原典講読『結婚愛』192

(1)原文

192. (vii.) Quod conjugia etiam inducant animabus et mentibus alias formas. Quod Conjugia inducant animabus et mentibus alias formas, non potest animadverti in mundo naturali, quia animae et mentes ibi circumcinctae sunt corpore materiali, et per hoc raro mens translucet; et quoque hujus saeculi homines, plus quam antiqui, ab infantia discunt inducere faciebus vultus, per quos affectiones mentis profunde abscondunt; quae causa est, quod formae mentium, quales ante conjugium et quales post conjugium sunt, non internoscantur: quod tamen animarum et mentium formae, aliae sint post conjugium, quam fuerant ante illud, manifeste apparet ex iisdem in mundo spirituali; sunt enim tunc spiritus et angeli, qui non aliud sunt quam mentes et animae in forma humana, nudatae ab exuviis, quae fuerunt compositae ex elementis in aquis et terris, et ex halitibus inde circumsparsis in aere; quibus ejectis formae mentium, quales fuerant intus in corporibus suis, conspiciuntur, et tunc clare, quod aliae sint illis qui in conjugio vivunt, et aliae illis qui non: in genere est conjugibus interior decor faciei, trahit enim vir ab uxore venustum ruborem amoris ejus, et uxor a viro splendentem nitorem sapientiae ejus; nam duo conjuges ibi quoad animas uniti sunt; et insuper in utroque apparet plenitudo humana. Hoc in coelo, quia non alibi conjugia sunt; infra coelum autem sunt modo connubia, quae nectuntur et dirimuntur.

 

(2)直訳

192. (vii.) Quod conjugia etiam inducant animabus et mentibus alias formas.― 192.(7) さらにまた、結婚は〔夫婦の〕霊魂と心に他の形をひき起こすること――

 (7) 結婚は〔夫婦の〕霊魂と心に他の形もまたひき起こす。

Quod Conjugia inducant animabus et mentibus alias formas, non potest animadverti in mundo naturali, quia animae et mentes ibi circumcinctae sunt corpore materiali, et per hoc raro mens translucet; 結婚が〔夫婦の〕霊魂と心に他の形もまたひき起こすことは、自然界の中で認められる(気づかれる)ことができない、霊魂と心はそこに物質的な身体で囲まれているからである、またこのことによって心はまれに光り貫く。

et quoque hujus saeculi homines, plus quam antiqui, ab infantia discunt inducere faciebus vultus, per quos affectiones mentis profunde abscondunt; そしてまた、この時代の人間は、古代人よりもさらに、幼児期から顔で容貌(顔つき)を着せる(おおう)ことを学んでいる、そのことによって心の情愛を深く隠す。

quae causa est, quod formae mentium, quales ante conjugium et quales post conjugium sunt, non internoscantur: それが理由である、心の形が、結婚前にどんなものか、また結婚後にどんなものであるか、見分けられないこと。

quod tamen animarum et mentium formae, aliae sint post conjugium, quam fuerant ante illud, manifeste apparet ex iisdem in mundo spirituali; それでも、霊魂と心の形は、結婚後、別のものであることが、その前にあった〔もの〕よりも、霊界の中で同じものからはっきりと見られる。

sunt enim tunc spiritus et angeli, qui non aliud sunt quam mentes et animae in forma humana, nudatae ab exuviis, quae fuerunt compositae ex elementis in aquis et terris, et ex halitibus inde circumsparsis in aere; というのは、その時、霊と天使であるから、それは人間の形の中の心と霊魂以外の他のものではない、ぬけがらから脱がされた、それらは水と地の要素から合成された、また空気の中にまわりにまきちらされた発散物から。

quibus ejectis formae mentium, quales fuerant intus in corporibus suis, conspiciuntur, et tunc clare, quod aliae sint illis qui in conjugio vivunt, et aliae illis qui non: それらで投げ出されて、心の形は、その身体の中で内部でどんなものであったか、明らかに識別される(見られる)またその時、はっきりと、その者に別のものがある、その者は結婚の中に生きた、またその者に別のものが、その者は〔結婚の中に生き〕ない。

in genere est conjugibus interior decor faciei, trahit enim vir ab uxore venustum ruborem amoris ejus, et uxor a viro splendentem nitorem sapientiae ejus; 全般的に、結婚した者に顔に内的な美しさがある、というのは、男は妻からその愛の魅力的な赤色を得るから、また妻は男からその知恵の輝きの優雅(見栄え)

nam duo conjuges ibi quoad animas uniti sunt; なぜなら、二人の配偶者(夫婦)はそこに、霊魂に関して結合されているからである。

et insuper in utroque apparet plenitudo humana. またそのうえ、両方の者の中に人間性が満ちていること(充満、完全)見られる。

Hoc in coelo, quia non alibi conjugia sunt; このことは天界の中で〔ある〕、他のところに結婚はないからである。

infra coelum autem sunt modo connubia, quae nectuntur et dirimuntur. けれども、天界の下に単なる交尾(つがい)ある、それらは結ばれる、また引き離される。

 

