原典講読『霊界体験記』 2137~2141

(1) 原文

Quod ex Loquela spirituum omnes Linguae trahant suam originem

 

2137. Spiritus, cum quocunque loquuntur, lingua eorum, sicut vernacula, loquuntur, nec sciunt aliter ac quod nati in terra, et educati in lingua ista fuerint, est eorum quasi vernacula, nec aliter sciunt, nisi daretur iis reflexio, ita qui in Europa, et in aliis partibus terrae{1}, qui ante aliquot mille annos mortui, mecum loquuti sunt lingua mea, quam tam bene ac ego sciverunt, nescientes quod vernacula mea, sic alius regionis, priusquam id iis dictum; imo si Domino beneplaceat, multo accuratius, et citius [loquuntur], quam qui natus in regione, et educatus in lingua, quod expertus quoque.

@1 ms. terra ut apparet

 

2138. Exinde nunc sequitur, quod loquela spirituum, sit loquela universalis, et ex ea ortae et quasi natae omnes linguae; nam sunt ideae spirituales, quae constituunt loquelam eorum; quae dum influunt in hominis memoriam, excitant voces correspondentes ideis, et similes, quas homo in sua memoria habet, tum quoque ideas, quae mixtae sunt, seu quae in eadem voce plures, ut solet esse{1}, ut et quae se admiscuerunt, ex variis contingentibus, et plures quae adhaerent quasi circumcircumm secundum naturam et indolem spirituum, nam spiritus excitant{2} ideas, proinde voces, quae conveniunt eorum naturae, sic secundum omnem istam varietatem et diversitatem quae est spirituum, et tunc status spirituum.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. esset

@2 sic J.F.I. Tafel; ms. excitus

 

2139. Exinde constat, quod Loquela angelorum, quae adhuc universalior, sit quasi mater loquelae spirituum, proinde quod influat in spirituum diversorum ideas, quae ab iis secundum diversitatem naturae eorum erumpunt.

 

2140. Exinde etiam sequitur, quod adhuc universalior loquela sit, scilicet coeli intimioris et intimi, quae non intelligibilis angelis interioris coeli, minus spiritibus et hominibus, quare ineffabilia sunt, et incredibilia, nam in minima idea angeli interioris coeli, infinita continentur, quae percipiuntur ab angelis intimioris ac intimi coeli, secundum beneplacitum Domini.

 

2141. Exinde nunc constat, quod Dominus Solus sit Sermo, et Verbum, quia ab Ipso omnia. 1748, 31 Maj.

 

(2) 直訳

Quod ex Loquela spirituum omnes Linguae trahant suam originem 霊たちの話すこと(話し方)からすべての言語はその起源を得ていること

2137. Spiritus, cum quocunque loquuntur, lingua eorum, sicut vernacula, loquuntur, 霊たちは、だれとでも話すとき、彼らの言語で、自国のもの〔言語〕のように、話す、

nec sciunt aliter ac quod nati in terra, et educati in lingua ista fuerint, 地の中に生まれたことよりほかに異なって知りもしない、またその言語の中で教育されたこと、

est eorum quasi vernacula, nec aliter sciunt, nisi daretur iis reflexio, いわば、彼らの自国のもの〔言語〕である、異なっても知らない、彼らに熟考が与えられないなら、

ita qui in Europa, et in aliis partibus terrae{1}, qui ante aliquot mille annos mortui, そのようにヨーロッパの中の者は、また地の他の部分の中の、数千年前に死んだ、

mecum loquuti sunt lingua mea, quam tam bene ac ego sciverunt, 彼らは私と私の言語で話した、それを私と同様によく知っていた、

nescientes quod vernacula mea, sic alius regionis, priusquam id iis dictum; 知らないで、私の自国のもの〔言語〕〔である〕ことを、このように他の地域の〔言語〕、そのことが彼らに言われるより前に。

imo si Domino beneplaceat, multo accuratius, et citius [loquuntur], それどころか、もし主に(が)喜ばれるなら、はるかに正確に、また速く〔話す〕、

quam qui natus in regione, et educatus in lingua, 〔その〕地域の中で生まれた、また〔その〕言語の中で教育された者よりも、

quod expertus quoque. そのこともまた経験により学んだ。

 

