(1) 原文
797. Quod Melanchthonem attinet: de sorte ejus, qualis haec fuit dum primum in mundum spiritualem venit, et qualis postea, plura scire datum est, non solum ab angelis, sed etiam ab ipso, nam cum illo aliquoties locutus sum, sed non ita saepe et prope ut cum Luthero; quod non tam saepe et prope, erat causa, quia non similiter accedere potuit, quoniam tantummodo justificationi per solam fidem studium impendit, non autem charitati, et circumdatus sum spiritibus angelicis qui in charitate sunt, et hi accessum ad me intercluserunt. [2.] Audivi, quod ut primum mundum spiritualem intravit, parata illi esset domus similis domui, in qua commoratus est in mundo. (Hoc fit etiam plerisque novis advenis, ex quo non aliter sciunt quam quod adhuc in mundo naturali sint, et quod tempus a morte praeterlapsum fuerit modo sicut somnus.) In conclavi ejus etiam omnia similia erant, similis mensa, simile chartaphylacium cum loculamentis, et quoque librarium; quare [1]ut primum illuc venit, illico sicut evigilatus a somno, adposuit se mensae, et continuavit scribere, et tunc de justificatione per solam fidem, et similiter per aliquot dies, et prorsus nihil de charitate. Hoc percepto ab angelis, quaesitus est per nuntios, cur non etiam scriberet de charitate. Respondit, quod in charitate nihil ecclesiae esset, nam si illa ut quoddam essentiale ecclesiae attributum reciperetur, homo etiam sibi meritum justificationis et inde salvationis addicaret, et sic quoque fidem essentia sua spirituali orbaret. [3.] Quando hoc perceperunt angeli, qui super caput ejus erant, et hoc audiverunt angeli, qui illi, dum extra domum suam erat, adsociati fuerunt, recesserunt; nam cuivis advenae in principio associantur angeli. Hoc facto, post aliquot septimanas, inceperunt illa quae usui illi erant in conclavi, obscurari et demum evanescere, et tandem usque eo, ut ibi nihil praeter mensam, chartas, et atramentarium remaneret; et insuper conclave ejus quoad parietes apparuit incrustatum calce, et pavimentum materia lateritia flava obductum, et ipse in rudiore veste: quod cum miratus est, et circum se quaesivit, cur illa, responsum tulit, quia charitatem ab ecclesia removit, quae tamen ejus cor est. Sed quia toties contradixit, et perrexit scribere de fide, ut unico essentiali ecclesiae, ac medio salutis, ac plus et plus removere charitatem, subito sibi visus est sub terra in quodam ergastulo, ubi similes erant; et dum voluit inde exire, retentus est, et ei denuntiatum, quod non alia sors maneat illos, qui charitatem et bona opera extra fores ecclesiae ejiciunt. At quoniam unus inter Reformatores ecclesiae erat, ex mandato Domini inde exemptus est, et remissus in conclave suum prius, ubi solum mensa, charta et atramentarium erant; at usque ex ideis confirmatis illevit chartas simili errore, quare non potuit custodiri, quin alternis demitteretur ad captivos sodales, et alternis emitteretur. Cum emissus est, apparuit indutus pelle hirsuta, quoniam fides absque charitate est frigida. [4.] Narravit mihi ipse, quod alia camera a parte postica sua, adjuncta esset, in qua erant tres mensae, quibus assidebant ei similes, qui charitatem etiam in exsilium ejecerunt, et quod ibi etiam quarta mensa quandoque apparuerit, super qua monstrosa in variis formis visa sunt, a quibus tamen non deterrefacti sunt. Dixit quod cum his locutus sit, et quod ab illis indies confirmatus. At vero post aliquod tempus percitus timore, coepit aliquid de charitate exarare, sed quod uno die inscripsit chartae, altero non vidit; hoc enim fit unicuique ibi, dum aliquid ex solo externo homine immittit chartae, et non simul ab interno, ita ex coacto et non ex libero, ex se oblitteratur. [5.] At postquam Novum Caelum a Domino coeptum est instaurari, ex luce ex hoc caelo exorsus est cogitare, quod forte in errore esset: quare ex anxietate propter sortem suam, aliquas ideas interiores sibi impressas de charitate sensit; in quo statu consuluit Verbum, et tunc aperti sunt ejus oculi, et vidit, quod illud totum plenum esset amore in Deum, et amore erga proximum, ita quod esset ut Dominus dicit, quod ex duobus illis mandatis pendeant lex et prophetae, hoc est, totum Verbum; ex hoc tempore translatus est interius in meridiem versus occidentem, et sic in aliam domum, e qua mecum locutus est, dicens, quod nunc scriptura ejus de charitate non evanescat sicut prius, sed quod postero die obscure appareat. [6.] Hoc miratus sum, quod cum ambulat, gressus ejus audiantur pulsatiles, sicut qui ferreis calceis induti super plano lapideo incedunt. His adjiciendum est, quod cum aliqui [2]novitii e mundo cum illo loquendi et illum videndi causa conclave ejus intraverunt, advocaverit unum ex spiritibus magicis, qui per phantasias potuerunt inducere varias species decoras, qui tunc exornaverunt conclave ejus decoramentis, et tapetibus rosaceis, et quoque tanquam librario in medio; at vero ut primum illi abiverunt, disparatae sunt species illae, ac prior incrustatio calcaria ac inanitas rediit. Sed hoc dum in priori statu fuit.
