原典講読『神の愛と知恵』 391, 392, 393

 

(1) 原文


391.  Quod spiritus aeque gaudeat pulsu et respiratione, ut homo mundi in corpore, non aliunde potest confirmari quam ab ipsis spiritibus et angelis, cum datur copia cum illis loqui. Haec copia mihi data est; quare de ea re interrogati dixerunt, quod aeque sint homines sicut homines in mundo, et quod aeque gaudeant corpore, sed spirituali, et quod aeque sentiant pulsum cordis in pectore, et arteriarum supra palmam, sicut illi qui sunt homines in naturali mundo: de hoc interrogavi plures, et similiter dixerunt. Quod spiritus hominis in corpore ejus respiret, datum est ex propria experientia scire. Quondam angelis data est copia respirationem meam ducere, et illam ad libitum diminuere, et tandem retrahere, usque dum sola respiratio spiritus mei remanserit, quam tunc sensu percepi. Quod simile mecum factum sit, dum scire datum est statum morientium, in opere de Caelo et Inferno (n. 449) videatur. Aliquoties etiam in solam respirationem spiritus mei redactus sum, quam tunc concordem respirationi communi caeli sensu percepi: multis etiam vicibus in simili statu cum angelis fui, et quoque ad illos in caelum elevatus, et tunc in spiritu extra corpus, et loquutus cum illis cum respiratione, similiter ut in mundo. [4] Ex his et aliis vivis documentis mihi patuit, non modo quod spiritus hominis respiret in corpore, sed etiam postquam reliquit corpus; et quod respiratio spiritus tam tacita sit, ut non percipiatur ab homine, et quod influat in respirationem manifestam corporis, vix aliter quam sicut causa in effectum, et cogitatio in pulmonem, et per pulmonem in loquelam. Ex his quoque patet, quod conjunctio spiritus et corporis apud hominem sit per correspondentiam motus cardiaci et motus pulmonaris utriusque.


 


(2) 直訳


Quod spiritus aeque gaudeat pulsu et respiratione, ut homo mundi in corpore, non aliunde potest confirmari quam ab ipsis spiritibus et angelis, cum datur copia cum illis loqui. 霊は等しく鼓動と呼吸を授けられていること、身体の中に世の人間のように、霊や天使たちから以外に、他のところから確信されることはできない、彼らと話すことの機会が与えられるとき。


Haec copia mihi data est; この機会が私に与えられた。


quare de ea re interrogati dixerunt, quod aeque sint homines sicut homines in mundo, et quod aeque gaudeant corpore, sed spirituali, et quod aeque sentiant pulsum cordis in pectore, et arteriarum supra palmam, sicut illi qui sunt homines in naturali mundo: それゆえ、この事柄について尋ねられ、言った、世の中の人間のように等しく人間であること、また等しく身体を授けられていること、しかし霊的なもの、また等しく胸の中の心臓の鼓動を感じていること、また手のひら☆の上の動脈の〔脈拍〕、それらのように、自然界の中の人間である。


これは「手首」まで含んでいますね。


de hoc interrogavi plures, et similiter dixerunt. そのことについて多くの者に私は尋ねた、すると同様に言った。


Quod spiritus hominis in corpore ejus respiret, datum est ex propria experientia scire. 人間の霊はその身体の中で呼吸していることを、自己固有の経験から知ることが与えられた。


Quondam angelis data est copia respirationem meam ducere, et illam ad libitum diminuere, et tandem retrahere, usque dum sola respiratio spiritus mei remanserit, quam tunc sensu percepi. かつて天使に私の呼吸を導くことの機会が与えられた、またそれを好みへ向けて減らすこと、またついに抑える(引っ込める)こと、霊の呼吸だけが私に残るまで、それをその時、感覚で、私は知覚した。


Quod simile mecum factum sit, dum scire datum est statum morientium, in opere de Caelo et Inferno (n. 449) videatur. 同様に私になされたこと、死の状態を知ることが与えられた時、著作『天界と地獄について』の中で見られる(449)


Aliquoties etiam in solam respirationem spiritus mei redactus sum, quam tunc concordem respirationi communi caeli sensu percepi: さらにまた数回、霊の呼吸だけの中に私にされた(追いやられた)、それはその時、天界の共通の(普遍的な)吸に一致しているのを、感覚で、私は知覚した。


multis etiam vicibus in simili statu cum angelis fui, et quoque ad illos in caelum elevatus, et tunc in spiritu extra corpus, et loquutus cum illis cum respiratione, similiter ut in mundo. さらにまた多くの場合(機会)天使たちと同様の状態の中にいた、また天界の中のそれら〔状態〕へも上げられた、またその時、身体の外の霊の中に〔いた〕、また彼らと呼吸とともに話した、世の中のようにと同様に。


Ex his et aliis vivis documentis mihi patuit, non modo quod spiritus hominis respiret in corpore, sed etiam postquam reliquit corpus; これらまた他の生きている(生き生きとした)実例(証拠)ら私に明らかになった、人間の霊は身体の中だけで呼吸するのでなく、しかしまた身体を立ち去った後にも。


et quod respiratio spiritus tam tacita sit, ut non percipiatur ab homine, et quod influat in respirationem manifestam corporis, vix aliter quam sicut causa in effectum, et cogitatio in pulmonem, et per pulmonem in loquelam. また霊の呼吸はこのように静かなものであること、人間により知覚されないような、また身体の明らかな呼吸の中に流入すること、ほとんど異ならない、原因が結果の中にのように以外に、また思考が肺の中へ、また肺によって話しの中へ。


Ex his quoque patet, quod conjunctio spiritus et corporis apud hominem sit per correspondentiam motus cardiaci et motus pulmonaris utriusque. これらからもまた明らかである、人間のもとの霊と身体の結合は心臓の運動と肺の運動の両方の対応からであること。


 


