(1) 原文
639. Quod non aliqua Fides imputativa meriti Christi intellecta sit in Verbo, patet clare exinde, quod illa fides in ecclesia prius non nota fuerit, quam postquam Nicaena Synodus tres Personas Divinas ab aeterno introduxit; et cum haec fides introducta est, et pervasit totum orbem Christianum, rejecta est omnis alia fides in tenebras; quare quicunque tunc legit Verbum, et videt fidem, imputationem, et meritum Christi, ex se incidit in illud quod credidit unicum; sicut qui scripturam unius paginae videt, et ibi subsistit, et non vertit illam, et videt aliud. Aut sicut qui persuadet sibi, quod hoc sit verum, tametsi falsum et id solum confirmat, tunc videt falsum ut verum, et verum ut falsum; hic postea comprimeret dentes, et sibilaret ore ad omnem qui id impugnat, et diceret "Non intelligens es." Mens ejus tota est in illo, circumducta callo, qui sicut heterodoxa rejicit omnia quae cum suis orthodoxis ita vocatis non consonant; est enim memoria ejus sicut tabula, cui unicum hoc theologicum dominans inscriptum est; si intrat aliquod aliud, non locum habet ubi inseratur, quare id ejicit sicut os spumam. Pro exemplo, dic ad confirmatum naturalistam, qui vel credit, quod natura se ipsam creaverit, vel quod post naturam exstiterit Deus, vel quod natura et Deus unum sint, quod prorsus contrarium sit, numne ille aspiceret te vel sicut a fabulis presbyterorum delusum, vel ut simplicem, vel ut hebetem, vel ut dementem? Simile est cum omnibus, quae persuasio et confirmatio fixant, quae apparent demum sicut picti tapetes parieti ex lapillis obsoletis conglutinato multis clavis affixi.
(2) 直訳
639. Quod non aliqua Fides imputativa meriti Christi intellecta sit in Verbo, patet clare exinde, quod illa fides in ecclesia prius non nota fuerit, quam postquam Nicaena Synodus tres Personas Divinas ab aeterno introduxit; キリストの功績の転嫁の何らかの信仰はみことば中に意味されないことは、このゆえにはっきりと明らかである、その信仰が教会の中に以前によく知られていなかった、ニカイア公会議が永遠からの三つの位格の神性を導き入れる後よりも。
et cum haec fides introducta est, et pervasit totum orbem Christianum, rejecta est omnis alia fides in tenebras; またこの信仰が導き入れられたとき、また全キリスト教世界に行き渡った、他のすべての信仰は暗やみの中へ追い払われた。
quare quicunque tunc legit Verbum, et videt fidem, imputationem, et meritum Christi, ex se incidit in illud quod credidit unicum; それゆえ、だれでも、その時、みことばを読む〔者は〕、また信仰を見る、転嫁を、またキリストの功績を、自分自身からその中へ落ち込む、信じたものが〔信ずべき〕唯一のもの〔と思ってしまう〕。
sicut qui scripturam unius paginae videt, et ibi subsistit, et non vertit illam, et videt aliud. 書かれたもの(文書)のただ一つのページを見る者のよう〔である〕、またそこにとどまる、またそれを裏返さない、また他のものを読まない。
Aut sicut qui persuadet sibi, quod hoc sit verum, tametsi falsum et id solum confirmat, tunc videt falsum ut verum, et verum ut falsum; または自分自身に説きつける(納得させる)者のよう〔である〕、これは真理であること、たとえ虚偽でもそれを単に確信する、その時、虚偽を真理として、また真理を虚偽として見る。
hic postea comprimeret dentes, et sibilaret ore ad omnem qui id impugnat, et diceret "Non intelligens es." この者はその後、歯を押さえつける、また口ですべての者にシューっとする音を出す(合図する)、その者はそのことを攻撃する、また言う、「あなたは知的でない」。
Mens ejus tota est in illo, circumducta callo, qui sicut heterodoxa rejicit omnia quae cum suis orthodoxis ita vocatis non consonant; 彼の全部の心はその中にある、たこで取り囲まれた、その者は異端のようにすべてのものを退ける、それらは自分の正教(正説・正統信仰)にそのように呼ばれている、一致しない。
est enim memoria ejus sicut tabula, cui unicum hoc theologicum dominans inscriptum est; というのは、彼の記憶は掲示板(立て札)のようであるから、それにこの唯一の神学が支配しているものが書き付けられている。
si intrat aliquod aliud, non locum habet ubi inseratur, quare id ejicit sicut os spumam. もし、他の何らかのものが入るなら、そこに導入される場所を持たない、それゆえ、それを追い出す、口が泡を〔飛ばす〕ように。
Pro exemplo, dic ad confirmatum naturalistam, qui vel credit, quod natura se ipsam creaverit, vel quod post naturam exstiterit Deus, vel quod natura et Deus unum sint, quod prorsus contrarium sit, numne ille aspiceret te vel sicut a fabulis presbyterorum delusum, vel ut simplicem, vel ut hebetem, vel ut dementem? 例として、自然主義を確信した者に、言え、その者はあるいは信じる、自然自体がそれ自体を創造したこと、あるいは、自然の後に神が生じたこと、あるいは自然と神が一つであること、まったく反対であること、彼はあなたを眺めるないか? あるいは長老会議の作り話から欺かれている者、あるいは単純な者のように、あるいは鈍感な者のように、あるいは狂った者のように。
Simile est cum omnibus, quae persuasio et confirmatio fixant, quae apparent demum sicut picti tapetes parieti ex lapillis obsoletis conglutinato multis clavis affixi. すべてのものに同様である、それらは信念(確信)と確証で固定させた(fugo)、それらはついに刺繍したつづれ織りが、ぼろぼろの小石からくっつけ合わせた壁に、多くの釘で打ちつけられて〔いる〕ように見える。
(3) 訳文
639. キリストの功績の転嫁〔について〕の何らかの信仰が、みことば中に意味されないことは、ニカイア公会議が永遠からの三つの位格の神性を導き入れる後よりも以前におその信仰が教会の中でよく知られていなかった、このゆえにはっきりと明らかである。またこの信仰が導き入れられ、また全キリスト教世界に行き渡ったとき、他のすべての信仰は暗やみの中へ追い払われた。それゆえ、その時、みことばを読み、また、転嫁を、またキリストの功績を信仰を見る者はだれでも、自分自身から、信じたものが〔信ずべき〕唯一のものという、その中へ落ち込む。書かれたもののただ一つのページを見、そこにとどまり、それを裏返さず、他のものを読まない者のようである。
または自分自身に、これは真理である、たとえ虚偽でもそれを単に確信する、その時、虚偽を真理として、また真理を虚偽として見る、と説きつける者のようである。その後、この者は歯を押さえつけ、またそのことを攻撃するすべての者に口でシューっとする音を出し、また「あなたは知的でない」と言う。
彼の全部の心は、たこで取り囲まれたものの中にあり、その者は自分の正教(正説・正統信仰)に、そのように呼ばれている、一致しないものを異端かのようにそのすべてのものを退ける。というのは、彼の記憶は掲示板(立て札)のようであり、それにこの唯一の神学が支配しているものが書き付けられているるからである。もし、他の何らかのものが入るなら、そこに導入される場所を持たない、それゆえ、それを、口で泡を〔飛ばす〕ようにして、追い出す。
例として、自然主義を確信した者に、その者は自然自体がそれ自体を創造したこと、あるいは、自然の後に神が生じたこと、あるいは自然と神が一つであることを信じる者であるが、まったく反対であることを言え、彼はあなたをあるいは長老会議の作り話から欺かれている者、あるいは単純な者のように、あるいは鈍感な者のように、あるいは狂った者のように眺めないか?