@1 ut pro “at” @2 novitii pro “vovitii”
(2) 直訳
797. Quod Melanchthonem attinet: メランヒトンについて――
de sorte ejus, qualis haec fuit dum primum in mundum spiritualem venit, et qualis postea, plura scire datum est, non solum ab angelis, sed etiam ab ipso, nam cum illo aliquoties locutus sum, sed non ita saepe et prope ut cum Luthero; 彼の運命について、これがどんなものであったか、霊界の中に初めてやって来た時、またその後、どんなものか、多くの者を知ることが与えられた、天使からだけでなく、しかし彼自身からも、なぜなら、私は彼と数回、話したからである、しかしそのようにしばしば、また近くでなく、ルーテルとのように。
quod non tam saepe et prope, erat causa, quia non similiter accedere potuit, quoniam tantummodo justificationi per solam fidem studium impendit, non autem charitati, et circumdatus sum spiritibus angelicis qui in charitate sunt, et hi accessum ad me intercluserunt. このようにしばしばまた近くで4でない、理由があった、同様に近づくことができなかったからである、もっぱら信仰のみによる義認に熱意を費やしたので、けれども、仁愛に〔費やさ〕ない、また私は天使的な霊に取り巻かれていた、その者は仁愛の中にいる、またこれらの者は私に接近をさえぎった。
[2.] Audivi, quod ut primum mundum spiritualem intravit, parata illi esset domus similis domui, in qua commoratus est in mundo. [2] 私は聞いた、霊界の中に入ったとすぐに、彼に似た家が用意された、世の中でその中に滞在した。
(Hoc fit etiam plerisque novis advenis, ex quo non aliter sciunt quam quod adhuc in mundo naturali sint, et quod tempus a morte praeterlapsum fuerit modo sicut somnus.) (このことは新しくやって来る者(新来者)の大部分の者にもまた生じる、そのことから異なっていらない、依然として自然界の中にいること以外に、また死から過ぎ去った時間は単に眠りのようであった。)
In conclavi ejus etiam omnia similia erant, similis mensa, simile chartaphylacium cum loculamentis, et quoque librarium; 彼の部屋の中にもまた似たすべてのものがあった、似た机、引き出し付きの(書き物のための)大机、そしてまた書棚。
quare [1]ut primum illuc venit, illico sicut evigilatus a somno, adposuit se mensae, et continuavit scribere, et tunc de justificatione per solam fidem, et similiter per aliquot dies, et prorsus nihil de charitate. それゆえ、そこにやって来るとすぐに、直ちに眠りからさめたように、自分自身を机に置いた(appono)、また書くことを続けた、またその時、信仰のみによる義認について、また同様に数日の間、またまったく何も仁愛について。
Hoc percepto ab angelis, quaesitus est per nuntios, cur non etiam scriberet de charitate. このことが天使により知覚されて、使者を通して質問された、なぜ、仁愛についてもまた書かないか。
Respondit, quod in charitate nihil ecclesiae esset, nam si illa ut quoddam essentiale ecclesiae attributum reciperetur, homo etiam sibi meritum justificationis et inde salvationis addicaret, et sic quoque fidem essentia sua spirituali orbaret. 答えた、仁愛の中に教会のものは何もないこと、なぜなら、もしそれが教会のある種の本質的なものとして属性が受け入れられるなら、さらにまた人間は自分自身に義認のまたここからの救いの功績を帰する、またこのように信仰をもまたその霊的な本質を奪う。
カテゴリー: 原典講読『真のキリスト教』追加
原典講読『真のキリスト教』797(直訳[3],[4])
[3.] Quando hoc perceperunt angeli, qui super caput ejus erant, et hoc audiverunt angeli, qui illi, dum extra domum suam erat, adsociati fuerunt, recesserunt; [3] 天使たちがこのことを知覚した時、その者は彼の頭の上方にいた、またこのことを天使たちは聞いた、その者は、彼に、自分の家の外にいた時、仲間となった(交際した)、引き下がった。
nam cuivis advenae in principio associantur angeli. なぜなら、到着するそれぞれの者に最初は天使たちが仲間となるからである。
Hoc facto, post aliquot septimanas, inceperunt illa quae usui illi erant in conclavi, obscurari et demum evanescere, et tandem usque eo, ut ibi nihil praeter mensam, chartas, et atramentarium remaneret; このことが行なわれて、数週間後、それらが始まった、それらは彼に部屋の中で使われたものであった、暗いもの(不明瞭なもの)にされることまたついに消えること、また最後にそこまでも、そこに机、紙、またペンとインク〔特にインク瓶〕のほかに何も残らないように。
