原典講読『天界と地獄』no.266.

(1) 原文
266. Qualis sapientia angelorum est, concludi potest ex eo, quod in luce caeli sint, et lux caeli in sua essentia est Divinum Verum seu Divina Sapientia; et haec lux simul illustrat visum eorum internum qui est mentis, et visum eorum externum qui est oculorum. (Quod lux caeli sit Divinum Verum seu Divina Sapientia, videatur supra, n. 126-133.) Sunt etiam angeli in caelesti calore, qui in sua essentia est Divinum Bonum seu Divinus Amor, ex quo illis affectio et desiderium sapiendi est. (Quod calor caeli sit Divinum Bonum seu Divinus Amor, videatur supra, n. 133-140.) Quod angeli in sapientia sint, adeo ut dici queant Sapientiae, concludi potest ex eo, quod omnes eorum cogitationes et affectiones fluant secundum formam caelestem, quae forma est forma Divinae Sapientiae, et quod interiora illorum, quae sapientiam recipiunt, ad illam formam composita sint. (Quod angelorum cogitationes et affectiones fluant secundum formam caeli, proinde etiam intelligentia et sapientia eorum, videatur supra, n. 201-212.) [2] Quod supereminens sapientia sit angelis, etiam constare potest ex eo, quod loquela eorum sit sapientiae loquela, fluit enim illa immediate {a}et sponte ex cogitatione, et haec ex affectione sic ut loquela eorum sit cogitatio {b}ex affectione in forma externa; inde est quod nihil eos ab influxu Divino abstrahat, et non aliquid externum, quod apud hominem in loquelam ejus ex aliis cogitationibus infertur. (Quod angelorum loquela sit loquela cogitationis et affectionis eorum, videatur n. 234-245.) Ad talem angelorum sapientiam conspirat quoque id, quod omnia quae oculis vident et sensibus percipiunt, concordent sapientiae eorum, quoniam correspondentiae sunt, et inde objecta formae repraesentativae talium quae sunt sapientiae. (Quod omnia quae in caelis apparent sint correspondentiae cum interioribus angelorum, et quod sint repraesentationes sapientiae illorum, videatur supra, n. 170-182.) [3] Praeterea angelorum cogitationes non finiuntur et coactantur per ideas ex spatio et tempore, sicut cogitationes humanae, nam spatia et tempora sunt propria naturae, et propria naturae abducunt mentem a spiritualibus, et auferunt visui intellectuali extensionem. (Quod angelorum ideae sint absque tempore et spatio, et sic illimitatae prae humanis, videatur supra, n. 162-169, et 191-199.) Angelorum cogitationes nec deducuntur ad terrestria et materialia, nec interpolantur ab aliquibus curis de necessitatibus vitae, ita per illa nec abducuntur a sapientiae jucundis, sicut cogitationes hominum in mundo; omnia enim illis veniunt gratis a Domino, vestiuntur gratis, nutriuntur gratis, habitant gratis (n. 181-190); et insuper donantur jucundis et amoenis secundum sapientiae receptionem a Domino. Haec dicta sunt, ut sciatur unde angelis tanta sapientia est.{1}
@a et pro “ex” @b ex pro “et”
(2) 直訳
Qualis sapientia angelorum est, concludi potest ex eo, quod in luce caeli sint, et lux caeli in sua essentia est Divinum Verum seu Divina Sapientia; 天使たちの知恵がどんなものであるか、そのことから結論されることができる、〔彼らは〕天界の光の中にいること、そして天界の光はその本質では神的な真理または神的な知恵である〔こと〕。