信念と確証で固定させたすべてのものも同様である、それらは最後には刺繍したつづれ織りが、ぼろぼろの小石からくっつけ合わせた壁に、多くの釘で打ちつけられて〔いる〕ように見える。
カテゴリー: 原典講読『真のキリスト教』第11章
原典講読『真のキリスト教』640
(1) 原文
640. Ut sciatur quod imputatio meriti et justitiae Jesu Christi sit impossibilis, necessum est scire, quid meritum et justitia Ipsius sunt. Meritum Domini nostri Salvatoris est redemptio, quae qualis fuit, in suo capite supra (n. 114-133), videatur, quae quod fuerit subjugatio infernorum et ordinatio caelorum, et postea instauratio ecclesiae, ibi describitur, et sic quod redemptio fuerit opus pure Divinum: ibi etiam ostensum est, quod Dominus per redemptionem Se miserit in potentiam regenerandi et salvandi homines, qui credunt in Ipsum, et faciunt praecepta Ipsius, et quod absque redemptione illa nulla caro salvari potuerit. Quoniam nunc redemptio fuit opus pure Divinum, et solius Domini, ac illa est meritum Ipsius, sequitur quod hoc nulli homini applicabile, addicabile, et imputabile sit, non plus quam creatio et conservatio universi: redemptio etiam fuit quaedam creatio caeli angelici e novo, et quoque ecclesiae. [2.] Quod ecclesia hodierna attribuat illud meritum Domini Redemptoris illis qui ex gratia fidem adipiscuntur, patet ex dogmatibus illorum, inter quae hoc principale est; nam dicitur ab ecclesiae istius hierarchis et ab illorum clientibus, tam in ecclesia Romano-Catholica, quam in ecclesiis Reformatorum, quod per imputationem meriti Christi, illi qui fidem adepti sunt, non modo justi et sancti reputentur, sed etiam quod sint; et quod peccata illorum non sint peccata coram Deo, quia remissa, et illi justificati, hoc est, reconciliati, innovati, regenerati, sanctificati, et caelo adscripti. Quod universa Ecclesia Christiana eadem illa hodie doceat, manifeste constat ex Synodo Tridentina, Confessionibus, Augustana [1]seu Augsburgensi, et a commentationibus allegatis et simul receptis. [3.] Quid aliud ex supradictis, et in fidem illam translatis, fluit, quam quod possessio istius fidei, sit illud meritum, et illa justitia Domini, consequenter quod possessor ejus sit Christus in alia persona? nam dicitur quod Ipse Christus sit Justitia, et quod fides illa sit justitia, et quod imputatio (per quam etiam intelligitur addicatio et applicatio,) faciat ut non modo justi et sancti reputentur, sed quod sint. Adde modo imputationi, applicationi et addicationi transcriptionem, et eris vicarius papa.
@1 seu (cum Doctore Tafel,) pro “et”
(2) 直訳
640. Ut sciatur quod imputatio meriti et justitiae Jesu Christi sit impossibilis, necessum est scire, quid meritum et justitia Ipsius sunt. イエス・キリストの功績と義の転嫁が不可能であることが知られるために、知ることが必要である、何がその方の功績と義であるか。
Meritum Domini nostri Salvatoris est redemptio, quae qualis fuit, in suo capite supra (n. 114-133), videatur, quae quod fuerit subjugatio infernorum et ordinatio caelorum, et postea instauratio ecclesiae, ibi describitur, et sic quod redemptio fuerit opus pure Divinum: 私たちの救い主、主の功績は、あがないである、それがどんなものであったか、上のその章の中に(114―133番)、見られる、それは地獄の征服と天界の秩序づけであったこと、またその後、教会の設立、そこに述べられている、またこのようにあがないは純粋な神的な働きであったこと。
ibi etiam ostensum est, quod Dominus per redemptionem Se miserit in potentiam regenerandi et salvandi homines, qui credunt in Ipsum, et faciunt praecepta Ipsius, et quod absque redemptione illa nulla caro salvari potuerit. そこにもまた示されている、主はあがないによってご自身に力を派遣した、人間を再生させる、また救う、その者はその方を信じる、またその方の戒めを行なう、またそのあがないなしに決して肉は救われることができないこと。
Quoniam nunc redemptio fuit opus pure Divinum, et solius Domini, ac illa est meritum Ipsius, sequitur quod hoc nulli homini applicabile, addicabile, et imputabile sit, non plus quam creatio et conservatio universi: さて、あがないは純粋に神的な働きであったので、また主の〔働き〕、そしてそれはその方の功績、~がいえる、これは決して人間に適用でき、帰すことのでき、また転嫁できないこと、創造と全世界の維持よりもさらに〔でき〕ない。
redemptio etiam fuit quaedam creatio caeli angelici e novo, et quoque ecclesiae. というのは、あがないは新たにある種の天使の天界の創造であったから、そしてまた、教会。
[2.] Quod ecclesia hodierna attribuat illud meritum Domini Redemptoris illis qui ex gratia fidem adipiscuntur, patet ex dogmatibus illorum, inter quae hoc principale est; [2] 今日の教会があがない主、主のその功績を彼らに帰していることは、その者は恩恵から信仰を得ている、彼らの教義から明らかである、それらの間でこれが主要なものである。
nam dicitur ab ecclesiae istius hierarchis et ab illorum clientibus, tam in ecclesia Romano-Catholica, quam in ecclesiis Reformatorum, quod per imputationem meriti Christi, illi qui fidem adepti sunt, non modo justi et sancti reputentur, sed etiam quod sint; なぜなら、その教会の高位聖職者によりと彼らの従者により言われているからである、ローマカトリックの教会の中も、改革派教会の中も、キリストの功績の転嫁によって、彼らは、その者は信仰を得た、正しい者と聖なる者と見なされるだけでなく、しかし、〔それらの者〕であることもまた。
