[LVII.]
QUOD DOMINUS NEMINEM IN INFERNUM DEJICIAT, SED QUOD IPSE SPIRITUS SEMET.
主はだれも地獄へ投げ込まれないこと、しかし、霊その者が自分自身を〔投げ込む〕こと
(1) 原文
545. Apud quosdam invaluit opinio, quod Deus avertat faciem ab homine, rejiciat illum a Se, et conjiciat in infernum, et quod irascatur contra illum propter malum; et apud quosdam adhuc ultra, quod Deus puniat hominem, et faciat ei malum. In hac opinione confirmant se ex sensu litterae Verbi, ubi similia dicuntur; non scientes, quod sensus spiritualis Verbi, qui explicat sensum litterae, prorsus alius sit et quod inde genuina doctrina ecclesiae, quae ex sensu spirituali Verbi est, aliud doceat; quod nempe Deus nusquam avertat faciem ab homine, et rejiciat illum a Se, quod non conjiciat aliquem in infernum, et irascatur.{1} Hoc etiam quisque, cujus mens in illustratione est, cum legit Verbum, percipit solum ex eo, quia Deus est ipsum Bonum, ipse Amor, et ipsa Misericordia; et quod ipsum Bonum non possit alicui malum facere, ac ipse Amor et ipsa Misericordia non possit rejicere hominem a Se, quia est contra ipsam essentiam misericordiae et amoris, ita contra ipsum Divinum. Quapropter illi qui ex mente illustrata cogitant, dum legunt Verbum, clare percipiunt, quod Deus nusquam Se avertat ab homine, et quia Se non avertit ab illo, quod ex bono, amore et misericordia cum illo agat, hoc est, quod bonum ejus velit, quod amet illum, et quod misereatur ejus. Inde etiam vident, quod sensus litterae Verbi, in quo talia dicuntur, sensum spiritualem in se recondat secundum quem explicanda sunt illa, quae in sensu litterae accommodate ad captum hominis, et secundum ejus primas et communes ideas, dicta sunt.
(2) 直訳
Apud quosdam invaluit opinio, quod Deus avertat faciem ab homine, rejiciat illum a Se, et conjiciat in infernum, et quod irascatur contra illum propter malum; ある者のもとに見解が強い、神は人間から顔をそらすこと、自分自身から彼を退ける、そして地獄に投げつける、そして悪のために彼に対して怒ること。
et apud quosdam adhuc ultra, quod Deus puniat hominem, et faciat ei malum. そしてある者のともにその上さらに〔その見解を〕越えて、神は人間を罰する、そして彼に悪を行なうこと。
In hac opinione confirmant se ex sensu litterae Verbi, ubi similia dicuntur; この見解を自分自身に確信する、みことばの文字通りの意味から、そこに似たことが言われている。
non scientes, quod sensus spiritualis Verbi, qui explicat sensum litterae, prorsus alius sit; 知らないで、みことばの霊的な意味は、それは文字通りの意味を説明する、完全に別のものである。
et quod inde genuina doctrina ecclesiae, quae ex sensu spirituali Verbi est, aliud doceat; そしてここから教会の純粋な教えは、それはみことばの霊的な意味からのものである、別のことを教える。
quod nempe Deus nusquam avertat faciem ab homine, et rejiciat illum a Se, quod non conjiciat aliquem in infernum, et irascatur.{1} すなわち、神はだれからも顔をそらさないこと、そして自分自身から彼らを退ける、ある者を地獄へ投げつける、そして怒ること{1}。
Hoc etiam quisque, cujus mens in illustratione est, cum legit Verbum, percipit solum ex eo, quia Deus est ipsum Bonum, ipse Amor, et ipsa Misericordia; そしてまたこのことをだれもが、その心が照らしの中にある、みことばを読むとき、ただこのことから知覚する、神は善そのものであるので、愛そのもの、そして慈悲そのもの。
et quod ipsum Bonum non possit alicui malum facere, ac ipse Amor et ipsa Misericordia non possit rejicere hominem a Se, quia est contra ipsam essentiam misericordiae et amoris, ita contra ipsum Divinum. そして善そのものはある者に悪を行なうことができないこと、そして愛そのものと慈悲そのものは人間をそれ自身から退けることができない、慈悲と愛の本質そのものに反するからである、このように神性そのものに反する。
Quapropter illi qui ex mente illustrata cogitant, dum legunt Verbum, clare percipiunt, quod Deus nusquam Se avertat ab homine, et quia Se non avertit ab illo, quod ex bono, amore et misericordia cum illo agat, hoc est, quod bonum ejus velit, quod amet illum, et quod misereatur ejus. それゆえ、彼らは、照らされた心から考える者たちは、みことばを読むとき、はっきりと知覚する、神は決して自分自身を人間からそらさないこと、そして自分自身を彼からそらさないので、善、愛、それと慈悲から彼を扱う、すなわち、彼の善を望むこと、彼を愛すること、彼に☆哀れみを示すこと。
☆ misereor「哀れみを示す、情けをかける」は属格をとります。
Inde etiam vident, quod sensus litterae Verbi, in quo talia dicuntur, sensum spiritualem in se recondat secundum quem explicanda sunt illa, quae in sensu litterae accommodate ad captum hominis, et secundum ejus primas et communes ideas, dicta sunt. ここからもまた見る、みことばの文字通りの意味は、その中にこのようなことが言われていること、それ自体の中に霊的な意味をしまい込んでいる、それにしたがってそれらは説明(解釈)されなければならない、それらは文字通りの意味の中に人間の理解力(把握)に適している、そしてその最初の、全般的な観念にしたがって、述べられている☆。
☆ これではまったくの直訳でわけがわかりませんね? in quo talia dicunturが挿入され、やや文章が読みづらくなっています、そのtaliaは直前に述べたことです。骨子をたどってみます。「文字通りの意味はその中に霊的な意味を隠していて、その霊的な意味にしたがってillaを読まなければならない」です。こここでこのillaは「文字通りの意味は人間の把握に適し、また最初の段階の、全般的な観念にしたがっていて、霊的な意味で解釈されなければならない」ことです。
(3) 訳文
神は人間から顔をそらし、人間をご自分から退け、地獄に投げつけ、悪のために人間に対して怒る、という見解を強くもつ者がいる。またその上さらに、神は人間を罰し、人間に悪を行なう行われる、という見解をもつ者もいる。みことばの文字通りの意味から、そこに似たことが言われていることから、この見解を確信している。みことばの文字通りの意味を解説する霊的な意味は、まったく別のことを言っていて、みことばの霊的な意味からのものである教会の純粋な教えは、別のことを教えていることを知らない。すなわち、神はだれからも顔をそらさず、ご自分から人間を退け、ある者を地獄へ投げつけ、怒られることはないことである{1}。そしてまた、みことばを読むとき、心が照らされているだれもが、神は善そのもの、愛そのもの、慈悲そのものであることから、このことを知覚し、善そのものであられる方はだれかに悪を行なうことができないこと、愛そのものと慈悲そのものであられる方はご自分から人間を退けることができないことを知覚する。慈悲と愛の本質そのものに反し、このように神性そのものに反するからである。それゆえ、照らされた心から考える者たちは、みことばを読むとき、神は決してご自分を人間からそらさないこと、そしてご自分を人間からそらさないので、善、愛、それと慈悲から人間を扱われること、すなわち、人間の善を望み、愛し、哀れみを示されることをはっきりと知覚する。ここからもまた次のことを知っている。このようなことが言われているみことばの文字通りの意味は、その中に霊的な意味がしまい込まれており、その文字通りの意味は人間の把握に適し、また最初の段階の、全般的な観念にしたがっているものであって、霊的な意味にしたがって解釈されなければならないことである。
(EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quod ira et excandescentia in Verbo tribuatur Domino, sed quod sit apud hominem, et quod ita dicatur quia ita apparet coram homine, cum punitur et damnatur (n. 798 [? 5798], 6997, 8284, 8483, 8875, 9306, 10431).