et insuper conclave ejus quoad parietes apparuit incrustatum calce, et pavimentum materia lateritia flava obductum, et ipse in rudiore veste: またそのうえ、彼の部屋は壁に関して石灰(calux)で塗りたてられて見えた、また舗床は黄色のれんがの物質でおおわれた、また彼自身は粗末な衣服の中に。
quod cum miratus est, et circum se quaesivit, cur illa, responsum tulit, quia charitatem ab ecclesia removit, quae tamen ejus cor est. それを驚いたとき、また自分のまわりに質問した、なぜ、それらが、答えが与えられた(fero)、教会から仁愛が遠ざかった(追い払われた)からである、それはそれでもその心臓である。
Sed quia toties contradixit, et perrexit scribere de fide, ut unico essentiali ecclesiae, ac medio salutis, ac plus et plus removere charitatem, subito sibi visus est sub terra in quodam ergastulo, ubi similes erant; しかし、これほど何度も反駁したので、また信仰について書くことを続けた(pergo)、教会の唯一の本質的なものとして、そして救いの手段、そしてさらにまたさらに仁愛を遠ざけること、突然に自分自身に見られた、地の下に、ある強制収容所〔激しい労働を伴なう収容所〕の中に、そこに似た者がいた。
et dum voluit inde exire, retentus est, et ei denuntiatum, quod non alia sors maneat illos, qui charitatem et bona opera extra fores ecclesiae ejiciunt. またそこから出ることを欲した時、引き止められた、また彼に威嚇(おどしの宣告)、彼らに他の運命は残っていないこと、その者は仁愛と善の働きを教会の扉の外に投げ出した。
At quoniam unus inter Reformatores ecclesiae erat, ex mandato Domini inde exemptus est, et remissus in conclave suum prius, ubi solum mensa, charta et atramentarium erant; しかし、教会の改革者の間の一人であったので、主の命令からここから解放された(eximo)、また前の自分の部屋の中に戻された、そこに机だけがあった、紙とペンとインク〔特にインク瓶〕。
at usque ex ideis confirmatis illevit chartas simili errore, quare non potuit custodiri, quin alternis demitteretur ad captivos sodales, et alternis emitteretur. しかし、それでも、確信の観念から同様の間違いを紙に塗りつけた、それゆえ、守られ(統制され)ることができなかった、むしろ交替で囚われた仲間へ降ろされた、また交替で送り出された。
Cum emissus est, apparuit indutus pelle hirsuta, quoniam fides absque charitate est frigida. 送り出されたとき、もじゃもじゃの毛皮を着て見られた、仁愛なしの信仰は冷たいので。
[4.] Narravit mihi ipse, quod alia camera a parte postica sua, adjuncta esset, in qua erant tres mensae, quibus assidebant ei similes, qui charitatem etiam in exsilium ejecerunt, et quod ibi etiam quarta mensa quandoque apparuerit, super qua monstrosa in variis formis visa sunt, a quibus tamen non deterrefacti sunt. [4] 彼自身が私に語った、他の部屋がその後ろの部分から、接合されていた、その中に三つの机があった、それらに彼に似た者たちがそばに座っていた、その者もまた仁愛を追放(=exilium)の中に追い出した、またそこにさらにまた第四の机が時々見られる、その上にいろいろな形の中で奇怪なものが見られる、それらにより、それでもこわがることはしない。
Dixit quod cum his locutus sit, et quod ab illis indies confirmatus. 彼は言った、これらの者と話したこと、また彼らから日々、確信したこと。
At vero post aliquod tempus percitus timore, coepit aliquid de charitate exarare, sed quod uno die inscripsit chartae, altero non vidit; しかし、ある時間の後、恐れを知覚して、仁愛について何らかもののを書き始めた、しかし、ある日に仁愛を書いた、他の〔日に〕見えないこと。
hoc enim fit unicuique ibi, dum aliquid ex solo externo homine immittit chartae, et non simul ab interno, ita ex coacto et non ex libero, ex se oblitteratur. このこともまたそれぞれの者にそこに生じる、何らかのものを外なる人だけから紙に持ち込むとき、また一緒に内なる〔人〕から、そのように強制から、また自由からでなく、それ自体から消し去られる。
原典講読『真のキリスト教』797(直訳[5],[6]と訳文)
[5.] At postquam Novum Caelum a Domino coeptum est instaurari, ex luce ex hoc caelo exorsus est cogitare, quod forte in errore esset: [5] しかし、主により新しい天界が設立されることが始められた後、この天界からの光から考えることが起こった(始まった)、ことによると間違いの中にいたこと。