(3)訳文

 192.(7) 結婚は〔夫婦の〕霊魂と心に他の形もまたひき起こす。

結婚が〔夫婦の〕霊魂と心に他の形もまたひき起こすことは、自然界の中で気づかれることができない、霊魂と心はそこに物質的な身体で囲まれている、またこのことによって心が光り貫くのはまれであるからである。そしてまた、この時代の人間は、古代人よりもさらに、幼児期から容貌顔に着せることを学んでいて、そのことによって心の情愛を深く隠す。それが、心の形が結婚前にどんなものか、また結婚後にどんなものであるか見分けられないことの理由である。それでも、霊魂と心の形は、結婚後、その前にあったものとは別のものであることが、霊界の中で同じものからはっきりと見られる。というのは、その時、霊と天使であるから、それは人間の形の中の心と霊魂以外の他のものではない、〔それは〕水と地の要素から、また空気の中にまわりにまきちらされた発散物から合成されたぬけがらから脱がされた〔ものである〕。それらが捨てられて、心の形は、その身体の中で内部でどんなものであったかまたその時、はっきりと見られる――結婚の中に生きた者と結婚の中に生きなかった者は別ものであること。全般的に、結婚した者の顔に内的な美しさがある、というのは、男は妻からその愛の魅力的な赤色を、また妻は男からその知恵の輝きの優雅さ得るからである。なぜなら、二人の配偶者(夫婦)はそこに、霊魂に関して結合されているからである。またそのうえ、両方の者に人間性が満ちていること見られる。

 このことは天界の中にある、他のところに結婚はないからである。けれども、天界の下に単なる交尾(つがい)あり、それらは結ばれ、引き離される。

原典講読『結婚愛』193

(1)原文

193. (viii.) Quod femina actualiter formetur in uxorem secundum descriptionem in Libro Creationis. In hoc Libro dicitur, quod femina creata sit ex costa viri; et quod vir, cum adducta est, dixerit, "Haec os de ossibus meis et caro de carne mea; et vocabitur Ischah, quia ab Isch (Viro), desumpta est" (cap. ii. 22-24), per "costam" pectoris in Verbo non aliud in sensu spirituali significatur, quam verum naturale: hoc significatur per "costas," quas ursus inter dentes ferebat (Dan. vii. 5); nam per "ursos" significantur illi qui Verbum in sensu naturali legunt, ac vera ibi absque intellectu vident; per pectus viri significatur id essentiale ac proprium, quod distinguitur a pectore feminae; quod id sit sapientia, videatur supra (n. 187); nam verum sustinet sapientiam, sicut costa sustinet pectus; haec significantur, quia pectus est in quo omnia hominis ut in suo centro sunt. [2] Ex his constat, quod femina creata sit ex viro per transcriptionem ejus propriae sapientiae, quod est ex vero naturali, et quod hujus amor a viro translatus sit in feminam, ut fiat amor conjugialis; et quod hoc factum sit, ne in viro{1} sit amor sui sed amor uxoris; quae ex indole sibi innata non potest aliter quam amorem sui apud virum convertere in amorem ejus ad se, et audivi quod hoc fiat ex ipso amore uxoris, non conscio viro, nec conscia uxore; inde est quod nusquam aliquis possit vere conjugialiter amare conjugem, qui in fastu propriae intelligentiae ex amore sui est. [3] Postquam intellectum est hoc arcanum creationis feminae a viro, videri potest, quod femina similiter quasi creetur seu formetur a viro in conjugio, et quod hoc fiat ab uxore, aut potius per uxorem a Domino, qui infudit inclinationes in feminas ad ita faciendum; uxor enim in se recipit imaginem viri per quod appropriet sibi ejus affectiones (videatur supra n. 173{2}); et per quod conjungat internam viri voluntatem cum sua, de quo sequitur; et quoque per quod addicet sibi propagines animae ejus, de quo etiam sequitur. Ex his patet, quod femina secundum descriptionem interius intellectam in Libro Creationis, formetur in uxorem, per talia quae desumit ex marito et ejus pectore, et inscribit sibi.

 @1. viro pro “vero” @2. Prima editio: 183;

 

(2)直訳

193. (viii.) Quod femina actualiter formetur in uxorem secundum descriptionem in Libro Creationis.― 193.(8) 女は実際に男の妻として形作られていること、「創造の書」の中の記述にしたがって――

In hoc Libro dicitur, quod femina creata sit ex costa viri; この「書」の中に言われる、女は男の肋骨から創造されたこと。

et quod vir, cum adducta est, dixerit, "Haec os de ossibus meis et caro de carne mea; また、男は、連れて来られたとき、言ったこと、「これは私の骨からの骨、また私の肉からの肉。

et vocabitur Ischah, quia ab Isch (Viro), desumpta est" (cap. ii. 22-24), per "costam" pectoris in Verbo non aliud in sensu spirituali significatur, quam verum naturale: またイシャーと呼ばれなければならない、イーシュ()から取られたからである」(22224)、胸の「肋骨」によって、みことばの中で、他のものが霊的な意味で、意味されない、自然的な真理以外の。