(3) 訳文


391. 霊が身体の中にいる世の人間と等しく、鼓動と呼吸を授けられていることは、霊や天使たちと話すの機会が与えられたときに、彼らからでしか確信することはできない。その機会が私に与えられた。それゆえ、このことについて尋ねられた彼らは、世の中の人間のように等しく人間であり、身体を、しかし霊的な身体を等しく授けられていて、胸の中の心臓の鼓動を、また手首の動脈の脈拍を、自然界の中の人間をのように等しく感じている、と言った。私はそのことについて多くの者に尋ねたが、同様のことを言った。私に固有の経験から、人間の霊はその身体の中で呼吸していることを知ることが与えられた。かつて天使に私の呼吸を導き、それを好みのままに減らし、ついに霊の呼吸だけが私に残るまで抑える機会が与えられた。その時、私はそのことを感覚で認めた。死の状態を知ることが与えられた時、私に同様のことがなされたことは、著作『天界と地獄』の中で見られる(449)。さらにまた数回、私は霊の呼吸だけの中に入れられ、その時、それが天界の普遍的な呼吸に一致しているのを、感覚で、認めた。さらにまた多くの機会に、天使たちと同様の状態にいて、また天界の中のそれら状態へも上げられ、その時、身体の外の霊の中にいて、世と同様に呼吸とともに彼らと話した。これらやまた他の生きた実例から、人間の霊は身体の中にいるだけでなく、身体を去った後にも呼吸すること、また霊の呼吸は人間によって知覚されないほどに静かなものであり、身体の明らかな呼吸の中に流入するのは、原因が結果の中に、また思考が肺の中へ、そして肺によって話しの中へ流入するのとほとんど異ならないことが私に明らかになった。これらからもまた、人間のもとの霊と身体の結合は心臓の運動と肺の運動の両方の対応からであることが明らかである。


 


(1) 原文


392.  Quod duo illi motus, cardiacus et pulmonaris, existant et persistant, est quia universum caelum angelicum tam in communi quam in particulari in binis illis vitae motibus est; quod universum caelum angelicum in illis sit, est quia Dominus e Sole, ubi Ipse est, et qui ab Ipso, infundat illos; nam Sol ille duos illos motus a Domino agit: et quia omnia caeli et mundi a Domino per illum Solem in tali nexu ex forma pendent, sicut opus concatenatum a primo ad ultima, et quia amoris et sapientiae vita ab Ipso est, et omnes vires universi a vita sunt, patet quod non aliunde sit origo. Quod variatio illorum sit secundum amoris et sapientiae receptionem, sequitur.


 


(2) 直訳


Quod duo illi motus, cardiacus et pulmonaris, existant et persistant, est quia universum caelum angelicum tam in communi quam in particulari in binis illis vitae motibus est; これら二つの運動は、心臓と肺の、存在するようになり、また存続すること、天使の全天界は全般的にも、個別的にもそれらの二つの運動の中にあるからである。


quod universum caelum angelicum in illis sit, est quia Dominus e Sole, ubi Ipse est, et qui ab Ipso, infundat illos; 天使の全天界がそれらの〔運動の〕中にあることは、主が太陽からいるからである、そこ〔太陽〕にその方がいる、またそれ〔太陽〕はその方から、それらに注ぐ。


nam Sol ille duos illos motus a Domino agit: なぜなら、その太陽はそれらの二つの運動を主から動かすから。


et quia omnia caeli et mundi a Domino per illum Solem in tali nexu ex forma pendent, sicut opus concatenatum a primo ad ultima, et quia amoris et sapientiae vita ab Ipso est, et omnes vires universi a vita sunt, patet quod non aliunde sit origo. 天界と世のすべての者は、主からその太陽を通って、形からのこのような関連(結びつき)中によるからである、最初のものから最後のものまで鎖で結ばれた製品(働き)のように、また愛と知恵のいのちはその方からであるので、また全世界のすべての力はいのちからである〔ので〕、起源は別の出所からでないことが明らかである。


Quod variatio illorum sit secundum amoris et sapientiae receptionem, sequitur. それらの〔運動の〕多様性は愛と知恵の受容にしたがっていること、ということになる。


 


(3) 訳文


392. 心臓と肺のこれら二つの運動が存在するようになり、また存続するのは、天使の全天界が全般的にも、個別的にもそれらの二つの運動の中にあるからである。天使の全天界がそれらの運動の中にあるのは、太陽を通して主がおられるからである。その太陽にその方がおられ、その太陽はその方からのものであり、それらに注ぐのである。なぜなら、その太陽はそれらの二つの運動を主から動かすから。天界と世のすべての者は、主からの太陽を通って、最初のものから最後のものまで鎖で結ばれた製品のように、形からこのような結びつきの中にあるからであり、また愛と知恵のいのちはその方からであり、全世界のすべての力はいのちからであるので、起源は別のところからでないことが明らかである。それらの運動の多様性は愛と知恵の受容にしたがっていることがいえる。 

原典講読『神の愛と知恵』 391, 392, 393(続き)

 

(1) 原文


393.  De correspondentia illorum motuum in sequentibus plura dicentur; ut qualis illa correspondentia est apud illos qui cum caelo respirant, et qualis apud illos qui cum inferno; tum qualis apud illos qui loquuntur cum caelo, et cogitant cum inferno, ita qualis apud hypocritas, assentatores, simulatores, et alios.


 


(2) 直訳


De correspondentia illorum motuum in sequentibus plura dicentur; それらの運動の対応について続くものの中で多くのことが言われる。


ut qualis illa correspondentia est apud illos qui cum caelo respirant, et qualis apud illos qui cum inferno;  例えば、彼らのもとの対応はどんなものであるか、天界とともに(一致して、調和して)呼吸する者たち、また彼らのもとでどんなものか、地獄とともに(一致して、調和して)


tum qualis apud illos qui loquuntur cum caelo, et cogitant cum inferno, ita qualis apud hypocritas, assentatores, simulatores, et alios. さらに、彼らのもとでどんなものか、天界とともに(一致して、調和して)話す、また地獄とともに(一致して、調和して)考える者ら、このように偽善者らのもとで、おべっか使い(ごますり)、偽る者、また他の者ら。


 


(3) 訳文


393. それらの運動の対応について、続くものの中で多くのことを述べよう。例えば、天界と調和して呼吸する者たちの対応はどんなものであるか、また地獄と調和して呼吸する者たちの対応はどんなものであるかさらに、天界と調和して話す者、また地獄と調和して考える者、このように偽善者、おべっか使い、偽る者、またその他の者らのもとでどんなものであるか

原典講読『神の愛と知恵』 394

 

QUOD EX CORRESPONDENTIA CORDIS CUM VOLUNTATE


 ET INTELLECTUS CUM PULMONE,


 SCIRI POSSINT OMNIA QUAE DE VOLUNTATE ET INTELLECTU,


 SEU DE AMORE ET SAPIENTIA,


 ITA QUAE DE ANIMA HOMINIS, SCIRI POSSUNT.