quare ex anxietate propter sortem suam, aliquas ideas interiores sibi impressas de charitate sensit; それゆえ、自分の運命のために心配(不安)から、仁愛について自分自身に刻みつけられた内的な観念を感じた。
in quo statu consuluit Verbum, et tunc aperti sunt ejus oculi, et vidit, quod illud totum plenum esset amore in Deum, et amore erga proximum, ita quod esset ut Dominus dicit, quod ex duobus illis mandatis pendeant lex et prophetae, hoc est, totum Verbum; その状態の中で、みことばに相談した(思い巡らした)、またその時、彼の目が開かれた、また、見た、その全部が満ちていること、「神への愛」また「隣人に対する愛」で、そのように主の言ったようにであったこと、それらの二つの命令から、律法と預言者がぶら下がる(~による)、すなわち、みことばの全部。
ex hoc tempore translatus est interius in meridiem versus occidentem, et sic in aliam domum, e qua mecum locutus est, dicens, quod nunc scriptura ejus de charitate non evanescat sicut prius, sed quod postero die obscure appareat. またこの時から、〔彼の〕内部は西に向かって南の中に(=西南の方向へ)、移された、またこのように他の家の中に、それ〔家〕から私と話した、言って、今や、仁愛について彼の書いたものは、前のように消えない、しかし、次の日に暗く(不明瞭に)見える。
[6.] Hoc miratus sum, quod cum ambulat, gressus ejus audiantur pulsatiles, sicut qui ferreis calceis induti super plano lapideo incedunt. [6] このことを私は驚いた(怪しんだ)、彼が歩くとき、彼の歩き振りはトントンと打つもの(律動)に聞こえた、鉄の靴を履いた者が石の平面の上を行くような。
His adjiciendum est, quod cum aliqui [2]novitii e mundo cum illo loquendi et illum videndi causa conclave ejus intraverunt, advocaverit unum ex spiritibus magicis, qui per phantasias potuerunt inducere varias species decoras, qui tunc exornaverunt conclave ejus decoramentis, et tapetibus rosaceis, et quoque tanquam librario in medio; これに私は加えたい、世からある新参者が彼と話す、また彼を見る理由で(~ために)彼の部屋に入ったとき、ある者を呼んだ、魔術師の霊たちから、その者は幻想によっていろいろな種類の美しいものをひき起こすことができた、その者はその時、彼の部屋を装飾品とバラ模様のじゅうたん(壁飾り☆)で飾り立てた、そしてまた中央に書棚。
☆ tapeteは「タペストリー」とした方がよいでしょうか。
at vero ut primum illi abiverunt, disparatae sunt species illae, ac prior incrustatio calcaria ac inanitas rediit. しかし、彼らが立ち去るとすぐに、それらの外見は消える、そして前の石灰のしっくい塗りそして空(から)(虚空)が戻る。
Sed hoc dum in priori statu fuit. しかし、このことは前の状態の中の時であった。
@1 ut pro “at” 注1 「at」の代わりにut
@2 novitii pro “vovitii” 注2 「votitii」の代わりにnovitii
(3) 訳文
797. メランヒトンについて――
彼の運命について、これがどんなものであったか、霊界の中に初めてやって来た時、またその後、どんなものか、天使からだけでなく、しかし彼自身からも多くのものを知ることが与えられた、なぜなら、私は彼と数回、話したからである、しかしルーテルとのように、そのようにしばしば、また、近くでなく。このようにしばしばまた近くででない理由は、同様に近づくことができなかったからである、〔彼が〕もっぱら信仰のみによる義認に熱意を費やし、けれども、仁愛に費やさなかった、また私は仁愛の中にいる天使的な霊に取り巻かれていて、これらの者は私に接近をさえぎったからである。
[2] 私は聞いた、霊界の中に入るとすぐに、彼に似た家が用意された、世の中でその中に滞在した。 (このことは新来者の大部分の者にもまた生じる、そのことから、依然として自然界の中にいること以外に異なっていない、また死から過ぎ去った時間は単に眠りのようであった。)
彼の部屋の中にもまた似たすべてのもの、似た机、引き出し付きの大机、そしてまた書棚があった。それゆえ、そこにやって来るとすぐに、直ちに眠りからさめたように、自分自身を机に置き、またその時、信仰のみによる義認について、また同様に数日の間、またまったく何も仁愛について書くことを続けた。
このことが天使により知覚されて、使者を通して、なぜ、仁愛についてもまた書かないか質問された。
仁愛の中に教会のものは何もない、と答えた、なぜなら、もしそれが教会のある種の本質的なものとして属性が受け入れられるなら、さらにまた人間は自分自身に義認のまたここからの救いの功績を帰し、またこのように信仰をもまたその霊的な本質を奪うからである。
[3] 彼の頭の上方にいた天使たちがこのことを知覚した時、また〔彼が〕自分の家の外にいた時、彼の仲間となった(交際した) 天使たちは、このことを聞いて、引き下がった。なぜなら、到着するそれぞれの者に最初は天使たちが仲間となるからである。
このことが行なわれて、数週間後、彼に部屋の中で使われたものであったものが、暗いもの(不明瞭なもの)にされること、またついに消えることが始まった、また最後に、そこの机、紙、ペンとインク瓶のほかに何も残らないようにそこまでも。またそのうえ、彼の部屋は壁に関して石灰で塗りたてられ、また舗床は黄色のれんがの物質でおおわれ、また彼自身は粗末な衣服の中で見えた。それに驚いたとき、また自分のまわり〔の者〕に質問した、なぜ、それらが〔起こったか〕、答えが与えられた、教会から仁愛が遠ざかった(追い払われた)からである、それはそれでもその心臓である。
