☆ 初版にこの「コロニス」の語はありません、私としては「つけ足しの記事」と思えるので「追加」と訳しておきます。(発行予定の「下巻」では、また目次ではそうします、下記)
(1) 原文
792. De Mundo Spirituali actum est in singulari opere De Caelo et Inferno, in quo descripta sunt plura istius mundi; et quia omnis homo post mortem in illum mundum venit, descriptus etiam est status hominum ibi. Quis non novit, aut nosse potest, quod homo post mortem vivat, quia natus est homo, creatus imago Dei, et quia Dominus in Verbo suo id docet? Sed qualis vita ei futura est, hactenus ignotum fuit. Creditum est, quod tunc esset anima, de qua non aliam ideam foverunt, quam sicut de aethere aut here, ita quod sit pneuma, quale homo ex ore exspirat dum moritur, in quo tamen vitale ejus residet, sed quod sit absque visu qualis est oculi, absque auditu qualis est auris, et absque loquela qualis est oris; cum tamen homo post mortem aeque est homo, et talis homo ut non sciat aliter, quam quod adhuc sit in priori mundo; videt, audit, loquitur, sicut in priori mundo; ambulat, currit, sedet, sicut in priore mundo; cubat, dormit, et evigilat sicut in priori mundo; edit et bibit sicut in priori mundo; delicio conjungiali fruitur sicut in priori mundo; verbo, est homo quoad omnia et singula. Ex quibus patet, quod mors non sit exstinctio, sed continuatio vitae, et quod sit modo transitus.
(2) 直訳
792. De Mundo Spirituali actum est in singulari opere De Caelo et Inferno, in quo descripta sunt plura istius mundi; 霊界について、特別に著作『天界と地獄について』の中に扱われている、その中にその世界の多くのものが述べられている。
et quia omnis homo post mortem in illum mundum venit, descriptus etiam est status hominum ibi. また、すべての人間は、死後、その世界の中にやって来るので、そこにもまた彼の状態が述べられている。
Quis non novit, aut nosse potest, quod homo post mortem vivat, quia natus est homo, creatus imago Dei, et quia Dominus in Verbo suo id docet? だれが知らないか? または知ることができる、人間が死後に生きること、人間〔として〕生まれ、神の像に創造されているので、また主は自分のみことばの中でそのことを教えているので。
Sed qualis vita ei futura est, hactenus ignotum fuit. しかし、どんな将来のいのち(生活)が彼にあるか、今まで知られていなかった。
Creditum est, quod tunc esset anima, de qua non aliam ideam foverunt, quam sicut de aethere aut here, ita quod sit pneuma, quale homo ex ore exspirat dum moritur, in quo tamen vitale ejus residet, sed quod sit absque visu qualis est oculi, absque auditu qualis est auris, et absque loquela qualis est oris; 信じられている、その時、霊魂であること、それ〔霊魂〕について他の観念を受け入れない、空気またはエーテルについてのような〔もの〕以外に、そのようなそれはプネウマ(そよぎ、息)である、人間が死ぬ時に口から出すような、その中にそれでもをれでも彼の生命力が住んでいる、しかし、目のものであるような視覚なしに、耳のもののような聴覚なしに、また口のもののような話し方なしに。
cum tamen homo post mortem aeque est homo, et talis homo ut non sciat aliter, quam quod adhuc sit in priori mundo; そのとき、それでも、人間は死後も等しく人間である、またこのような人間〔である〕、異なって知らないような、依然として前の世界の中にいること以外に。
videt, audit, loquitur, sicut in priori mundo; 見る、聞く、話す、前の世界の中のように。
ambulat, currit, sedet, sicut in priore mundo; 歩く、走る、座る、前の世界の中のように。
cubat, dormit, et evigilat sicut in priori mundo; 横になる、眠る、また目覚める、前の世界の中のように。
edit et bibit sicut in priori mundo; 食べる、また飲む、前の世界の中のように。
delicio conjungiali fruitur sicut in priori mundo; 結婚の楽しさを享受する、前の世界の中のように。