意志と心臓の対応から、また肺と理解力の〔対応から〕


すべてのことが知られることができること


それらは意志と理解力について


こうしてそれら人間の霊魂について、知られることができる


 


(1) 原文


394.  In orbe erudito sudarunt multi in inquisitione de anima; sed quia nihil sciverunt de mundo spirituali, et de statu hominis post mortem, non potuerunt aliter quam condere hypotheses, non de anima qualis est, sed de operatione ejus in corpus: de anima qualis est, non potuerunt aliam ideam habere, quam sicut de purissimo quodam in aethere, et de ejus continente quam sicut de aethere. De hoc tamen non ausi sunt nisi pauca vulgare, ne aliquid naturale animae addicarent, scientes quod anima spiritualis sit. Nunc quia ita conceperunt animam, et tamen notum illis fuit, quod anima operetur in corpus, et producat omnia ejus, quae ad sensum et ad motum ejus se referunt, ideo sudarunt, ut dictum est, in inquisitione de operatione animae in corpus, quam quidam dixerunt fieri per influxum, et quidam per harmoniam. Sed quia sic non aliquid detectum est, in quo mens, quae videre vult num ita sit, acquiescere potest, ideo mihi datum est loqui cum angelis, et per illorum sapientiam de ea re illustrari; ex qua hoc est: quod anima hominis, quae vivit post mortem, sit ejus spiritus, et quod ille sit in perfecta forma homo, et quod hujus anima sit voluntas et intellectus, et quod horum anima sit amor et sapientia a Domino, et quod haec duo sint quae faciunt vitam hominis, quae a solo Domino est; et quod Dominus faciat propter receptionem Ipsius ab homine, ut vita appareat sicut sit hominis. Sed ne homo vitam addicat sibi ut suam, et sic se a receptione Ipsius subducat, etiam Dominus docuit quod omne amoris quod vocatur bonum, et omne sapientiae quod vocatur verum, sit ab Ipso, et nihil eorum ab homine; et quia illa duo sunt vita, quod omne vitae, quod vita, sit ab Ipso.


 


(2) 直訳


In orbe erudito sudarunt multi in inquisitione de anima; 学問の世界の中で、多くの者は霊魂について調査の中で汗をかいた(精いっぱい努力した)


sed quia nihil sciverunt de mundo spirituali, et de statu hominis post mortem, non potuerunt aliter quam condere hypotheses, non de anima qualis est, sed de operatione ejus in corpus: しかし、霊界について何も知らなかったので、また死後の人間の状態について、仮説を立てること以外に異なってできなかった、霊魂がどんなものであるかについてでなく、しかし身体の中のその働きについて。


de anima qualis est, non potuerunt aliam ideam habere, quam sicut de purissimo quodam in aethere, et de ejus continente quam sicut de aethere. 霊魂がどんなものであるかについては、他の観念を持つことができなかった、エーテルの中の何か最も純粋なものについてのような〔観念〕以外に、またその容器についてはエーテルについてのような〔観念〕以外に。


De hoc tamen non ausi sunt nisi pauca vulgare, ne aliquid naturale animae addicarent, scientes quod anima spiritualis sit. それでも、そのことについて、大胆ではなかった、少しのものを公けにすることでないなら、自然的な何らかのものを霊魂に引き寄せないように、霊魂は霊的なものであることを知っていて。


Nunc quia ita conceperunt animam, et tamen notum illis fuit, quod anima operetur in corpus, et producat omnia ejus, quae ad sensum et ad motum ejus se referunt, ideo sudarunt, ut dictum est, in inquisitione de operatione animae in corpus, quam quidam dixerunt fieri per influxum, et quidam per harmoniam. それで、このように霊魂を〔その観念を〕抱いたので、またそれでも彼らによく知られていた〔ので〕、霊魂が身体の中で活動する、またそのすべてを生み出すこと、それらはその感覚と運動に関係する、それゆえ、汗をかいた(精いっぱい努力した)、言われたように、身体の中で霊魂の働くことについての調査の中で、それをある者は流入によって行なわれると言った、またある者は調和によって☆。


☆ これは著作『霊魂と肉体の交流(について)』に詳しく述べられています。


Sed quia sic non aliquid detectum est, in quo mens, quae videre vult num ita sit, acquiescere potest, ideo mihi datum est loqui cum angelis, et per illorum sapientiam de ea re illustrari; しかし、このように何も明らかにされないので、その〔者の〕心の中に、それはこのようであるかどうか見ることを欲する、満足する(納得する)ことができる、それゆえ、私に天使たちと話すことが与えられた、また彼らによってそれらの事柄について照らされること(説明されること)


ex qua hoc est: それらから〔のものは〕これである。


quod anima hominis, quae vivit post mortem, sit ejus spiritus, et quod ille sit in perfecta forma homo, et quod hujus anima sit voluntas et intellectus, et quod horum anima sit amor et sapientia a Domino, et quod haec duo sint quae faciunt vitam hominis, quae a solo Domino est; 人間の霊魂は、それは死後に生きる、彼の霊であること、またそれは完全な人間の形の中にあること、またこの霊魂は意志と理解力であること、またこれらの霊魂は主からの愛と知恵であること、またこれら二つのものであること、それらは人間の霊魂をつくる、それらは主だけからのものであること。


et quod Dominus faciat propter receptionem Ipsius ab homine, ut vita appareat sicut sit hominis. また主は人間によりその方(ご自分)が受け入れらるためにすること、いのちが人間のものであるように見えるように。