しかし、これほど何度も反駁し、また信仰について、教会の唯一の本質的なもの、そして救いの手段として書くこと、そしてさらにまたさらに仁愛を遠ざけることを続けたので、突然に自分自身が、地の下のある強制収容所の中に〔いるのが〕見られた、そこに似た者がいた。またそこから出ることを欲した時、引き止められた、また彼に、仁愛と善の働きを教会の扉の外に投げ出した者に他の運命は残っていない、との威嚇(おどしの宣告)があった。
しかし、教会の改革者の間の一人であったので、主の命令からここから解放され、また前の自分の部屋の中に戻された、そこに机、紙とペンとインク瓶だけがあった。しかし、それでも、確信の観念から同様の間違いを紙に塗りつけ、それゆえ、守られることができず、むしろ交替で囚われた仲間へ降ろされ、また交替で送り出された。
送り出されたとき、仁愛なしの信仰は冷たいので、もじゃもじゃの毛皮を着て見られた。
[4] 彼自身が私に語った、その〔部屋の〕後ろの部分に他の部屋が接合されていて、その中に三つの机があり、それらに彼に似た者たちがそばに座っていた、その者もまた仁愛を追放の中に追い出した、またそこにさらにまた第四の机が時々見られ、その上にいろいろな形の中で奇怪なものが見られる、それでもそれらをこわがることはしない。
彼は、これらの者と話したこと、また彼らから日々、確信したことを言った。
しかし、ある時間の後、恐れを知覚して、仁愛について何らかもののを書き始めた、しかし、ある日に仁愛を書いたが、他の日に見えなかった。このこともまたそこのそれぞれの者に生じる、何らかのものを外なる人だけから、また一緒に内なる〔人〕からでなく、そのように強制から、また自由からでなく、紙に持ち込むとき、それ自体から消し去られる。
[5] しかし、主により新しい天界が設立されることが始められた後、この天界からの光から、ことによると間違いの中にいたのではないかと考えることが起こった――それゆえ、自分の運命の不安から、仁愛について自分自身に刻みつけられた内的な観念を感じた。その状態の中で、みことばを思い巡らした、またその時、彼の目が開かれ、また、その全部が、「神への愛」また「隣人に対する愛」で満ちていること、そのように主の言ったようであったこと、それらの二つの命令に、律法と預言者が、すなわち、みことばの全部がかかっていることを見た。またこの時から、〔彼の〕内部は西南の方向へ、またこのように他の家の中に移され、それ〔家〕から私と話し、今や、仁愛について自分の書いたものは、前のように消えない、しかし、次の日に暗く(不明瞭に)見える、と言った。
[6] 私が怪しんだことであるが、彼が歩くとき、彼の歩き振りは鉄の靴を履いた者が石の平面の上を行くようなトントンと打つものに聞こえた、
これに私は加えたい〔ことがある〕、世からある新参者が彼と話し、彼を見るために彼の部屋に入るとき、〔彼は〕魔術師の霊たちからある者を呼んだ、その者は幻想によっていろいろな種類の美しいものをひき起こすことができた、その者はその時、彼の部屋を装飾品とバラ模様の壁飾りで飾り立て、そしてまた中央に書棚〔を置いた〕。しかし、彼らが立ち去るとすぐに、それらの外見は消え、そして前の石灰のしっくい塗りそして空(から)っぽの〔部屋に〕戻る。
しかし、このことは前の状態の中の時であった。
原典講読『真のキリスト教』798(原文)
(1) 原文
798. De Calvino sequentia haec audivi, I. Quod cum primum in mundum spiritualem alluit, non crediderit aliter quam quod adhuc in mundo, ubi natus, esset; et tametsi ab angelis illi in primordio associatis audivit, quod nunc in eorum mundo esset, et non in suo priori, dixit, "Idem mihi corpus est, eaedem manus, et similes sensus." Sed instruebant illum angeli, quod nunc in corpore substantiali esset, et quod prius non modo in eodem, sed etiam in materiali, quod circum induit substantiale; et quod materiale corpus rejectum sit, permanente substantiali, ex quo homo est homo. Hoc primum intellexit, sed post diem rediit in priorem fidem, quod adhuc esset in mundo ubi natus. Causa erat, quia sensualis homo fuit, nihil credens, nisi quod ex objectis sensuum corporis hauriret; inde factum est, quod omnia fidei suae dogmata ex propria intelligentia concluserit, et non ex Verbo; quod citaverit Verbum, fecerit plebis causa, ut assensu faverent. [2.] II. Quod post primam hanc periodum, relictis angelis circumvagatus sit, et inquisiverit, ubi illi, qui ab antiquis temporibus Praedestinationem crediderunt; et dictum est illi, quod sint remoti ab hinc, et inclusi et superinducti, et quod ad illos non pateat ingressus nisi a parte postica sub terra; sed quod usque discipuli Godoschalki adhuc libere circumeant, et quandoque congregentur in loco, qui vocatur lingua spirituali Pyris: et quia illorum consortium cupivit, deductus est ad coetum, ubi aliqui ex illis