Quod etiam malum tribuatur Domino, cum tamen a Domino nihil nisi quam bonum (n. 2447, 6073 [? 6071], 6992 [? 6991], 6997, 7533, 7632, 7677 [? 7679], 7926, 8227, 8228, 8632, 9306).
Cur ita in Verbo dicitur (n. 6073 [? 6071], 6992 [? 6991], 6997, 7643, 7632, 7679, 7710, 7926, 8282, 9009 [? 9010], 9128).
Quod Dominus sit pura Misericordia et Clementia (n. 6997, 8875).
(2) 直訳
@1 Quod ira et excandescentia in Verbo tribuatur Domino, sed quod sit apud hominem, et quod ita dicatur quia ita apparet coram homine, cum punitur et damnatur. みことばの中で怒りと憤りは主に帰せられている、しかし、人間のもとにあること、そしてこのように言われていること、人間の前にこのように見えるので、罰せられ、断罪されるとき。
Quod etiam malum tribuatur Domino, cum tamen a Domino nihil nisi quam bonum. 悪もまた主に帰せられている、そのときそれでも主からは善以外の(ものを除いて)何ものもない。
Cur ita in Verbo dicitur. なぜ、このようにみことばの中に言われているか。
Quod Dominus sit pura Misericordia et Clementia. 主は純粋な慈悲と柔和である。
(1) 原文
546. Qui in illustratione sunt, ulterius vident, quod bonum et malum sint duo opposita, et quod ita opposita sint sicut caelum et infernum, et quod omne bonum sit e caelo, et omne malum ab inferno; et quia Divinum Domini facit caelum (n. 7-I2), quod a Domino non nisi quam bonum influat apud hominem, et quod ab inferno non nisi quam malum; et quod sic Dominus hominem continue abducat a malo, et ducat ad bonum, et quod infernum hominem continue inducat in malum. Nisi homo inter utrumque esset, non foret ei aliqua cogitatio, nec aliqua voluntas, minus ei aliquod liberum, et aliqua electio; omnia enim haec sunt homini ex aequilibrio inter bonum et malum: quapropter si Dominus averteret Se, et homo soli malo relictus foret, non amplius homo esset. Ex his patet, quod Dominus cum bono influat apud hominem, aeque apud malum ac apud bonum; sed cum differentia, quod hominem malum continue abducat a malo, et quod hominem bonum continue ducat ad bonum; et quod causa talis differentiae sit apud hominem, quia est recipiens.
(2) 直訳
Qui in illustratione sunt, ulterius vident, quod bonum et malum sint duo opposita, et quod ita opposita sint sicut caelum et infernum, et quod omne bonum sit e caelo, et omne malum ab inferno; 照らしの中にいる者たちは、さらに進んで(もっと先に)見る、善と悪は二つの正反対のものであること、そしてこのように正反対のものであること、天界と地獄のように、そしてすべての善は天界からであること、そしてすべての悪は地獄から。
et quia Divinum Domini facit caelum (n. 7-I2), quod a Domino non nisi quam bonum influat apud hominem, et quod ab inferno non nisi quam malum; そして主の神性が天界をつくるので(7-12番)、主から善以外に人間のもとに流入しないこと、そして地獄から悪以外に〔流入し〕ないこと。
et quod sic Dominus hominem continue abducat a malo, et ducat ad bonum, et quod infernum hominem continue inducat in malum. そしてこうして主は人間を絶えず悪から引き出す、そして善へ導くこと、そして地獄は人間を絶えず悪へ導き入れること。
Nisi homo inter utrumque esset, non foret ei aliqua cogitatio, nec aliqua voluntas, minus ei aliquod liberum, et aliqua electio; もし人間が両方の間にいない☆なら、彼に何らかの思考はない☆、何らかの意志もなく、まして彼に何らかの自由、そして何らかの選択〔はない〕。
☆ ここは条件文であり、essetもforet(essetの別形、スヴェーデンボリがどのように使い分けているのか、私にはわかりません)も接続法未完了なのでこれは「現在の事実に反する仮定」を表現しています。それで文章は「現在形」です。しかし、これを(原文ラテン語の時制にあわせて)「もし人間が両方の間にいなかったなら、彼に何らかの思考はなかった」と表現することもできます。そして意味も変わりません! 日本語には厳密な意味での「時制」がなく、「時」は文脈から知る構造になっているので、このようなこと、すなわち、現在形で表現しても過去形で表現しても意味が変わらないことになると思っています。
omnia enim haec sunt homini ex aequilibrio inter bonum et malum: なぜなら、これらすべてのものは人間に善と悪の間の均衡からあるから。
quapropter si Dominus averteret Se, et homo soli malo relictus foret, non amplius homo esset. それゆえ、もし主が自分自身をそらす☆1、そして人間はただ悪に残される☆1なら、もはや人間は存在しない☆1☆2。
☆1 ここも条件文、接続法未完了であり、直前の説明と同じです。
☆2 「人間は存在しなかった」が直訳ですが、このままでは変です、すなわち「悪に残された人間」がどうなるか、そのとき「(人間が)存在しない」が結論とはなりません。どうしても「悪魔」になってしまうでしょうから、その意味で「もはや人間のままではいられない」ということでしょう。
Ex his patet, quod Dominus cum bono influat apud hominem, aeque apud malum ac apud bonum; これらから明らかである、主は善とともに人間のもとに流入するとき、等しく悪い者のもとと善い者のもとに。
sed cum differentia, quod hominem malum continue abducat a malo, et quod hominem bonum continue ducat ad bonum; しかし、相違をもって、悪い人間を絶えず悪から引き出す、そして善い人間を絶えず善へ導くこと。
et quod causa talis differentiae sit apud hominem, quia est recipiens. そしてこのような相違の理由は、人間のもとにあること、容器であるので。
(3) 訳文
照らされている者たちは、さらに進んで、善と悪は二つの正反対のもの、天界と地獄のように正反対のものであり、そしてすべての善は天界から、すべての悪は地獄からであること、そして主の神性が天界をつくるので(7-12番)、主からは善しか人間のもとに流入しないこと、地獄からは悪しか流入しないこと、こうして主は人間を絶えず悪から引き出し、善へ導かれること、地獄は人間を絶えず悪へ導き入れることを知っている。もし人間が二つのものの間にいないなら、人間に何らかの思考も、何らかの意志も、まして何らかの自由も、そして何らかの選択もはない。なぜなら、これらすべてのものは人間が善と悪の間の均衡にいるからである。それゆえ、もし主がご自分をそむけ、人間に悪だけを残されるなら、もはや人間は人間のままではいられない。これらから、主は善とともに人間のもとに、善い者と等しく悪い者のもとに流入されるとき、そこには悪い人間を絶えず悪から引き出し、善い人間を絶えず善へ導かれるという相違があり、そしてこのような相違があるのは、人間は容器であるので、人間のもとにあることが明らかである。
月: 2009年5月
原典講読『天界と地獄』no.547, 548.