hoc significatur per "costas," quas ursus inter dentes ferebat (Dan. vii. 5); このことは「肋骨」によって意味されている、それを雄熊が歯の間にもっていた(ダニエル7:5)

nam per "ursos" significantur illi qui Verbum in sensu naturali legunt, ac vera ibi absque intellectu vident; なぜなら、「雄熊」によって彼らが意味されるからである、その者はみことばを自然的な意味で読む、そしてそこに真理を理解(知力)なしに見る。

per pectus viri significatur id essentiale ac proprium, quod distinguitur a pectore feminae; 男の胸によって、その本質的なものそしてプロプリウム(固有のもの)意味される、それが女の胸から区別される。

quod id sit sapientia, videatur supra (n. 187); それが知恵であることは、上に(187)見られる。

nam verum sustinet sapientiam, sicut costa sustinet pectus; なぜなら、真理は知恵を支えるからである、肋骨が胸を支えるように。

haec significantur, quia pectus est in quo omnia hominis ut in suo centro sunt. これらが意味される、胸は、その中に人間のすべてのものがその中心の中のように存在するからである。

[2] Ex his constat, quod femina creata sit ex viro per transcriptionem ejus propriae sapientiae, quod est ex vero naturali, et quod hujus amor a viro translatus sit in feminam, ut fiat amor conjugialis; [2] これらから明らかである、女が男から創造されたこと、彼の知恵のプロプリウムが転移によって、それは自然的な真理からである、またこの愛が男から女の中に移された(transfero)こと、結婚愛となるために。

et quod hoc factum sit, ne in viro{1} sit amor sui sed amor uxoris; またこのことが行なわれたこと、男の中に自己への愛がないように、しかし妻への愛が。

quae ex indole sibi innata non potest aliter quam amorem sui apud virum convertere in amorem ejus ad se, et audivi quod hoc fiat ex ipso amore uxoris, non conscio viro, nec conscia uxore; 彼女は自分自身に生来の性質から、男のもとの自己への愛を自分自身へのその愛に変えること以外に異なってできない、また私は聞いた、このことが妻の愛そのものから行なわれる(生じる)こと、男の知っていること(意識)のない、妻の知っていること(意識)もない。

inde est quod nusquam aliquis possit vere conjugialiter amare conjugem, qui in fastu propriae intelligentiae ex amore sui est. ここからである、決してだれかが真に結婚にふさわしく配偶者を愛することができないこと、その者は自己愛からのプロプリウムの知性も傲慢の中にいる。

[3] Postquam intellectum est hoc arcanum creationis feminae a viro, videri potest, quod femina similiter quasi creetur seu formetur a viro in conjugio, et quod hoc fiat ab uxore, aut potius per uxorem a Domino, qui infudit inclinationes in feminas ad ita faciendum; [3] 男から女が創造されたこの秘義が理解された後、見られることができる、女は同様に、あたかも創造されたかのように、すなわち、形作られること結婚の中で男から、またこのことは妻から行なわれる、またはむしろ主から妻によって、その方は女の中にそのように行なうことへ向けて性向を注ぎ込む。

uxor enim in se recipit imaginem viri per quod appropriet sibi ejus affectiones (videatur supra n. 173{2}); というのは、妻は自分自身の中に男の映像を受け入れるから、彼の情愛を自分のものにすることによって(上の173番に見られる)

et per quod conjungat internam viri voluntatem cum sua, de quo sequitur; また、男の内なる意志を自分のものと結合させることによって、そのことについて〔この後〕続けられる。

et quoque per quod addicet sibi propagines animae ejus, de quo etiam sequitur. そしてまた、自分自身に彼の霊魂の派生物(横枝)を引き寄せることによって、そのことについても〔この後〕続けられる。

Ex his patet, quod femina secundum descriptionem interius intellectam in Libro Creationis, formetur in uxorem, per talia quae desumit ex marito et ejus pectore, et inscribit sibi. これらから明らかである、女が、「創造の書」の中に内的に理解された記述にしたがって、妻に形作られたこと、そのようなものによって、それらを夫とその胸から取る、また自分自身に刻み込む。

@1. viro pro “vero” 注1 verus」の代わりにviro

@2. Prima editio: 183; 注2 初版は183

 

(3)訳文

 193.(8) 女は、「創造の書」の中の記述にしたがって、実際に男の妻として形作られている。

 この「書」の中に、女は男の肋骨から創造されたことが言われている。また、男は、連れて来られたとき、「これは私の骨からの骨、また私の肉からの肉。イシャーと呼ばれなければならない、イーシュ(男)から取られたからである」(22224)と言ったこと、みことばの中で、胸の「肋骨」によって、霊的な意味で、自然的な真理以外の他のものが意味されない。このことは、雄熊が歯の間にもっていた(ダニエル7:5)「肋骨」によって意味されている。なぜなら、「雄熊」によって、みことばを自然的な意味で読み、そしてそこに真理を理解なしに見る者が意味されるからである。男の胸によって、その本質的なもの、そしてプロプリウム(固有のもの)意味され、それが女の胸から区別される。それが知恵であることは、前に(187)見られる。なぜなら、肋骨が胸を支えるように、真理は知恵を支えるからである。これらが意味される、胸はその中に人間のすべてのものがその中心の中のように存在するからである。