verbo, est homo quoad omnia et singula. 一言でいえば、すべてと個々のものに関して人間である。
Ex quibus patet, quod mors non sit exstinctio, sed continuatio vitae, et quod sit modo transitus. これらから明らかである、死は消滅ではないこと、しかし、いのち(生活)の連続〔である〕、また単に通過(移行)であること。
(3) 訳文
792. 霊界について、特に著作『天界と地獄について』の中に扱われていて、その中にその世界の多くのものが述べられている。また、すべての人間は、死後、その世界の中にやって来るので、そこにもまた彼の状態が述べられている。
Quis non novit, aut nosse potest, quod homo post mortem vivat, quia natus est homo, creatus imago Dei, et quia Dominus in Verbo suo id docet? 人間〔として〕生まれ、神の像に創造されているので、また主は自分のみことばの中でそのことを教えているので、人間が死後に生きることを、だれが知らないか、または知ることができないか? しかし、どんな将来のいのち(生活)が彼にあるか、今まで知られていなかった。
その時、霊魂であることが信じられている、それ〔霊魂〕について他の観念を受け入れない、空気またはエーテルについてのような、人間が死ぬ時に口から出すような、そのようなそれはプネウマ(そよぎ、息)である〔もの〕以外に、その中にそれでも、目のものであるような視覚なしに、耳のもののような聴覚なしに、また口のもののような話し方なしに彼の生命力が住んでいる。そのとき、それでも、人間は死後も等しく人間であり、依然として前の世界の中にいること以外に、またこのような人間〔である〕こと以外に異なって知らないような。前の世界の中のように、見る、聞く、話す。前の世界の中のように歩く、走る、座る。前の世界の中のように、横になる、眠る、また目覚める。前の世界の中のように、食べる、また飲む。前の世界の中のように、結婚の楽しさを享受する。一言でいえば、すべてと個々のものに関して人間である。
これらから、死は消滅ではないこと、しかし、いのち(生活)の連続〔であり〕、また単に通過(移行)であることが明らかである。
(1) 原文
793. Quod homo sit aeque homo post mortem, tametsi tunc coram oculis materialis corporis non apparet, constare potest ex Angelis visis Abrahamo, Hagari, Guideoni, Danieli, et quibusdam prophetis, ex angelis visis in sepulcro Domini, et postea multoties Johanni, de quibus in Apocalypsi; cumprimis ex Ipso Domino, qui quod esset Homo, ostendit per tactum et per esum, et tamen coram oculis illorum inconspicuus factus est: quis potest ita delirare, ut non agnoscat, quin, tametsi inconspicuus, aeque Homo fuerit. Quod viderint Ipsum, erat causa, quia tunc aperti sunt oculi spiritus illorum; et cum hi aperiuntur apparent illa quae in mundo spirituali sunt, aeque clare quemadmodum illa quae in mundo naturali. Differentia inter hominem in mundo naturali, et hominem in mundo spirituali est, quod hic homo corpore substantiali indutus sit, ille autem corpore materiali, in quo intus est corpus ejus substantiale, et homo substantialis videt hominem substantialem aeque clare ut homo materialis videt hominem materialem: sed non potest homo substantialis videre hominem materialem, nec homo materialis hominem substantialem, propter differentiam inter materiale et substanale, quae qualis est, describi potest, sed non paucis.
(2) 直訳
793. Quod homo sit aeque homo post mortem, tametsi tunc coram oculis materialis corporis non apparet, constare potest ex Angelis visis Abrahamo, Hagari, Guideoni, Danieli, et quibusdam prophetis, ex angelis visis in sepulcro Domini, et postea multoties Johanni, de quibus in Apocalypsi; 人間が死後、等しく人間であること、それでもその時、身体の物質的な目の前に見られない、アブラハム、ギデオン、ダニエル、またある預言者たちに見られた天使たちから、また主の墓の中で見られた天使たちから、そしてその後、多くの機会に、「黙示録」の中でヨハネに明らかにすることができる。
cumprimis ex Ipso Domino, qui quod esset Homo, ostendit per tactum et per esum, et tamen coram oculis illorum inconspicuus factus est: 特に、主ご自身から、その方は人間であることを、触覚(触れること)によって、また食べることによって示した、またそれでも、彼ら〔弟子たち〕の目の前で目に見えないようにした。