et quod peccata illorum non sint peccata coram Deo, quia remissa, et illi justificati, hoc est, reconciliati, innovati, regenerati, sanctificati, et caelo adscripti. また、彼らの罪は神の前に罪ではないこと、赦されているので、また彼らは義認されている〔者である〕、すなわち、和解されている、新たにされている、再生されている、聖別されている、また天界に割り当てられている。
Quod universa Ecclesia Christiana eadem illa hodie doceat, manifeste constat ex Synodo Tridentina, Confessionibus, Augustana [1]seu Augsburgensi, et a commentationibus allegatis et simul receptis. 全キリスト教会がその同じことを今日、教えていることは、トレント公会議からはっきりと明らかである、アウクスブルク信仰告白☆から、また論証から、引用されたまた一緒に受け入れられた。
☆ AugustanusはAugusburgenisと同じものなので(それで、ターフェルの注は正しい)、「Augustana seu」は訳文から除きます。
[3.] Quid aliud ex supradictis, et in fidem illam translatis, fluit, quam quod possessio istius fidei, sit illud meritum, et illa justitia Domini, consequenter quod possessor ejus sit Christus in alia persona? [3] 上述のことから他の何が〔生じるか〕? またその信仰の中に移行して、流れ出る、(それを)その信仰の所有が、それは功績である、またそれは主の義、したがって、その所有者はキリストであること、他の人格の中の。
nam dicitur quod Ipse Christus sit Justitia, et quod fides illa sit justitia, et quod imputatio (per quam etiam intelligitur addicatio et applicatio,) faciat ut non modo justi et sancti reputentur, sed quod sint. なぜなら、言われているから、主ご自身が義であること、またその信仰が義であること、また転嫁(それによって帰することと適用もまた意味される)、つくるからである、正しい者と聖なる者と見なされるだけでなく、しかし、〔それらの者〕であるように。
Adde modo imputationi, applicationi et addicationi transcriptionem, et eris vicarius papa. 加えよ、転嫁に、適用に、また帰することに、転移を、するとあなたは教皇の代理人になる。
@1 seu (cum Doctore Tafel,) pro “et” 注1 「et」の代わりにseu(ターフェル博士にしたがって)
(3) 訳文
640. イエス・キリストの功績と義の転嫁が不可能であることが知られるために、その方の功績と義が何があるか知ることが必要である。
私たちの救い主、主の功績は、あがないであり、それがどんなものであったか、前のその章の中に見られる(114―133番)、それは地獄の征服と天界の秩序づけであり、その後、教会の設立であったこと、またこのようにあがないは純粋な神的な働きであったことがそこに述べられている。そこにもまた、主はあがないによってご自身に、その方を信じ、その方の戒めを行なう人間を再生させ、救う力を得られたこと、またそのあがないなしに決して肉は救われることができないことが示されている。
さて、あがないは純粋に神的な働きであったので、また主の〔働き〕、そしてそれはその方の功績は決して人間に適用できない、帰すことのできない、また転嫁できないこと、創造と全世界の維持よりもさらにできないことがいえる。というのは、あがないは新たにある種の天使の天界、そしてまた、教会の創造であったから。
[2] 今日の教会があがない主である主の功績を、恩恵から信仰を得ている者に帰していることは、彼らの教義から明らかであり、それらの〔教義の〕間でこれが主要なものである。なぜなら、その教会の高位聖職者と彼らの従者により、ローマカトリックの教会の中も、改革派教会の中も、キリストの功績の転嫁によって、その信仰を得た者は、正しい者と聖なる者と見なされるだけでなく、しかし、〔それらの者〕であることも、また、彼らの罪は赦されているので、神の前に罪ではないこと、また彼らは義認されている、すなわち、和解されている、新たにされている、再生されている、聖別されている、また天界に割り当てられている者である、と言われているからである。
全キリスト教会がその同じことを今日、教えていることは、トレント公会議から、アウクスブルク信仰告白から、また、引用されたまた一緒に受け入れられた論証から、はっきりと明らかである。
[3] 前述のことから、またその信仰の中に移行して流れ出ることから、功績であり、また主の義であるその信仰の所有が、したがって、その所有者は他の人格の中のキリストであること以外に、何が〔生じるか〕? なぜなら、主ご自身が義であること、またその信仰が義であること、また転嫁(それによって帰することと適用もまた意味される)によって、正しい者と聖なる者と見なされるだけでなく、しかし、〔それらの者〕であるようにつくるからである、と言われているからである。
転嫁に、適用に、また帰することに、転移を加えよ、するとあなたは教皇の代理人になるだろう。
原典講読『真のキリスト教』641
(1) 原文
641. Cum itaque meritum et justitia Domini sunt pure Divina, et pure Divina sunt talia, ut si applicarentur et addicarentur, homo in instanti emoreretur, et sicut stipes injectus nudo soli, consumeretur ita, ut vix remaneret favilla de illo; quare Dominus cum suo Divino accedit ad angelos et ad homines per lucem temperatam et moderatam ad facultatem et qualitatem cujusvis ita per adaequatum et accommodatum; similiter per calorem. [2.] In mundo spirituali est Sol, in cujus medio est Dominus. Ex illo Sole influit Ille per lucem et calorem in totum mundum spiritualem, et in omnes qui ibi sunt; omnis lux et omnis calor ibi inde est. Dominus ab illo Sole cum eadem luce et eodem calore influit etiam in animas et mentes hominum. Calor ille in sua essentia est Divinus Ipsius Amor, et Lux illa in sua essentia est Divina Ipsius Sapientia; hanc lucem et illum calorem adaptat Dominus ad facultatem et qualitatem angeli et hominis recipientis, quod fit per auras seu atmosphaeras spirituales, quae vehunt et transferunt illa. Ipsum Divinum immediate ambiens Dominum facit illum Solem. Hic Sol distat ab angelis, sicut sol mundi naturalis ab hominibus, propter causam, ne nude et sic immediate tangeret illos; nam sic consumerentur, sicut stipes injectus nudo soli, ut dictum est. [3.] Ex his constare potest, quod meritum et justitia Domini, quia sunt pure Divina, haudquaquam possint per imputationem in aliquem angelum aut hominem inferri, immo si aliqua stilla ejus non ita moderata, ut dictum est, tangeret illos, illico sicut laborantes cum morte torquerentur, luxando pedibus, divaricando oculos, et exanimarentur. Hoc in Ecclesia Israelitica notum factum est per hoc, quod nemo possit videre Deum et vivere. [4.] Describitur etiam Sol mundi spiritualis, qualis est postquam Jehovah Deus assumpsit Humanum, et huic adjecit Redemptionem et Justitiam novam, his verbis apud Esaiam:
"Lux Solis erit septupla, sicut lux septem dierum, in die quo Jehovah obligabit fracturam populi" (xxx. 26);
in quo capite a principio ad finem agitur de adventu Domini. Describitur etiam quid fieret, si Dominus descenderet, et appropinquaret ad aliquem impium, per haec in Apocalypsi:
"Absconderunt se in speluncis et petris montium, et dicebant montibus et petris, ….Abscondite nos a facie Sedentis super throno, erit ab ira Agni" (vi. 15, 16):
"ira Agni" dicitur, quia illis ita apparet terror et cruciatus appropinquante Domino. [5.] Hoc adhuc evidenter concludi potest ex hoc, quod si aliquis impius intromittitur in caelum, ubi charitas et fides in Dominum regnant, invadat oculos ejus caligo, mentem ejus vertigo et insania, corpus ejus dolor et cruciatus, et fiat sicut exanimis: quid tunc si Ipse Dominus cum Divino suo merito, quod est redemptio, et cum Divina sua justitia, hominem intraret: Ipse Johannes Apostolus nec sustinuit praesentiam Domini; nam legitur,
Quod cum vidit Filium Hominis in medio septem candelabrorum, ceciderit ad pedes Ipsius sicut mortuus (Apoc. i. 17).
(2) 直訳
641. Cum itaque meritum et justitia Domini sunt pure Divina, et pure Divina sunt talia, ut si applicarentur et addicarentur, homo in instanti emoreretur, et sicut stipes injectus nudo soli, consumeretur ita, ut vix remaneret favilla de illo; そこで、主の功績と義が純粋な神的なもの、また純粋に神的なものがそのようなものであるとき、(そのように)もし当てはめられる、また割り当てられるなら、人間はたちまち死に絶えること、また裸の太陽に投げ込まれた丸太のように、そのように滅ぼされる(焼き尽くされる)、ほとんど灰も残らないように、それについて。
quare Dominus cum suo Divino accedit ad angelos et ad homines per lucem temperatam et moderatam ad facultatem et qualitatem cujusvis ita per adaequatum et accommodatum; それゆえ、主はその神的なものとともに天使にまた人間に近づく、それぞれの者の能力と性質に和らげられたまた抑制された光を通して、そのように適当なものとふさわしいもの(調節されたもの)を通して。
similiter per calorem. 同様に、熱を通して。
[2.] In mundo spirituali est Sol, in cujus medio est Dominus. [2] 霊界の中に太陽がある、その真ん中に主がいる。
Ex illo Sole influit Ille per lucem et calorem in totum mundum spiritualem, et in omnes qui ibi sunt; その太陽から、その方は光と熱を通して全霊界の中に流入する、またすべての者の中に、その者はそこにいる。
omnis lux et omnis calor ibi inde est. すべての光とすべての熱がそこにここからある。
Dominus ab illo Sole cum eadem luce et eodem calore influit etiam in animas et mentes hominum. 主はその太陽から同じ光と同じ熱ともに、流入もする、人間の霊魂の中と心の中に。
Calor ille in sua essentia est Divinus Ipsius Amor, et Lux illa in sua essentia est Divina Ipsius Sapientia; その熱は、その本質の中で、その方の神的な愛である、またその光は、その本質の中で、その方の神的な知恵である。
hanc lucem et illum calorem adaptat Dominus ad facultatem et qualitatem angeli et hominis recipientis, quod fit per auras seu atmosphaeras spirituales, quae vehunt et transferunt illa. この光とその熱を主は天使と人間の能力と性質に適合させる、それは霊的なオーラと大気によって生じる、それらはそれら〔光と熱〕を運ぶ、また移す。
Ipsum Divinum immediate ambiens Dominum facit illum Solem. 主を直接に取り巻く(囲む)神性そのものがその太陽をつくる。
Hic Sol distat ab angelis, sicut sol mundi naturalis ab hominibus, propter causam, ne nude et sic immediate tangeret illos; この太陽は天使から離れている、自然界の太陽が人間から〔離れている〕ように、理由のために、裸でまたこのように直接にそれに触れないように。
nam sic consumerentur, sicut stipes injectus nudo soli, ut dictum est. なぜなら、このように滅ぼされる(焼き尽くされる)からである、裸の太陽に投げ入れられた丸太のように、言われたように。
[3.] Ex his constare potest, quod meritum et justitia Domini, quia sunt pure Divina, haudquaquam possint per imputationem in aliquem angelum aut hominem inferri, immo si aliqua stilla ejus non ita moderata, ut dictum est, tangeret illos, illico sicut laborantes cum morte torquerentur, luxando pedibus, divaricando oculos, et exanimarentur. [3] これらから明らかにすることができる、主の功績と義が、それらは純粋に神的なものであるので、決して転嫁によって何らかの天使または人間の中に持ち込むことができないこと、それどころか、もし何らかのその一滴がそのように抑制されてないなら、言われたように、それを触れることは、直ちに、苦しむ者のように死で苦しめられる、足で痙攣して、目で広げて、また気絶させられる。
Hoc in Ecclesia Israelitica notum factum est per hoc, quod nemo possit videre Deum et vivere. このことはイスラエル教会のの中でこのことによってよく知られていた、だれも神を見ること、また生きることができないこと。
[4.] Describitur etiam Sol mundi spiritualis, qualis est postquam Jehovah Deus assumpsit Humanum, et huic adjecit Redemptionem et Justitiam novam, his verbis apud Esaiam: [4] さらにまた霊界の太陽が述べられている、神エホバが人間性をとられた後に、どのようであるか、またこれにあがないと新しい義を加えた、「イザヤ(書)」のもとのこれらのことばで――
"Lux Solis erit septupla, sicut lux septem dierum, in die quo Jehovah obligabit fracturam populi" (xxx. 26); 「太陽の光は七倍になる、七つの日の光のように、その日の中でエホバは民の破壊(骨折・傷)を包帯する」(30:26)。
