原典講読『霊界体験記』 3481

(1) 原文

3481. cum inductus ab iis in tales phantasias, ut explicarer ab iis, dabatur iis dicere, num concipere possint existere aliquid extra terminos universi, num aliquid spatii esset extra universum, tum si spatium extra universum, annon hoc in infinitum, nam{1} nullus terminus concipi potest si spatium conciperetur, sic quomodo sit spatium absque spatio, seu infinitum, quod de spatio praedicari nequit, (quidam putant ibi esse Deum, quia infinitus), quare ii qui in talibus fuerunt in vita corporis, quia in tali phantasia, visi sunt sibi deduci extra universum, et quidem aliqui eorum, cum ibi essent, dicebant quod sic bene iis, et quod vellent ibi degere, sic remoti a molestiis, quae in universo creato; sed cum tenerentur in ea phantasia quod essent extra universum, nam secundum phantasias eorum apparent [omnia] iis, tunc ratiocinatum de eo non spatio extra universum, quod absque fine, quare ulterius videbantur sibi pergere, tandem videbant quosdam ibi, qui alloquuti eos, quos quoque audivi loquentes, quod ii sint in termino extra universum, et quod ii essent termini, et si accederent ad eos, quod eos deglutirent, ita iis terrorem incutiebat, ne ulterius pergerent, ne deglutirentur, visi ex terrore quasi deglutirentur; putantes sic nihil fieri et prorsus evanescere, describebantur ii qui in termino, seu qui termini, quod quidem quasi statuae, sed non lapideae, nec ligneae, et quidem quod animatae, sed usque non animatae, num frigidi vel{2} calidi, non potuit dici, sed utrumque: erant ii, qui in tali phantasia fuerunt in vita corporis, qui infinitum Divinum confuderunt{3} cum infinito spatii, sic ut nusquam concipere possint infinitum Divinum, nisi per infinitum spatii, quare etiam quia non concipere possunt infinitum spatii, nec admittunt infinitum Divinum.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. num

@2 ms. quod frigidi et quod ubi loco primi quod substitutum est num

@3 sic J.F.I. Tafel; ms. confunderunt nisi -n- delectum

 

(2) 直訳

3481. cum inductus ab iis in tales phantasias, ut explicarer ab iis, 〔私が〕彼らによりこのような幻想の中に導かれたとき、彼らにより説明されるために、

dabatur iis dicere, 彼らに言うことが〔私に〕与えられた、

num concipere possint existere aliquid extra terminos universi, 何らかのものが存在することを〔心に〕抱くことができるかどうか、宇宙の境界(限界)の外に、

num aliquid spatii esset extra universum, tum si spatium extra universum, annon hoc in infinitum, 空間の何らかのものが存在したかどうか、宇宙の外に、なおまたもし(たとえ)宇宙の外に空間が〔あるにしても〕、これが無限の中へ〔広がっている〕のかどうか、

nam{1} nullus terminus concipi potest si spatium conciperetur, なぜなら、何も境界(限界)は抱かれることができないからである、たとえ空間が〔心に〕抱かれても、

sic quomodo sit spatium absque spatio, seu infinitum, このように、どのように空間は、空間なしに、または無限のものは存在するのか、

quod de spatio praedicari nequit, (quidam putant ibi esse Deum, quia infinitus), それは空間について属性づけられる(述べられる)ことができない(ある者はそこに神が存在することを思っている、無限〔である〕からである)、

quare ii qui in talibus fuerunt in vita corporis, quia in tali phantasia, それゆえ、彼らは、その者は身体のいのちの中でこのようなものの中にいた、このような幻想の中に〔いた〕ので、

visi sunt sibi deduci extra universum, 自分自身に、宇宙の外へ案内されたことが見られた、

et quidem aliqui eorum, cum ibi essent, 実際に、彼らのある者は、そこにいたとき、

dicebant quod sic bene iis, et quod vellent ibi degere, sic remoti a molestiis, quae in universo creato; 彼らは言った、このように〔状況は〕彼らに〔すべて〕よい、またそこに暮らす(時を過ごす)ことを欲していること、このように厄介な(煩わしい)ことから遠く離れている、それらは宇宙の中で創造された。

sed cum tenerentur in ea phantasia quod essent extra universum, しかし、その幻想の中に保たれているとき、宇宙の外にいたこと、

nam secundum phantasias eorum apparent [omnia] iis, なぜなら、彼らの幻想にしたがって〔すべてのものが〕彼らに見られる(現われる)からである、