et haec lux simul illustrat visum eorum internum qui est mentis, et visum eorum externum qui est oculorum. そしてこの光は同時に照らす、心のものである彼らの内なる視覚、それと目のものである外なる視覚。
(Quod lux caeli sit Divinum Verum seu Divina Sapientia, videatur supra, n. 126-133.) (天界の光が神的な真理または神的な知恵であることは、上の126-133番に見られる)。
Sunt etiam angeli in caelesti calore, qui in sua essentia est Divinum Bonum seu Divinus Amor, ex quo illis affectio et desiderium sapiendi est. さらにまた〔彼らは〕天界の熱の中にいる、それはその本質では神的な善または神的な愛である、そのものから彼らに賢明である〔とする〕情愛と願望がある。
(Quod calor caeli sit Divinum Bonum seu Divinus Amor, videatur supra, n. 133-140.) (天界の熱が神的な善または神的な愛であることは、上の133-140番に見られる)。
Quod angeli in sapientia sint, adeo ut dici queant Sapientiae, concludi potest ex eo, quod omnes eorum cogitationes et affectiones fluant secundum formam caelestem, quae forma est forma Divinae Sapientiae, et quod interiora illorum, quae sapientiam recipiunt, ad illam formam composita sint. 天使たちは知恵の中にいること、これほどに言われることができる「知恵」と、そのことから結論されることができる、彼らの思考と情愛のすべては天界の形にしたがって流れ出ること、その形は神的な知恵の形である、また彼らの内的なものは、それは知恵を受け入れる、その形へ作り上げられる。
(Quod angelorum cogitationes et affectiones fluant secundum formam caeli, proinde etiam intelligentia et sapientia eorum, videatur supra, n. 201-212.) (天使たちの思考と情愛は天界の形にしたがって流れ出ることは、したがって彼らの知性と知恵もまた〔流れ出ること〕、上の21-210番に見られる)。
[2] Quod supereminens sapientia sit angelis, etiam constare potest ex eo, quod loquela eorum sit sapientiae loquela, fluit enim illa immediate {a}et sponte ex cogitatione, et haec ex affectione sic ut loquela eorum sit cogitatio {b}ex affectione in forma externa; [2] 卓越した知恵が天使たちにあることは、さらにまたこのことから明らかにすることができる、彼らの話し方は知恵の話し方であること、なぜなら、それは思考から直接にまた自発的に流れ出るから、これ〔思考〕は情愛から〔流れ出る〕、このように彼らの話し方は情愛からの外なる形の中への思考である。
inde est quod nihil eos ab influxu Divino abstrahat, et non aliquid externum, quod apud hominem in loquelam ejus ex aliis cogitationibus infertur. ここからである、何も彼らを神的な流入から引き離さない、何らかの外なるものもない、それは人間のもとで彼らの会話の中で、他の思考から持ち込まれる☆。
☆ この部分の柳瀬訳「・・・人間が話している間に起こりがちな、外なる物によって何か矛盾した思いが起こって・・・」は、付加した言葉の多い意訳とわかります。
(Quod angelorum loquela sit loquela cogitationis et affectionis eorum, videatur n. 234-245.) (天使たちの話し方は彼らの思考と情愛の話し方であることは、234-245番に見られる)。
Ad talem angelorum sapientiam conspirat quoque id, quod omnia quae oculis vident et sensibus percipiunt, concordent sapientiae eorum, quoniam correspondentiae sunt, et inde objecta formae repraesentativae talium quae sunt sapientiae. 天使たちのこのような知恵にこのこともまた一致する、〔天使たちが〕目で見、感覚で知覚するものすべては、彼らの知恵に調和する、対応であるので、そしてここから対象(物)は、知恵のものであるこのようものの表象の形〔である〕。
(Quod omnia quae in caelis apparent sint correspondentiae cum interioribus angelorum, et quod sint repraesentationes sapientiae illorum, videatur supra, n. 170-182.) (天界の中に現われるすべてのものは天使たちの内的なものとの対応(物)であるであること、また彼らの知恵の表象(物)であることは、上の170-182番に見られる)。