 [2] これらから、女が男から創造されたこと、彼の自然的な真理からのものである知恵のプロプリウムが転移によって、またこの愛が結婚愛となるために男から女の中に移されたことが明らかである。またこのことは、男の中に自己への愛がないように、しかし妻への愛が〔あるために〕行なわれた。彼女は自分自身に生来の性質から、男のもとの自己への愛を自分自身へのその愛に変えることしかできない、また私は、このことが妻の愛そのものから、男が知らないうちに、妻も知らないに、行なわれること聞いた。ここから、自己愛からのプロプリウムの知性も傲慢の中にいる者は、決してだれかも真に結婚にふさわしく配偶者を愛することができない。

 [3] 男から女が創造されたこの秘義が理解された後、、女は同様に、あたかも創造されたかのように、すなわち、結婚の中で男から形作られること、またこのことは妻から、またはむしろ主から妻によって行なわれ、主は女の中にそのように行なうことへ向けて性向を注ぎ込むことを見ることができる。というのは、妻は自分自身の中に、男の情愛を自分のものにすることによって彼の映像を受け入れるから(前の173番に見られる)。また、男の内なる意志を自分のものと結合させることによって〔であり〕、そのことについて〔この後〕続けられる。そしてまた、自分自身に彼の霊魂の派生物を引き寄せることによって〔であり〕、そのことについても〔この後〕続けられる。

 これらから、女が、「創造の書」の中に内的に理解された記述にしたがって、妻に形作られたこと、そのようなものによって、それらを夫とその胸から取り、自分自身に刻み込んだことが明らかである。

原典講読『結婚愛』194

(1)原文

194. (ix.) Quod formatio illa fiat ab uxore modis arcanis, et quod hoc intelligatur per quod femina creata sit dormiente viro. Legitur in Libro Creationis, quod Jehovah Deus cadere fecerit somnum gravem super Adamum, ut obdormiret, et tunc sumserit unam de costis ejus, et aedificaverit illam in mulierem (cap. ii. 21, 22); quod per "somnum" et "obdormitionem" viri, significetur plenaria ignorantia ejus, quod uxor formetur et sicut creetur ab illo, patet ex ostensis in praecedente capite, et quoque in hoc, de insita prudentia et circumspectione uxorum, ne quicquam evulgent de amore suo, nec de assumptione affectionum vitae viri, et sic transcriptione ejus sapientiae in se; quod hoc fiat ab uxore, nesciente et quasi dormiente marito, ita modis arcanis, patet ab explicatis supra (n. 166-168, seq.); ubi etiam illustratur, quod prudentia id peragendi mulieribus a creatione, et inde a nativitate, insita sit, propter causas, quae sunt necessitates, ut conjugialis amor, amicitia, et confidentia, et sic beatitudo cohabitationis, et felicitas vitae, constabiliantur; quare ut hoc rite fiat, injunctum est viro, ut relinquat patrem et matrem, et adhaereat uxori (Genes. ii. 24; Matth. xix. 4, 5); [2] per "patrem et matrem," quos vir relinquet, in sensu spirituali intelligitur ejus proprium voluntatis et proprium intellectus, et proprium voluntatis hominis est amare se, et proprium intellectus ejus est amare suam sapientiam; et per "adhaerere" significatur addicare se amori uxoris; quod duo propria illa sint mala internecina viro, si permanent apud illum, et quod amor duorum illorum vertatur in amorem conjugialem, sicut vir adhaeret uxori, hoc est, recipit amorem ejus, videatur mox supra (n. 193, et alibi). Quod per "dormire" significetur in ignorantia et incuria esse, quod per "patrem et matrem" significentur duo propria hominis, unum voluntatis et alterum intellectus, et quod per "adhaerere" significetur addicare se amori alicujus, ex locis in Verbo alibi potest satis confirmari; sed hoc hujus loci non est.

 

(2)直訳

194. (ix.) Quod formatio illa fiat ab uxore modis arcanis, et quod hoc intelligatur per quod femina creata sit dormiente viro.― 194.(9) その形成は妻により秘密の方法で行なわれること、またこのことが男が眠って〔いるときに〕女が創造されたことによって意味されること――

Legitur in Libro Creationis, quod Jehovah Deus cadere fecerit somnum gravem super Adamum, ut obdormiret, et tunc sumserit unam de costis ejus, et aedificaverit illam in mulierem (cap. ii. 21, 22); 「創造の書」の中に読まれる、神エホバがアダムの上に重い眠りを落とすことを行なったこと、眠り込むように、またその時、彼の肋骨から一つを取った、またそれを女として建造したこと(321, 22)

quod per "somnum" et "obdormitionem" viri, significetur plenaria ignorantia ejus, quod uxor formetur et sicut creetur ab illo, patet ex ostensis in praecedente capite, et quoque in hoc, de insita prudentia et circumspectione uxorum, ne quicquam evulgent de amore suo, nec de assumptione affectionum vitae viri, et sic transcriptione ejus sapientiae in se; 男の「眠り」と「眠り込むこと」によって、彼のまったくの無知(気づかないこと)意味される、妻が形作られること、また彼から創造されるように、先行する章の中の証明(示すこと)から明らかである、