tunc ratiocinatum de eo non spatio extra universum, quod absque fine, その時、そのことについて推論した、宇宙の外に空間がない、末端(終わり)なし〔である〕こと、

quare ulterius videbantur sibi pergere, tandem videbant quosdam ibi, qui alloquuti eos, それゆえ、もっと先へ、自分自身に進むことが見られた、最後に、ある者を見た、その者は彼らを(に)話しかけた、

quos quoque audivi loquentes, quod ii sint in termino extra universum, その者をもまた私は話しているのを聞いた、彼らが宇宙の外に境界(限界)の中にいること、

et quod ii essent termini, et si accederent ad eos, quod eos deglutirent, また、彼らが境界(限界)にいたこと、またもし彼らへ近づいたなら、彼らを(=自分たちを)のみ込むこと、

ita iis terrorem incutiebat, ne ulterius pergerent, ne deglutirentur, そのように、彼らに恐怖をひき起こした、もっと先へ進まないように、のみ込まれないように、

visi ex terrore quasi deglutirentur; 恐怖から見られた、いわば、のみ込まれるように。

putantes sic nihil fieri et prorsus evanescere, このように無になること、またまったく消えることを思って、

describebantur ii qui in termino, seu qui termini, quod quidem quasi statuae, 彼らが描かれた(述べられた)、その者は境界(限界)の中に〔いた〕、またはその者は境界(限界)のもの〔であった〕、確かに彫像のよう〔であった〕、

sed non lapideae, nec ligneae, et quidem quod animatae, しかし、石のものでない、木材のものでもない、実際に、生命のあるもののもの、

sed usque non animatae, num frigidi vel{2} calidi, non potuit dici, sed utrumque: しかしそれでも、生命のあるもののものでない、冷たいもののあるいは温かいもののもの、言われることができなかった、しかし両方のもの――

erant ii, qui in tali phantasia fuerunt in vita corporis, 彼らがいた、その者は身体のいのちの中でこのような幻想の中にいた、

qui infinitum Divinum confuderunt{3} cum infinito spatii, その者は神性(神的なもの)の無限を空間の無限と混同した、

sic ut nusquam concipere possint infinitum Divinum, nisi per infinitum spatii, そのように、決して神性(神的なもの)の無限を抱くことができなかった、空間の無限によってでないなら、

quare etiam quia non concipere possunt infinitum spatii, nec admittunt infinitum Divinum. それゆえ、さらにまた空間の無限を抱くことができなかったので、神性(神的なもの)の無限も許容しなかった。

 

(3) 訳文

3481. 〔私が〕彼らにより説明されるために、このような幻想の中に導かれたとき、彼らに言うことが与えられた――宇宙の限界(果て)の外に、何らかのものが存在することを〔心に〕抱くことができるのか、宇宙の外に、何らかの空間が存在するのか、なおまた宇宙の外に空間があるにしても、これが無限の中へ〔広がっている〕のか、なぜなら、たとえ空間が〔心に〕抱かれても、限界は何も抱かれることができないからである。このように、どのように空間は、空間なしに、すなわち無限のものは存在するのか、それは空間に属性づけられることができない(ある者はそこに神が存在すると思っている、無限〔である〕からである)。

それゆえ、いのちが身体の中にあったときこのようなものの中にいた者は、このような幻想の中にいたので、自分自身が宇宙の外へ案内されたことが見られた。実際に、彼らのある者は、そこにいたとき、このように〔状況は〕自分たちに〔すべて〕よい、そこに時を過ごすことを欲している、このように宇宙の中で創造された煩わしいことから遠く離れている、と言った。しかし、宇宙の外にいたときにその幻想の中に保たれた。なぜなら、彼らの幻想にしたがって〔すべてのものが〕彼らに見られる(現われる)からである。その時、宇宙の外に空間がなく、末端がないことについて推論した。それゆえ、自分自身がもっと先へ進むことが見られ、最後に、ある者を見た、その者は彼らに話しかけ、私はその者が話していることも聞いた――彼らが宇宙の外に、限界にいること、また、ある者が限界にいて、もし自分たちへ近づいたなら、彼らをのみ込むことである。そのように、もっと先へ進まないように、のみ込まれないように、彼らに恐怖をひき起こした。恐怖から、いわば、のみ込まれるように見られ、このように無になり、まったく消える、と思った。