2138. Exinde nunc sequitur, quod loquela spirituum, sit loquela universalis, et ex ea ortae et quasi natae omnes linguae; このゆえに、今や、いえる、霊たちの話すこと(話し方)が、普遍的な話すこと(話し方)であること、またそれからすべての言語が起こった、またいわば生まれた。

nam sunt ideae spirituales, quae constituunt loquelam eorum; なぜなら、霊的な観念であるからである、それらが彼らの話すこと(話し方)を構成している。

quae dum influunt in hominis memoriam, excitant voces correspondentes ideis, et similes, quas homo in sua memoria habet, それら〔霊的な観念〕が人間の記憶の中に流入する時、観念に、また同様にものに対応することばがかきたてられる、それらを人間は自分の記憶の中に持っている、

tum quoque ideas, quae mixtae sunt, seu quae in eadem voce plures, ut solet esse{1}, なおまた観念もまた、それらは混ぜられたものである、すなわち、同じ言葉の中に多くのもので、存在することがよくあるように、

ut et quae se admiscuerunt, ex variis contingentibus, et plures quae adhaerent quasi circumcircumm secundum naturam et indolem spirituum, そのようにまた、それらはそれ自体を混ぜる、いろいろな偶発的(付随的)なものから、また多くのもの、それらは付着している、いわば霊たちの性質と生来の性質にしたがってまわりに、

nam spiritus excitant{2} ideas, proinde voces, quae conveniunt eorum naturae, なぜなら、霊たちは観念を、それゆえに言葉をかきたてるからである、それらは彼らの性質に適合する、

sic secundum omnem istam varietatem et diversitatem quae est spirituum, et tunc status spirituum. このようにすべてのその多様性と変化(相違)にしたがって、それは霊たちのものである、またその時、霊たちの状態。

 

2139. Exinde constat, quod Loquela angelorum, quae adhuc universalior, sit quasi mater loquelae spirituum, このゆえに、明らかである、天使たちの話し方は、それはなおさらさらに普遍的〔である〕こと、いわば霊たちの話し方の母〔である〕、

proinde quod influat in spirituum diversorum ideas, quae ab iis secundum diversitatem naturae eorum erumpunt. それゆえに、霊たちのいろいろな観念の中に流入すること、それはそれらから彼らの性質のいろいろなものにしたがって突発する。

 

2140. Exinde etiam sequitur, quod adhuc universalior loquela sit, scilicet coeli intimioris et intimi, このゆえに、さらにまたいえる、なおさら、さらに普遍的な話し方があること、すなわち(正確には)さらに内的な、また最も内的な天界に、

quae non intelligibilis angelis interioris coeli, minus spiritibus et hominibus, それはさらに内的な天界の天使に理解できない、まして霊たちにまた人間に、

quare ineffabilia sunt, et incredibilia, それゆえ、言語に絶するものである、また信じられないもの、

nam in minima idea angeli interioris coeli, infinita continentur, なぜなら、さらに内的な天界の天使の最小の観念の中に、無限のものが含まれているからである、

quae percipiuntur ab angelis intimioris ac intimi coeli, secundum beneplacitum Domini. それらはさらに内的なそして最も内的な天界の天使たちにより知覚される、主の喜ばれるところにしたがって。

 

2141. Exinde nunc constat, quod Dominus Solus sit Sermo, et Verbum, quia ab Ipso omnia. これゆえに、今や、明らかである、主おひとりが「話し」、また「ことば」であること、その方からすべてのものが〔ある〕からである。

1748, 31 Maj. 1748年5月31日。

 

(3) 訳文

霊たちの話すこと(話し方)からすべての言語はその起源を得ていること

 