quis potest ita delirare, ut non agnoscat, quin, tametsi inconspicuus, aeque Homo fuerit. だれがそのように気が狂うことができるか、認めないように、そのようにでなく、それでも目に見えない、等しく「人間」であった。
Quod viderint Ipsum, erat causa, quia tunc aperti sunt oculi spiritus illorum; 彼らがその方を見たことは、理由があった、その時、彼らの霊の眼が開かれていたからであった。
et cum hi aperiuntur apparent illa quae in mundo spirituali sunt, aeque clare quemadmodum illa quae in mundo naturali. またこれらが開かれていたとき、それらが見られる、それらは霊界の中にあるもの、それらのようようなものを等しくはっきりと、それらは自然界の中にあるもの。
Differentia inter hominem in mundo naturali, et hominem in mundo spirituali est, quod hic homo corpore substantiali indutus sit, ille autem corpore materiali, in quo intus est corpus ejus substantiale, et homo substantialis videt hominem substantialem aeque clare ut homo materialis videt hominem materialem: 自然界の中の人間と霊界の中の人間の間の相違は、~である、後者の人間は実体的な身体を着ていること、けれども、前者は物質的な身体を〔着ている〕、その中にその身体の内部に実体的なものがある、また実体的な人は物質的な人を見る、物質的な人が物質的な人〔を見る〕ようにと等しくはっきりと。
sed non potest homo substantialis videre hominem materialem, nec homo materialis hominem substantialem, propter differentiam inter materiale et substanale, quae qualis est, describi potest, sed non paucis. しかし、実体的な人は物質的な人を見ることができない、物質的な人も実体的な人を〔見ることができ〕ない、物質的なものと実体的なものの間の相違のために、それがどんなものか、述べられることができる、しかし、簡単に(手短に)ではない。
(3) 訳文
793. 人間が死後、等しく人間であり、それでもその時、身体の物質的な目の前に見られないことは、アブラハム、ギデオン、ダニエル、またある預言者たちに見られた天使たちから、また主の墓の中で見られた天使たち、そしてその後、多くの機会に、「黙示録」の中でヨハネに〔見られたこと〕から、明らかにすることができる。特に、主ご自身から、その方は人間であることを、触覚(触れること)によって、また食べることによって示した、またそれでも、彼ら〔弟子たち〕の目の前で目に見えないようにした。認めないようにだれがそのように気が狂うことができるのか、そのように、目に見えないくて、等しく「人間」であった。
彼らがその方を見た理由は、その時、彼らの霊の眼が開かれていたからであった。またこれらが開かれていたとき、霊界の中にあるものが見られる、それらを自然界の中にあるものと等しくはっきりと。
自然界の中の人間と霊界の中の人間の間の相違は、後者の人間は実体的な身体を着ていること、けれども、前者は物質的な身体を〔着ている〕である、その中にその身体の内部に実体的なものがあり、また、物質的な人が物質的な人〔を見る〕ようにと等しくはっきりと実体的な人は物質的な人を見る。しかし、実体的な人は物質的な人を見ることができない、物質的な人も実体的な人を〔見ることができ〕ない、物質的なものと実体的なものの間の相違のために、それがどんなものか、述べられることができる、しかし、簡単に(手短に)ではない。
◎お知らせ:『真のキリスト教』も最終の記事となりました。これも2月中旬までに終えるでしょう(その後は『結婚愛』の予定です)
本書の下巻(第7章からこの「追加」それと「メモラビリアの索引」)の出版に向け、現在取り組み中です。仕事量は半分を超えており、来たる4月中には完成し、刊行できそうです。5月5日にはその「出版祝賀会」を行なう予定です(これはSPSCの第二回交流会を兼ねます)。関係者にはいずれご案内いたします(これにはアジア地区の新教会の聖職者たち(20名ほど)も参加してくださいます)。
カテゴリー: 原典講読『真のキリスト教』追加
原典講読『真のキリスト教』794,795
(1) 原文
794. Ex visis per tot annos, possum sequentia referre: quod in mundo spirituali sint aeque terrae sicut in mundo naturali, quodque sint planities et valles, tum montes et colles, et quoque fontes et fluvii; quod sint paradisi, horti, luci et silvae; quod sint urbes, et inibi palatia et domus; tum quod sint scripturae et libri; quodque sint functiones et negotiationes; et quod sint aurum, argentum et lapides pretiosi; verbo, quod sint omnia et singula, quaecunque in mundo naturali, sed illa in caelo immensum perfectiora. Sed differentia est, quod omnia quae in mundo spirituali spectantur, sint momento creata a Domino, sicut domus, paradisi, cibi, et reliqua, et quod creentur ad correspondentiam cum interioribus angelorum et spirituum, quae sunt affectiones et inde cogitationes illorum; at quod omnia quae in mundo naturali spectantur, ex semine existant et crescant.