限界の中にいた者または限界であった者が描かれ、確かに彫像のようであった。しかし、石でも、木でもなく、実際に、生命があった、しかしそれでも、生命のあるものではなく、冷たいものとも温かいものとも言われることができなかった、しかし両方のものであった――いのちが身体の中にあったときこのような幻想の中にいた者がいた。彼は神性の無限を空間の無限と混同し、そのように、空間の無限によらないなら、決して神性の無限を抱くことができなかった。それゆえ、空間の無限もまた抱くことができなかったので、神性の無限も許容しなかった。

原典講読『霊界体験記』 3482

(1) 原文

3482. Tenebar etiam ego ab iis in phantasia ista, sed recordatus quod prius quoque, sed inde liberatus a Domino, per id quod cogitaverim de infinito spatio ut non spatio extra universum, quod absque fine, ita in imperceptibile, sic quia hoc imperceptibile, etiam quoque istud, de aeterno ante mundi creationem: postea etiam a Domino ductus sum in aliquam perceptionem formarum, quarum notio excedit multis et quam maxime notiones captas ex geometricis, nam formae ut humanae infimae, modo intestinorum, excedunt ita formarum geometricarum notionem, ut nequaquam ab iis percipi queant, [2] et cum intestinales spirae, et inde formae, magis earum operationum formae tales sint, ut nequaquam subtilissima geometricis{1} et calculo eorum infinitorum usque concipi possunt, quia calculum eorum infinitorum, indefinities transcendunt, quid tunc percipere possunt a geometricis formas organorum subtiliorum, et quid tunc formas vitales, seu vitae recipiendae accommodatas, quae indefinities transcendunt formas organicas, etiam visus!{2} Exinde constat quod tale genus humanum de spiritualibus et coelestibus, imo de Divinis, ne quidem ratiocinari possint{3} ab intestinis, vix ab excrementis intestinorum, quomodo separantur, quod nec quidem percipiat ex calculo eorum infinitorum, quare ratiocinantur ex excrementorum excrementis sordissimis et omnium vilissimis.

@1 exitus inclarus in ms.; J.F.I. Tafel geometris

@2 ms. visus

@3 sic ms.; vide praefationem hujus editonis sub capite “Idiosyncrasies”

 

(2) 直訳

3482. Tenebar etiam ego ab iis in phantasia ista, sed recordatus quod prius quoque, さらにまた私は彼らによりその幻想の中に保たれた、しかし、覚えていた、前のもの〔幻想〕もまた、

sed inde liberatus a Domino, per id quod cogitaverim de infinito spatio ut non spatio extra universum, quod absque fine, ita in imperceptibile, しかし、ここから主により解放された、そのことによって、私が無限の空間について考えたこと、宇宙の外の空間でないように、それは終わり(末端)なしの、そのように知覚されないものの中に、

sic quia hoc imperceptibile, etiam quoque istud, de aeterno ante mundi creationem: そのように、これは知覚されないもの〔である〕ので、さらにまたそれもまた〔知覚されない〕、世の創造の前の永遠について――

postea etiam a Domino ductus sum in aliquam perceptionem formarum, その後、主によりさらにまた私は形〔について〕の何らかの知覚に導かれた、

quarum notio excedit multis et quam maxime notiones captas ex geometricis, それらの概念は、大いに、最大の概念よりもまさっていた、幾何学から得られた、

nam formae ut humanae infimae, modo intestinorum, excedunt ita formarum geometricarum notionem, なぜなら、最低の人間、単なる腸のような形は、そのように幾何学の概念の形にまさっているからである、

ut nequaquam ab iis percipi queant, 決してそれらにより知覚されることができないように、

[2] et cum intestinales spirae, et inde formae, magis earum operationum formae tales sint, またそのとき、腸の渦巻(とぐろ巻き)は、またここからの形は、形のそれらの働きがさらにこのようなものである、

ut nequaquam subtilissima geometricis{1} et calculo eorum infinitorum usque concipi possunt, 決して~ないような、幾何学の最も鋭敏なものと彼らの無限の計算がそれでも抱かれることができる、

quia calculum eorum infinitorum, indefinities transcendunt, それらの無限のものの計算は、無限に越えているからである、

quid tunc percipere possunt a geometricis formas organorum subtiliorum, 何を〔=どのように〕、その時、幾何学から鋭敏な器官(有機体)の形を知覚することができるのか、

et quid tunc formas vitales, seu vitae recipiendae accommodatas, また何を〔=どのように〕、その時、生命の(生きている)形を、すなわち、いのちを受け入れるのに適したもの〔形を〕〔知覚できるのか〕

quae indefinities transcendunt formas organicas, etiam visus!{2} それらは器官(有機体)の形を無限に越えている、さらにまた視覚を!