Sed ne homo vitam addicat sibi ut suam, et sic se a receptione Ipsius subducat, etiam Dominus docuit quod omne amoris quod vocatur bonum, et omne sapientiae quod vocatur verum, sit ab Ipso, et nihil eorum ab homine; しかし、人間がいのちを、自分もののように自分自身に付加しないように、またこうして自分自身をその方を受け入れることから退く〔ないように〕、さらにまた、主は教えた、愛のすべてのものは、それは善と呼ばれる、また知恵のすべてのものは、それは真理と呼ばれる、その方からである、またそれらの何も人間からでないこと。


et quia illa duo sunt vita, quod omne vitae, quod vita, sit ab Ipso. またそれら二つはいのちであるので、いのちのすべてのものは、それはいのち〔である〕、その方からであること。


 


(3) 訳文


394. 学界で、多くの者は霊魂について調べて精いっぱいの努力をした。しかし、霊界について、また死後の人間の状態について何も知らなかったので、霊魂がどんなものであるかについてではなく、身体の中でのその働きについて仮説を立てることしかできなかった。霊魂がどんなものであるかについては、エーテルの中の何か最も純粋なもの、またその容器についてはエーテルのような考えしか持つことができなかった。それでも、霊魂は霊的なものであることを知っていて、霊魂に自然的な何らかのものを引き寄せないように、そのことについては、少しだけ公けにする以上には大胆になれなかった。それで、霊魂についてこのような考えを抱き、またそれでも彼らに霊魂が身体の中で活動し、また感覚と運動に関係するすべてを生み出すことがよく知られていたので、いま述べたように 身体の中で霊魂が働くことについて調べることに精いっぱいの努力をし、ある者は流入によって、またある者は調和によって行なわれる、と言った。しかし、霊魂がどのようなものであるか知ろうとする者を満足させることができるものは、このように何も明らかにされないので、それゆえ、天使たちと話し、また彼らによってそれらの事柄について照らされることが私に与えられた。


 それらは次のものである。死後に生きる人間の霊魂は彼の霊であること、またそれは完全な人間の形をしていること、またこの霊魂は意志と理解力であること、またこれらの霊魂は主からの愛と知恵であること、また人間の霊魂をつくるものはこれら二つのものであり、それらは主だけからのものであること。また主は、人間によりご自分が受け入れらるために、いのちが人間のものであるように見えるようにされること。しかし、人間がいのちを、自分ものとして自分自身に付加し、こうして自分自身をその方を受け入れることから退けないように、主は、善と呼ばれる愛のすべてのものは、また真理と呼ばれる知恵のすべてのものは、ご自分からであり、またそれらの何も人間からでないことまたそれら二つものはいのちであるので、いのちである、いのちのすべてのものはご自分からであることも教えられた。 

原典講読『神の愛と知恵』 395, 396

 

(1) 原文


395.  Quoniam anima, quoad ipsum Esse ejus, est amor et sapientia, et haec duo a Domino apud hominem sunt, ideo apud hominem creata sunt duo receptacula, quae etiam sunt habitacula Domini apud hominem; unum pro amore, et alterum pro sapientia: illud quod pro amore est, vocatur voluntas, et alterum quod pro sapientia vocatur intellectus. Nunc quia Amor et Sapientia in Domino distincte unum sunt (videatur supra n. 17-22); ac Divinus Amor est Divinae Sapientiae Ipsius, et Divina Sapientia est Divini Amoris Ipsius (n. 34-39); et illa similiter procedunt a Deo Homine, hoc est, Domino; ideo in homine duo illa receptacula et habitacula, quae vocantur voluntas et intellectus, a Domino ita creata sunt, ut distincte duo sint, sed usque ut unum faciant in omni operatione et in omni sensatione, non enim potest voluntas et intellectus separari in illis. Verum ut homo possit receptaculum et habitaculum fieri, ex necessitate finis, factum est, quod intellectus hominis possit supra proprium amorem ejus elevari in quandam lucem sapientiae, in cujus amore non est, et per id videre et doceri, quomodo victurus est, ut quoque in illum amorem veniat, et sic fruiturus beatitudine in aeternum. Nunc quia homo facultate elevandi intellectum supra amorem suum proprium abusus est, ideo destruxit id apud se, quod potuit esse receptaculum et habitaculum Domini, hoc est, amoris et sapientiae a Domino, faciendo voluntatem habitaculum amoris sui et mundi, ac intellectum habitaculum confirmationum amorum illorum. Haec origo est, quod bina illa habitacula, voluntas et intellectus, facta sint habitacula amoris infernalis, et per confirmationes pro illis, cogitationis infernalis, quam in inferno reputant pro sapientia.


 


(2) 直訳


Quoniam anima, quoad ipsum Esse ejus, est amor et sapientia, et haec duo a Domino apud hominem sunt, ideo apud hominem creata sunt duo receptacula, quae etiam sunt habitacula Domini apud hominem; 霊魂は、そのエッセそのものに関して、愛と知恵である、またこれら二つは主から人間のもとにあるので、それゆえ、人間のもとに二つの容器が創造された、それらはまた人間のもとの主の住まいである。


unum pro amore, et alterum pro sapientia: 一つは愛のため、またもう一つは知恵のため。


illud quod pro amore est, vocatur voluntas, et alterum quod pro sapientia vocatur intellectus. それは、それは愛のためのものである、意志と呼ばれる、また別のもの(もう一つのもの)は、それは知恵のため、理解力と呼ばれる。


Nunc quia Amor et Sapientia in Domino distincte unum sunt (videatur supra n. 17-22); そこで、主の中の愛と知恵は区別された一つのものであるので(上の17-22番に見られる)


ac Divinus Amor est Divinae Sapientiae Ipsius, et Divina Sapientia est Divini Amoris Ipsius (n. 34-39); そして神的な愛はその方の神的な知恵のものである、また神的な知恵はその方の神的な愛のものである(34-39)


et illa similiter procedunt a Deo Homine, hoc est, Domino; またそれらは同様に神人間から発出している、すなわち、主。


ideo in homine duo illa receptacula et habitacula, quae vocantur voluntas et intellectus, a Domino ita creata sunt, ut distincte duo sint, sed usque ut unum faciant in omni operatione et in omni sensatione, non enim potest voluntas et intellectus separari in illis. それゆえ、人間の中のそれら二つの容器と住まいは、それらは意志と理解力と呼ばれる、主によりこのように創造された、区別された二つであるように、しかし、それでも、すべての働きとすべての感覚の中で一つとなるように〔創造された〕、というのはそれらの中で意志と理解力は分離されることができないから。