in quo capite a principio ad finem agitur de adventu Domini. その章の中に始めから終わりまで主の来臨について扱われている、
Describitur etiam quid fieret, si Dominus descenderet, et appropinquaret ad aliquem impium, per haec in Apocalypsi: 何が生じるかもまた述べられている、もし、主が降った、まただれか不信心な者に近づいたなら、「黙示録」の中のこれによって――
"Absconderunt se in speluncis et petris montium, et dicebant montibus et petris, ….Abscondite nos a facie Sedentis super throno, erit ab ira Agni" (vi. 15, 16): 「彼らはほら穴と山の岩の中に自分自身を隠す、また山と岩に言う……私たちを王座の上に座る者の顔から隠せ、小羊の怒りからある☆」(6:15, 16)。
☆ ここのeritに相当する語はギリシア原文にありません。
"ira Agni" dicitur, quia illis ita apparet terror et cruciatus appropinquante Domino. 「小羊の怒り」が言われる、彼らにそのように恐怖と苦痛が見えるから、主の接近で。
[5.] Hoc adhuc evidenter concludi potest ex hoc, quod si aliquis impius intromittitur in caelum, ubi charitas et fides in Dominum regnant, invadat oculos ejus caligo, mentem ejus vertigo et insania, corpus ejus dolor et cruciatus, et fiat sicut exanimis: [5] このことはさらにこのことからはっきりと結論されることができる、もし、だれか不信心な者が天界の中に入れられるなら、そこに主の中の仁愛と信仰が支配している、彼の目を暗黒が、彼の心をめまいと狂気が、彼の身体を苦しみと苦痛が襲う、また気絶したようになる。
quid tunc si Ipse Dominus cum Divino suo merito, quod est redemptio, et cum Divina sua justitia, hominem intraret: その時、何が〔起こるか〕、もし主ご自身がその神的な功績とともに、それはあがないである、またその神的な義とともに、人間に入ったなら。
Ipse Johannes Apostolus nec sustinuit praesentiam Domini; 使徒ヨハネ自身も主の臨在に耐えなかった。
nam legitur, なぜなら、読まれるからである、
Quod cum vidit Filium Hominis in medio septem candelabrorum, ceciderit ad pedes Ipsius sicut mortuus (Apoc. i. 17). 人の子を七つの燭台の中央に見たとき、その方の足へ倒れた、死んだ者のように(黙示録1:17)。
(3) 訳文
641. そこで、主の功績と義が純粋な神的なもの、また純粋に神的なものがそのようなものであるとき、(そのように)もし当てはめられ、割り当てられるなら、人間はたちまち死に絶え、また裸の太陽に投げ込まれた丸太のように、それについてほとんど灰も残らないように、そのように焼き尽くされる。それゆえ、主はその神的なものとともに天使にまた人間に、それぞれの者の能力と性質に和らげられたまた抑制された光を通して、そのように適当なものとふさわしいもの(調節されたもの)を通して近づく。同様に、熱を通して。
[2] 霊界の中に太陽があり、その真ん中に主がいる。
その太陽から、その方は光と熱を通して全霊界の中に、またそこにいるすべての者の中に流入する。すべての光とすべての熱がそこにここからある。主はその太陽から同じ光と同じ熱ともに、人間の霊魂の中と心の中に流入する。
その熱は、その本質で、その方の神的な愛であり、またその光は、その本質で、その方の神的な知恵である。この光とその熱を主は天使と人間の能力と性質に適合させる、それは霊的なオーラと大気によって生じ、それらはそれら〔光と熱〕を運び、移す。
主を直接に囲む神性そのものがその太陽をつくる。
この太陽は天使から、自然界の太陽が人間から〔離れている〕ように、離れている、その理由は、裸でまたこのように直接にそれに触れないようにである。なぜなら、言われたように、裸の太陽に投げ入れられた丸太のように焼き尽くされるからである。
[3] これらから、主の功績と義が、それらは純粋に神的なものであるので、決して転嫁によって何らかの天使または人間の中に持ち込むことができないこと、それどころか、もし何らかのその一滴がそのように抑制されてないなら、言われたように、それを触れることは、直ちに、死で苦しむ者のように、足で痙攣して、目で広げて、また気絶させられて、苦しめられることを明らかにすることができる。
このことはイスラエル教会のの中で、だれも神を見ること、また生きることができないことによってよく知られていた。
[4] さらにまた神エホバが人間性をとられ、またこれにあがないと新しい義を加えた後に、霊界の太陽がどのようであるか述べられている、「イザヤ(書)」のもとのこれらのことばで――
「太陽の光は、七つの日の光のように七倍になる、その日の中でエホバは民の傷を包帯する」(30:26)。
その章の中に始めから終わりまで主の来臨について扱われている、
何が生じるかもまた述べられている、もし、主が降り、まただれか不信心な者に近づいたなら、「黙示録」の中のこれによって――
「彼らはほら穴と山の岩の中に隠れる、また山と岩に言う……私たちを王座の上に座る者の顔から、小羊の怒りから隠せ」(6:15, 16)。
「小羊の怒り」が言われるのは、主の接近で彼らにそのように恐怖と苦痛が見えるからである。
[5] このことはさらに次のことからはっきりと結論されることができる、もし、だれか不信心な者がそこに主の中の仁愛と信仰が支配している天界の中に入れられるなら、彼の目を暗黒が、彼の心をめまいと狂気が、彼の身体を苦しみと苦痛が襲い、気絶したようになる。その時、もし主ご自身があがないであるその神的な功績とともに、またその神的な義とともに、人間に入ったなら、何が〔起こるか〕。
使徒ヨハネ自身も主の臨在に耐えなかった。なぜなら、読まれるからである、
人の子を七つの燭台の中央に見たとき、その方の足へ、死んだ者のように倒れた(黙示録1:17)。
原典講読『真のキリスト教』642
(1) 原文
642. Dicitur in decretis Conciliorum et in articulis Confessionum in quos Reformati jurant, quod Deus per meritum Christi infusum justificet impium; cum tamen impio ne quidem communicari, minus conjungi potest bonum alicujus angeli, quin rejiciatur et resiliat sicut globus elasticus conjectus in parietem, aut absorbeatur sicut adamas immissa in paludem; immo si aliquod vere bonum intruderetur, foret sicut margarita alligaretur naribus porci: nam quis non scit quod clementia non possit injici in immisericordiam, innocentia in vindictam, amor in odium, concordia in discordiam, quod foret sicut commiscere caelum et infernum? Homo non renatus est quoad spiritum suum sicut panthera aut sicut bubo, et assimilari potest senti et urticae; at homo renatus est sicut ovis aut sicut columba, et assimilari potest oleae aut viti. Cogitate, quaeso, si libet, quomodo potest homo panthera converti in hominem ovem, aut bubo in columbam, aut sentis in oleam, aut urtica in vitem, per aliquam imputationem, addicationem, applicationem Divinae justitiae, quae potius illum damnaret, quam justificaret. Annon ut conversio fiat, ferinum pantherae et bubonis, aut noxium sentis et urticae, prius auferendum est, et loco ejus vere humanum et innocuum implantandum est? Quomodo hoc fit, etiam docet Dominus apud Johannem (xv. 17).