2137. 霊たちは話すとき、だれとでも彼らの言語で、自国の言語のように、地上に生まれ、そこの言語の中で教育された、としか知らないように話す。いわば、彼らの自国の言語であり、彼らに熟考が与えられないなら、そうとしか知らない。

 ヨーロッパのまた地球の他の部分の、数千年前に死んだ者はそのように、私と私の言語で話した、その言語を私と同様によく知っていた。私の自国の言語であることを、そのように他の地域の言語であることは、そのことが彼らに言われるより前には知らなかった。

 それどころか、もし主に喜ばれるなら、〔その〕地域の中で生まれ、〔その〕言語の中で教育された者よりも、はるかに正確に、また速く〔話す〕。そのこともまた経験により学んだ。

 

2138. このゆえに、今や、霊たちの話し方が、普遍的な話し方であること、またそれからすべての言語が起こった、いわば生まれたことがいえる。なぜなら、霊的な観念であり、それらが彼らの話すこと(話し方)を構成しているからである。

 それら〔霊的な観念〕が人間の記憶の中に流入する時、人間が自分の記憶の中に持っている観念に、また同様にものに対応することばがかきたてられる、なおまた混ぜられたもの、すなわち、同じ言葉の中に多くのものが混ぜられたものである観念もまた、そのように存在することがよくある。そのようにまた、それらはそれ自体を、いろいろな偶発的(付随的)なものから、また、いわば霊たちの性質と気質にしたがってまわりに付着している多くのものから混ぜる。

 なぜなら、霊たちは彼らの性質に適合する観念を、それゆえ、言葉を、このように霊たちのものであるすべてのその多様性と変化にしたがって、またその時、霊たちの状態にしたがって、かきたてるからである。

 

2139. このゆえに、天使たちの話し方は、それはさらに普遍的であること、いわば霊たちの話し方の母であることが明らかである。それゆえ、霊たちのいろいろな観念の中に流入し、それはそれらから彼らの性質のいろいろなものにしたがって突発する。

 

2140. このゆえに、さらにまた、さらに普遍的な話し方があること、すなわち、さらに内的なまた最も内的な天界にその話し方があり、それは内的な天界の天使に、まして霊たちにまた人間に理解できないものであることがいえる。

 それゆえ、言語に絶するもの、また信じられないものである。なぜなら、内的な天界の天使の最小の観念の中に、無限のものが含まれていて、それらはさらに内的なそして最も内的な天界の天使たちにより、主の喜ばれるところにしたがって、知覚されるからである。

 

2141. これゆえに、今や、主おひとりが「話し」、また「ことば」であることが明らかである、その方からすべてのものがあるからである。1748年5月31日。

原典講読『霊界体験記』 [2141a]

(1) 原文

Quod homo et spiritus ne hilum ultra datos limites evagari possit

 

[2141a]. Hoc varia experientia ostensum est, spiritus enim [erant] putantes{1} [se] libero arbitrio, seu licentia pollere.{2}

@1 vide preaefationem hujus editionis sub capite “Idiosyncrasies”

@2 haec paragraphus non numerata lineis transversis undulantibus potius deleta esse videtur この段落は番号がなく、斜めの線でむしろ削除されているのが見らえる

 

(2) 直訳

Quod homo et spiritus ne hilum ultra datos limites evagari possit 人間と霊は与えられた限界を少しもさまようことができないこと

[2141a]. Hoc varia experie1ntia ostensum est, spiritus enim [erant] putantes{1} [se] libero arbitrio, seu licentia pollere.{2} ☆このことがいろいろな経験で示された、というのは、霊は思っている者が☆〔いた〕からである、〔自分自身が〕自由選択の力(選択の自由)、すなわち、自由(気まま)が授けられていること。

☆「特異な表現法」(著者はこのような表現をすることがあります)

 

(3) 訳文

人間と霊は与えられた限界を少しもさまようことができないこと

 