Verum ut homo possit receptaculum et habitaculum fieri, ex necessitate finis, factum est, quod intellectus hominis possit supra proprium amorem ejus elevari in quandam lucem sapientiae, in cujus amore non est, et per id videre et doceri, quomodo victurus est, ut quoque in illum amorem veniat, et sic fruiturus beatitudine in aeternum. けれども(とはいえ)、人間が容器と住まいになれることができるように、目的の必要から、された、人間の理解力が彼の愛のプロプリウムの上へ、知恵のある種の光の中へ上げられることができること、その愛の中にいないで、またそのことによって見ることと教えられること、どのように生きるべきであるか、その愛の中にもやって来るように、またこうして永遠に幸福の状態にある〔ように〕。


Nunc quia homo facultate elevandi intellectum supra amorem suum proprium abusus est, ideo destruxit id apud se, quod potuit esse receptaculum et habitaculum Domini, hoc est, amoris et sapientiae a Domino, faciendo voluntatem habitaculum amoris sui et mundi, ac intellectum habitaculum confirmationum amorum illorum. それで、人間は理解力を自分のプロプリウムの愛の上に高揚する能力を悪用(濫用)たので、それゆえ、それを自分のもとで破壊した、主の容器と住まいであることができること、すなわち、主からの愛と知恵の、意志を自己と世への愛の住まいとすること、そして理解力をそれらの愛の確信の住まい〔とすること〕。


Haec origo est, quod bina illa habitacula, voluntas et intellectus, facta sint habitacula amoris infernalis, et per confirmationes pro illis, cogitationis infernalis, quam in inferno reputant pro sapientia. これが起源である、それらの二つの住まい、意志と理解力が、地獄の愛の住まいとなったこと、またそれらのための確信によって、地獄の思考の〔住まいに〕、それを地獄の中では知恵として見なす(評価する)


 


(3) 訳文


395. 霊魂は、そのエッセそのものに関して愛と知恵であり、これら二つのものは主から人間のもとにあるので、それゆえ、人間のもとに一つは愛のため、またもう一つは知恵のための二つの容器が創造され、それらはまた人間のもとの主の住まいである。愛のためのものは意志と呼ばれ、またもう一つの知恵のためおものは理解力と呼ばれる。


 さて、(前の17-22番に見られるように)主の中の愛と知恵は区別された一つのものであり、神的な愛はその方の神的な知恵のもの、また神的な知恵はその方の神的な愛のものであり(34-39)、またそれらは同様に神人間から、すなわち、主から発出しているので、それゆえ、人間の中の意志と理解力と呼ばれるそれら二つの容器と住まいは、主により、区別された二つのものであるように創造されたが、しかし、それでも、すべての働きとすべての感覚の中で一つとなるように創造された、というのはそれらの中で意志と理解力は分離されることができないから。それでも、人間が容器と住まいになれることができるようにとの目的の必要から、人間の理解力が彼の愛のプロプリウムの中にいないで、その愛の上方へ、知恵のある種の光の中へ上げられ、またそのことによって、どのように生きるべきであるか知り、教えられることができ、その愛の中にもやって来るように、またこうして永遠に幸福の状態にあるようにされた。


 さて、人間は理解力を自分のプロプリウムの愛の上に高揚する能力を悪用たので、それゆえ、主の容器と住まい、すなわち、主からの愛と知恵の容器と住まいとできること、意志を自己と世への愛の住まいとし、て理解力をそれらの愛の確信の住まいとできることを自分のもとで破壊した。これが、それらの二つの住まいである意志と理解力が、地獄の愛の住まいとなり、またその愛を確信することで、地獄の思考の住まいとなった起源である。その思考を地獄の中では知恵として見なしている。


 


(1) 原文


396.  Quod amor sui et amor mundi sint amores infernales, et quod homo in illos potuerit venire, et sic destruere voluntatem et intellectum apud se, est causa, quia amor sui et amor mundi ex creatione sunt caelestes; sunt enim amores naturalis hominis inservientes amoribus spiritualibus, sicut fundamenta inserviunt pro domibus: nam homo ex amore sui et mundi vult bene suo corpori, vult nutriri, vestiri, habitare, consulere suae domui, ambire functiones usus causa, immo honorari secundum dignitatem rei quam administrat, propter obedientiam, et quoque ex jucundis mundi delectari et recreari; sed haec omnia propter finem, qui erit usus: per illa enim in statu est servire Domino, et servire proximo; at cum amor serviendi Domino et serviendi proximo est nullus, et amor serviendi sibi ex mundo solus, tunc amor ille a caelesti fit infernalis, nam facit ut homo immergat suam mentem et suum animum suo proprio, quod in se est omne malum.


 


(2) 直訳


Quod amor sui et amor mundi sint amores infernales, et quod homo in illos potuerit venire, et sic destruere voluntatem et intellectum apud se, est causa, quia amor sui et amor mundi ex creatione sunt caelestes; 自己愛と世俗愛は地獄の愛であること、また人間がそれらの中にやって来ることができること、またこうして自分のもとの意志と理解力を破壊する〔ことができた〕、理由である、自己愛と世俗愛は創造から天界的なものであるからである。


sunt enim amores naturalis hominis inservientes amoribus spiritualibus, sicut fundamenta inserviunt pro domibus: というのは、〔それらの愛は〕霊的な愛に仕える自然的な人間の愛であるから、土台が家のために仕えるように。


nam homo ex amore sui et mundi vult bene suo corpori, vult nutriri, vestiri, habitare, consulere suae domui, ambire functiones usus causa, immo honorari secundum dignitatem rei quam administrat, propter obedientiam, et quoque ex jucundis mundi delectari et recreari; なぜなら、人間は自己と世への愛から、自分の身体によく〔=よいように〕欲するから、食物を与えられること、着せられること、住むことを欲する、自分の家族(家庭)を思いやること(世話をすること)、職務(役目)を役立ちのために求めること、実に、事柄の地位(要職)にしたがって尊敬されること、それを執行する、従順のために、また世の楽しみから楽しむことと元気づけられることを〔欲する〕。


sed haec omnia propter finem, qui erit usus: しかし、これらすべてのものを目的のために〔欲する〕、それ〔目的〕は役立ちでなくてはならなかった。


per illa enim in statu est servire Domino, et servire proximo; というのは、それらによって主に仕えることの状態の中にいるから、また隣人に仕えること。


at cum amor serviendi Domino et serviendi proximo est nullus, et amor serviendi sibi ex mundo solus, tunc amor ille a caelesti fit infernalis, nam facit ut homo immergat suam mentem et suum animum suo proprio, quod in se est omne malum. しかし、主に仕え、隣人に仕えなくてはならない愛が何もないとき、また世から自分自身に仕えなくてなくてはならない愛だけ〔であるとき〕、その時、その愛は天界的なものから地獄的なものになる、なぜなら、〔その愛は〕人間が自分の心と自分の愛を自分のプロプリウム(自己固有のもの)沈めるようにするから、それ〔プロプリウム〕は本質的にすべての悪である。