(2) 直訳
642. Dicitur in decretis Conciliorum et in articulis Confessionum in quos Reformati jurant, quod Deus per meritum Christi infusum justificet impium; (教会)会議の決定(教令)の中に、また信仰告白の箇条(章)の中に言われている、それらを改革派教会の者は誓う、神はキリストに注ぎ込まれた功績によって、不信心なものを義認すること。
cum tamen impio ne quidem communicari, minus conjungi potest bonum alicujus angeli, quin rejiciatur et resiliat sicut globus elasticus conjectus in parietem, aut absorbeatur sicut adamas immissa in paludem; そのときそれでも不信心な者に決して伝えられる(共有される)ことが、まして、善が何らかの天使の、結合されることができない、むしろ、壁の中に投げつけられた弾力のある球のように押し戻される(投げ返される)、またはね返る、またはのみ込まれる、沼の中に送られたダイヤモンドのように。
immo si aliquod vere bonum intruderetur, foret sicut margarita alligaretur naribus porci: それどころか、もし、何らかの真の善が押し入られても、真珠のようになるだろう、ブタの鼻に取りつけられた。
nam quis non scit quod clementia non possit injici in immisericordiam, innocentia in vindictam, amor in odium, concordia in discordiam, quod foret sicut commiscere caelum et infernum? なぜなら、だれが知らないか? 慈悲深さが無慈悲に連結されることができないこと、無垢が復讐に、愛が憎しみに、一致が不一致に、それは天界と地獄を混ぜることになるだろう。
Homo non renatus est quoad spiritum suum sicut panthera aut sicut bubo, et assimilari potest senti et urticae; 更新されていない人間は自分の霊に関して、ヒョウのようまたはフクロウのようである、またイバラとイラクサにたとえられることができる。
at homo renatus est sicut ovis aut sicut columba, et assimilari potest oleae aut viti. しかし、更新された人間は羊のようまたはハトのようである、オリーブの木またはブドウの木にたとえられることができる。
Cogitate, quaeso, si libet, quomodo potest homo panthera converti in hominem ovem, aut bubo in columbam, aut sentis in oleam, aut urtica in vitem, per aliquam imputationem, addicationem, applicationem Divinae justitiae, quae potius illum damnaret, quam justificaret. 考えよ、どうぞ(お願いします)、どうぞ(よろしかったら)、どのようにヒョウ人間を羊人間に変えることができるか、またはフクロウをハトに、またはイバラをオリーブの木に、またはイラクサをブドウの木に、神的な義の何らかの転嫁、割り当て、適用によって、それ〔神的な義〕はそれを断罪する、義認するよりも。
Annon ut conversio fiat, ferinum pantherae et bubonis, aut noxium sentis et urticae, prius auferendum est, et loco ejus vere humanum et innocuum implantandum est? 変化(交替)が生じるために、ヒョウとフクロウの獰猛さが、またはイバラとイラクサの有害なものが、前もって取り除かれなければならないのではないのか? なたその代わりに真の人間性と無垢が植え付けられなければならない。
Quomodo hoc fit, etiam docet Dominus apud Johannem (xv. 17). どのようにこのことが生ずるか、主もまた「ヨハネ(福音書)」のもとに教えている(15:17)。
(3) 訳文
642. (教会)会議の決定(教令)の中に、また改革派教会の者が誓う信仰告白の箇条の中に、神はキリストに注ぎ込まれた功績によって、不信心なものを義認することが言われている。そのときそれでも天使の何らかの善が不信心な者に決して伝えられる(共有される)ことが、まして、結合されることができない、むしろ、壁に投げつけられた弾力のある球のようにはね返って、投げ返される、または、沼の中に送られたダイヤモンドのようにのみ込まれる。それどころか、もし、何らかの真の善が押し入られるなら、ブタの鼻に取りつけられた真珠のようになるだろう。なぜなら、慈悲深さが無慈悲に、無垢が復讐に、愛が憎しみに、一致が不一致に連結されることができないこと、それは天界と地獄を混ぜることになるだろうことを、だれが知らないか?
更新されていない人間は自分の霊に関して、ヒョウのようまたはフクロウのようである、またイバラとイラクサにたとえられることができる。しかし、更新された人間は羊またはハトのようである、オリーブの木またはブドウの木にたとえられることができる。
考えよ、どうぞよろしかったら、どのようにヒョウ人間を羊人間に、またはフクロウをハトに、またはイバラをオリーブの木に、またはイラクサをブドウの木に、神的な義の何らかの転嫁、割り当て、適用によって変えることができるか、それ〔神的な義〕は義認するよりもそれを断罪する。
変化が生じるために、ヒョウとフクロウの獰猛さが、またはイバラとイラクサの有害なものが、前もって取り除かれ、その代わりに真の人間性と無垢が植え付けられなければならないのではないのか?
どのようにこのことが生ずるか、主もまた「ヨハネ福音書」で教えられている(15:17)。
原典講読『真のキリスト教』643
(1) 原文
643. Quod sit imputatio boni et mali, quae in Verbo, ubi nominatur, intelligitur, constat ex innumeris locis ibi, quae quidem prius ad partem allata sunt, sed ut quisque certus fiat quod non alia imputatio detur, aliqua etiam hic ex Verbo afferentur; quae sunt,
"Venturus est Filius hominis, ….et tunc reddet unicuique secundum facta ejus" (Matth. xvi. 27).