Exinde constat quod tale genus humanum de spiritualibus et coelestibus, imo de Divinis, このゆえに明らかである、このような人類が霊的なものと天界的なものについて、それどころか神性について、

ne quidem ratiocinari possint{3} ab intestinis, vix ab excrementis intestinorum, quomodo separantur, 腸のものから決して推論することができない、腸の排泄物(糞)からもほとんど、どのように分離されるか、

quod nec quidem percipiat ex calculo eorum infinitorum, 決して彼らの無限の計算からも知覚しないこと、

quare ratiocinantur ex excrementorum excrementis sordissimis et omnium vilissimis. それゆえ、推論している、排泄物(糞)の、最も不潔なまたすべてのものの最も卑しい(下品)なものの排泄物(糞)から。

 

(3) 訳文

3482. さらにまた私は彼らによりその幻想の中に保たれたが、前のもの〔幻想〕もまた覚えていた。しかし、ここから、私が無限の空間について、宇宙の外の空間でないように、末端のない、そのように知覚されないもののように考えたことによって、主により解放された。そのように、これは知覚されないものであり、世の創造の前の永遠についてそれもまた知覚されないであるからである――

その後、主によりさらにまた私は形について何らかの知覚に導かれた、それらの概念は、幾何学から得られた最大の概念よりもさらにまさっていた。なぜなら、最低の人間の形は、単なる腸のような形は、幾何学の概念の形のように、決してそれらにより知覚されることができないようにもまさっているからである。

[2] またそのとき、腸の渦巻は、またここからの形は、形のそれらの働きが、決して幾何学の最も鋭敏なものと彼らの無限の計算がそれでも抱かれることができないような、さらにこのようなものである、それらの無限のものの計算は、無限に越えているからである。その時、何を、鋭敏な器官の形を幾何学から知覚することができるのか。またその時、何を〔=どのように〕生命の形を、すなわち、いのちを受け入れるのに適した形を知覚できるのか。それらは器官の形を、さらにまた視覚を無限に越えている!

このゆえに、このような人類が霊的なものと天界的なものについて、それどころか神性について、腸のものから、腸の排泄物(糞)からもほとんど、どのように分離されるか、〔そのように〕決して推論することができない、彼らの無限の計算からも決して知覚しないことが明らかである。それゆえ、排泄物から、最も不潔なまたすべての最も卑しいものから推論している。

原典講読『霊界体験記』 3483

(1) 原文

3483. Ostensa mihi erat manus ad sinistrum oculum, qua visa percipere dabatur, quod significaret quod deliberarentur{1} a phantasia tali, nam quamdiu se tenet homo aut spiritus in phantasia de mundo creato vel ab aeterno, secundum philosophiam veteris cujusdam, vel si non ab aeterno, quod labantur in diras phantasias de ortu Dei ex natura, ita de natura quod Deus; [2] et phantasia quae semel imbuta, quamdiu ita corporei sunt, ut dictum [3476-78], facile et sua sponte recurrit, et sic regnat, et se confirmant, quod natura Deus, cumprimis ii qui geometrici sunt, qui putant nihil dari quod transcendat, et superius sit, quam quo geometria penetret, cum tamen geometriae extensio talis est, ut ne quidem ad detectionem operationum excrementorum excrementi se extendere possint; et ne hilum ad formarum intestinorum, quae longe supra geometricum calculum infinitorum sunt.

@1 ms. delibarentur sed vide indicem ad Aeternum et Manus

 

(2) 直訳

3483. Ostensa mihi erat manus ad sinistrum oculum, 私に左の目に手が示された。

qua visa percipere dabatur, quod significaret quod deliberarentur{1}a phantasia tali, それで見られて、知覚することが与えれた、そのような幻想から解放されたことを意味したこと、

nam quamdiu se tenet homo aut spiritus in phantasia de mundo creato なぜなら、人間または霊が世の創造についての幻想の中に保たれているかぎり〔~からである〕、

vel ab aeterno, secundum philosophiam veteris cujusdam, vel si non ab aeterno, あるいは永遠から〔の創造〕、昔の(古代の)ある哲学者にしたがって、あるいはもし永遠からでない〔創造〕、

quod labantur in diras phantasias de ortu Dei ex natura, ita de natura quod Deus; 神の起源について、自然から、そのように自然について神〔である〕こと、恐ろしい幻想の中に陥ること。