 


(3) 訳文


396. 自己愛と世俗愛は地獄の愛であり、人間がそれらの中に入り、こうして自分のもとの意志と理解力を破壊することができた理由は、自己愛と世俗愛は創造から天界的なものであるからである。というのは、家のために土台が仕えるように、それらの愛は霊的な愛に仕える自然的な人間の愛であるから。なぜなら、人間は自己と世への愛から、自分の身体によいようにと、食物を与えられ、着せられ、住むことを欲し、自分の家族を世話をすること、役立ちのために職を求め、実に、執行する事柄の地位にしたがって尊敬されること、従順のために、また世の楽しみを享受し、元気づけられることを欲するが、しかし、これらすべてのものを役立ちであるべき目的のために欲するからである。というのは、それらによって主に仕え、隣人に仕えることの状態の中にいるから。しかし、主に仕え、隣人に仕えなくてはならない愛が何もなく、自分自身に仕える世からの愛だけであるとき、その愛は天界的なものから地獄的なものになる。なぜなら、その愛により、人間は自分の心と自分の愛を自分のプロプリウム(自己固有のもの)沈めるようにするから、そのプロプリウムは本質的にすべての悪である。

原典講読『神の愛と知恵』 397, 398

 

(1) 原文


397.  Nunc ne homo per intellectum sit in coelo, sicut potest, et per voluntatem in inferno, et ne sic mentem divisam habeat, ideo post mortem omne intellectus, quod supra amorem proprium ejus est, removetur. Unde fit, quod voluntas et intellectus apud omnes tandem unum agant; apud illos qui in caelo sunt voluntas amat bonum, et intellectus cogitat verum; apud illos autem qui in inferno sunt, voluntas amat malum et intellectus cogitat falsum. Similiter facit homo in mundo, quando ex suo spiritu cogitat, quod fit cum solus est, tametsi multi aliter cum in corpore sunt, quod fit cum non soli sunt. Quod tunc aliter, est quia intellectum suum elevant supra proprium voluntatis suae seu spiritus sui amorem. Haec dicta sunt, ut sciatur quod voluntas et intellectus duo distincta sint, et quod tamen creata sint ut unum agant, et quod ad unum agendum, si non prius, usque post mortem adigantur.


 


(2) 直訳


Nunc ne homo per intellectum sit in coelo, sicut potest, et per voluntatem in inferno, et ne sic mentem divisam habeat, ideo post mortem omne intellectus, quod supra amorem proprium ejus est, removetur. さて、理解力によって天界の中にいる、また意志によって地獄の中にいる、〔ことが〕可能であるように、〔しかしそうしたことが〕ないように、また、こうして分割された心を持たないように、それゆえ、死後、すべての理解力は、その〔理解力の〕固有の愛を越えるもの、取り去られる。


Unde fit, quod voluntas et intellectus apud omnes tandem unum agant; そのゆえになる、すべての者のもとの意志と理解力はついに一つとして働くこと。


apud illos qui in caelo sunt voluntas amat bonum, et intellectus cogitat verum; 彼らのもとで、天界の中にいる者たち、意志は善を愛する、また理解力は真理を考える。


apud illos autem qui in inferno sunt, voluntas amat malum et intellectus cogitat falsum. しかしながら、彼らのもとで、地獄の中にいる者ら、意志は悪を愛する、また理解力は虚偽を考える。


Similiter facit homo in mundo, quando ex suo spiritu cogitat, quod fit cum solus est, tametsi multi aliter cum in corpore sunt, quod fit cum non soli sunt. 同様に世の中の人間は行なう、自分自身の霊から考えている時、それはひとりでいるとき起こる、それでも多くの者は異なっている、身体の中にいるとき、それはひとりでいないとき起こる。


Quod tunc aliter, est quia intellectum suum elevant supra proprium voluntatis suae seu spiritus sui amorem. その時、異なっていることは、自分の理解力を自分の意志の固有のもの(プロプリウム)上に高揚させるから、すなわち、自分の霊の愛〔の上に〕。


Haec dicta sunt, ut sciatur quod voluntas et intellectus duo distincta sint, et quod tamen creata sint ut unum agant, et quod ad unum agendum, si non prius, usque post mortem adigantur. これらは言われた、意志と理解力が二つの区別されたものであることが知られるように、またそれでも一つとして働くように創造されていること、また一つとして働くために、もし前にでないなら、それでも死後、強いられること。


 


(3) 訳文


397. さて、理解力によって天界の中に、また意志によって地獄の中にいることが可能ではあっても、そうしたことがないように、こうして分割された心を持たないように、それゆえ、死後、その理解力の固有の愛を越えるすべての理解力は取り去られる。そこから、すべての者の意志と理解力は、ついに一つとして働くことになる。天界の中にいる者たちの意志は善を愛し、理解力は真理を考える。しかし、地獄の中にいる者らの意志は悪を愛し、理解力は虚偽を考える。世の中の人間も、自分自身の霊から考えている時、それはひとりでいるときが起こるが、同様に行なっている。それでも多くの者は、身体の中にいるとき、それはひとりでいないとき起こるが、異なっている。その時、異なっているのは、自分の理解力を自分の意志に固有なものの上に、すなわち、自分の霊の愛の上に高揚させるからである。これらを述べたのは、意志と理解力は二つの区別されたものであるが、それでも一つとして働くように創造されていること、また一つとして働くために、もし死の前でないなら、死後に強いられることが知られるためである。


 


(1) 原文


398.  Nunc quia amor et sapientia, et inde voluntas et intellectus sunt quae vocantur anima, et in sequentibus dicendum est, quomodo anima agit in corpus, et operatur omnia ejus, et hoc sciri potest ex correspondentia cordis cum voluntate, et pulmonis cum intellectu, ideo per correspondentiam illam detecta sunt haec quae sequuntur:


 


(i.) Quod amor seu voluntas sit ipsa vita hominis.