stabant; et cum inter illos venit, in jucundo sui cordis erat, et cum illis interiorem amicitiam ligavit. [3.] III. At postquam sectatores Godoschalki ad fratres suos in caverna abducti sunt, taeduit illum; quare quaesivit hic et ibi asylum, et tandem receptus est in quadam societate, ubi mere simplices, et inter illos etiam religiosi erant; et cum animadvertit, quod nequicquam scirent, nec capere possent de praedestinatione, contulit se in unum angulum istius societatis, et ibi delituit per multum tempus, nec aperuit os de aliqua re ecclesiae; hoc provisum est, ut recederet ab errore suo de praedestinatione, ac ut implerentur catervae illorum, qui post Dordrechtanam Synodum detestabili isti haeresi adhaeserunt, qui omnes successive in cavernam ad consocios relegati sunt. [4.] IV. Demum cum ab hodiernis Praedestinatianis quaesitum est, ubi Calvinus, et post indagationem inventus est in extremis alicujus societatis, quae ex mere simplicibus constabat; quare inde evocatus est, et deductus ad quendam praetorem, qui simili "[1]faece inescatus erat; hic ideo accepit illum in suam domum, et custodivit, et hoc usque dum Novum Caelum a Domino coeptum est instaurari; et tunc quia praetor custos ejus una cum sua turba ejectus est, Calvinus se contulit in quandam domum meretriciam, et ibi moratus per aliquod tempus. [5.] V. Et quia tunc fruitus est libertate circumvagandi, et quoque proprius ad commorationem ubi eram, accedendi, datum est loqui cum illo, et primum de Novo Caelo, quod hodie conditur ab illis, qui Dominum solum pro Deo caeli et terrae agnoscunt, secundum verba Ipsius apud Matthaeum (xxviii. 18); et quod hi credant,
Quod Ipse et Pater unum sint (Joh. x. 30);
Et quod Ipse sit in Patre et Pater in Ipso; et quod qui videt et cognoscit Ipsum, videat et cognoscat Patrem (Joh. xiv. 6-11):
et quod sic unus Deus sit in ecclesia sicut in caelo. [6.] Ad quae a me dicta primum, sicut soluit, obmutescebat; sed post semissem horae solvit silentium, et dixit, "Fuitne Christus homo, filius Mariae nuptae Josepho? Quomodo potest homo adorari ut Deus?" Et dixi, "Estne Jesus Christus Redemptor et Salvator noster, Deus et Homo?" Ad quod respondit, "Est Deus et Homo, attamen Divinitas non est ejus sed est Patris." Et quaesivi, "Ubinam tunc est Christus?" Dixit, "Est in infimis caeli," quod confirmavit per humiliationem ejus coram Patre, et quod passus sit Se crucifigi. His adjecit dicteria in cultum Ipsius, quae tunc in memoriam ejus e mundo irrupserunt, quae in summa erant, quod cultus ejus non aliud sit, quam idololatria, et voluit adjicere infanda de illo cultu; verum angeli, qui apud me erant, compresserunt labia ejus. [7.] Ego vero ex zelo convertendi illum, dixi, quod Dominus Salvator noster non modo sit Deus et Homo, sed etiam quod in Ipso Deus sit Homo et Homo Deus; et hoc confirmavi ex Paulo,
Quod in Ipso omnis plenitudo Divinitatis habitet corporaliter (Coloss. ii.9):
et ex Johanne,
Quod sit verus Deus et vita aeterna (1 Epist. v. 20, 21 [B.A. 20]).