(2) 直訳
794. Ex visis per tot annos, possum sequentia referre: このように多くの年の間に見られたことから、私は続くものを述べることができる。
quod in mundo spirituali sint aeque terrae sicut in mundo naturali, quodque sint planities et valles, tum montes et colles, et quoque fontes et fluvii; 霊界の中に自然界の中にのように等しく地があること、そして平野と谷がある、なおまた、山と丘、そしてまた泉と川。
quod sint paradisi, horti, luci et silvae; 楽園、庭園、木立と森があること。
quod sint urbes, et inibi palatia et domus; 都があること、またその中に宮殿と家。
tum quod sint scripturae et libri; なおまた、書かれたもの(文書)と本があること。
quodque sint functiones et negotiationes; そして任務(役目)と取引(商売)があること。
et quod sint aurum, argentum et lapides pretiosi; また、金、銀と貴重な石(宝石)があること。
verbo, quod sint omnia et singula, quaecunque in mundo naturali, sed illa in caelo immensum perfectiora. 一言でいえば、すべてと個々のものがあること、どんなものでも自然界の中の、しかし、それらは天界の中で無限にさらに完全〔である〕。
Sed differentia est, quod omnia quae in mundo spirituali spectantur, sint momento creata a Domino, sicut domus, paradisi, cibi, et reliqua, et quod creentur ad correspondentiam cum interioribus angelorum et spirituum, quae sunt affectiones et inde cogitationes illorum; しかし、相違がある、すべてのものは、それらは霊界の中に見られる、主により瞬間に創造されたこと、例えば、家、楽園、食べ物、また他のもの、また対応するものへ創造されている、天使と霊たちの内的なものと、それらは彼らの情愛とここからの思考である。
at quod omnia quae in mundo naturali spectantur, ex semine existant et crescant. しかし、すべてのものは、それらは自然界の中に見られる、種から存在するようになる、また増える。
(3) 訳文
794. このように多くの年の間に見られたことから、私は続くものを述べることができる。霊界の中に自然界の中にのように等しく地があり、そして平野と谷、なおまた、山と丘、そしてまた泉と川があること。楽園、庭園、木立と森があること。都が、またその中に宮殿と家あること。なおまた、書かれたもの(文書)と本があること。そして任務(役目)と取引(商売)があること。また、金、銀と貴重な石(宝石)があること。一言でいえば、どんなものでも自然界の中のすべてと個々のものがあること、しかし、それらは天界の中で無限にさらに完全〔である〕。
しかし、相違がある、霊界の中に見られるすべてのものは、主により瞬間に創造されたこと、例えば、家、楽園、食べ物、また他のものは、天使と霊たちの内的なものに対応するものへ創造されている、それらは彼らの情愛とここからの思考である。しかし、自然界の中に見られるすべてのものは、種から存在するようになり、増える。
(1) 原文
795. Quoniam ita est, et indies ibi locutus sum cum gentibus et populis hujus mundi, ita non solum cum illis qui in Europa sunt, sed etiam cum illis qui in Asia et in Africa, ita cum illis, qui ex varia religione sunt, Coronidis loco ad hoc opus adjiciam brevem descriptionem de statu quorundam ex illis. Tenendum est, quod cujusvis tam gentis et populi in communi, quam singulorum in particulari, status in mundo spirituali sit secundum agnitionem Dei et cultum Ipsius; et quod omnes qui corde agnoscunt Deum, et post hoc tempus qui agnoscunt Dominum Jesum Christum Deum Redemptorem et Salvatorem, in caelo sint: et quod qui Ipsum non agnoscunt, sub caelo sint, et ibi instruantur; et quod qui recipient, in caelum eleventur; et quod qui non recipiunt, in infernum dejiciantur: inter hos etiam illi veniunt, qui sicut Sociniani solum Deum Patrem adiverunt, et qui sicut Ariani Divinitatem Humani Domini negaverunt; nam dixit Dominus,
"Ego sum Via, Veritas et vita; nemo venit ad Patrem nisi per Me:"
et ad Philippum, qui voluit videre Patrem, quod
"Qui Me videt et cognoscit, videat et cognoscat Patrem" (Joh. xiv. 6, seq.).