[2] et phantasia quae semel imbuta, quamdiu ita corporei sunt, ut dictum [3476-78], また幻想は、それは一度、吸収した(吹き込まれた)、そのように〔彼らが〕形体的なもののものであるかぎり、言われたように〔3476-78〕、

facile et sua sponte recurrit, et sic regnat, 容易にまた自発的に(直訳:それ自身無意識に)戻ってくる、またこのように支配する、

et se confirmant, quod natura Deus, また自分自身が確信する、自然が神〔である〕こと、

cumprimis ii qui geometrici sunt, 特に、彼らは、その者は幾何学者である、

qui putant nihil dari quod transcendat, et superius sit, quam quo geometria penetret, その者は何も存在することを思わない、越えている、また上であること、それによって幾何学が洞察する、

cum tamen geometriae extensio talis est, ut ne quidem ad detectionem operationum excrementorum excrementi se extendere possint; そのときそれでも、幾何学の範囲はこのようなものである、決して排泄物(糞)の排泄物(糞)の働きの明らかにすることへ向けてそれ自体を広げることができないような、

et ne hilum ad formarum intestinorum, quae longe supra geometricum calculum infinitorum sunt. また決して腸の形へ向けて〔広げることができ〕ない、それは幾何学の無限の計算の遠く(はるかに)上にある。

 

(3) 訳文

3483. 私に左の目に手が示された。それが見られたとき、そのような幻想から解放されたことを意味することを知覚することが与えられた。なぜなら、人間または霊が、古代のある哲学者にしたがって、あるいは永遠から、あるいはもしかしたら永遠からでない世の創造についての幻想の中に保たれているかぎり、神の起源について、自然から、そのように自然について神〔である〕という恐ろしい幻想の中に陥るからである。

[2] また一度、吸収した幻想は、すでに言われたように〔3476-78番〕、〔彼らが〕形体 的なものであるかぎり、容易にまた自発的に戻ってきて、このように支配し、自分自身が、特に、幾何学者が自然が神〔である〕ことを確信する。その者は幾何学が洞察するものを越えている、また上にあるものが存在するとは何も思っていない。そのときそれでも、幾何学の範囲は、排泄物(糞)の働きを明らかにすることへ向けてそれ自体を広げることが決してできない、また決して腸の形へ向けて〔広げることができ〕ないようなものであり、それは幾何学の無限の計算のはるか上にある。

原典講読『霊界体験記』 3484

(1) 原文

3484. Quare ne tenerer in ultimis iis{1}, et finitissimis{2}, a Domino, data mihi notio est formarum quae transcendunt formas geometricas, nam geometria terminatur in circulo, et curvis, quae se ad circulum referunt, quae sunt modo terrestria, et ne hilum quidem atmospherica infima, ne quidem aquea: ex formis istis infimis seu terrestribus per remotiones imperfectionum, ut quae causantur gravitatem, quietem, frigus, et sic porro, datum communissime percipere formas quae talibus non laborarent: et quia usque remanebant, adhuc formas, quae minus laborarent, et sic quae adhuc minus, sic ut darentur tandem formae, in quibus non concipi posset nisi centrum in quocunque puncto, sic ut constaret ex meris centris, inde omnes circuli peripheriae{3}, quarum omnia puncta usque centra referrent, et a centris respicerent jugiter similia: [2] quare remota forma infima, in qua termini isti, significantes terminos spatii, et temporis, tandem viderem me, transferri in formas, quae fere absque terminis, ita absque spatiis et temporibus: sed omnes hae formae usque finitae sunt, quia earum idea concipi potest, per quandam amotionem eorum quae magis finita sunt, sed usque manent finita, quare omnes tales formae usque sunt intra naturam, et sunt absque vita, quare etiam quamdiu mens in talibus formis se detinet seu detinetur, [constat,] quod usque sit absque vita, at quae intra seu supra eas sunt, sunt viva, a Domino, sed usque organica, quia in se nihil vitae habent, sicut formae intra naturam; quare nusquam quis per remotionem quamcunque aliquem conceptum habere potest de formis quae intra naturales, sicut nunc percipio, cum de formis scripserim, in folio [3482 seqq.], quod tandem fassus, quod intra subtilissimas naturae dentur formae spirituales, nusquam perceptibiles. 1748, 5 Oct.