(1) 原文
547. Ex his constare potest, quod homo malum faciat ex inferno, et quod bonum faciat ex Domino: sed quia homo credit quod quicquid facit ex se faciat, quod ideo malum, quod facit, ei adhaereat sicut suum; inde est, quod homo sit in causa sui mali, ac nullatenus Dominus. Malum apud hominem est infernum apud eum; nam sive dicas malum sive infernum, idem est. Nunc quia homo est in causa sui mali, ideo etiam ille semet inducit in infernum, et non Dominus; et tantum abest quod Dominus inducat hominem in infernum, ut liberet hominem ab inferno, quantum homo non vult et amat in suo malo esse. Omne voluntatis et amoris hominis manet apud illum post mortem (n. 470-484); qui malum vult et amat in mundo, is idem malum vult et amat in altera vita, ab eo tunc non amplius se abduci patitur: inde est, quod homo qui in malo est, alligatus sit inferno, et quoque actualiter quoad spiritum suum ibi sit, ac post mortem nihil plus cupiat, quam ibi esse ubi suum malum: quapropter homo post mortem semetipsum conjicit in infernum, et non Dominus.
(2) 直訳
Ex his constare potest, quod homo malum faciat ex inferno, et quod bonum faciat ex Domino: これらから明らかにすることができる、人間は地獄から悪をなすこと、そして天界から善をなすこと。
sed quia homo credit quod quicquid facit ex se faciat, quod ideo malum, quod facit, ei adhaereat sicut suum; しかし、人間は、だれも自分自身から行なうことを信じているので、それゆえ、悪は、それを行なう、彼に自分自身のもののようにしがみついていること。
inde est, quod homo sit in causa sui mali, ac nullatenus Dominus. ここからである、人間は悪の自分自身の原因の中にいること、そして決して主でない。
Malum apud hominem est infernum apud eum; 人間のもとの悪は彼のもとの地獄である。
nam sive dicas malum sive infernum, idem est. なぜなら、あるいはあなたは悪と言う、あるいは地獄、同じことであるから。
Nunc quia homo est in causa sui mali, ideo etiam ille semet inducit in infernum, et non Dominus; 今や、人間は悪の自分自身の原因の中にいるので、それゆえ、彼はまた自分自身を地獄の中に引き入れる、そして主ではない。
et tantum abest quod Dominus inducat hominem in infernum, ut liberet hominem ab inferno, quantum homo non vult et amat in suo malo esse. そしてそれだけ、主は、人間を地獄から解放するために、人間を地獄の中に引き入れることはない、どれだけ人間が、自分自身の悪の中にいることを欲しない、そして愛さない〔かによって〕。
Omne voluntatis et amoris hominis manet apud illum post mortem (n. 470-484); 人間の意志と愛のすべては、彼のもとに死後、とどまる(継続する)(470-484番)。
qui malum vult et amat in mundo, is idem malum vult et amat in altera vita, ab eo tunc non amplius se abduci patitur: 世で悪を欲し、愛する者は、彼は同じ悪を来世で欲し、愛する、その時、そのことからもはや自分自身に引き出すことは許されない☆。
☆ se patitiは「(自分自身に)許す、させておく」という意味です。ここの別訳として「~から抜け出せないことに甘んずる」もありえます。
inde est, quod homo qui in malo est, alligatus sit inferno, et quoque actualiter quoad spiritum suum ibi sit, ac post mortem nihil plus cupiat, quam ibi esse ubi suum malum: ここからである、悪の中にいる人間は、地獄に結びつけられていること、そしてまた実際に自分の霊に関してそこにいる、そして死後、決して多くを☆願わない、そこにいることよりも☆、そこに自分自身の悪〔がある〕。
☆ plus~quam・・・は英語なら「more~than・・・」に相当します。英語でこのような直訳をしたら零点でしょうね。
quapropter homo post mortem semetipsum conjicit in infernum, et non Dominus. それゆえ、死後、人間はまさに自分自身を地獄に投げ込む、主ではない。
(3) 訳文
これらから、人間は地獄から悪を行ない、天界から善を行なうこと、しかし、人間はだれも自分自身から行なうと信じているので、それゆえ、行なう悪は、自分自身のもののように彼に付着していることを明らかにすることができる。ここから、人間は自分自身の悪の原因の中にいて、決して〔悪の原因が〕主〔にあるの〕でない。人間にある悪は人間のもとにある地獄である。なぜなら、悪と言うも、あるいは地獄と言うも、同じことであるから。さて、人間は自分自身の悪の原因の中にいるので、それゆえ、彼はまた自分自身を地獄の中に引き入れ、それは主ではない。人間が自分自身の悪の中にいることを欲せず、その悪を愛さなければ愛さないほど、それだけ、主は、人間を地獄から解放するために、人間を地獄の中に引き入れることはされない。人間の意志と愛のすべては、死後、彼のもとに残る(470-484番)。世で悪を欲して、愛する者は、同じ悪を来世で欲して、愛し、その時、もはやこのことから自分自身を引き出せないことに甘んじる。ここから、悪の中にいる人間は、地獄に結びつけられていて、また実際に自分の霊に関してはそこにいて、そして死後、自分自身の悪があるところ以外の場所にいることを決して願わない。それゆえ、死後、人間は自分自身を地獄に投げ込むのであって、主ではない。
(1) 原文
548. Quomodo hoc fit, etiam dicetur. Quando homo alteram vitam intrat, primum excipitur ab angelis, qui ei omnia officia praestant et quoque cum illo loquuntur de Domino, de caelo, de vita angelica, atque instruunt illum in veris et bonis: at si homo, tunc spiritus, talis est, ut similia in mundo quidem noverit, sed corde negaverit, aut spreverit, tunc post aliquam collocutionem ab illis cupit, et quoque discessum quaerit; quod cum appercipiunt angeli, relinquunt illum. Is post aliqua consortia cum aliis, tandem associatur illis qui in simili malo secum sunt (videatur supra, n. 445-452): quod cum fit, avertit se a Domino, ac vertit faciem ad infernum, cui conjunctus fuerat in mundo, ubi illi qui in simili amore mali sunt. Ex his patet, quod Dominus adducat omnem spiritum ad Se per angelos, et quoque per influxum e caelo; sed quod spiritus qui in malo sunt, prorsus renitantur, et quasi divellant se a Domino, et trahantur a suo malo sicut a fune, ita ab inferno; et quia trahuntur, et ex amore mali volunt sequi, constat quod se ex libero in infernum conjiciant. Quod ita sit, non credi potest in mundo, ex idea inferni; immo nec apparet in altera vita, aliter coram oculis illorum qui extra infernum sunt, non autem apud illos qui se illuc conjiciunt: intrant enim sua sponte; et illi qui ex ardente amore mali intrant, apparent sicut conjiciantur supinati capite deorsum et pedibus sursum. Ex hac apparentia est, quod videatur sicut ex vi Divina in infernum dejiciantur. (De hac re videantur plura infra, n. 574.) Ex his nunc videri potest, quod Dominus non aliquem in infernum dejiciat, sed quisque semet; non modo cum in mundo vivit, sed etiam post mortem cum inter spiritus venit.