(2) 直訳
795. Quoniam ita est, et indies ibi locutus sum cum gentibus et populis hujus mundi, ita non solum cum illis qui in Europa sunt, sed etiam cum illis qui in Asia et in Africa, ita cum illis, qui ex varia religione sunt, Coronidis loco ad hoc opus adjiciam brevem descriptionem de statu quorundam ex illis. そのようであるので、また、日々、そこに、私はこの世界の国民と人民と話した、そのように彼らとだけでなく、その者はヨーロッパにいる、しかし彼らともまた、その者はアジアの中に、またアフリカの中に、そのように彼らと、その者はいろいろな宗教からである、この著作のコロニス☆の場所に(代わりに)、私は彼らからのある者の状態について簡単に描く。
☆ 「コロニス」は「章末の飾りカット(絵)」です、ここから「締め括り」「結び」の意味ともなります。ここからは、この部分の名称を「コロニス」とするのが適当でしょうが、最初に述べたように、「締め括り」「結び」の意味とは異なるので、この箇所の名称は「追加」がよいと思います。
Tenendum est, quod cujusvis tam gentis et populi in communi, quam singulorum in particulari, status in mundo spirituali sit secundum agnitionem Dei et cultum Ipsius; 〔心に〕保たなければならない、それぞれの者は、全般的に国(国民)と人民(民)も、個別的に個々の〔者〕も、霊界の中の状態は、神を認めることとその方の礼拝にしたがっていること。
et quod omnes qui corde agnoscunt Deum, et post hoc tempus qui agnoscunt Dominum Jesum Christum Deum Redemptorem et Salvatorem, in caelo sint: また、すべての者は、その者は心で神を認める、またこの時の後、その者は主イエス・キリストをあがない主と救い主の神と認める、天界の中にいること。
et quod qui Ipsum non agnoscunt, sub caelo sint, et ibi instruantur; またその方を認めない者は、天界の下にいること、またそこで教えられる。
et quod qui recipient, in caelum eleventur; また、受け入れる者は、天界の中に上げられること。
et quod qui non recipiunt, in infernum dejiciantur: また、受け入れない者は、地獄の中に投げ込まれること――
inter hos etiam illi veniunt, qui sicut Sociniani solum Deum Patrem adiverunt, et qui sicut Ariani Divinitatem Humani Domini negaverunt; これらの者の間に、彼らもまたやって来る、ソッツィイーニ教徒のように「父なる神」だけに近づいた者、またアリウス主義の信奉者のように主の神的人間性を否定した者。
nam dixit Dominus, なぜなら、主は言ったから、
"Ego sum Via, Veritas et vita; 「わたしは道である、〝真理〟またいのち。
nemo venit ad Patrem nisi per Me:" だれもわたしを通してでないなら、父へやって来ない」。
et ad Philippum, qui voluit videre Patrem, quod またピリポに、その者は「父」を見ることを欲した、~のことを、
"Qui Me videt et cognoscit, videat et cognoscat Patrem" (Joh. xiv. 6, seq.). 「わたしを見る、また認める☆者は、父を見る、また認める☆」(ヨハネ14:6以降)。
☆ 「また認める(知る)」(二箇所)はギリシア原文にありません(なぜ付け加えたのでしょうか、私はあまりよいこととは思いません)。
(3) 訳文
795. そのようであるので、そこで日々、私はこの世界の国民と人民と話した、そのようにヨーロッパにいる者とだけでなく、しかしアジアの中に、またアフリカの中にいる者と、そのようにいろいろな宗教からの者と。この著作のコロニス(締め括り)☆1の代わりに、私は彼らからのある者の状態について簡単に描く。
〔心に〕保たなければならない、全般的に国(国民)と人民(民)も、個別的に個々の〔者〕も、霊界の中のそれぞれの者の状態は、神を認めることとその方の礼拝にしたがっていること〔である〕。また、心で神を認め、またこの時の後、主イエス・キリストをあがない主と救い主の神と認めるすべての者は、天界の中にいること。また、その方を認めない者は、天界の下にいる、またそこで教えられること。また、受け入れる者は、天界の中に上げられること。また、受け入れない者は、地獄の中に投げ込まれること――これらの者の間に、ソッツィイーニ教徒のように「父なる神」だけに近づいた者、またアリウス主義の信奉者のように主の神的人間性を否定した者もやって来る。なぜなら、主は言われたから、
「わたしは道、〝真理〟、いのちである。だれもわたしを通してでないなら、父へやって来ない」。
また、「父」を見ることを欲したピリポに言われた、
「わたしを見る、また認める☆者は、父を見る、また認める☆2」(ヨハネ14:6以降)。
☆1 「コロニス」は「章末の飾りカット(絵)」です、ここから「締め括り」「結び」の意味ともなります。ここからは、この部分の名称を「コロニス」とするのが適当でしょうが、内容は「締め括り」「結び」の意味とは異なるので、この箇所の名称は「追加」とします。
☆2 「また認める(知る)」(二箇所)はギリシア原文にありません。
原典講読『真のキリスト教』796(原文と直訳[2]まで)
(1) 原文
796. Cum tribus his antesignanis, qui reformatores Ecclesiae Christianae fuerunt, saepius locutus sum, et inde instructus, qualis fuit status vitae illorum a principio usque ad hodie. Quod Lutherum attinet: A primo tempore, cum in mundum spiritualem alluit, acerrimus propagator et defensor suorum dogmatum fuit, et sicut succrevit multitudo consentiens et favens e terra, increvit ejus zelus pro illis. Ibi data ei fuit domus, qualis ei fuerat in vita corporis, Eislebiae; et ibi in medio erexit solium parum elevatum, in quo consedit; et per apertam portam admisit auscultatores; et hos in ordines disposuit; in proximum sibi adscivit faventiores, et post illos collocavit minus faventes, et tunc in tenore locutus est, et per vices permisit interrogationes, propter finem ut telam sermonis finiti ex aliqua origine iterum exorsurus esset. [2.] Ex communi hoc favore tandem imbuit persuasionem, quae in mundo spirituali talis efficaciae est, ut non ab ullo possit resisti, nec contra id quod dicitur loqui. Verum quia hoc erat species incantationis ab antiquis in usu, ex persuasione illa amplius loqui serio interdictum