quod hoc fiat ab uxore, nesciente et quasi dormiente marito, ita modis arcanis, patet ab explicatis supra (n. 166-168, seq.); またこのことが妻により行なわれたこと、知らないで、またあたかも眠ってかのように、夫に、そのように秘密の方法で、上の説明から明らかである(166-168番、〔その〕続き)

ubi etiam illustratur, quod prudentia id peragendi mulieribus a creatione, et inde a nativitate, insita sit, propter causas, quae sunt necessitates, ut conjugialis amor, amicitia, et confidentia, et sic beatitudo cohabitationis, et felicitas vitae, constabiliantur; そのところにもまた説明されている、それを行なう思慮分別が女に創造から、またここから出生から、植え付けられていること、理由のために、それは必要不可欠なものである、結婚愛、友情、また信頼、またこのように同棲(一種に住むこと)の至福、また生活(いのち)の幸福が、確定される(安定にされる)ために

quare ut hoc rite fiat, injunctum est viro, ut relinquat patrem et matrem, et adhaereat uxori (Genes. ii. 24; Matth. xix. 4, 5); それゆえ、正しく行なわれるように、男に負わされた、父と母を捨てるように、また妻と結びつくこと(創世記2:24、マタイ19:4, 5)

[2] per "patrem et matrem," quos vir relinquet, in sensu spirituali intelligitur ejus proprium voluntatis et proprium intellectus, et proprium voluntatis hominis est amare se, et proprium intellectus ejus est amare suam sapientiam; [2] 「父と母」によって、その者を男は捨てる、霊的な意味の中で彼の意志のプロプリウムと理解力のプロプリウムが意味される、また人間の意志のプロプリウムは自分自身を愛することである、また理解力のプロプリウムは自分の知恵を愛することである。

et per "adhaerere" significatur addicare se amori uxoris; また、「結びつくこと」によって、(自分自身を)妻の愛にささげることが意味される。

quod duo propria illa sint mala internecina viro, si permanent apud illum, et quod amor duorum illorum vertatur in amorem conjugialem, sicut vir adhaeret uxori, hoc est, recipit amorem ejus, videatur mox supra (n. 193, et alibi). それら二つのプロプリウムは男に致命的な悪である、もし彼のもとに残る(残存する)なら、またそれらの二つの愛が結婚愛に変わることは、男が妻に結びつくほど、すなわち、その(彼女の)愛を受け入れる、すぐ上に見られる(193番、また他の箇所に)

Quod per "dormire" significetur in ignorantia et incuria esse, quod per "patrem et matrem" significentur duo propria hominis, unum voluntatis et alterum intellectus, et quod per "adhaerere" significetur addicare se amori alicujus, ex locis in Verbo alibi potest satis confirmari; 「眠ること」によって、無知と無頓着の中にいることが意味されること、「父と母」によって人間の二つのプロプリウムが意味されること、一つは意志のまたもう一つは理解力の、また「結びつくこと」によって、(自分自身を)他の者の愛にささげることが意味されることは、みことばの中の箇所から、他の箇所に十分に確信されることができる。

sed hoc hujus loci non est. しかし、このことはこの場所にではない。

 

(3)訳文

 194.(9) その形成は妻により秘密の方法で行なわれる、またこのことは男が眠って〔いるときに〕女が創造されたことによって意味される。

創造の書」の中に、神エホバがアダムの上に深い眠りを落とし、眠り込むように、またその時、彼の肋骨から一つを取り、それを女として建てたことを行なったことが読まれる(321, 22)。男の「眠り」と「眠り込むこと」によって、彼のまったく気づかないうちに、妻が彼から創造されるように形作られること意味されていることがこれまでも章の中で示されたことから明らかである、またこのことが、夫に、あたかも眠っているかのように、知られず、そのように秘密の方法で、妻により行なわれたことが前の説明から明らかである(166-168番、〔その〕続き)。そのところにもまた、それを行なう思慮分別が女に創造から、またここから出生から、植え付けられていること説明されている、その理由は、結婚愛、友情、また信頼、またこのように同棲(一種に住むこと)の至福、また生活(いのち)の幸福が、確定される(安定にされる)ために必要不可欠なものであるからである。それゆえ、正しく行なわれるように、男に、父と母を捨て、妻と結びつくように負わされた(創世記2:24、マタイ19:4, 5)

 [2] 男が捨てる「父と母」によって、霊的な意味で彼の意志のプロプリウムと理解力のプロプリウムが意味される。人間の意志のプロプリウムは自分自身を愛することであり、理解力のプロプリウムは自分の知恵を愛することである。また、「結びつくこと」によって、(自分自身を)妻の愛にささげることが意味される。それら二つのプロプリウムは、もし男のもとに残存するなら、彼に〔とって〕致命的な悪である、またそれらの二つの愛が、男が妻に結びつくほど、すなわち、その(彼女の)愛を受け入れるほど、結婚愛に変わることはすぐ前に見られる(193番、また他の箇所に)