(2) 直訳
Quomodo hoc fit, etiam dicetur. どのようにこのことが生じるか、さらにまた言われる。
Quando homo alteram vitam intrat, primum excipitur ab angelis, qui ei omnia officia praestant et quoque cum illo loquuntur de Domino, de caelo, de vita angelica, atque instruunt illum in veris et bonis: 人間が来世に入る時、最初、天使たちにより受け入れられる(迎えられる)、その者たちは彼にすべての親切(任務)を実行する、そしてまた彼と話す、主について、天界について、天使の生活について、そしてまた彼を教える、真理と善で☆。
☆ instruo「教える」はin+奪格となります。
at si homo, tunc spiritus, talis est, ut similia in mundo quidem noverit, sed corde negaverit, aut spreverit, tunc post aliquam collocutionem ab illis cupit, et quoque discessum quaerit; しかし、もし人間が、その時、霊〔であるが〕、このようなものであるなら、世の中で似たものを確かに知ったが、しかし心で否定した、または軽蔑したような、その時、いくらかの話すことの後、彼ら〔天使たち〕から願う、そしてまた退去を☆求める。
☆ discessusをcupioの前にもってくる、と捕らえてください。
quod cum appercipiunt angeli, relinquunt illum. そのことに天使たちが気づくとき、彼をそのままにしておく(置き去りにする)。
Is post aliqua consortia cum aliis, tandem associatur illis qui in simili malo secum sunt (videatur supra, n. 445-452): 彼は、他の者と何らかの交わりの後、ついに彼らと仲間となる、自分自身の悪と似た〔悪の〕中にいる者ら(上の445-452番に見られる)。
quod cum fit, avertit se a Domino, ac vertit faciem ad infernum, cui conjunctus fuerat in mundo, ubi illi qui in simili amore mali sunt. そのことが起こるとき、自分自身を主からそらす、そして顔を地獄へ向ける、それに世で〔すでに〕結合していた☆、そこに彼ら〔がいる〕、似た悪の愛の中にいる者ら。
☆ 過去完了fueratは日本語で完了との違いをどのように表現するのでしょうか? 私には同じ表現しか思い浮かびません(日本語には時制がないので)。表現しなくてもよいのが日本語でしょう、あえて違いを示すとすれば、このように「すでに」などを付加するしかないのでしょうね?
Ex his patet, quod Dominus adducat omnem spiritum ad Se per angelos, et quoque per influxum e caelo; これらから明らかである、主はすべての霊たちをご自分に引き寄せる、天使たちによって、そしてまた天界からの流入によって。
sed quod spiritus qui in malo sunt, prorsus renitantur, et quasi divellant se a Domino, et trahantur a suo malo sicut a fune, ita ab inferno; しかし、悪の中にいる霊らは、完全に抵抗する、そしていわば主から自分自身を引き離す、そして自分自身の悪により引かれる、綱によるかのように、このように地獄により。
et quia trahuntur, et ex amore mali volunt sequi, constat quod se ex libero in infernum conjiciant. そして引かれるので、そして悪の愛によって従うことを欲する、明らかである、自分自身を自由から地獄の中へ投げ込むこと。
Quod ita sit, non credi potest in mundo, ex idea inferni; このようであることは、世の中で信じられることができない、地獄の観念から☆。
☆「信じられない」と述べられているので、「地獄の観念から」は「地獄について(世の人間の)もっている観念からは」という意味ですね。
immo nec apparet in altera vita, aliter coram oculis illorum qui extra infernum sunt, non autem apud illos qui se illuc conjiciunt: 実に、来世でも見られない、彼らの目の前でなければ、地獄の外にいる者たち、しかしながら彼らのもとでない、自分自身をそこへ投げ込む者ら。
intrant enim sua sponte; なぜなら、自分自身を自発的に入れる(入る)から。
et illi qui ex ardente amore mali intrant, apparent sicut conjiciantur supinati capite deorsum et pedibus sursum. そして彼らは、悪への強烈な愛から入る者ら、仰向けになって投げ入れられるように見える、頭を下方に、そして足を上方に。
Ex hac apparentia est, quod videatur sicut ex vi Divina in infernum dejiciantur. この外観からである、地獄に投げ込まれる〔のが〕神的な力からかのように見られること。
(De hac re videantur plura infra, n. 574.) (これらの事柄について多くのものが下の574番に見られる)。
Ex his nunc videri potest, quod Dominus non aliquem in infernum dejiciat, sed quisque semet; これらから今や見られることができる、主はある者を地獄へ投げ込まないこと、しかし、それぞれの者が自分自身を。
non modo cum in mundo vivit, sed etiam post mortem cum inter spiritus venit. ただ世の中で生きるときだけでなく、しかし死後、霊たちの間に来るときもまた。
(3) 訳文
このことがどのように生じるか、さらにまた述べよう。人間が来世に入る時、最初、天使たちにより迎えられ、天使たちは彼にすべての親切を行ない、そしてまた彼と、主、天界、天使の生活について話し、また彼に真理と善を教える。しかし、その時は霊となっている人間が、世でこのようなことを知ったけれども、しかし心で否定するかまたは軽蔑したようなものであったなら、その時、いくらか話した後、その者は天使たちから去ることを願い、そしてまたそのことを求める。 そのことに天使たちが気づくとき、天使たちは彼を残して去る。彼は、他の者らといくらか交わった後、ついに、自分自身の悪と似た悪の中にいる者らと仲間となる(前の445-452番に見られる)。そのことが起こるとき、主から自分自身をそらし、世ですでに結合していた地獄へ顔を向ける。そこには、似た悪の愛の中にいる者らがいる。これらから、主はすべての霊たちを、天使たちによって、また天界からの流入によって、ご自分に引き寄せられることが明らかである。しかし、悪の中にいる霊らは、完全に抵抗し、いわば綱によるかのように、主から自分自身を引き離し、自分自身の悪により、このように地獄により引かれる。そして引かれ、悪の愛によって従うことを欲するので、自分自身を自由から地獄の中へ投げ込むことが明らかである。このようであることは、地獄についてもっている観念から、世では信じられることができない。実に、来世でも、地獄の外にいる者たち目の前でなければ見られないが、しかし、自分自身をそこへ投げ込む者らは見ない、というのも、自発的に自分自身から入るからである。そして、悪への強烈な愛から入る者らは、頭を下に、足を上にして、仰向けになって投げ入れられるように見える。この外観から、地獄に投げ込まれるのは神的な力によるかのように見られる。 (これらの事柄について多くのものが前の574番に見られる)。これらから今や、主はだれも地獄へ投げ込まれず、それぞれの者が自分自身を、世で生きるときだけでなく、死後、霊たちの間に来たときもまた投げ込むことを知ることができる。
柳瀬訳の中のある誤訳について
少し前、大著『天界の秘義』の始まりは「創世記の解説」からであったが、「終わりはどのようにして終わったのだったっけ?」と思い、静思社版『天界の秘義』第28巻の最後の部分を見た。「第六の地球」についての物語であった。そしてこの事柄はのちに『宇宙間の諸地球』として、『天界と地獄』などとともに別の書物となって刊行された。
話はそれるが、この『宇宙間の諸地球』を皆様がたはどのように受け止めておられるのか? スヴェーデンボリがほんの付け足しの逸話のつもりで、『天界の秘義』の中に挿入したのではないことは、わざわざその後、本としてまとめたことからわかる。そして本著がスヴェーデンボリの真価に疑いを投げかける書となっている。私にもよくわからないが、ただ「ケルビムの働き」をしていることは間違いない。すなわち、神の奥義、天界の秘義を守る働きである。「月に人がいるなんてばかばかしい」として本書を避けるなら、それでよいのである。「ちょっと受け入れがたいな、それでも、読んでみよう」という人にだけ、神の奥義を知ることが与えられる。しかし、これ以上は本題から離れすぎる。
話を戻して、柳瀬訳『天界の秘義』の最後に「・・・またその若者たちがその妻を選ぶ時も定められている。なぜなら・・・他の所へ行き、その時に見つけないなら、後の時に帰ってくるからである・・・」とある。そして「後の時に帰ってくる」の部分に、鉛筆で「へたなのか? わかっていないのか?」とコメントしてあった。ずっと以前、私がこの個所を読んだ時のことである。
私には「後の時に帰ってくる」が何のことなのかわからない。わかる人がいるんでしょうか? 「わからないなあ」と思いながら、『天界の秘義』を読み終えたのであった。
このような時、皆様はどうされるのか? スヴェーデンボリが一般読者に向けて、その読者が意味の汲み取れない文章を書くとは思えない。すなわち、「翻訳がおかしいんだろう」と思うのが普通ではないか。でも、当時、原著はおろか、英訳すら持っていなかった。すっきりしない思いを抱えたままである。これは精神衛生上よくない。そのためには自分で原著にあたるしかない。
