で表象された、それは言葉で表現されることができない。
(3) 訳文
結婚愛について
4408. 〔私は〕天使たちと結婚愛について、すなわち、互いに愛するふたりの配偶者たちの間の結婚愛について話した――すべての愛の最内部のものであること、配偶者は〔他の〕配偶者を自分のアニムス(気質)の中にまた自分のメンス(心)の中に見ているようなものであること、そのように配偶者は両方の側に彼自身または彼女自身を持っている、すなわち、夫の映像が、それどころか似姿が妻の心の中にあり、妻の映像と似姿が夫の心の中にある。そのように、一方は他方を自分自身の中に見て、そのように自分の最内部の中で一緒に住んでいる。これが天使の観念で表象され、それは言葉で表現されることができない。
(1) 原文
4409. Repraesentatus etiam est amor lasciviae, sicut externus, qui non intrat in mentem, manet in externis, et insinuatum quod talis amor utplurimum confundatur cum amore conjugiali, cum tamen est lasciviae; qualis etiam est inter maritum et plures uxores, in tali matrimonio nusquam amor conjugialis esse potest, tum apud eos qui alios amant extra conjugium; nam amor conjugialis est talis ut ne quidem cogitationem admittat de aliqua alia, imo abhorreat; at quod in amore vero conjugiali sit intimum conscientiae.
(2) 直訳
4409. Repraesentatus etiam est amor lasciviae, sicut externus, 好色の愛もまた表象された、あたかも外なるものかのように、
qui non intrat in mentem, manet in externis, それは心の中に入らない、外なるものの中にとどまる、
et insinuatum quod talis amor utplurimum confundatur cum amore conjugiali, cum tamen est lasciviae; また、暗示された、このような愛は、大部分は結婚愛と混同されていること、そのときそれでも好色なものである。
qualis etiam est inter maritum et plures uxores, in tali matrimonio nusquam amor conjugialis esse potest, さらにまた夫と多くの妻の間にどのようなものがあるか、そのような結婚(結婚生活)の中に決して結婚愛はあることができない、
tum apud eos qui alios amant extra conjugium; なおまた彼らのもとに〔できない〕その者たちは他の者たちを愛している、配偶者の外に。
nam amor conjugialis est talis ut ne quidem cogitationem admittat de aliqua alia, imo abhorreat; なぜなら、結婚愛はこのようなものであるからである、決して考え(思考)☆を許さないような、何らかの他のもの☆について、それどころか〔その考えを〕忌み嫌う。
☆ここの alia は alius の女性形です。その前にある女性は「思考」です。別訳の可能性として(私は苦しいと思いますが)「女」もありえます、これがブッシュの英訳であり、ここから柳瀬(静思社)は「他の女」、高橋(たま出版)は「妻以外の女性」としています。
at quod in amore vero conjugiali sit intimum conscientiae. しかし、真の結婚愛の中に良心の最内部のものがあること。
(3) 訳文
4409. 好色の愛もまた、外なるものかのように表象された――それは心の中に入らないで、外なるものの中にとどまる。また、このような愛は、大部分は結婚愛と混同されていることが暗示された、そのときそれでも好色なものである。さらにまた夫と多くの妻の間にどのようなものがあるか〔表象された〕。そのような結婚の中に、なおまた、配偶者の外に他の者たちを愛している者のもとに決して結婚愛は存在することができない。なぜなら、結婚愛は、何らかの他の考えについて決して許さないような、それどころか〔そのような考えを〕忌み嫌うようなものであるからである。しかし、真の結婚愛の中には良心の最内部のものがある。