 「眠ること」によって、無知と無頓着の中にいること意味されること、「父と母」によって一つは意志のまたもう一つは理解力の人間の二つのプロプリウムが意味されること、また「結びつくこと」によって、(自分自身を)他の者の愛にささげることが意味されることは、みことばの中の箇所から、他の箇所に十分に確信されることができる。しかし、このことはこの場所にではない。

原典講読『結婚愛』195,196

(1)原文

195. (x.) Quod formatio illa ab uxore fiat per conjunctionem suae voluntatis cum interna viri. Quod apud virum sit sapientia rationalis et sapientia moralis, et quod uxor se conjungat cum illis quae sunt sapientiae moralis apud virum, videatur supra (n. 163-165). Illa quae sunt sapientiae rationalis, faciunt intellectum viri, et illa quae sunt sapientiae moralis, faciunt voluntatem ejus; cum his quae faciunt voluntatem viri, uxor se conjungit. Idem est, sive dicatur quod uxor conjungat se, sive dicatur quod conjungat suam voluntatem voluntati viri, quia uxor nata est voluntaria, et inde ex voluntate agit quod agit. Quod dicatur cum voluntate interna viri, est quia voluntas viri in intellectu illius sedem habet, ac intellectuale viri est intimum feminae, secundum illa quae de formatione feminae a viro, supra (n. 32, et pluries posthac,) tradita sunt: est quoque viris voluntas externa, sed haec saepius trahit ex simulatione et dissimulatione; hanc perspicit uxor, at cum hac non conjungit se nisi simulatorie aut lusorie.

 

(2)直訳

195. (x.) Quod formatio illa ab uxore fiat per conjunctionem suae voluntatis cum interna viri.― 195.(10) その形成は妻により、夫の内なるもの(意志)と自分の意志の結合によって行なわれること――

Quod apud virum sit sapientia rationalis et sapientia moralis, et quod uxor se conjungat cum illis quae sunt sapientiae moralis apud virum, videatur supra (n. 163-165). 男のもとに、理性的な知恵と道徳的な知恵があること、また妻は自分自身をそれらに結合させること、それらは男のもとの道徳的な知恵である、上に見られる(163-165)

Illa quae sunt sapientiae rationalis, faciunt intellectum viri, et illa quae sunt sapientiae moralis, faciunt voluntatem ejus; それらは、それらは理性的な知恵のものである、男の理解力をつくる、またそれらは、それらは道徳的な知恵のものである、彼の意志をつくる。

cum his quae faciunt voluntatem viri, uxor se conjungit. これらに、それらは男の意志をつくる、妻は自分自身を結合させる。

Idem est, sive dicatur quod uxor conjungat se, sive dicatur quod conjungat suam voluntatem voluntati viri, quia uxor nata est voluntaria, et inde ex voluntate agit quod agit. 同じ(もの)ある、あるいは自分自身を結合させることが言われる、あるいは自分の意志を男の意志に結合させることが言われる、妻は意志のものに生まれているからである、またここから、意志から行なう、行なうものを。

Quod dicatur cum voluntate interna viri, est quia voluntas viri in intellectu illius sedem habet, ac intellectuale viri est intimum feminae, secundum illa quae de formatione feminae a viro, supra (n. 32, et pluries posthac,) tradita sunt: 男の内なる意志について言われること、男の意志は彼の理解力の中に座を持つからである、そして男の知性が女の最内部のものである、それらにしたがって、それらは男から女の形成について〔である〕、上に(32番、またこれから多くのところに)述べられた。

est quoque viris voluntas externa, sed haec saepius trahit ex simulatione et dissimulatione; そしてまた、男たちに外なる意志がある、しかし、これらはしばしば見せかけと偽装から得ている。

hanc perspicit uxor, at cum hac non conjungit se nisi simulatorie aut lusorie. このことを妻は見通している(認めている)、しかし、これ〔意志〕に自分自身を結合させない、偽ってあるいは遊び(演技だけ)☆でないなら。

lusoriusの訳語として「遊び」と「うわべだけ(演技だけ)」のどちらがよいのでしょうか?

 

(3)訳文

 195.(10) その形成は妻により、夫の内なる意志と自分の意志の結合によって行なわれる。

 男のもとに理性的な知恵を道徳的な知恵があり、妻は自分自身をそれらに男のもとの道徳的な知恵を結合させることが前に見られる(163-165)。理性的な知恵のものであるそれらが男の理解力をつくり、道徳的な知恵のものであるそれらが彼の意志をつくる。男の意志をつくるこれらに、妻は自分自身を結合させる。

 自分自身を結合させることが言われても、あるいは自分の意志を男の意志に結合させることが言われても、同じことある、妻は意志のものに生まれていて、ここから、行なうものを意志から行なうからである。

 男の内なる意志について言われるのは、男の意志は彼の理解力の中に座を持ち、そして男の知性が、前に男から女の形成について述べられた(32番、またこれから多くのところに) それらにしたがって、女の最内部のものであるからである。そしてまた、男たちに外なる意志がある、しかし、これらはしばしば見せかけと偽装から得ている。このことを妻は認めている、しかし、この意志に自分自身を、偽ってあるいはうわべだけでないなら結合させない。