読者が論理の道筋を汲み取れなかったら、その翻訳は誤訳だろう。柳瀬訳にこのような個所がいくつかある(いくらでもある)。柳瀬氏はかつて私にこう言ったことがある。「(内容が)よくわからなこともあるんですよ。でも私はね、(自分の解釈を加えずに)書いてあるとおりに訳したんですよ」(かっこは私の補足)。そのとおりだと思う、英語の直訳(そのままと言う意味)である個所がいくらでもある。ここの英訳は「they return at a subsequent time.」であり、訳として間違っていない、でも意味は汲み取れない。柳瀬氏はあとは読者の解釈に任せることにして先へ進んだ。膨大な訳書を完了させるためには、どんどん道を切り開くしかなかったのであろう、じっくりやっていたら終わらない。するとどうしてもその道はでこぼこし、このように歩きづらい石ころがごろごろしている。
柳瀬訳についてまた語るかもしれない、今はこの個所をどのように理解したらよいか述べよう。どうも決定的によくないのはsubsequent timeの「後の時」のようだ。「帰ってくる」ややよくない。
何と言ってもきっちり考えるには原典にまさるものはない。原典に「・・・abeunt in alium, et si non eo tempore, sequenti redeunt.」とある。直訳は「他のところに出かける、そしてもしその時でないなら、次のものに戻る」である。形容詞sequensは「次の時にやって来る、続きの」と言う意味であり、実詞としては「次のもの」の意味である。動詞redeoは「戻る」であり、「繰り返す」という意味もある。
これで、この個所の正しい意味が把握できる。英訳のようにtimeを付ける必要はなかった、そして英訳にtimeがあっても、これを「機会」と汲み取ればよく、その機会に「もどる、繰り返す」でよかった。柳瀬氏には、このくらい内容を考えて訳してほしかった。
結論として内容的に、その時、妻を見つけられなければ、また「次ぎのものに戻る」のである。
こうして、翻訳書ではすっきりしなかったものが、原著では明確にわかる。それで私は原文に向かう。
原典講読『天界と地獄』no.549, 550.
(1) 原文
549. Quod Dominus non possit ex Divina sua Essentia, quae est Bonum, Amor, et Misericordia, agere similiter cum omni homine, est causa, quia mala et inde falsa obstant, ac Divinum Ipsius influxum non modo hebetant sed etiam rejiciunt. Sunt mala et inde falsa sicut nigrae nubes, quae se inter solem et oculum hominis interponunt, et auferunt lucis apricum et serenum, permanente usque sole in continuo conatu dissipandi obstantes nubes; nam a tergo est et operatur, et quoque aliquid umbrosae lucis in oculum hominis per varios transitus circumcirca interea immittit. In mundo spirituali simile est: Sol ibi est Dominus ac Divinus Amor (n. 116-140); lux ibi est Divinum Verum (n. 126-140); nubes nigrae ibi sunt falsa ex malo; oculus ibi est intellectus. Quantum aliquis ibi in falsis ex malo est, tantum est circum illum talis nubes, nigra et condensata secundum gradum mali. Ex qua comparatione videri potest, quod praesentia Domini perpetua sit apud unumquemvis, sed quod diversimode recipiatur.
(2) 直訳
Quod Dominus non possit ex Divina sua Essentia, quae est Bonum, Amor, et Misericordia, agere similiter cum omni homine, est causa, quia mala et inde falsa obstant, ac Divinum Ipsius influxum non modo hebetant sed etiam rejiciunt. 主がご自分の神的な本質から、それは善、愛、それと慈悲である、すべての人間に同様に働きかけることができない、理由である、悪とそこからの虚偽が立ちふさがり、そしてその方の神的な流入を弱くするだけでなく、しかしまた退けるので。
Sunt mala et inde falsa sicut nigrae nubes, quae se inter solem et oculum hominis interponunt, et auferunt lucis apricum et serenum, permanente usque sole in continuo conatu dissipandi obstantes nubes; 悪とそこからの虚偽は黒い雲のようである、それは太陽と人間の目の間にそれ自体を間に置く、そして光の日照と明るさを取り去る、それでも太陽は立ちふさがる雲を絶えず散らそうと努めて(とどまって)いる。
nam a tergo est et operatur, et quoque aliquid umbrosae lucis in oculum hominis per varios transitus circumcirca interea immittit. なぜなら、背後に存在し、働く、そしてまた何らかの光のはっきりしないものを人間の目の中へいろいろなまわりの通路によって、その間、送り込むから。
In mundo spirituali simile est: 霊界も同様である。
Sol ibi est Dominus ac Divinus Amor (n. 116-140); 太陽はそこに主と神的な愛である(116-140番)。
lux ibi est Divinum Verum (n. 126-140); 光はそこに神的な真理である(126-140番)。
nubes nigrae ibi sunt falsa ex malo; 黒い雲はそこに悪からの虚偽である。
oculus ibi est intellectus. 目はそこに理解力である。
Quantum aliquis ibi in falsis ex malo est, tantum est circum illum talis nubes, nigra et condensata secundum gradum mali. どれだけある者がそこに悪からの虚偽の中にいるか〔によって〕、それだけ彼のまわりにこのような雲がある、悪の程度(段階)にしたがって黒く、濃い。
Ex qua comparatione videri potest, quod praesentia Domini perpetua sit apud unumquemvis, sed quod diversimode recipiatur. この比較から見られることができる、主の現在はそれぞれの者のもとに永続する(絶え間ない)、しかし、いろいろな方法で(異なって)受け入れられる。
(3) 訳文
主が、ご自分の神的な本質である善、愛、慈悲から、すべての人間に同様に働きかけることができない理由は、悪とそこからの虚偽が立ちふさがり、その方の神的な流入を弱めるだけでなく、退けもするからである。悪とそこからの虚偽は、太陽と人間の目の間に入り込み、光の照らしと明るさを取り去る黒い雲のようである。それでも太陽は立ちふさがる雲を絶えず散らそうと努めている。なぜなら、その雲の背後に存在し、活動していて、その間、はっきりしない光を人間の目の中へ、いろいろなまわり道によって、送り込むからである。霊界も同様である。太陽はそこの主と神的な愛である(116-140番)。光はそこの神的な真理である(126-140番)。そこの黒い雲は悪からの虚偽である。目は理解力である。そこではだれかが悪からの虚偽の中にいるほど、それだけ彼のまわりに、悪の程度にしたがって、このような黒くて濃い雲がある。この比較から、主は絶え間なくそれぞれの者のもとに現在されているが、しかし、異なって受け入れられていることを知ることができる。
(1) 原文
550. Spiritus mali in mundo spirituum valde puniuntur, ut per poenas deterreantur a malis faciendis. Hoc quoque apparet sicut a Domino. At usque nihil poenae ibi est a Domino, sed ab ipso malo; nam malum cum sua poena ita conjunctum est ut separari nequeant: infernalis enim turba nihil plus cupit et amat quam malum agere, imprimis poenas infligere et cruciare, et quoque malum faciunt et poenas infligunt cuivis qui non tutatur a Domino; quapropter cum malum fit ex malo corde, tunc quia id a se rejicit omnem tutelam a Domino, irruunt in illum, qui tale malum facit, infernales spiritus, et puniunt. Hoc illustrari aliquatenus potest ex malis et eorum poenis in mundo, ubi etiam conjuncta sunt. Leges enim ibi praescribunt poenam cuivis malo; quapropter qui in malum etiam in poenam mali ruit. Differentia solum est, quod malum in mundo possit abscondi, non autem in altera vita. Ex his constare potest, quod Dominus nulli malum faciat; et quod hoc quoque simile sit sicut in mundo, quod non rex, nec judex, nec lex sint in causa quod puniatur reus, quia non sunt in causa mali apud malefactorem.