tum ex his Ipsius Domini verbis,
Quod voluntas Patris sit, ut omnis qui credit in Filium, habeat vitam aeternam, et quod qui non credit, non visurus sit vitam, sed ira Dei super illo maneat (Joh. iii. 36; vi. 40);
ac insuper, quod Fides symbolica quae Athanasiana vocatur, dictet, quod in Christo Deus et Homo non sint duo, sed unum, et quod sint in una Persona, sicut anima et corpus in homine. [8.] His auditis respondit, "Quid omnia illa, quae protulisti ex Verbo, nisi inania? Estne Verbum liber omnium haeresium, et sic est sicut index venti super tectis et navibus, qui huc illuc circumrotatur secundum flatum Est sola Praedestinatio, quae concludit omnia religionis; est haec omnium religionis habitaculum et tentorium conventus; et fides, per quam fit justificatio et salvatio, est ibi adytum et sanctuarium. Num est ulli homini liberum arbitrium in spiritualibus? suntne omnia salutis gratuita? Quare argumenta contra haec, et sic contra praedestinationem, non aliter audio et percipio quam sicut ructus ex ventre, et sicut borborygmos; et quia ita est, cogitavi mecum, quod templum ubi docetur de alia re, et ex Verbo, ac coetus congregatus tunc, sit tanquam bestiarium, in quo sunt oves et lupi simul; sed hi capistrati per leges justitiae civiles ne irruant in oves (per oves intelligo praedestinatos); et quod praedicationes oratoriae ibi tunc, non sint nisi singultus ex pectore. Sed dabo meam confessionem, quae haec est: Est Deus, et ille omnipotens; et non est salus aliis, quam illis qui a Deo Patre electi et praedestinati sunt; et quisque alius adscriptus est suae sorti, hoc est, suo fato." [9.] His auditis in excandescentia regessi, "Loqueris nefanda; abi male spiritus. Scisne quia in mundo spirituali es, quod sit caelum et quod sit infernum, et quod praedestinatio involvat quod aliqui adscripti sint caelo, et aliqui inferno? Num sic aliam ideam de Deo poteris tibi formare, quam sicut de tyranno, qui clientes in urbem admittit, et reliquos ejicit in carnificinam? Quare pudeat te." [10.] Postea praelegi coram illo, quae in libro Evangelicorum dogmatico, Formula Concordiae appellato, de erronea Doctrina Calvinistarum, de cultu Domini, et de praedestinatione, scripta sunt: de Cultu Domini, haec:
"Quod damnabilis idololatria sit, si fiducia et fides cordis in Christum non solum secundum Divinam, sed etiam secundum Humanam Ipsius Naturam collocetur, et honor adorationis ad utramque dirigatur."
Et de Praedestinatione, haec:
"Christum non pro omnibus hominibus, sed pro solis electis mortuum esse. Deum potissimam partem hominum ad damnationem aeternam creasse, et nolle ut potissima pars convertatur et vivat. Electos et regenitos non posse fidem et Spiritum Sanctum amittere, quamvis omnis generis grandia peccata et flagitia committant. Eos vero, qui electi non sunt, necessario damnari, nec posse pervenire ad salutem, etiamsi millies baptizarentur, et cottidie ad Eucharistiam accederent; praeterea vitam tam sancte atque inculpate ducerent, quantum unquam fieri potest" (p. 837, 838, editionis Lipsiens.: anno 1756).
Post praelectionem, quaesivi illum, num illa quae in libro isto scripta sunt, sint ex ipsius doctrina, vel non, et respondit, quod ex sua, sed quod non reminiscatur num ipsa illa verba ex suo calamo, tametsi ex suo ore, profluxerint. [11.] His auditis recesserunt ab illo omnes servi Domini, et ille propere se contulit in viam tendentem ad speluncam, ubi sunt, qui praedestinationis execrabile dogma apud se confirmaverunt. Cum quibusdam ex incarceratis in spelunca illa postea locutus sum, et quaesivi sortem illorum: et dixerunt, quod sint adacti laborare propter victum, et quod omnes inter se inimici sint, et quod quisque quaerat causam malum faciendi alteri, et quod etiam faciant, dum aliquam levem deprehendunt, et quod hoc sit jucundum vitae illorum. (Praeterea de Praedestinatione et Praedestinatianis videantur quae supra n. 485-488, scripta sunt.)