[2141a].☆ このことがいろいろな経験で示された、というのは、〔自分自身に〕選択の自由、すなわち、自由気ままが授けられている、と思っている霊がいたからである。

 

☆この2141aは手稿では(番号もなく)削除されています。

原典講読『霊界体験記』 2142~2144

(1) 原文

Continuatio de loquela spirituum

 

2142. Spiritus ut dictum [2138] per ideas primitivas vocum loquuntur, nam notum esse potest, quod unicuique voci idea quaedam inest, et unicuique compositioni vocum, idea composita, quae per plures voces exprimitur; qualis est cogitatio nostra, absque vocibus, talis est spirituum loquela inter se, et quidem non solum est cogitatio, quam etiam habent, sed est loquela inter se, quam quoque observare potui, et mihi dixerunt, quod loquuti sint inter se, et murmur eorum audivi, quod cum in sensum meum internum venit, tunc in voces distinctas; quandoque inopinato influebat spirituum sermo in meas ideas, et sic in voces, cum colloquerentur, et dicebant, quod tunc de me aut de talibus colloquerentur. Sed spiritus non observare possunt, nec sciunt, quod loquela spirituali loquantur, quia non reflectunt super id, sicut nec homo scire potest, qua lingua loquitur, et quas{1} voces, si non reflectit.

@1 ms. quae

 

2142a. At angelica lingua adhuc interior est, quod ut intelligatur, solum [memorem] id quod experientia discere mihi datum, quod in una idea simplici indefinita insint, quod solum constare potest ex{1} iis qui attendunt, quod solum si una vox sumatur, ut “coelum” vel “terra,” quae sunt voces simplices, et idea similes{2}, <sed> usque indefinita insunt, ita in omnibus caeteris; quae insunt in idea simplici spirituum, haec in interiori gradu apparent, et quidem indefinita, quae spiritus nusquam percipere potest aliqua perceptione, sed modo intellectualiter, et sic perceptione communi, hebeti et obscurissima, vix aliter, si simili utar, [ac] “fames et sitis” percipitur ut affectio communis, et praeter famem et sitim vix quicquam, cum tamen indefinita sint in corpore, quodvis membrum, quaevis fibra, et quivis globulus sanguinis, et interiora, quae componunt et faciunt ut esuritio et sitis sit; similiter omnis sensus, sicut saporis, qui solus est affectio communis, quae sentitur, cum tamen innumerabilia eum constituunt tam in lingua, quam in objecto; ita in omnibus reliquis.

@1 sic ms. sed forte delendum このように手稿に、しかし、おそらく、削除すべき

@2 ms. similis

 

2143. Similiter nunc ideae angelorum interioris coeli percipiuntur in interiori adhuc gradu ab angelis intimioris coeli.

 

2144. Exinde constare potest, qualis est eorum perceptio, qui solum in corporeis sunt, et vix quicquam spirituale sapiunt, tum qualis idearum solius memoriae corporeae. 1748, 31 Maj.

 

(2) 直訳

Continuatio de loquela spirituum 続き 霊たちの話し方について

2142. Spiritus ut dictum [2138] per ideas primitivas vocum loquuntur, 霊たちは、言われたように〔2138〕、言葉の根源の(原型の)観念によって話す、

nam notum esse potest, なぜなら、よく知られているからである、

quod unicuique voci idea quaedam inest, et unicuique compositioni vocum, idea composita, quae per plures voces exprimitur; それぞれの言葉にある観念が内在すること、またそれぞれの合成された(構成された)言葉に合成された(構成された)観念が〔内在する〕、それらは多くの言葉で表現される。

qualis est cogitatio nostra, absque vocibus, talis est spirituum loquela inter se, 私たちの思考が、言葉なしに、どのようなものであるか〔によって〕、彼ら自身の間の霊たちの話し方もそのようである、