(2) 直訳
Spiritus mali in mundo spirituum valde puniuntur, ut per poenas deterreantur a malis faciendis. 悪霊らは霊たちの世界の中で大いに罰せられる、罰によって悪の実行から抑制されるために。
Hoc quoque apparet sicut a Domino. このこともまた主からのように見える。
At usque nihil poenae ibi est a Domino, sed ab ipso malo; しかしそれでも、罰はそこに何も主から存在しない、しかし、悪そのものから〔存在する〕。
nam malum cum sua poena ita conjunctum est ut separari nequeant: なぜなら、悪はそれ自体の罰とこのように結合しているから、分離されることができないように。
infernalis enim turba nihil plus cupit et amat quam malum agere, imprimis poenas infligere et cruciare, et quoque malum faciunt et poenas infligunt cuivis qui non tutatur a Domino; なぜなら、地獄の連中(群れ、仲間)は悪を行なうよりもさらに願い、愛することは何もないから、特に、罰を加えること、苦しめること、そしてまたそれぞれの者に悪を行ない、罪を加えること、主により守られていない者たち。
quapropter cum malum fit ex malo corde, tunc quia id a se rejicit omnem tutelam a Domino, irruunt in illum, qui tale malum facit, infernales spiritus, et puniunt. それゆえ、悪が悪の心からなされるとき、その時、そのことはそれ自体から主からのすべての保護を退けるので、彼らに突進する、このような悪を行なう者、地獄の霊らは、そして罰する。
Hoc illustrari aliquatenus potest ex malis et eorum poenis in mundo, ubi etiam conjuncta sunt. このことは世の中の悪とその罪からある程度説明されることはできる、そこにもまた〔それらは〕結合している。
Leges enim ibi praescribunt poenam cuivis malo; なぜなら、そこに法律はそれぞれの悪に罰を規定するから。
quapropter qui in malum etiam in poenam mali ruit. それゆえ、悪の中へ〔突進する〕者は、悪の罰の中へもまた突進する。
Differentia solum est, quod malum in mundo possit abscondi, non autem in altera vita. ただ相違がある、世の中の悪は隠されることができる、しかしながら来世で〔隠され〕ない。
Ex his constare potest, quod Dominus nulli malum faciat; これらから明らかにすることができる、主は何も悪を行なわないこと。
et quod hoc quoque simile sit sicut in mundo, quod non rex, nec judex, nec lex sint in causa quod puniatur reus, quia non sunt in causa mali apud malefactorem. このこともまた世の中のように同様に存在すること、王ではないこと、裁判官でもない、法律も原因でない☆、罪のある者が罰せられることの、〔彼らは〕悪を行なう者のもとの悪の原因ではないので。
☆ in causa esseで「原因である、理由である」という意味になります。
(3) 訳文
悪霊らは霊たちの世界でひどく罰せられるが、それは罰によって悪の実行を抑制するためである。このこともまた主からのように見える。しかしそれでも、そこの罰は、決して主からではなく、悪そのものから存在する。なぜなら、悪はそれ自体の罰と分離されることができないように結合しているから。なぜなら、地獄の連中は悪を行なうこと、特に、罰を加え、苦しめること以上に願い、愛することは何もなく、そしてまた主により守られていない者たちのそれぞれ悪を行ない、罪を加えからである。それゆえ、悪が悪の心からなされる時、そのことによって主からのすべての保護を退けるので、このような悪を行なう地獄の霊らは彼らに突進し、罰する。このことは、世でもまた結合している悪とその罪から、ある程度、説明されることができる。なぜなら、そこの法律はそれぞれの悪に罰を規定するから。
それゆえ、悪へ突き進む者は、悪の罰へもまた突き進む。ただ、世の悪は隠されることができるが、しかし来世では隠されないという相違がある。これらから、主は決して悪を行なわれないこと、そしてまた次のことも世と同様であることを明らかにすることができる。王も、裁判官も、法律も、悪を行なう者の悪の原因ではないので、罪のある者が罰せられることの原因ではないことである。
原典講読『天界と地獄』no.551, 552.
[LVIII.]
QUOD OMNES QUI IN INFERNIS SUNT, IN MALIS ET INDE FALSIS
EX AMORIBUS SUI ET MUNDI SINT.
地獄の中にいるすべて者は、自己愛と世俗愛からの
悪と虚偽の中にいる
(1) 原文
551. Omnes qui in infernis sunt, in malis et inde falsis sunt, ac nullus ibi qui in malis et simul in veris. Plerique mali in mundo sciunt vera spiritualia, quae sunt vera ecclesiae, didicerunt enim illa ab infantia, et dein ex praedicatione et ex lectione Verbi, ac postea locuti sunt ex illis; quidam etiam induxerunt alios credere quod Christiani corde essent, quia sciverunt ex veris cum simulata affectione loqui, et quoque sincere agere sicut ex spirituali fide: sed ii ex illis qui in se cogitaverunt contra illa, et abstinuerunt a malis faciendis secundum cogitata sua solum modo propter leges civiles, et propter famam, honores, et lucra, omnes corde mali sunt, et modo quoad corpus et non quoad spiritum in veris et bonis sunt; quapropter cum in altera vita eis auferuntur externa, ac revelantur interna, quae spiritus illorum fuerunt, sunt prorsus in malis et falsis, et non in aliquibus veris et bonis; et patet, quod vera et bona modo resederint in memoria eorum, non aliter ac scientifica, et quod inde deprompserint illa, cum locuti sunt, et simulaverunt bona sicut ex spirituali amore et fide. Cum tales immittuntur in sua interna, consequenter in sua mala, tunc non amplius loqui possunt vera, sed modo falsa, quoniam loquuntur ex malis, nam loqui ex malis vera est impossibile, quoniam tunc spiritus non est nisi quam suum malum, et falsum procedit ex malo. Unusquisque spiritus malus in hunc statum redigitur, antequam conjicitur in infernum (videatur supra, n. 499-512); hoc dicitur vastari quoad vera et bona;{1} et vastatio non est nisi quam immissio in interna, ita in proprium spiritus, seu in ipsum spiritum. (De his quoque videatur supra, n. 425.)