est, et postea sicut prius ex memoria et simul intellectu docuit. Talis persuasio, quae species incantationis est, scaturit ex amore sui; ex quo tandem talis fit, ut dum quis contradicit, non modo impugnet rem quaestionis, sed etiam ipsam personam. [3.] Hic fuit status vitae ejus usque ad Ultimum Judicium, quod in mundo spirituali anno 1757 factum est; at tunc post annum e domo sua prima in aliam translatus, et simul tunc in alium statum. Et quia hic audivit, quod ego, qui in mundo naturali sum, loquerer cum illis qui in mundo spirituali, inter plures accessit ad me, et post aliquas interrogationes et responsiones, percepit, quod hodie finis prioris ecclesiae sit, et principium Novae, de qua prophetavit Daniel, et Ipse Dominus praedixit apud Evangelistas; et quod Nova haec Ecclesia intelligatur per Novam Hierosolymam in Apocalypsi et per "Evangelium aeternum" quod angelus volans in medio caeli evangelizavit habitantibus super terra (xiv. 6 ibi), valde indignatus est, et objurgavit; verum sicut percepit, quod novum caelum [instauraretur], quod factum est et fit ab illis, qui solum Dominum pro Deo caeli et terrae, secundum Ipsius verba (Matth. xxviii. 18), agnoscunt, et sicut animadvertit coetus cottidie ad se congregatos diminui, objurgatio cessavit, et tunc propius ad me accessit, et coepit familiarius mecum loqui; et postquam convictus est, quod principale dogma de justificatione per solam fidem non ex Verbo sed ex propria intelligentia assumpserit, passus est se instrui de Domino, de charitate, de vera fide, de libero arbitrio, et porro de redemptione, et hoc unice ex Verbo. [4.] Tandem post convictionem incepit favere, et deinde plus et plus semet confirmare in veritatibus, ex quibus Nova Ecclesia constabilitur; hoc tempore apud me erat cottidie, et tunc quoties recollegit veritates illas, incepit ad priora sua dogmata sicut ad talia quae e diametro contra Verbum sunt, ridere: et audivi illum dicentem, "Ne miremini quod ego arripuerim fidem solam justificantem, et excluserim charitatem a spirituali sua essentia, et quoque omne liberum arbitrium in spiritualibus hominibus ademerim, praeter plura quae a sola fide semel accepta, sicut unci a catena, pendent, quoniam finis meus fuit divelli a Romano-Catholicis, quem finem non aliter potui assequi et obtinere: quapropter non miror quod ego aberraverim, sed miror quod unus delirans tot deliros potuerit producere;" et inspexit a latere aliquos scriptores dogmaticos suo tempore fama celebres, suae doctrinae fideles sectatores, quod non viderint oppositiones in Scriptura Sacra, quae tamen exstantes sunt. [5.] Dictum est mihi ab angelis exploratoribus, quod praesul ille prae multis aliis, qui se in justificatione per solam fidem confirmaverunt, in statu conversionis sit, quoniam in pueritia sua, antequam ingressus est reformationem facere, imbuerit dogma de praeeminentia charitatis: quapropter etiam tam in scriptis quam in sermonibus suis tam egregie de charitate docuit; ex quibus profluit, quod fides justificationis apud illum implantata fuerit in externo naturali ejus homine, non autem radicata in interno spirituali homine. Aliter vero fit cum illis, qui in pueritia sua se confirmant contra spiritualitatem charitatis; quod etiam ex se fit, dum justificatio per solam fidem per confirmationes stabilitur. Locutus sum cum Principe Saxoniae, cum quo Lutherus in mundo fuerat: ille mihi retulit, quod saepius oblocutus sit, imprimis quod charitatem separaverit e fide, et hanc salvificam et non illam declaraverit, cum tamen Scriptura Sacra non modo illa duo universalia media salutis conjungit, sed etiam Paulus charitatem fidei praefert, dicendo,
Quod sint tria, fides, spes, et charitas, et quod harum maxima sit charitas (1 Cor. xiii. 13).
sed quod Lutherus toties responderit, quod non possit aliter propter Romano-Catholicos. Hic princeps est inter felices.
