原典講読『天界と地獄』no.284.

       [XXXII.]
     DE STATU PACIS IN CAELO.
     天界での平和の状態について
(1) 原文
284. Qui non in pace caeli fuerat, non percipere potest quid pax in qua sunt angeli; homo etiam, quamdiu in corpore est, non potest recipere pacem caeli, ita non percipere illam, quia hominis perceptio est in naturali. Is, ut percipiat, debet talis esse, ut quoad cogitationem possit elevari et abduci a corpore, et sisti in spiritu, et tunc esse cum angelis. Quia ita mihi percepta est pax caeli, possum describere illam; ast non vocibus qualis est in se, quia voces humanae non adaequatae sunt; sed modo vocibus qualis est comparative ad illam requiem animi, quae est illis qui contenti sunt in Deo.
(2) 直訳
Qui non in pace caeli fuerat, non percipere potest quid pax in qua sunt angeli; 天界の平和にいなかった者は、平和とは何か、その中に天使たちがいる、知覚することはできない。
homo etiam, quamdiu in corpore est, non potest recipere pacem caeli, ita non percipere illam, quia hominis perceptio est in naturali. さらにまた人間も、身体の中にいるかぎり、天界の平和を受けることはできない、したがってそれを知覚することは〔でき〕ない、人間の知覚は自然的なものの中にあるので。
Is, ut percipiat, debet talis esse, ut quoad cogitationem possit elevari et abduci a corpore, et sisti in spiritu, et tunc esse cum angelis. 彼は、受けるために、このよう(な者)でなくてはならない、思考に関して身体から高揚され、引き出されることができるような、そして霊の中に置かれること、そしてそのとき天使たちとともにいること〔ができる〕。
Quia ita mihi percepta est pax caeli, possum describere illam; このように私に天界の平和が知覚されたので、それを述べることができる。
ast non vocibus qualis est in se, quia voces humanae non adaequatae sunt; しかし、言葉で〔でき〕ない、どんなものであるか本質的に☆1、人間の言葉は釣り合わない☆2ので。
☆1 in seは「本質的に、本来」という意味です。
☆2 adaequatusは「釣り合った、似合った、適当な、ふさわしい」という意味です。柳瀬訳「不充分」では意味が変わってしまいます。長島訳「舌足らずで、うまくいきません」は「舌足らず」の言葉の意味からすれば誤訳です。
sed modo vocibus qualis est comparative ad illam requiem animi, quae est illis qui contenti sunt in Deo. しかし、ただ言葉でどんなものか魂の安らぎのそれと比較がある、それは彼らにある〔安らぎである〕神の中に満足する者☆。
☆ ここはわかりやすいように意訳してみます(訳文参照)。(では、数日間お休みします)
(3) 訳文
 天界の平和にたことのなかった者は、天使たちがいる平和とは何か知覚することはできない。人間もまた身体の中にいるかぎり天界の平和を受けることはできず、人間の知覚は自然的なものの中にあるのでその平和を知覚することはできない。人間が受けるために、その者は思考に関して身体から高揚され、引き出されることができ、霊の中に置かれ、そのとき天使たちとともにいることができるようでなくてはならない。私にはこのように天界の平和が知覚されたので、それを述べることができる。
 しかし、本質的にどんなものであるか言葉ではできない、人間の言葉は〔それを表現するのに〕適当ではないからである。しかし、ただ言葉では、神の中に満足する者にある魂の安らぎと比較して、それがどんなものであるか述べることができるだけである。