 

(1)原文

196. (xi.) Propter finem, ut utriusque voluntas fiat una, et sic ambo unus homo; nam qui conjungit sibi voluntatem alicujus, conjungit etiam sibi intellectum ejus; intellectus enim in se spectatus, non est nisi quam ministerium et famulitium voluntatis; quod ita sit, apparet evidenter ex affectione amoris, quod agat intellectum ad cogitandum ad nutum; omnis affectio amoris est proprietas voluntatis, nam quod homo amat, hoc etiam vult. Ex his sequitur, quod qui conjungit sibi voluntatem hominis, conjungat sibi totum; inde est, quod amori uxoris insitum sit unire voluntatem mariti suae voluntati, sic enim uxor fit mariti, ac maritus uxoris; ita ambo unus homo.

 

(2)直訳

196. (xi.) Propter finem, ut utriusque voluntas fiat una, et sic ambo unus homo; 196.(11) 目的のために、両方の意志が一つになるように、またこのように両方のもの(両者)一つの人間〔になる〕。

nam qui conjungit sibi voluntatem alicujus, conjungit etiam sibi intellectum ejus; なぜなら、自分自身を他の者の意志に結合させる者は、自分自身に彼の理解力もまた結合させるからである。

intellectus enim in se spectatus, non est nisi quam ministerium et famulitium voluntatis; というのは、本質的に眺められた理解力は、意志のしもべ(従者)召使い以外でないならないから。

quod ita sit, apparet evidenter ex affectione amoris, quod agat intellectum ad cogitandum ad nutum; そのようであることは、愛の情愛からはっきりと見られる、それが理解力を考えることへ働く、意のままに。

omnis affectio amoris est proprietas voluntatis, nam quod homo amat, hoc etiam vult. すべての愛の情愛は、意志の所有物である、なぜなら、人間が愛するものを、これをまた欲するから。

Ex his sequitur, quod qui conjungit sibi voluntatem hominis, conjungat sibi totum; これらからいえる、自分自身に人間の意志を結合させる者は、自分自身に〔その人間の〕全部を結合させること。

inde est, quod amori uxoris insitum sit unire voluntatem mariti suae voluntati, sic enim uxor fit mariti, ac maritus uxoris; ここからである、妻の愛に、夫の意志を自分の意志に結合することが植え付けられていること、というのは、このように妻は夫のものになるから、そして夫は妻のものに。

ita ambo unus homo. そのように両者は一つの人間〔になる〕。

 

(3)訳文

 196.(11) 両方の意志が一つになるように、またこのように両者が一つの人間になるようにとの目的のためである。

 なぜなら、自分自身を他の者の意志に結合させる者は、彼の理解力もまた自分自身に結合させるからである。というのは、本質的に眺められた理解力は、意志のしもべ召使い以外でしかないから。そのようであることは、それが理解力を考えることへと意のままに働く、愛の情愛からはっきりと見られる。すべての愛の情愛は、意志の所有物である、なぜなら、人間が愛するものを欲しもまたするから。

 これらから、自分自身に人間の意志を結合させる者は、自分自身に〔その人間の〕全部を結合させることがいえる。ここから、妻の愛に、夫の意志を自分の意志に結合することが植え付けられている、というのは、このように妻は夫のもの、そして夫は妻のものに、そのように両者は一つの人間になるから。

原典講読『結婚愛』197,198

(1)原文

197. (xii.) Quod formatio illa fiat per appropriationem affectionum mariti. Haec unum sunt cum binis articulis, qui praecedunt, quia affectiones sunt voluntatis; nam affectiones, quae non aliud sunt quam derivationes amoris, formant voluntatem, ac faciunt et componunt illam; sed hae sunt apud viros in intellectu, apud feminas autem in voluntate.

 

(2)直訳

197. (xii.) Quod formatio illa fiat per appropriationem affectionum mariti.― 197.(12) その形成は〔妻により〕行なわれること、夫の情愛を自分のものとすること(占有)によって――

Haec unum sunt cum binis articulis, qui praecedunt, quia affectiones sunt voluntatis; これは二つの節(箇条)と一つである、それは先行する、情愛は意志のものであるからである。

nam affectiones, quae non aliud sunt quam derivationes amoris, formant voluntatem, ac faciunt et componunt illam; なぜなら、情愛は、それは愛の派生物以外の何らかのものではない、意志を形作る、そしてそれをつくる、また作り上げる(構成する)らである。

sed hae sunt apud viros in intellectu, apud feminas autem in voluntate. しかし、これら〔情愛〕は男のもとで理解力の中にある、けれども、女のもとで意志の中に。

 

(3)訳文

 197.(12) その形成は、夫の情愛を自分のものとするこによって行なわれる。

 これは先行する二つの節と一つである、情愛は意志のものであるからである。なぜなら、愛の派生物以外の何ものでもない情愛は、意志を形作り、そしてそれをつくり、また作り上げるらである。しかし、これら〔情愛〕は男のもとで理解力の中に、けれども、女のもとで意志の中にある。

 