(2) 直訳
Omnes qui in infernis sunt, in malis et inde falsis sunt, ac nullus ibi qui in malis et simul in veris. 地獄の中にいるすべての者は、悪とそこらの虚偽の中にいる、そしてそこにだれもいない、悪の中にいて同時に真理の中にいる者。
Plerique mali in mundo sciunt vera spiritualia, quae sunt vera ecclesiae, didicerunt enim illa ab infantia, et dein ex praedicatione et ex lectione Verbi, ac postea locuti sunt ex illis; 世の中の大部分の悪い者らは霊的な真理を知っている、それは教会の真理である、なぜなら、それらを幼児期から学んできた、そしてその後、説教から、みことばの読むことから、そしてその後、それらから話したから。
quidam etiam induxerunt alios credere quod Christiani corde essent, quia sciverunt ex veris cum simulata affectione loqui, et quoque sincere agere sicut ex spirituali fide: ある者はまた、心からキリスト教徒であることを他の者に信じることを(=ように)装った、真理からの情愛の見せかけとともに話すことを知ったので、そしてまた霊的な信仰からかのように誠実に行動すること〔を知った〕。
sed ii ex illis qui in se cogitaverunt contra illa, et abstinuerunt a malis faciendis secundum cogitata sua solum modo propter leges civiles, et propter famam, honores, et lucra, omnes corde mali sunt, et modo quoad corpus et non quoad spiritum in veris et bonis sunt; しかし、それらからの彼らは、その者らは自分自身の中でそれらに反したことを考えた、そして悪の実行から控えた、自分の考えにしたがって、単に市民の法律のためにだけ、また名声、名誉、そして利益のために、すべての者は心で悪である、そして身体に関してだけ、そして霊に関してでなく、真理と善のものの中にいる。
quapropter cum in altera vita eis auferuntur externa, ac revelantur interna, quae spiritus illorum fuerunt, sunt prorsus in malis et falsis, et non in aliquibus veris et bonis; それゆえ、来世で彼らに外なるものが取り除かれるとき、そして内なるものがあらわにされる、それらは彼らの霊のものであった、完全に悪と虚偽の中にある、そして真理と善の何らかのものの中にない。
et patet, quod vera et bona modo resederint in memoria eorum, non aliter ac scientifica, et quod inde deprompserint illa, cum locuti sunt, et simulaverunt bona sicut ex spirituali amore et fide. そして明らかである、真理と善は単に彼の記憶の中に住んだこと、記憶知と異なってない、そしてここからそれらを取り出した、話すときに、そして善を偽り装った、霊的な愛と信仰からのように。
Cum tales immittuntur in sua interna, consequenter in sua mala, tunc non amplius loqui possunt vera, sed modo falsa, quoniam loquuntur ex malis, nam loqui ex malis vera est impossibile, quoniam tunc spiritus non est nisi quam suum malum, et falsum procedit ex malo. このような者らは自分の内なるもの中へ入れられるとき、結果として自分の悪の中へ、その時、もはや真理を話すことができない、しかし、ただ虚偽を、悪から話すので、なぜなら、悪から真理を話すことは不可能であるから、その時、霊は自分自身の悪、それと悪から発出する虚偽以外でないなら〔何ものでも〕ないので。
Unusquisque spiritus malus in hunc statum redigitur, antequam conjicitur in infernum (videatur supra, n. 499-512); それぞれの悪い霊はこの状態に追いやられる(される)、地獄に投げ込まれる前に(上の499-512番に見られる)。
hoc dicitur vastari quoad vera et bona;{1} このことは、真理と善に関して荒廃させられることと言われる{1}。
et vastatio non est nisi quam immissio in interna, ita in proprium spiritus, seu in ipsum spiritum. そして荒廃は内なるものの中へ入らせること以外でないなら〔何ものでも〕ない、このように霊の固有のもの(プロプリウム)の状態の中へ、すなわち、霊そのものの中へ。
(De his quoque videatur supra, n. 425.) (これらについてもまた上の425番に見られる)。
(3) 訳文
地獄の中にいる者はすべて、悪とそこらの虚偽の中にいて、そこのだれも、悪の中にいる同時に真理の中にいることはない。世の悪い者らの大部分は、教会の真理である霊的な真理を知っている。なぜなら、それらを幼児期から学び、その後、説教から、みことばを読むことから、そしてその後、それらから話してきたから。また、ある者は、心からのキリスト教徒であることを他の者に信じるさせるように装った。真理からの情愛の見せかけをもってに話すこと、また霊的な信仰からかのように誠実に行動することを知ったからである。しかし、それらの者らは、自分自身の中でそれらに反したことを考え、そしてただ市民の法律のためだけでなく、名声、名誉、利益のためにという自分の考えにしたがって、悪の実行を控えたが、そのすべての者らは、心で悪であり、霊に関してでなく、身体に関してだけ、真理と善のものの中にいる。それゆえ、来世で彼らの外なるものが取り除かれるとき、まったく悪と虚偽の中にあって、何らかの真理と善のものの中になかった彼らの霊のものである内なるものがあらわにされる。それで、真理と善は、彼の記憶知として記憶の中だけにあり、ここからそれらを取り出し、話すときに、霊的な愛と信仰からのように善を偽り装ったことが明らかである。このような者らは、自分の内なるもの中へ、その結果、自分の悪の中へ入れられる時、もはや真理を話すことができず、悪から話すので、虚偽だけを話す。なぜなら、悪から真理を話すことは不可能であり、その時、霊は自分自身の悪と悪から発出する虚偽以外の何ものでもないからである。悪い霊はそれぞれ、地獄に投げ込まれる前に、この状態にされる (前の499-512番に見られる)。このことは、真理と善に関して荒廃させられることと言われる{1}。そして荒廃とは、内なるものの中へ、このように霊に固有の状態の中へ、すなわち、霊そのものの中へ入らせること以外の何ものでもない。(これらについてもまた前の425番に見られる)。
(EX ARCANIS CAELESTIBUS.)
(1) 原文
@1 Quod mali, antequam dejiciuntur in infernum devastentur quoad vera et bona, et quod illis ademptis ferantur ex se in infernum (n. 6977, 7039, 7795, 8210, 8232, 9330).
Quod Dominus non devastet illos, sed quod illi se ipsos (n. 7642 [? 7643], 7926).
Quod omne malum in se habeat falsum, quapropter qui in malo sunt, etiam in falso sunt, tametsi quidam id nesciunt (n. 7577, 8094).
Quod qui in malo sunt, non possint nisi quam falsum, dum ex se, cogitare (n. 7437).
Quod omnes, qui in inferno sunt, loquantur falsa ex malo (n. 1695, 7351, 7352, 7357, 7357, 7698 [? 7689]).