@1 ms. ultimis, iis, quae

@2 imperfectum in ms.

@3 ms. cilculi, peripheriae

 

(2) 直訳

3484. Quare ne tenerer in ultimis iis{1}, et finitissimis{2}, a Domino, それゆえ、私がそれらの最後のもの、また最も限定された(有限な)ものの中に保たれないように、主により、

data mihi notio est formarum quae transcendunt formas geometricas, 私に形の概念が与えられた、それは幾何学の形を越え(超え)ている、

nam geometria terminatur in circulo, et curvis, quae se ad circulum referunt, なぜなら、幾何学は円の中に終結する(境界となる)からである、また曲線〔の中に〕、それは円に関係する、☆

☆この文「幾何学・・・」は何を言っているのか私に意味がわかりません。「運動」の範囲を規定する「形」が「円」である、と言いたいのかもしれませんが、舌足らずです。

quae sunt modo terrestria, et ne hilum quidem atmospherica infima, ne quidem aquea: それらは単に地上的なものである、また決して最低の気体(大気のもの)でもない、水のもの〔形〕でもない――☆

☆ここも前の文の「円の形」と関連させると意味がわかりません、(前の文がなければ、ややわかる気もします)

ex formis istis infimis seu terrestribus per remotiones imperfectionum, それらの最も低いまたは地上的な形から、不完全なものの遠ざけること(除去)によって、

ut quae causantur gravitatem, quietem, frigus, et sic porro, それらが重力を、休息(静止)を、冷たさ等々をひき起こしている(原因となっている)ように☆、

☆スヴェーデンボリの哲学(考え)からは「運動」が物事の根源であり、その最終的なもの(限界となっているもの)が重力であり、(運動の)静止であり、(活動の熱の終わりである)冷たさであるようです。

datum communissime percipere formas quae talibus non laborarent: 最も全般的に形を知覚することが与えられた、それらはこのようなもので苦労しない(被らない)――

et quia usque remanebant, adhuc formas, quae minus laborarent, et sic quae adhuc minus, また、それでも残ったので、依然として形が、それはより少なく苦労する(被る)、またこのようにそれらはさらに少なく、

sic ut darentur tandem formae, in quibus non concipi posset nisi centrum in quocunque puncto, そのように、最後に形が存在する、それらの中に、それぞれの点(位置)の中に☆中心でないなら、抱かれることができない、

☆「形の中のそれぞれの点」が何を意味するのか、私にはわかりません。

sic ut constaret ex meris centris, そのように中心☆だけから構成される(成り立っている)、

☆「運動」の外枠として「円」(の形)を想定したときのその円の中心でしょう。

inde omnes circuli peripheriae{3}, quarum omnia puncta usque centra referrent, ここからすべての円の周辺(周縁部)は、それらのすべての点はそれでも中心を表わしている(=中心である)、☆

☆ここの「表わしている(=中心である)」はこの訳語でよいかわかりません、こうすると、周辺のそれぞれの点が(さらにまた)「中心」でもあることになります。

et a centris respicerent jugiter similia: また、中心から常に同様のものを眺めている――

[2] quare remota forma infima, in qua termini isti, significantes terminos spatii, et temporis, それゆえ、最低の形で遠ざけられて(除去されて)、その中にそれに制限された(境界とされた)、空間の、また時間の境界(限界)を意味している、

tandem viderem me, transferri in formas, quae fere absque terminis, ita absque spatiis et temporibus: 最後に、私は私を見た、形の中へ運ばれること、それはほとんど境界(限界)なしの〔ものである〕、そのように空間と時間なしの――

sed omnes hae formae usque finitae sunt, しかし、これらすべての形はそれでも(やはり)有限なものである、

quia earum idea concipi potest, per quandam amotionem eorum quae magis finita sunt, それらの観念は抱かれることができるからである、ある種のそれらの除去によって、それらはさらに有限なものである、

sed usque manent finita, しかし、それでも(やはり)有限なものをとどめる(残す)、

quare omnes tales formae usque sunt intra naturam, et sunt absque vita, それゆえ、このようなすべての形はそれでも自然の内にある、またいのちなしである。

quare etiam quamdiu mens in talibus formis se detinet seu detinetur, [constat,] quod usque sit absque vita, それゆえ、さらにまた心がこのような形の中にそれ自体を保つまたは保たれるかぎり、〔明らかである〕やはりいのちなしであること、