et quidem non solum est cogitatio, quam etiam habent, 実際に、思考だけでなく、それもまた彼らは持っている、

sed est loquela inter se, quam quoque observare potui, しかし、彼ら自身の間の話し方がある、それもまた私は観察する(気づく)ことができた、

et mihi dixerunt, quod loquuti sint inter se, et murmur eorum audivi, また、彼らは私に言った(完了)、彼らが彼ら自体の間で話したこと、また私が彼らのささやき(ブツブツ声)を聞いた、

quod cum in sensum meum internum venit, tunc in voces distinctas; それが私の内的な感覚の中にやって来たとき、その時、明瞭な言葉の中に〔やって来た〕。

quandoque inopinato influebat spirituum sermo in meas ideas, et sic in voces, cum colloquerentur, 時々、霊たちの話しが私の観念の中に思いがけなく(不意に)流入した、またこのように言葉の中へ、会話しているとき、

et dicebant, quod tunc de me aut de talibus colloquerentur. また彼らは言った(未完了)、その時、私についてまたはそのようなものについて会話していたこと。

Sed spiritus non observare possunt, nec sciunt, quod loquela spirituali loquantur, しかし、霊たちは気づくことができなかった、知りもしない、霊的な話し方で話していること、

quia non reflectunt super id, sicut nec homo scire potest, qua lingua loquitur, et quas{1} voces, si non reflectit. そのことについて熟考しないからである、そのように人間は知ることもできない、どんな言語で話しているか、またどんなことばで、もし熟考しないなら。

 

2142a. At angelica lingua adhuc interior est, しかし、天使的な言語はなおさらさらに内的である、

quod ut intelligatur, solum [memorem] id quod experientia discere mihi datum, そのことが理解されるために、そのことだけを〔私は話に出す〕、経験を学ぶことが私に与えられたこと、

quod in una idea simplici indefinita insint, 一つの単純な観念の中に無限のものが内在すること〔2062, 2085〕、

quod solum constare potest ex{1} iis qui attendunt, 彼らから☆だけ明らかにすることができる、その者は留意する、

☆「から」については注参照。

quod solum si una vox sumatur, ut “coelum” vel “terra,” quae sunt voces simplices, et idea similes{2}, そのことは単にもし一つの言葉が取り上げられる(考えられる)なら、例えば「天」あるいは「地」、それらは単純な言葉である、また同様の観念、

<sed> usque indefinita insunt, ita in omnibus caeteris; (しかし)、それでも無限のものが内在する、そのように他のすべてのものの中に。

quae insunt in idea simplici spirituum, haec in interiori gradu apparent, et quidem indefinita, それらは霊たちの単純な観念の中に内在する、これらはさらに内的な段階の中で見られる、実際に、無限のものが、

quae spiritus nusquam percipere potest aliqua perceptione, sed modo intellectualiter, それらを霊は決して知覚することができない、何らかの知覚で、しかし、単に知的に、

et sic perceptione communi, hebeti et obscurissima, またこのように全般的な知覚で、弱弱しい(鈍感な)また最もあいまいなもの、

vix aliter, si simili utar, [ac] “fames et sitis” percipitur ut affectio communis, et praeter famem et sitim vix quicquam, ほとんど異ならない、もし、同様のものを私が用いても、〔~よりほかの〕「飢えと渇き」が全般的な情愛として知覚される、またほかに飢えと渇きはほとんど何も〔知覚され〕ない、

cum tamen indefinita sint in corpore, quodvis membrum, quaevis fibra, et quivis globulus sanguinis, et interiora, そのときそれでも身体の中に無限のものがある、それぞれの肢体に、それぞれの繊維に、またそれぞれの血球に、またさらに内部に、

quae componunt et faciunt ut esuritio et sitis sit; それらが、構成する、またつくっている、飢えと渇きであるように(として)。

similiter omnis sensus, sicut saporis, qui solus est affectio communis, quae sentitur, すべての感覚に同様である、味のような、それは全般的な情愛だけである、それが感じられる、

cum tamen innumerabilia eum constituunt tam in lingua, quam in objecto; そのときそれでも無数のものがそれを構成している、舌の中でも、対象の中でも。

ita in omnibus reliquis. そのように他のすべてのものの中で。

 