(2) 直訳
@1 Quod mali, antequam dejiciuntur in infernum devastentur quoad vera et bona, et quod illis ademptis ferantur ex se in infernum. 悪い者らは、地獄へ投げ入れられる前に真理と善に関して荒廃させられる、そしてそれらに獲得されて☆、自分自身から地獄の中へ運ばれること。
☆ 独立奪格句です。「それら(真理と善)を」「取り去られて」という意味でしょう。
Quod Dominus non devastet illos, sed quod illi se ipsos. 主は彼らを荒廃されない、しかし、彼らが自分自身そのものを〔荒廃させる〕。
Quod omne malum in se habeat falsum, quapropter qui in malo sunt, etiam in falso sunt, tametsi quidam id nesciunt. すべての悪はそれ自体の中に虚偽をもつ、それゆえ、悪の中にいる者らは、虚偽の中にもまたいる、それでもある者はそのことを知らない。
Quod qui in malo sunt, non possint nisi quam falsum, dum ex se, cogitare. 悪の中にいる者らは、虚偽以外のものでないなら〔考えることが〕できない、その時、自分自身から、(考えること)☆。
☆ ここは(直訳だけでなく)訳文も述べておきます。「悪の中にいる者らは、自分自身から考えるとき、虚偽しか考えることができない」。
Quod omnes, qui in inferno sunt, loquantur falsa ex malo. すべての者は、地獄の中にいる者ら、悪からの虚偽を話す。
(1) 原文
552. Cum talis est homo post mortem, tunc non amplius est homo spiritus, qualis est in primo suo statu (de quo supra, n. 491-498), sed est vere spiritus; nam vere spiritus est in facie et corpore correspondente suis internis, quae sunt animi ejus, ita in forma externa quae est typus seu effigies ejus internorum. Talis est spiritus post exactum primum et secundum statum, de quibus supra: quare tunc, cum spectatur oculis, statim cognoscitur, qualis est, non modo ex facie sed etiam ex corpore, ac praeterea ex loquela et ex gestibus; et quia tunc in se est, non potest alibi esse, quam ubi similes. [2] Est enim communicatio affectionum et inde cogitationum omnimoda in mundo spirituali; quapropter spiritus fertur ad similes sui, quasi ex se, quia ex sua affectione et ejus jucundo; immo etiam se illuc convertit; nam sic spirat suam vitam, seu trahit libere suam animam, non autem cum convertit se alio. Sciendum est, quod communicatio cum aliis in mundo spirituali fiat secundum conversionem faciei, et quod ante faciem cujusvis sint jugiter illi, qui in simili secum amore sunt, et hoc in omni conversione corporis (videatur supra, n. 151). [3] Inde est, quod omnes spiritus infernales se convertant retro a Domino ad caliginosum et tenebrosum, quae ibi sunt loco solis et loco lunae mundi, sed quod omnes angeli caeli se convertant ad Dominum ut Solem caeli ac ut Lunam caeli (videatur supra, n. 123, 143, 144, 151). Ex his nunc constare potest, quod omnes, qui in infernis sunt, in malis et inde falsis sint et quoque quod conversi sint ad suos amores.
(2) 直訳
Cum talis est homo post mortem, tunc non amplius est homo spiritus, qualis est in primo suo statu (de quo supra, n. 491-498), sed est vere spiritus; 死後、人間がこのようなものであるとき、その時、もはや霊人間ではない、自分の最初の状態の中のようなものである(そのことについて上の491-498番)、しかし、真に霊である。
nam vere spiritus est in facie et corpore correspondente suis internis, quae sunt animi ejus, ita in forma externa quae est typus seu effigies ejus internorum. なぜなら、真に霊である、自分の内なるものに対応する顔と身体の中で、それらは自分の心(アニムス)のものである、このように外なる形の中で、それは彼の内なるものの型または像であるから。
Talis est spiritus post exactum primum et secundum statum, de quibus supra: 霊はこのようなものである、第一と第二の状態を終わった後の、それらについては上に〔述べた〕。
quare tunc, cum spectatur oculis, statim cognoscitur, qualis est, non modo ex facie sed etiam ex corpore, ac praeterea ex loquela et ex gestibus; それゆえ、その時、目で眺められるとき、直ちに認められる、どのようなものであるか、顔からだけでなく、しかしまた身体から、そしてその後、話し方と振る舞いから。
et quia tunc in se est, non potest alibi esse, quam ubi similes. そしてその時、自分自身の中にいるので、他のところにいることはできない、そこに似た者たち〔いるところ〕以外に。
[2] Est enim communicatio affectionum et inde cogitationum omnimoda in mundo spirituali; [2] なぜなら、情愛とここからの思考の伝達は霊界の中ですべての点で働いているから。
quapropter spiritus fertur ad similes sui, quasi ex se, quia ex sua affectione et ejus jucundo; それゆえ、霊たちは自分自身と似た者たちへ運ばれる、いわば自分自身から、自分の情愛とその楽しさからなので。
immo etiam se illuc convertit; 実に、さらにまた、自分自身をそこへ向ける。
nam sic spirat suam vitam, seu trahit libere suam animam, non autem cum convertit se alio. なぜなら、こうして自分自身の生活を吸い込む、すなわち、自由に自分の呼吸をする☆から、しかしながら、自分自身を他のところへ向けるとき〔そうでは〕ない。
☆ anima trahereで「呼吸する」という意味です。
Sciendum est, quod communicatio cum aliis in mundo spirituali fiat secundum conversionem faciei, et quod ante faciem cujusvis sint jugiter illi, qui in simili secum amore sunt, et hoc in omni conversione corporis (videatur supra, n. 151). 知らなくてはならない、霊界で他の者との伝達は顔の方向転換にしたがって起こること、そしてそれぞれの者の顔の前に常に彼らがいること、自分自身の愛と似たものの中にいる者たち、そしてこのことは身体のすべての方向転換の中で〔そうなっている〕(上の151番に見られる)。
[3] Inde est, quod omnes spiritus infernales se convertant retro a Domino ad caliginosum et tenebrosum, quae ibi sunt loco solis et loco lunae mundi, sed quod omnes angeli caeli se convertant ad Dominum ut Solem caeli ac ut Lunam caeli (videatur supra, n. 123, 143, 144, 151). [3] ここからである、地獄のすべての霊らは(自分自身を)主から後ろ向きに向きを変えること、暗黒のものと暗いものへ、それらはそこに世の太陽に代わって、また月に代わってある、しかし、天界のすべての天使たちは(自分自身を)主へ向ける、天界の太陽として、そして天界の月としての(上の123,143,144,151番に見られる)。
Ex his nunc constare potest, quod omnes, qui in infernis sunt, in malis et inde falsis sint; これらから今や明らかにすることができる、すべての者は、地獄の中にいる者ら、悪とそこからの虚偽の中にいること。
et quoque quod conversi sint ad suos amores. そしてまた、自分自身の愛へ向っていること。
(3) 訳文
死後、人間がこのようなものである時、もはや最初の状態の中にいたような霊人間ではなく(そのことについては、前の491-498番)、真に霊である。なぜなら、真に霊である者は、彼の心のものである内なるものに対応する顔と身体をしていて、それらは彼の内なるものの型または像である外なる形であるから。前に述べた第一と第二の状態を終わった後の霊はこのようなものである。それゆえ、その時、目で眺められるとき、顔からだけでなく、身体からも、そしてその後、話し方と振る舞いから、直ちに、どのようなものであるか認められる。そしてその時、自分自身の中にいるので、〔自分と〕似た者たちのいるところ以外の他のところにいることはできない。
[2] なぜなら、霊界では情愛とそこからの思考はすべてわたって伝達ので、それゆえ、霊たちは自分自身と似た者たちのところへ、自分の情愛とその楽しさから、いわば自分自身から運ばれる。実に、自分自身をそこへ向けるのである。なぜなら、こうして自分自身の生活を吸い込む、すなわち、自由に自分の呼吸をするから、しかし、他のところへ向けるときそうではない。霊界では、他の者との伝達は顔の方向転換にしたがって起こること、そしてそれぞれの者の面前に常に自分の愛と似たものの中にいる者たちがいること、そしてこのことは身体をどの方向に変えてもそうなっていることを知らなくてはならない(前の151番に見られる)。
[3] ここから、地獄のすべての霊らは主を後ろにして、世の太陽に代わり、また月に代わってそこにある、暗黒のものと暗やみもものへと向きを変えること、しかし、天界のすべての天使たちは、天界の太陽として、天界の月としての主へ自分を向けている(前の123,143,144,151番に見られる)。これらから今や、地獄の中にいる者らすべては、悪とそこからの虚偽の中にいること、また、自分自身の愛へ向っていることを明らかにすることができる。