(2) 直訳
796. Cum tribus his antesignanis, qui reformatores Ecclesiae Christianae fuerunt, saepius locutus sum, et inde instructus, qualis fuit status vitae illorum a principio usque ad hodie. これらの三人の指導者が、それらの者はキリスト教会の改革者たちであったとき、しばしば私は話した、またここから教えられた、彼らのいのちの状態がどんなものであたか、最初から今日まで。
Quod Lutherum attinet: ルターについては――
A primo tempore, cum in mundum spiritualem alluit, acerrimus propagator et defensor suorum dogmatum fuit, et sicut succrevit multitudo consentiens et favens e terra, increvit ejus zelus pro illis. 最初の時から、霊界に着いたとき、最も鋭い(熱烈な)宣伝者と擁護者であった、自分の教義の、また地から多数の同意する者と好感を持つ者が増大するほど、それに対する彼の熱意は増えた(incresco)。
Ibi data ei fuit domus, qualis ei fuerat in vita corporis, Eislebiae; そこに、彼に与えられた家があった、彼が身体のいのちの中にいた〔時〕のような、アイスレーベンの。
et ibi in medio erexit solium parum elevatum, in quo consedit; またそこに、真ん中に席が上げられた(設立された)、すこし上げられた、その中に着席した。
et per apertam portam admisit auscultatores; なた開かれた入り口を通って聞く者は入った。
et hos in ordines disposuit; また、これらの者を順に配列した。
in proximum sibi adscivit faventiores, et post illos collocavit minus faventes, et tunc in tenore locutus est, et per vices permisit interrogationes, propter finem ut telam sermonis finiti ex aliqua origine iterum exorsurus esset. 自分自身に最も近い(ところ)に好意を持つ者が座った、また彼の後ろに好意の少ない者が置いた、またその時、話しは進行中であった(=ずっと話し続けた)、また時々、質問を許した、目的のために、話しのこのような結末のために、何らかの起源から同じものが始まる☆。
☆ この部分を別の言い方をすれば、「質問を利用して、別の観点から、またその主題を話した」となるでしょう。
[2.] Ex communi hoc favore tandem imbuit persuasionem, quae in mundo spirituali talis efficaciae est, ut non ab ullo possit resisti, nec contra id quod dicitur loqui. [2] この公衆の(全般的な)好意から最後に〔ルターは〕「確信(信念)」を吸収した、それは霊界の中でこのような効力がある、だれからも抵抗されないような、話すもの、そのことに対して、話すことが〔できないような〕。
Verum quia hoc erat species incantationis ab antiquis in usu, ex persuasione illa amplius loqui serio interdictum est, et postea sicut prius ex memoria et simul intellectu docuit. けれども、これは呪文を唱えること(加持祈祷)の種類〔のもの〕であったので、古代人により、利用の中に、その確信(信念)からさらに話すことは重く禁じられた、またその後、前のように記憶と同時に理解力(知力)から教えた。
Talis persuasio, quae species incantationis est, scaturit ex amore sui; このような確信(信念)は、呪文を唱えること(加持祈祷)の種類〔のもの〕である、自己愛からわき出る。
ex quo tandem talis fit, ut dum quis contradicit, non modo impugnet rem quaestionis, sed etiam ipsam personam. それからは最後にこのようなものになる、だれかが反駁する(否定する)とき、疑問の事柄を攻撃するだけでなく、しかし人物そのものもまた〔攻撃する〕ような。
原典講読『真のキリスト教』796(直訳[3],[4])
[3.] Hic fuit status vitae ejus usque ad Ultimum Judicium, quod in mundo spirituali anno 1757 factum est; [3] これが彼のいのち(生活)の状態であった、最後の審判まで、それは霊界の中で1757年に行なわれた。
at tunc post annum e domo sua prima in aliam translatus, et simul tunc in alium statum. しかし、その時、〔一〕年の後、自分の最初の家から他のものへ移された、また同時に、その時、他の状態の仮名へ。