(ii.) Quod amor seu voluntas in humanam formam continue nitatur, et in omnia quae humanae formae sunt.


(iii.) Quod amor seu voluntas absque conjugio cum sapientia seu intellectu non possit per humanam suam formam aliquid facere.


(iv.) Quod amor seu voluntas praeparet domum seu thalamum pro futura conjuge, quae est sapientia seu Intellectus.


(v.) Quod amor seu voluntas etiam praeparet omnia in humana sua forma, ut conjunctim cum sapientia seu intellectu possit agere.


(vi.) Quod cum nuptiae factae sunt, prima conjunctio sit per affectionem sciendi, ex qua affectio veri.


(vii.) Quod altera conjunctio sit per affectionem intelligendi, ex qua perceptio veri.


(viii.) Quod tertia conjunctio sit per affectionem videndi id, ex qua cogitatio.


(ix.) Quod amor seu voluntas per tres illas conjunctiones in sua vita sensitiva et in sua vita activa sit.


(x.) Quod amor et voluntas introducat sapientiam seu intellectum in omnia domus suae.


(xi.) Quod amor seu voluntas nihil agat nisi in conjunctione cum illa [seu cum illo].


(xii.) Quod amor seu voluntas se conjungat sapientiae seu intellectui, ac faciat ut sapientia seu intellectus reciproce conjungatur.


(xiii.) Quod sapientia seu intellectus ex potentia sibi data ab amore seu voluntate possit elevari, ac recipere illa quae lucis sunt e caelo, ac percipere illa.


(xiv.) Quod amor seu voluntas similiter possit elevari, ac percipere illa quae caloris sunt e caelo, si amat suam conjugem in illo gradu.


(xv.) Quod amor et voluntas alioqui retrahat sapientiam seu intellectum a sua elevatione, ut secum unum agat.


(xvi.) Quod amor seu voluntas purificetur a sapientia in intellectu, si simul elevantur.


(xvii.) Quod amor seu voluntas conspurcetur in intellectu et ab illo, si non simul elevantur.


(xviii.) Quod amor purificatus a sapientia in intellectu fiat spiritualis et caelestis.


(xix.) Quod amor conspurcatus in intellectu et ab illo, fiat naturalis et sensualis.


(xx.) Quod usque remaneat facultas intelligendi, quae vocatur rationalitas, et facultas agendi quae vocatur libertas.


(xxi.) Quod amor spiritualis et caelestis sit amor erga proximum et amor in Dominum: et quod amor naturalis et sensualis sit amor mundi et amor sui.


(xxii.) Quod simile sit cum charitate et fide, et cum illarum conjunctione, ut est cum voluntate et intellectu, et cum horum conjunctione.


 


(2) 直訳


Nunc quia amor et sapientia, et inde voluntas et intellectus sunt quae vocantur anima, et in sequentibus dicendum est, quomodo anima agit in corpus, et operatur omnia ejus, et hoc sciri potest ex correspondentia cordis cum voluntate, et pulmonis cum intellectu, ideo per correspondentiam illam detecta sunt haec quae sequuntur:- それで、愛と知恵は、またここから意志と理解力は霊魂と呼ばれるものであるので、また続くものの中で言わなければならない、どのように霊魂が身体の中で働くか、またそのすべてのものを生み出すか、またこのことが意志との心臓の、また理解力との肺の対応から知られることができる、それゆえ、その対応によってこれらが明らかにされる、それらはあとに続く―


(i.) Quod amor seu voluntas sit ipsa vita hominis. (i.) 愛または意志は人間のいのちそのものであること。


(ii.) Quod amor seu voluntas in humanam formam continue nitatur, et in omnia quae humanae formae sunt. (ii.) 愛または意志は人間の形の中へ絶えず努力する(向かう)こと、また人間の形であるすべてのものの中へ。


(iii.) Quod amor seu voluntas absque conjugio cum sapientia seu intellectu non possit per humanam suam formam aliquid facere. (iii.) 愛または意志は知恵または理解力との結婚なしに、その人間の形によって何らかのものをすることができないこと。


(iv.) Quod amor seu voluntas praeparet domum seu thalamum pro futura conjuge, quae est sapientia seu Intellectus. (iv.) 愛または意志は将来の(来るべき)配偶者のために家または部屋を準備すること、それ〔配偶者〕は知恵または理解力である。


(v.) Quod amor seu voluntas etiam praeparet omnia in humana sua forma, ut conjunctim cum sapientia seu intellectu possit agere. (v.) 愛または意志もまたその人間的な形の中のすべてのものを準備すること、知恵または理解力と結合して働くことができるために。


(vi.) Quod cum nuptiae factae sunt, prima conjunctio sit per affectionem sciendi, ex qua affectio veri. (vi.) 結婚式が行なわれたとき、最初の結合が知ろうとする情愛を通してある、それから真理の情愛が〔ある〕。


(vii.) Quod altera conjunctio sit per affectionem intelligendi, ex qua perceptio veri. (vii.) 第二の結合が理解しようとする情愛を通してあること、それから真理の知覚が〔ある〕。


(viii.) Quod tertia conjunctio sit per affectionem videndi id, ex qua cogitatio. (viii.) 第三の結合がそれを見ようとする情愛を通してあること、それから思考が〔ある〕。


(ix.) Quod amor seu voluntas per tres illas conjunctiones in sua vita sensitiva et in sua vita activa sit. (ix.) 愛または意志は三つのそれらの結合を通してその感覚的ないのち中に、またその活動的ないのちの中にあること。


(x.) Quod amor et voluntas introducat sapientiam seu intellectum in omnia domus suae. (x.) 愛または意志は知恵または理解力をその家のすべてのものの中へ導き入れる。