"Exibunt qui bona fecerunt in resurrectionem vitae, qui vero mala fecerunt in resurrectionem judicii" (Joh. v. 29).
"Liber apertus est qui est vitae, et judicati sunt" omnes "secundum opera illorum" (Apoc. xx. 12, 13).
"Ecce venio cito, et merces mea Mecum, ut dem unicuique secundum opus ejus" (Apoc. xxii. 12).
"Visitabo secundum vias ejus, opera ejus retribuam illi" (Hosch. iv. 9; Sach. i. 6; Jerem. xxv. 14; xxxii. 19).
Deus in die irae et justi judicii sui, "reddet unicuique secundum opera ejus" (Rom ii. 5, 6).
"Omnes nos manifestari oportet coram tribunali Christi, ut reportet [quilibet] illa, quae per corpus prout ea fecit, sive bonum sive malum" (2 Cor. v. 10).
[2.] Non alia lex imputationis fuit in principio ecclesiae, nec alia futura est in fine ejus: quod in principio ecclesiae, patet ex Adamo et ejus uxore, quod quia malum fecerunt, comedendo ex arbore scientiae boni et mali, damnati sint (Gen. ii. et iii.); et quod nec alia futura sit in fine ecclesiae, patet ex his Domini verbis:
"Quando venerit Filius hominis in gloria [1]sua, ….tunc sedebit super throno gloriae suae; et dicet" ovibus "a dextris, venite benedicti…., et tanquam hereditatem possidete paratum vobis regnum a fundatione mundi: nam esurivi, et dedistis Mihi edere; sitivi et potastis Me; peregrinus fui et collegistis Me; ludus fui et induistis Me; aegrotus fui et visitastis Me; in custodia fui et venistis ad Me." At vero hircis a sinistris, quia non fecerunt bona, dixit, "Discedite a Me maledicti, in ignem aeternum paratum diabolo et angelis ejus" (Matth. xxv. 31 seq.).
Ex his quisque apertis oculis videre potest, quod sit imputatio boni et mali. [3.] Quod etiam sit imputatio fidei, est quia charitas quae est boni, et fides quae est veri, una sunt in bonis operibus; et quod nisi una sunt, opera non sint bona, videatur supra (n. 373-377). Quare dicit Jacobus,
"Abraham pater noster nonne ex operibus justificatus est, cum obtulit.. Filium suum super altare? videsne quod fides cooperata sit operibus, et ex operibus fides pro perfecta cognita sit? Ac impleta est Scriptura, quae dicit, Credidit Abraham Deo, et imputatum est illi in justitiam" ([Jac.] Epist. ii. 21-23).
@1 sua (cum exemplo Auctoris,) pro “Patris sui”
(2) 直訳
643. Quod sit imputatio boni et mali, quae in Verbo, ubi nominatur, intelligitur, constat ex innumeris locis ibi, quae quidem prius ad partem allata sunt, sed ut quisque certus fiat quod non alia imputatio detur, aliqua etiam hic ex Verbo afferentur; 善と悪の転嫁があることは、それらはみことばの中に、そこに名前を挙げられている、意味される、そこの無数の箇所から明らかである、それらは確かに以前に部分に関して提示された、しかし、だれでも確かに生じるために、他の転嫁が存在しないこと、ここにもまた何らかものをみことばから提示される。
quae sunt, それらである、
"Venturus est Filius hominis, ….et tunc reddet unicuique secundum facta ejus" (Matth. xvi. 27). 「人の子がやって来る……またその時、それぞれの者に彼の働きにしたがって報いる」(マタイ16:27)。
"Exibunt qui bona fecerunt in resurrectionem vitae, qui vero mala fecerunt in resurrectionem judicii" (Joh. v. 29). 「善を行なった者はいのちのよみがえり(復活)の中に出てくる、けれども、悪を行なったものはさばきのよみがえり(復活)の中に」(ヨハネ5:29)。
"Liber apertus est qui est vitae, et judicati sunt" omnes "secundum opera illorum" (Apoc. xx. 12, 13). 「書物が開かれた、それはいのちのものである、またさばかれた」すべての者は「彼らのはたらきにしたがって」(黙示録20:12, 13)。
"Ecce venio cito, et merces mea Mecum, ut dem unicuique secundum opus ejus" (Apoc. xxii. 12). 「見よ、わたしはすぐに来る、また、わたしの報酬は、わたしと、わたしがそれぞれの者に彼の働きにしたがって与えるために」(黙示録22:12)。
"Visitabo secundum vias ejus, opera ejus retribuam illi" (Hosch. iv. 9; Sach. i. 6; Jerem. xxv. 14; xxxii. 19). 「わたしは彼の道にしたがって訪れる(審判を下す)、わたしは彼の働きを彼に報いる」(ホセア9:9、ゼカリヤ1:6、エレミヤ25:14、32:19)。
Deus in die irae et justi judicii sui, "reddet unicuique secundum opera ejus" (Rom ii. 5, 6). 神は怒りの、また自分の正しい審判の日に、「それぞれの者に、彼の働きにしたがって報いる」(ローマ2:5, 6)。
"Omnes nos manifestari oportet coram tribunali Christi, ut reportet [quilibet] illa, quae per corpus prout ea fecit, sive bonum sive malum" (2 Cor. v. 10). 「私たちのすべての者はキリストの法廷の前に現われなければならない、(どんなものでも)それらを獲得するために、それらは身体によってそれらを行なったような〔もの〕、あるいは善あるいは悪」(コリントⅡ5:10)。