@1 faece pro “faeci”
原典講読『真のキリスト教』798(直訳[3]まで)
(2) 直訳
798. De Calvino sequentia haec audivi, I. Quod cum primum in mundum spiritualem alluit, non crediderit aliter quam quod adhuc in mundo, ubi natus, esset; カルヴァンについてこれらの次のものを私は聞いた、(1) 最初、霊界に着いたとき、異なって信じなかったこと、依然として世の中にいたこと以外に、そこに生まれた。
et tametsi ab angelis illi in primordio associatis audivit, quod nunc in eorum mundo esset, et non in suo priori, dixit, "Idem mihi corpus est, eaedem manus, et similes sensus." またそれでも彼に初めのころ仲間となった天使たちから聞いた、今や。彼らの世界の中にいたこと、また自分の前の〔世界〕でなく、言った、「私に同じ身体がある、同じ手が、また同じ感覚が」。
Sed instruebant illum angeli, quod nunc in corpore substantiali esset, et quod prius non modo in eodem, sed etiam in materiali, quod circum induit substantiale; しかし、天使たちは彼を教えた、今や、実体的な身体の中にいたこと、また前のものは同じものの中だけでなく、しかし、物質的な者の中にもまた、それを実体的なもののまわりに着た。
et quod materiale corpus rejectum sit, permanente substantiali, ex quo homo est homo. また物質的な身体は捨てられたこと、実体的なものが残って、それ(実体的なもの)から人間は人間である。
Hoc primum intellexit, sed post diem rediit in priorem fidem, quod adhuc esset in mundo ubi natus. このことを最初は理解した、しかし、(一)日の後、前の信仰(信念)の中に戻った、依然としてそこに生まれた世の中にいたこと。
Causa erat, quia sensualis homo fuit, nihil credens, nisi quod ex objectis sensuum corporis hauriret; 理由があった、感覚的な人であった、何も信じていない、身体の感覚の対象から吸収したものでないなら。
inde factum est, quod omnia fidei suae dogmata ex propria intelligentia concluserit, et non ex Verbo; ここからつくられた、自分の信仰のすべての教義がプロプリウムの知性から、結論した、また、みことばからでない。
quod citaverit Verbum, fecerit plebis causa, ut assensu faverent. みことばを引用したことは、庶民の理由から行なった、同意で好意を持つために。
[2.] II. Quod post primam hanc periodum, relictis angelis circumvagatus sit, et inquisiverit, ubi illi, qui ab antiquis temporibus Praedestinationem crediderunt; [2] (2) この最初の期間の後、天使たちに置き去りにされて、(あたりを)歩きまわった、また探した、どこにそれらの者が、その者は昔の時から予定(説)を信じていた。
et dictum est illi, quod sint remoti ab hinc, et inclusi et superinducti, et quod ad illos non pateat ingressus nisi a parte postica sub terra; また、彼に言われた、ここかしこから遠ざけられたこと、また閉じ込められ、またかぶせられている、また彼らへ開かれていない、入ること、地の下の後ろの部分(側)からでないなら。
sed quod usque discipuli Godoschalki adhuc libere circumeant, et quandoque congregentur in loco, qui vocatur lingua spirituali Pyris: しかし、それでもゴットシャルクの弟子たちは依然として自由にあちこち歩き回っている、また、時々、場所の中に集められる、それは霊的な言語でピリスと呼ばれる。
et quia illorum consortium cupivit, deductus est ad coetum, ubi aliqui ex illis stabant; また彼らの交わりを欲したので、集会へ導かれた、そこに彼らからのある者が立っていた。
et cum inter illos venit, in jucundo sui cordis erat, et cum illis interiorem amicitiam ligavit. また、彼らの間にやって来るとき、自分の心の快さの中にいた、また彼らと内的な友情で結ばれた。
[3.] III. At postquam sectatores Godoschalki ad fratres suos in caverna abducti sunt, taeduit illum; [3] (3) しかし、ゴットシャルクの追随者たちが地下室(洞窟)の中の自分の仲間へ引き寄せられた後、彼はそれ(男性)☆を飽きた(退屈した)。
☆ それが何を指すのか、さかのぼって見ていたら(女性、中性はありましたが)、coetus(集会)が男性名詞でした。これです。
quare quaesivit hic et ibi asylum, et tandem receptus est in quadam societate, ubi mere simplices, et inter illos etiam religiosi erant; それゆえ、ここにまたそこに避難所を探した、また最後にある社会の中に受け入れられた、そこに単なる単純な(無学な)者、また彼らの間に宗教的な者もまたいた。
et cum animadvertit, quod nequicquam scirent, nec capere possent de praedestinatione, contulit se in unum angulum istius societatis, et ibi delituit per multum tempus, nec aperuit os de aliqua re ecclesiae; また、気づいたとき、少しも知らないこと、予定について把握する(理解する)こともできない、その社会の一つの隅に行った(se confer)、またそこに多くの時間の間、隠れていた、教会の何らかの事柄についても口を開かなかった。
hoc provisum est, ut recederet ab errore suo de praedestinatione, ac ut implerentur catervae illorum, qui post Dordrechtanam Synodum detestabili isti haeresi adhaeserunt, qui omnes successive in cavernam ad consocios relegati sunt. このことが備えられた、予定についての自分の間違いから去るために、そして彼らの群れで満たされるように、その者はドルドレヒト(ドルト)会議の後、その異端に結び付いた、その者はしたいに地下室(洞窟)の中に仲間へ追放される。