[XXXVIII.]
DE SAPIENTIBUS ET SIMPLICIBUS IN CAELO.
天界の(中の)賢明な者(たち)と単純な者(たち)について
(1) 原文
346. Creditur quod sapientes gloriam et eminentiam prae simplicibus in caelo habituri sint, quia dicitur apud Danielem,
“Intelligentes splendebunt sicut splendore expansi; et justificantes multos sicut stellae in aeternum” (xii. 3):
sed pauci sciunt, quinam intelliguntur per “intelligentes” et per “justificantes.” In vulgo creditur, quod sint qui vocantur eruditi et docti, imprimis qui docuerunt in ecclesia, ac praecelluerunt aliis doctrina et praedicatione, et adhuc magis ii inter illos qui ad fidem converterunt multos. Omnes tales in mundo creduntur intelligentes, sed usque non sunt intelligentes in caelo, de quibus illa verba dicuntur, si non intelligentia eorum sit intelligentia caelestis; quae qualis sit, in nunc sequentibus dicetur.
(2) 直訳
Creditur quod sapientes gloriam et eminentiam prae simplicibus in caelo habituri sint, quia dicitur apud Danielem, 信じられている、賢明な者(知恵のある者)たちが天界の中の単純な者たちよりも栄光(称賛)と卓越を持つであろうこと、「ダニエル書」に言われているので、
“Intelligentes splendebunt sicut splendore expansi; 「知性のある者たちは大空の輝きのように輝く。
et justificantes multos sicut stellae in aeternum” (xii. 3): そして多くの者を義とした者たちは永遠に星のよう〔である〕」(12:3)。
sed pauci sciunt, quinam intelliguntur per “intelligentes” et per “justificantes.” しかし、わずかな者たちが知っている、特にそれが何を意味するか、「知性のある者たち」によってと「義とした者たち」によって。
In vulgo creditur, quod sint qui vocantur eruditi et docti, imprimis qui docuerunt in ecclesia, ac praecelluerunt aliis doctrina et praedicatione, et adhuc magis ii inter illos qui ad fidem converterunt multos. 一般の人々に(公けに)信じられている、教育のある者や学識のある者と呼ばれる者たち、特に教会の中で教えてきた者たち、そして他の者に教えや説教でまさった、そしてさらにその上もっと彼らの間の彼らは、信仰へ多く者を回心させた者たちであること。
Omnes tales in mundo creduntur intelligentes, sed usque non sunt intelligentes in caelo, de quibus illa verba dicuntur, si non intelligentia eorum sit intelligentia caelestis; このようなすべての者は世の中で知性のある者(たち)と信じられている、しかしそれでも、天界の中で知性のある者(たち)ではない、彼らについてそれらの言葉で言われている、もし、彼らの知性が天界の知性でないなら。
quae qualis sit, in nunc sequentibus dicetur. それがどのようなものであるか、今や続くものの中で言われる。
(3) 訳文
「ダニエル書」に、「知性のある者は大空の輝きのように輝き、多くの者を義とした者は永遠に星のようである」(12:3)と言われているので、天界の中の賢明な者(たち)が単純な者(たち)よりも称賛と卓越を持つであろう、と信じられている。しかし、わずかな者たちが、「知性のある者」と「義とした者」によって、特にそれが何を意味するか知っている。一般の人々に、彼らとは教育のある者や学識のある者と呼ばれる者、特に教会の中で教えてきて、他の者に教えや説教でまさった者、そしてさらに彼ら〔聖職者たち〕の間で、多く者を信仰へと回心させた者、と信じられている。このようなすべての者は世で知性のある者と信じられている、しかしそれでも、それらの言葉で言われている彼らは、もし彼らの知性が天界の知性でないなら、天界の中で知性のある者ではない。それがどのようなものであるか、今や続くものの中で述べよう。