at quae intra seu supra eas sunt, sunt viva, a Domino, sed usque organica, しかし、それらがそれらの内にまたは上にある〔かぎり〕、生きている、主から、しかしやはり有機体(器官)〔である〕。

quia in se nihil vitae habent, sicut formae intra naturam; それ自体の中に(本質的に)いのちのものを何も持たないからである、自然の内の形のように。

quare nusquam quis per remotionem quamcunque aliquem conceptum habere potest de formis quae intra naturales, それゆえ、決してだれかが遠ざけること(除去)のどんなものによっても形についての何らかの概念を持つことができない、それらは自然の内に〔ある〕、

sicut nunc percipio, cum de formis scripserim, in folio [3482seqq.], 今、私が知覚するように、形について私が書いていたとき、紙の中に〔3482以降〕、

quod tandem fassus, quod intra subtilissimas naturae dentur formae spirituales, nusquam perceptibiles. そのことを最後に〔私は〕認めた、自然の最も透徹した(鋭い)ものの内に霊的な形が存在すること、決して知覚できない。

1748, 5 Oct. 1748年10月5日。

 

(3) 訳文

3484. それゆえ、私がそれらの最後のもの、また最も有限なものの中に保たれないように、主により、私に幾何学の形を超えている形の概念が与えられた。なぜなら、幾何学は円の中に、また円に関係する曲線の中に終結するからである。それらは単に地上的なものであり、決して最低の大気の形でも、水の形でもない――それらの最低のまたは地上的な形から、それらが重力、静止、冷たさなどをひき起こしているために、不完全なものを遠ざけることによって、このようなものを被らない最も全般的な形を知覚することが与えられた――

また、それでも、依然としてあまり被らない形が残ったので、このように最後に、さらに被らない、形が存在し、それらの中に、それぞれの点の中に中心しか、把握されることができない。そのように中心だけから構成されている。ここからすべての円の周縁部は、それらのすべての点は、それでも中心であり、常に中心から同様のものを眺めている――

[2] それゆえ、最低の形が遠ざけられたとき、空間と時間の境界を意味するものの中に制限された。最後に、私は、ほとんど境界ないそのように空間と時間のない形の中へ私が運ばれていること見た――しかし、これらすべての形はやはり有限なものである。それらの観念は、さらに有限なものであるそれらのある種の除去によって把握されることができるからである。しかし、それでも有限なものを残している。それゆえ、このようなすべての形はそれでも自然の内にあり、いのちがない。それゆえ、さらにまた心がこのような形の中にそれ自体を保つまたは保たれるかぎり、やはりいのちがないこと〔が明らかである〕。しかし、それらがそれらの内にまたは上にある〔かぎり〕、主から生きている、しかしやはり有機体〔である〕。自然の内の形のように、それ自体の中に(本質的に)いのちに属すものを何も持たないからである。

それゆえ、だれかがどんなに遠ざけても、今、形について私が紙の中に書いていたとき〔3482番以降〕、私が知覚するように、決して自然の内に〔ある〕形についての何らかの概念を持つことができない。〔私は〕そのことを最後に、自然の最も透徹したものの内に、決して知覚できない霊的な形が存在することを認めた。1748年10月5日。

原典講読『霊界体験記』 3485

(1) 原文

De Dippelio{a}

 

3485. Quidam a latere meo sinistro aliquantum erat, qui scelesta tentavit, [ego] non sciens quis esset, quia admodum subtiliter egit, ita ut vix perciperem sed usque dabatur percipere, erat quoque sicut intus in me a latere sinistro, quare vocabam eum diabolum pessimum, [is] tunc recedens et antrorsum paulum supra loquens, sed induxit sphaeram communem idearum, quae describi <non> nequit{1}, sic ut particularium non esset idea, sed usque loquebatur, sicut ex particulari, nam omnis loquela est particularium; talem sphaeram non memini prius percepisse, quod aliquis loqui posset, ita in sphaera communi sicut is, sphaera itaque erat ejus naturae, ut nullis alligatus principiis sed in communi contra omnes esset, quicunque esset, et qualicunque principio, et ex quacunque fide esset, ita contra omnes, quos refellere et vituperare quasi ingeniose potuit, sed is tamen nihil scire quid bonum et verum, miratus postea, quod tale ingenium daretur, qui tam dextre alios refellere, et tam acute pungere posset, cum non ex cognitione veri.