(1)原文

198. (xiii.) Quod formatio illa fiat per receptionem propagationum animae mariti, cum delitio oriundo ex eo, quod velit esse sapientiae sui mariti amor. Haec coincidunt cum explicatis supra (n. 172. 173), quare ulterior explicatio pertransitur. Delitiae conjugiales apud uxores non aliunde ducunt ortum, quam quod velint unum esse cum maritis, sicut bonum est unum cum vero in conjugio spirituali; quod amor conjugialis ex hoc conjugio descendat, singulariter in suo capite demonstratum est. Exinde, ut in effigie videri potest, quod uxor conjungat sibi virum, sicut bonum conjungit sibi verum; et quod vir reciproce conjungat se uxori, secundum receptionem ejus amoris in se, sicut verum reciproce conjungit se bono secundum receptionem boni in se; et quod sic amor uxoris formet se per sapientiam viri, sicut bonum format se per verum; est enim verum forma boni. Ex his etiam patet, quod delitiae conjugiales apud uxorem sint principaliter ex eo, quod velit unum esse cum marito, consequenter quod velit esse sapientiae sui mariti amor; sentit enim tunc delitias sui caloris in luce viri, secundum explicata in articulo iv. (n. 188).

 

(2)直訳

198. (xiii.) Quod formatio illa fiat per receptionem propagationum animae mariti, cum delitio oriundo ex eo, quod velit esse sapientiae sui mariti amor. 198.(13) その形成は〔妻により〕行なわれること、夫の霊魂の繁殖の受け入れによって、そのことから生じる歓喜とともに、〔それは〕自分の夫の知恵が愛であることを欲すること。

Haec coincidunt cum explicatis supra (n. 172. 173), quare ulterior explicatio pertransitur. これらは上の説明(172, 173)に一致する、それゆえ、さらなる説明は通り抜けられる。

Delitiae conjugiales apud uxores non aliunde ducunt ortum, quam quod velint unum esse cum maritis, sicut bonum est unum cum vero in conjugio spirituali; 妻のもとの結婚の歓喜は起源を別の場所から導かない、夫と一つであることを欲すること以外の、善が霊的な結婚の中で真理と一つであるように。

quod amor conjugialis ex hoc conjugio descendat, singulariter in suo capite demonstratum est. 結婚愛がこの結婚から降っていることは、詳細にその章の中に示されている。

Exinde, ut in effigie videri potest, quod uxor conjungat sibi virum, sicut bonum conjungit sibi verum; このゆえに、似姿の中のように見られることができる、妻が自分自身に男を結合させること、善がそれ自体に真理を結合させるように。

et quod vir reciproce conjungat se uxori, secundum receptionem ejus amoris in se, sicut verum reciproce conjungit se bono secundum receptionem boni in se; また、男は交互に自分自身を妻に結合する、自分自身の中へ彼の愛の受け入れにしたがって、真理が交互にそれ自体を善に結合するように、それ自体の中へ善の受け入れにしたがって。

et quod sic amor uxoris formet se per sapientiam viri, sicut bonum format se per verum; またそのように妻の愛がそれ自体を形作ること、男の知恵にしたがって、善が真理によってそれ自体と形作るように。

est enim verum forma boni. というのは、真理は善の形であるから。

Ex his etiam patet, quod delitiae conjugiales apud uxorem sint principaliter ex eo, quod velit unum esse cum marito, consequenter quod velit esse sapientiae sui mariti amor; これらからもまた明らかである、妻の結婚の歓喜は特にこのことからであること、夫と一つであることを欲すること、したがって、自分の夫の知恵の愛であることを欲すること。

sentit enim tunc delitias sui caloris in luce viri, secundum explicata in articulo iv. (n. 188). というのは、その時、自分の熱の歓喜を男の光の中に感じるから、4節(箇条)の説明にしたがって(188)

 

(3)訳文

 198.(13) その形成は、自分の夫の知恵が愛であることを欲することから生じる歓喜とともに、夫の霊魂の繁殖の受け入れによって行なわれる。

これらは前の説明(172, 173)に一致する、それゆえ、さらなる説明は通り抜ける。

 妻のもとの結婚の歓喜は起源を、善が霊的な結婚の中で真理と一つであるように、夫と一つであることを欲すること以外の別のところから導いていない。結婚愛がこの結婚から降っていることは、詳細にその章の中に示されている。

このゆえに、善がそれ自体に真理を結合させるように、妻が自分自身に男を結合させることが似姿の中のように見られることができる、また、真理がそれ自体の中へ善の受け入れにしたがって交互にそれ自体を善に結合するように、男は交互に自分自身を妻に結合する、〔妻が〕自分自身の中へ彼の愛の受け入れにしたがって。またそのように善が真理によってそれ自体と形作るように、妻の愛が、男の知恵にしたがって、それ自体を形作ること。というのは、真理は善の形であるから。

 これらからもまた、妻の結婚の歓喜は、夫と一つであることを欲すること、したがって、自分の夫の知恵の愛であることを欲すること。特にこのことからであることが明らかである。というのは、4節の説明(188)にしたがって、その時、自分の熱の歓喜を男の光の中に感じるからである。