(1) 原文「1388番」
180. Alterum genus perceptionis est, ut
dictum, quod commune est omnibus, angelis in summa perfectione, et spiritibus
secundum qualitatem ejus, quod nempe ad primum adventum alterius sciant qualis
est, etiamsi nihil loquatur; manifestat se ilico per influxum quendam
mirabilem; noscitur spiritus qua non solum qua bonitate est sed etiam qua fide,
dumque loquitur, ex singulis vocibus; spiritus malus, qua malitia et qua infidelitate,
dumque loquitur, ex singulis vocibus; et hoc tam manifeste ut nusquam fallat.
Aliquod simile apparet apud homines, qui quoque ex alterius gestu, vultu,
loquela, nosse quandoque possunt quid cogitat, tametsi loquela aliter testatur;
quae scientia apud hominem est naturalis, trahens originem a spirituum indole
quod talis, sic ab ipsius hominis spiritu, et ejus communicatione cum mundo
spirituum; perceptio haec communicativa inde ducit suum principium quod Dominus
velit ut omnia bona sint communicabilia et quod omnes ex amore mutuo
afficiantur et sic felices sint; inde talis perceptio inter spiritus quoque
universaliter regnat.
(2) 直訳
180. Alterum genus
perceptionis est, ut dictum, quod commune est omnibus, angelis in summa
perfectione, et spiritibus secundum qualitatem ejus, quod nempe ad primum
adventum alterius sciant qualis est, etiamsi nihil loquatur; もう一つの種類の知覚がある、言われたように、すべての者に共通なもの、天使(たち)に最高に完全な中に、また霊(たち)に彼の☆性質にしたがって、すなわち、他の者の到来〔すると〕すぐに、どのような者であるか知る〔ことである〕、たとえ何も話さなくても。
☆ 「175」の解説参照。
manifestat se
ilico per influxum quendam mirabilem; 〔その者は〕自分自身を直ちに示す、ある驚くべき流入によって。
noscitur
spiritus qua non solum qua bonitate est sed etiam qua fide, dumque loquitur, ex
singulis vocibus; 霊は知られる、それによって、善良さである、それによってだけでなく、しかしまた信仰それによって、話している時もまた、個々の言葉から。
spiritus malus,
qua malitia et qua infidelitate, dumque loquitur, ex singulis vocibus; 悪霊は、悪意それによってまた不信仰それによって、話している時もまた、個々の言葉から。
et hoc tam
manifeste ut nusquam fallat. またこのことがこれほどにはっきりと、決して欺かない(間違えない)ように。
Aliquod
simile apparet apud homines, qui quoque ex alterius gestu, vultu, loquela,
nosse quandoque possunt quid cogitat, tametsi loquela aliter testatur; 何らかの似たものが人間のもとに見られる、その者もまた他の者の身振り、顔つき、話し方から、時々、何を考えているか知ることができる、たとえ話しが異なって証言されても。
quae
scientia apud hominem est naturalis, trahens originem a spirituum indole quod
talis, sic ab ipsius hominis spiritu, et ejus communicatione cum mundo
spirituum; 人間のもとのその知識は生来のものである、起源を霊の性質から得ている、このようなもの〔である〕こと、このように人間自身の(そのものの)霊から、また霊たちの世界とのその伝達を〔得ている〕。
perceptio
haec communicativa inde ducit suum principium quod Dominus velit ut omnia bona
sint communicabilia et quod omnes ex amore mutuo afficiantur et sic felices
sint; この伝達の目的に仕える知覚はそれ自体の原理を導く、主は望まれること、すべての善が伝達(共有)☆できるように、またすべての者が相互の愛から働きかけられる、またこのように幸福がある。
☆ 動詞communicoは「共有する」「伝達する」です。この両者はまずは相手に「伝える」こと、そしてその結果「共有する」わけです。それで、「伝える」ことが、相手に受け止められれば「共有する」ことになります。どちらの訳語とするかは文脈によります。私としてはまずは「伝達する」をしたいと思っています。
inde talis
perceptio inter spiritus quoque universaliter regnat. ここから、このような知覚が霊たちの間でもまた普遍的に(広く)支配している。
(3) 訳文
180. 〔前に〕言われたように、すべての者に天使には最高に完全に、また霊には彼の性質にしたがって共通なもう一つの種類の知覚がある、すなわち、他の者が到来するとすぐに、たとえ何も話さなくても、どのような者であるか知る〔ことである〕。〔その者は〕ある驚くべき流入によって、自分自身を直ちに示す。それによって霊は、それによって善良さだけでなく、しかしまたそれによって信仰が、話している時もまた、個々の言葉から知られる。悪霊は、それによって悪意またそれによって不信仰が、話している時もまた、個々の言葉から〔知られる〕。またこのことが、決して間違えないようにもはっきりと〔知られる〕。
他の者の身振り、顔つき、話し方から、時々、何を考えているか、たとえ異なって話されても、知ることができる人間のもとにもまた、何らかの似たものが見られる。人間のもとのその知識は生来のものであり、起源を霊の性質から、このようなものであることを、このように人間自身の霊から、また霊たちの世界との伝達から得ている。
この伝達の目的に仕える知覚は、主が、すべての善が伝達され、またすべての者が相互の愛から働きかけられ、またこのように幸福があることができるようにと望まれているという、それ自体の原理を導く。ここから、このような知覚が霊たちの間でもまた