[3] Praeterea angelorum cogitationes non finiuntur et coactantur☆ per ideas ex spatio et tempore, sicut cogitationes humanae, nam spatia et tempora sunt propria naturae, et propria naturae abducunt mentem a spiritualibus, et auferunt visui intellectuali extensionem. [3] さらに天使たちの思考は空間と時間の思考によって限定されない、閉じ込められ〔ない〕、人間の思考のように、なぜなら、時間と空間は自然に固有のものであるから、そして自然に固有のものは霊的なものから心を連れ去る、そして知的な視覚の(範囲)拡大を取り去る〔から〕。
☆初版のミスプリであり、「正誤表」に「coarctanturと読め」とあります。
(Quod angelorum ideae sint absque tempore et spatio, et sic illimitatae prae humanis, videatur supra, n. 162-169, et 191-199.) (天使たちの観念は時間と空間のないものである、そしてこうして人間のものに比べて限定のないものであることは、上の162-169それと191-191番に見られる)。
Angelorum cogitationes nec deducuntur ad terrestria et materialia, nec interpolantur ab aliquibus curis de necessitatibus vitae, ita per illa nec abducuntur a sapientiae jucundis, sicut cogitationes hominum in mundo; 天使たちの思考は地的なものと物質的なものへ引き下げられてもいない、生活の必需品についての何らか心配へと妨害もされない、このようにそれらによって知恵の楽しみから連れ去られない、世の(中の)人間の思考のように。
omnia enim illis veniunt gratis a Domino, vestiuntur gratis, nutriuntur gratis, habitant gratis (n. 181-190); なぜなら、すべてのものは彼らに主からただでやって来る、ただで着せられる、ただで養われる、ただで住むから(181-190番)。
et insuper donantur jucundis et amoenis secundum sapientiae receptionem a Domino. またさらに加えて、主からの知恵の受け入れにしたがって楽しさ☆と快さを☆与えられる☆。
☆ donoなどの動詞は与格(jucundis,amoenis)がその目的を表わします。
Haec dicta sunt, ut sciatur unde angelis tanta sapientia est.{1} これらは言われた、どこから天使たちにそれほど大きな知恵があるのか知られるために{1}。
@a et pro “ex” 注a 「ex」の代わりにet〔とした〕。
@b ex pro “et” 注b 「et」の代わりにex。 
(3) 訳文
 天使たちの知恵がどんなものであるかは、彼らが天界の光の中にいること、そして天界の光はその本質では神的な真理または神的な知恵であり、この光は、心のものである彼らの内なる視覚と目のものである外なる視覚を同時に照らすことから結論することができる。(天界の光が神的な真理または神的な知恵であることは、前の126-133番に見られる)。さらにまた彼らは、本質では神的な善または神的な愛である天界の熱の中にいて、その熱から彼らに賢明であろうとする情愛と願望がある。(天界の熱が神的な善または神的な愛であることは、前の133-140番に見られる)。天使たちは「知恵」と言われることができるほど知恵の中におり、そのことから、知恵を受け入れる彼らの思考と情愛のすべては天界の形にしたがって流れ出ること、その形は神的な知恵の形であること、また彼らの内的なものはその形へ作り上げられることを結論することができる。(天使たちの思考と情愛は天界の形にしたがって流れ出ること、したがって彼らの知性と知恵もまた流れ出ることは、前の21-210番に見られる)。
 [2] 天使たちに卓越した知恵があることは次のことからもまた明らかにすることができる。彼らの話し方は知恵の話し方であること、なぜなら、それは思考から直接にまた自発的に流れ出て、その思考は情愛から、このように彼らの話し方は情愛からの外なる形の中へ流れ出る思考であることである。ここから、彼らを神的な流入から何も引き離さず、人間のもとのその会話の中で、他の思考から持ち込まれる〔その会話を妨げる〕何らかの外なるものもない。(天使たちの話し方は彼らの思考と情愛の話し方であることは、234-245番に見られる)。天使たちのこのような知恵に、天使たちが目で見、感覚で知覚するものすべては対応であるので彼らの知恵に調和し、そしてここから対象は知恵のものであるこのようなものの表象の形であることもまた一致する。(天界の中に現われるすべてのものは天使たちの内的なものとの対応であるであること、また彼らの知恵の表象であることは、前の170-182番に見られる)。
 [3] さらに天使たちの思考は、人間の思考のように、空間と時間の思考によって限定されず、閉じ込められない、なぜなら、時間と空間は自然に固有なものであり、自然に固有なものは霊的なものから心を連れ去り、知的な視覚の拡大を取り去るから。(天使たちの観念は時間と空間のないものであり、こうして人間のものに比べて限定のないものであることは、前の162-169それと191-191番に見られる)。天使たちの思考は地的なものと物質的なものへ引き下げられも、生活必需品についての何らか心配に妨害もされない、このようにそれらによって、世の人間の思考のように、知恵の楽しみから連れ去られない。なぜなら、すべてのものは彼らに主からただでやって来るからである、ただで着せられ、ただで養われ、ただで住むのでえある(181-190番)。またさらに加えて、主からの知恵を受け入れるにしたがって、楽しさと快さを与えられる。これらは、天使たちがどこからそれほど大きな知恵をもつのか知られるために言われたのである{1}。
   (EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 De sapientia angelorum quod sit incomprensibilis et ineffabilis (n. 2795, 2796, 2802, 3314, 3404, 3405, 9094, 9176).
(2) 直訳
@1 De sapientia angelorum quod sit incomprensibilis et ineffabilis. 天使たちの知恵について、それは理解できないものであり、言い表わすことができない〔ものである〕。

コメントを残す