2143. Similiter nunc ideae angelorum interioris coeli percipiuntur in interiori adhuc gradu ab angelis intimioris coeli. 同様に、今や、さらに内的な天界の天使の観念が、なおさらさらに内的な段階の中でさらに最も内的な天界の天使に知覚されている。

 

2144. Exinde constare potest, qualis est eorum perceptio, qui solum in corporeis sunt, このゆえに、明らかにすることができる、彼らの知覚がどのようなものであるか、その者は形体的なものの中にだけいる、

et vix quicquam spirituale sapiunt, tum qualis idearum solius memoriae corporeae. またほとんど何も霊的なものを味わわない、なおまた形体的な記憶だけの観念がどんなものか。

1748, 31 Maj. 1748年5月31日。

 

(3) 訳文

続き 霊たちの話し方について

 

2142. 霊たちは、言われたように〔2138番〕、言葉の根源の観念によって話している。なぜなら、それぞれの言葉にある観念が内在し、また合成されたそれぞれの言葉に合成された観念が内在し、それらが多くの言葉で表現されることがよく知られているからである。

 言葉のない私たちの思考がどのようなものであるか〔によって〕、霊たちの互いの話し方もそのようである。実際に、彼らの持っている思考だけでなく、互いの話し方があり、それもまた私は気づくことができた。彼らは私に、自分たちの間で話した、と言った、また私は彼らのささやきを聞いた。それが私の内的な感覚の中にやって来たとき、その時、明瞭な言葉の中にやって来た。

 時々、霊たちの話しが私の観念の中に、またこのように、会話しているとき、不意に流入した。彼らは、その時、私についてまたはそのようなものについて会話していた、と言った。

 しかし、霊たちは霊的な話し方で話していることを気づくことができなかったし、〔それを〕知りもしない。そのことについて熟考しないからである、そのように人間は、もし熟考しないなら、どんな言語で、どんなことばで話しているか、知ることもできない。

 

2142a. しかし、天使的な言語はなおさら内的である。そのことが理解されるために、経験から学ぶことが私に与えられたそのことだけを〔私は話に出す〕。一つの単純な観念の中に無限のものが内在することは〔2062, 2085番〕、〔そのことに〕留意する者だけから明らかにすることができる。そのことは、単に一つの言葉を、例えば「天」あるいは「地」、それらは単純な言葉である、また同様の観念を取り上げても、〔それには、それでも無限のものが内在する、他のすべてのものの中でもそのようである。

 それらは霊たちの単純な観念の中に内在し、これらはさらに内的な段階の中で、実際に、無限のものが見られる。それらを霊は何らかの知覚で決して知覚することができない、しかし、単に知的に、またこのように全般的な鈍感で最もあいまいな知覚で知覚している。もし、私が「飢えと渇き」とほかの同様のものを用いてもほとんど異ならない、それは全般的な情愛として知覚され、飢えと渇きのほかにほとんど何も知覚されない。そのときそれでも身体の中に、それぞれの肢体に、それぞれの繊維に、またそれぞれの血球に、またさらに内部に無限のものがあり、それらが、飢えと渇きであるように構成し、つくっている。

 味覚のようなすべての感覚も同様である、それは全般的な情愛だけであり、それが感じられる。そのときそれでも舌の中でも、対象の中でも、無数のものが味覚を構成している。他のすべてのものの中でそのようである。

 

2143. 同様に、今や、内的な天界の天使の観念が、なおさら内的な段階の中で最も内的な天界の天使に知覚されている。

 

2144. このゆえに、形体的なものの中にだけいる者の知覚がどのようなものであるか、明らかにすることができる、ほとんど何も霊的なものを、なおまた形体的な記憶だけの観念がどんなものか、味わわない。1748年5月31日。