(xi.) Quod amor seu voluntas nihil agat nisi in conjunctione cum illa [seu cum illo]. (xi.) 愛または意志は何も行なわないこと、それ☆と(またはそれ☆と)結合の中にないなら。


この「それ」はそれぞれ女性illaと男性か中性illoなので「知恵」と「理解力」です。


(xii.) Quod amor seu voluntas se conjungat sapientiae seu intellectui, ac faciat ut sapientia seu intellectus reciproce conjungatur. (xii.) 愛または意志はそれ自体を知恵または理解力に結合させること、そして知恵または理解力が相互に結合されるようにする。


(xiii.) Quod sapientia seu intellectus ex potentia sibi data ab amore seu voluntate possit elevari, ac recipere illa quae lucis sunt e caelo, ac percipere illa. (xiii.) 知恵または理解力はそれ自体に与えられた()力から愛または意志により高揚されることができる、そしてそれらを受けること、それらは天界からの光のものである、そしてそれらを知覚すること。


(xiv.) Quod amor seu voluntas similiter possit elevari, ac percipere illa quae caloris sunt e caelo, si amat suam conjugem in illo gradu. (xiv.) 愛または意志は同様に高揚されることができること、そしてそれらを知覚すること、それらは天界からの熱のものである、もしその配偶者を愛するなら、その段階の中で。


(xv.) Quod amor et voluntas alioqui retrahat sapientiam seu intellectum a sua elevatione, ut secum unum agat. (xv.) そうでなければ、愛または意志は知恵または理解力をその高揚から引き戻すこと、それ自体と一つとして働くように。


(xvi.) Quod amor seu voluntas purificetur a sapientia in intellectu, si simul elevantur. (xvi.) 愛または意志は理解力の中で知恵により清められること、もし一緒に高揚されるなら。


(xvii.) Quod amor seu voluntas conspurcetur in intellectu et ab illo, si non simul elevantur. (xvii.) 愛または意志は理解力の中で、またそれから汚されること、もし一緒に高揚されるないなら。


(xviii.) Quod amor purificatus a sapientia in intellectu fiat spiritualis et caelestis. (xviii.) 理解力の中で知恵により清められた愛は、霊的に、また天的になること。


(xix.) Quod amor conspurcatus in intellectu et ab illo, fiat naturalis et sensualis. (xix.) 理解力の中で、またそれから汚された愛は、自然的にまた感覚的になること。


(xx.) Quod usque remaneat facultas intelligendi, quae vocatur rationalitas, et facultas agendi quae vocatur libertas. (xx.) それでも、理解する能力は、それは理性と呼ばれる、また行動する能力は、それは自由と呼ばれる、残ること。


(xxi.) Quod amor spiritualis et caelestis sit amor erga proximum et amor in Dominum: et quod amor naturalis et sensualis sit amor mundi et amor sui. (xxi.) 霊的な、また天的な愛は、隣人に対する愛と主への愛であること。また自然的な、また感覚的な愛は世俗愛と自己愛であること。


(xxii.) Quod simile sit cum charitate et fide, et cum illarum conjunctione, ut est cum voluntate et intellectu, et cum horum conjunctione. (xxii.) 仁愛と信仰とに、またそれらの結合とに同様であること、意志と理解力とに、またこれらの結合とにのように。


 


(3) 訳文


398. それで、愛と知恵は、またここから意志と理解力は、霊魂と呼ばれるものであり、どのように霊魂が身体の中で働くか、またそのすべてのものを生み出すか続くものの中で言わなければならず、またこのことが意志と心臓の、また理解力と肺の対応から知ることができるので、それゆえ、その対応によってあとに続くものが明らかにされる―


 


 (i.) 愛または意志は、人間のいのちそのものである。


 (ii.) 愛または意志は、人間の形の中へ、また人間の形であるすべてのものの中へ絶えず向かっている。


 (iii.) 愛または意志は、知恵または理解力との結婚がなくては、その人間の形によって何らもすることができない。


 (iv.) 愛または意志は、来るべき配偶者のために家または部屋を準備すること、その配偶者は知恵または理解力である。


 (v.) 愛または意志もまた、知恵または理解力と結合して働くことができるために、その人間的な形の中のすべてのものを準備する。


 (vi.) 結婚が行なわれたとき、知ろうとする情愛を通して最初の結合があり、そこから真理の情愛が発する。


 (vii.) 理解しようとする情愛を通して第二の結合があり、そこから真理の知覚が発する。


 (viii.) 真理を見ようとする情愛を通して第三の結合があり、そこから思考が発する。


 (ix.) 愛または意志は、これらの三つの結合を通して、その感覚的ないのち中に、またその活動的ないのちの中にある。


 (x.) 愛または意志は、知恵または理解力を自分の家のすべてのものの中へ導き入れる。


 (xi.) 愛または意志は、それ知恵と(または理解力と)結合の中にないなら、何も行なわない。


 (xii.) 愛または意志は、自分を知恵または理解力に結合させ、そして知恵または理解力が相互に結合されるようにする。


 (xiii.) 知恵または理解力は、自分に与えられた力から愛または意志により高揚され、そして天界からの光に属するものを受けること、そしてそれらを知覚することができる。


 (xiv.) 愛または意志も、その配偶者を、その段階の中で愛するなら、同様に高揚され、そして天界からの熱に属するものを知覚することができる。


 (xv.) そうでなければ、愛または意志は、自分と一つとして働くように、知恵または理解力をその高揚から引き戻す。


 (xvi.) 愛または意志は、もし一緒に高揚されるなら、理解力の中で知恵により清められる。


 (xvii.) 愛または意志は、もし一緒に高揚されるないなら、理解力の中で、また理解力から汚される。


 (xviii.) 理解力の中で知恵により清められた愛は、霊的に、また天的になる。


 (xix.) 理解力の中で、また理解力から汚された愛は、自然的にまた感覚的になる。


 (xx.) それでも、理性と呼ばれる理解する能力と自由と呼ばれる行動する能力は残る。


 (xxi.) 霊的な、また天的な愛は、隣人に対する愛と主への愛である。また自然的な、また感覚的な愛は、世俗愛と自己愛である。


 (xxii.) 仁愛と信仰、またそれらの結合は、意志と理解力、またこれらの結合と同様である。