[2.] Non alia lex imputationis fuit in principio ecclesiae, nec alia futura est in fine ejus: [2] 教会の始まりの中に転嫁の他の法則はなかった、その終わりにも他のものはない――
quod in principio ecclesiae, patet ex Adamo et ejus uxore, quod quia malum fecerunt, comedendo ex arbore scientiae boni et mali, damnati sint (Gen. ii. et iii.); そのことは教会の始まりの中に、アダムと彼の妻から明らかである、善と悪を知る木から食べて、悪を行なったので、断罪されたこと(創世記第2、3章)。
et quod nec alia futura sit in fine ecclesiae, patet ex his Domini verbis: また、他のものもなかったこと、教会の終わりに、これらの主のことばから明らかである――
"Quando venerit Filius hominis in gloria [1]sua, ….tunc sedebit super throno gloriae suae; 「人の子が自分の栄光の中にやって来る時……その時、自分の栄光の王座の上に座る。
et dicet" ovibus "a dextris, venite benedicti…., et tanquam hereditatem possidete paratum vobis regnum a fundatione mundi: また言う」、羊に、「右からの、祝福された者たちよ、やって来い……また相続かのように、世の創造からあなたがたに用意された王国を所有せよ――
nam esurivi, et dedistis Mihi edere; なぜなら、わたしが飢えた、またあなたがたはわたしに食べることを与えた(した)から。
sitivi et potastis Me; わたしが渇いた、またあなたがたはわたしに飲ませた。
peregrinus fui et collegistis Me; わたしはよそ者であった、またわたしを迎え入れた。
ludus fui et induistis Me; わたしが裸☆であった、またあなたがたはわたしを着せた。
☆ ここのludusはnudusのミスプリ。
aegrotus fui et visitastis Me; わたしが病んでいた、またあなたがたはわたしを訪れた。
in custodia fui et venistis ad Me." わたしが牢の中にいた、またあなたがたはわたしのところに来た」。
At vero hircis a sinistris, quia non fecerunt bona, dixit, "Discedite a Me maledicti, in ignem aeternum paratum diabolo et angelis ejus" (Matth. xxv. 31 seq.). しかし、左からのヤギに、善を行なわなかったので、言った、「わたしから去れ、呪われた者たちよ、悪魔とその使いに用意された永遠の火の中に」(マタイ35:31以降)。
Ex his quisque apertis oculis videre potest, quod sit imputatio boni et mali. これらから、だれでも開かれた目で見ることができる、善と悪の転嫁があること。
[3.] Quod etiam sit imputatio fidei, est quia charitas quae est boni, et fides quae est veri, una sunt in bonis operibus; [3] 信仰の転嫁もまたあることは、仁愛は、それは善のものである、また信仰は、それは真理のものである、善の働きの中で一つであるからである。
et quod nisi una sunt, opera non sint bona, videatur supra (n. 373-377). また一つでないなら、働きは善でないことは、上に見られる(373-377番)。
Quare dicit Jacobus, それゆえ、ヤコブは言っている、
"Abraham pater noster nonne ex operibus justificatus est, cum obtulit.. Filium suum super altare? 「私たちの父アブラハムは行ないから義とされたのではないか? 捧げた(offero)とき……自分の息子を祭壇の上に。
videsne quod fides cooperata sit operibus, et ex operibus fides pro perfecta cognita sit? あなたは見ないか? 信仰が行ないで一緒に働くこと、また行ないから信仰は完全なものとして考えられる。
Ac impleta est Scriptura, quae dicit, Credidit Abraham Deo, et imputatum est illi in justitiam" ([Jac.] Epist. ii. 21-23). そして、聖書が満たされた(成就した)、それは言っている、アブラハムは神を信じた、また彼に義が転嫁された」(ヤコブの手紙2:21-23)。
@1 sua (cum exemplo Auctoris,) pro “Patris sui” 注1 「Patris sui」の代わりにsua(著者の写し(本)に)
(3) 訳文
643. みことばの中に、そこに名前を挙げられているが、善と悪の転嫁が意味されることは、そこの無数の箇所から明らかである、それらは確かに以前に部分に関して提示された、しかし、他の転嫁が存在しないことが、だれでも確かとなるために、ここにもまた何らかものをみことばから提示しよう。これらである、
「人の子がやって来る……またその時、それぞれの者に彼の働きにしたがって報いる」(マタイ16:27)。
「善を行なった者は、いのちのよみがえり(復活)の中に、けれども、悪を行なったものはさばきのよみがえり(復活)の中に出てくる」(ヨハネ5:29)。
「いのちの書が開かれた、またさばかれた」すべての者は「彼らのはたらきにしたがって」(黙示録20:12, 13)。
「見よ、わたしはすぐに来る、また、わたしの報酬はわたしにある、わたしがそれぞれの者に彼の働きにしたがって与えるために」(黙示録22:12)。
「わたしは彼の道にしたがって訪れ、わたしは彼の働きを彼に報いる」(ホセア9:9、ゼカリヤ1:6、エレミヤ25:14、32:19)。
神は、怒りの日に、自分の正しい審判の日に、「それぞれの者に、彼の働きにしたがって報いる」(ローマ2:5, 6)。
「私たちのすべての者はキリストの法廷の前に現われなければならない、善であれ悪であれ(どんなものでも) 身体によってそれらを行なったようなそれらを獲得するために」(コリントⅡ5:10)。
[2] 教会の始まりの中に転嫁の他の法則は、その終わりにも他の法則はなかった――そのことは教会の始まりの中に、善と悪を知る木から食べて、悪を行なったので、断罪されたアダムと彼の妻から明らかである(創世記第2、3章)。また、教会の終わりに他の法則もなかったことは、これらの主のことばから明らかである――
「人の子が自分の栄光の中にやって来る時……その時、自分の栄光の王座の上に座る。また言う」、羊に、「右からの、祝福された者たちよ、やって来い……また相続かのように、世の創造からあなたがたに用意された王国を所有せよ――なぜなら、わたしが飢えた、あなたがたはわたしに食べることをしたから。わたしが渇いた、あなたがたはわたしに飲ませた。わたしはよそ者であった、わたしを迎え入れた。わたしが裸であった、あなたがたはわたしに着せた。わたしが病んでいた、あなたがたはわたしを訪れた。わたしが牢の中にいた、あなたがたはわたしのところに来た」。
しかし、左からのヤギに、善を行なわなかったので、言った、「わたしから去れ、呪われた者たちよ、悪魔とその使いに用意された永遠の火の中に〔入れ〕」(マタイ35:31以降)。
これらから、だれでも開かれた目で、善と悪の転嫁があることを見ることができる。
[3] 信仰の転嫁もまたあることは、善のものである仁愛と真理のものである信仰は、善の働きの中で一つであるからである。また一つでないなら、働きは善でないことは、前に見られる(373-377番)。
それゆえ、ヤコブは言っている、
「私たちの父アブラハムは、自分の息子を祭壇の上に 捧げた(offero)とき、行ないから義とされたのではないか? あなたは見ないか? 信仰が行ないで一緒に働くこと、また行ないから信仰は完全なものとして考えられること。
そして、アブラハムは神を信じ、彼に義が転嫁された、と言っている、聖書が満たされた」(ヤコブの手紙2:21-23)。