@1 J.F.I. Tafel: “nequit pro non nequit”

@a latine Christianus Democritus appellatus; vide R.L. Tafel, Documents, vol. II:2 pag. 1138-39

〔Johann Konrad Dippel(1673-1734)はドイツの敬虔な神学者、錬金術師、医師〕〔ラテン名はChristianus Democritusとして知られている〕

 

(2) 直訳

De Dippelio{a} ディッペルについて

3485. Quidam a latere meo sinistro aliquantum erat, qui scelesta tentavit, ある者が私の左側にやや(=いくらかの時間)いた、その者は邪悪なこと(犯罪)を試みた、

[ego] non sciens quis esset, quia admodum subtiliter egit, 〔私は〕だれであったか知らない、非常に繊細に(とらえにくく)行動したからである、

ita ut vix perciperem sed usque dabatur percipere, そのようにほとんど私が知覚しなかったように、しかしそれでも知覚することが与えられた、

erat quoque sicut intus in me a latere sinistro, 私の中に内部のようにもまたいた、左側に、

quare vocabam eum diabolum pessimum, それゆえ、私は彼を最悪の悪魔と呼んだ、

[is] tunc recedens et antrorsum paulum supra loquens, その時、〔彼は〕引き下がっている、また前方の少し上方で話している、

sed induxit sphaeram communem idearum, quae describi <non> nequit{1}, しかし、彼は観念の全般的なスフェアをひき起こした、それは述べられることができない<ない>、

sic ut particularium non esset idea, sed usque loquebatur, sicut ex particulari, そのように個々のものの観念がなかった、しかしそれでも話した、個々のものからのように、

nam omnis loquela est particularium; なぜなら、すべての話しは個々のものであるからである。

talem sphaeram non memini prius percepisse, このようなスフェアを以前に知覚したことは思い出さない、

quod aliquis loqui posset, ita in sphaera communi sicut is, 〔すなわち〕ある者がこのように話すことができたこと、そのように全般的なスフェアの中で、彼のように、

sphaera itaque erat ejus naturae, そこで(それゆえ)スフェアは彼の性質であった、

ut nullis alligatus principiis sed in communi contra omnes esset, 原理に何も結び付けられていないような、しかし全般的なものの中に、すべてに反していた、

quicunque esset, et qualicunque principio, et ex quacunque fide esset, どんなものであった〔にしても〕、またどのような原理、どのような信仰から〔のもの〕であった〔にしても〕、

ita contra omnes, quos refellere et vituperare quasi ingeniose potuit, そのようにすべてのものに反した、それらを論駁することまた侮辱することがいわば巧妙に(器用に)できた、

sed is tamen nihil scire quid bonum et verum, しかし、彼はそれでも何も知ることが〔できなかった〕何が善と真理か、

miratus postea, quod tale ingenium daretur, その後、〔私は〕驚いた、このような才気が存在すること、

qui tam dextre alios refellere, et tam acute pungere posset, cum non ex cognitione veri. その者はこのように他の者を巧みに(如才なく)論駁すること、またこのように鋭く突くことができる、真理の認識(知識)からでないとき。

 

(3) 訳文

ディッペルについて

 

3485. いくらかの時間、ある者が私の左側にいて、邪悪なことを試みた。〔私は〕だれであったか知らない、非常にとらえにくく、そのようにほとんど私が知覚しなかったように行動したからである。しかしそれでも、私の中の内部のようにも左側にいたことを知覚することが与えられた。それゆえ、私は彼を最悪の悪魔と呼んだ。その時、〔彼は〕引き下がって、前方の少し上方で話している、しかし、彼は観念の全般的なスフェアをひき起こし、それは述べられることができない。そのように個々のものの観念がなかった、しかしそれでも個々のものからのように話した。なぜなら、すべての話しは個々のものであるからである。このようなスフェアを以前に知覚したことは思い出さない、〔すなわち〕そのように全般的なスフェアの中で、彼のように、ある者がこのように話すことができたことである。それゆえ〔その〕スフェアは、原理に何も結び付けられていない、しかし全般的なものの中ですべてに反していたような、どんなものであった〔にしても〕、またどのような原理、どのような信仰から〔のもの〕であった〔にしても〕、彼の性質であった。そのようにすべてのものに反して、それらを論駁し、侮辱することがいわば巧妙にできた、しかし、それでも彼は何が善と真理か何も知ることが〔できなかった〕。その後、〔私は〕、このように真理の認識からでないときに他の者を巧みに論駁し、このように鋭く突くことができるこのような才気が存在することに驚いた。