Et quia hic audivit, quod ego, qui in mundo naturali sum, loquerer cum illis qui in mundo spirituali, inter plures accessit ad me, et post aliquas interrogationes et responsiones, percepit, quod hodie finis prioris ecclesiae sit, et principium Novae, de qua prophetavit Daniel, et Ipse Dominus praedixit apud Evangelistas; また、彼はこのことを聞いたので、私が、自然界の中にいる者である、彼らと話す、その者は霊界の中に〔いる〕、多くの者の間に、私に近づいた、また何らかの質問と答えの後、知覚した、今日が前の教会の終わりであること、また新しいもの〔教会〕の始まり、それについてダニエルが預言した、また主が福音書記者のもとに予告した。
et quod Nova haec Ecclesia intelligatur per Novam Hierosolymam in Apocalypsi et per "Evangelium aeternum" quod angelus volans in medio caeli evangelizavit habitantibus super terra (xiv. 6 ibi), valde indignatus est, et objurgavit; また、この「新しい教会」は「黙示録」の中の「新しいエルサレム」によって意味されること、「永遠の福音」によって、天界の中央を飛んでいる天使が地の上に住んでいる者に福音をもたらしたこと(14:6同書)、強く憤慨した、またののしった。
verum sicut percepit, quod novum caelum [instauraretur], quod factum est et fit ab illis, qui solum Dominum pro Deo caeli et terrae, secundum Ipsius verba (Matth. xxviii. 18), agnoscunt, et sicut animadvertit coetus cottidie ad se congregatos diminui, objurgatio cessavit, et tunc propius ad me accessit, et coepit familiarius mecum loqui; けれども、知覚するほど、新しい天界(が設立された)こと、つくられたこと、また彼らから生じた、その者は天地の神として主だけを、その方のことばにしたがって(マタイ18:18)、認めた、また気づくほど、集団が、毎日、自分の集会へ、少なくなること、やかましい言葉(争い)が終わった、またその時、すぐ近くに私に近づいた、また私と親しく話すことを始めた。
et postquam convictus est, quod principale dogma de justificatione per solam fidem non ex Verbo sed ex propria intelligentia assumpserit, passus est se instrui de Domino, de charitate, de vera fide, de libero arbitrio, et porro de redemptione, et hoc unice ex Verbo. また、確信した後に、信仰のみによる義認についての主要な教義がみことばからでなく、しかし、プロプリウムの知性から採用した(持ち込んだ)こと、自分自身に教えられることを許した)、主について、仁愛について、信仰の真理について、選択の自由について、またさらに、あがないについて、またこのことをひとえにみことばから。
[4.] Tandem post convictionem incepit favere, et deinde plus et plus semet confirmare in veritatibus, ex quibus Nova Ecclesia constabilitur; [4] 最後に、確信の後、好意を持ち始めた、またその後、さらにまたさらに、自分自身を〝真理〟の中に確信すること、それらから「新しい教会」が確立される。
hoc tempore apud me erat cottidie, et tunc quoties recollegit veritates illas, incepit ad priora sua dogmata sicut ad talia quae e diametro contra Verbum sunt, ridere: この時に、私のもとに彼は毎日いた、またその時、それらの〝真理〟を再び集めるたびごとに、以前の自分の教義を(~)始めた、このようなもののように、それらはみことばと正反対に対立している、笑うこと。
et audivi illum dicentem, "Ne miremini quod ego arripuerim fidem solam justificantem, et excluserim charitatem a spirituali sua essentia, et quoque omne liberum arbitrium in spiritualibus hominibus ademerim, praeter plura quae a sola fide semel accepta, sicut unci a catena, pendent, quoniam finis meus fuit divelli a Romano-Catholicis, quem finem non aliter potui assequi et obtinere: また私は彼を聞いた、言っているものを、「あなたがたは驚くな(怪しむな)、私が信仰のみの義認を〔精神的に〕捕えたこと、また仁愛を霊的なもののその本質から締め出した、そしてまた人間の霊的なものの中ですべての選択の自由を取り除いた(adimo)、ほかに多くのもの、それらは信仰のみにより一緒に受け入れられた、鎖からの輪のように、ぶら下がる、私の目的はローマカトリック(教徒)から引き離すことにあったので、その目標を私は異なって遂げる(獲得する)ことができなかった、またなし遂げること。
quapropter non miror quod ego aberraverim, sed miror quod unus delirans tot deliros potuerit producere;" そのために、私は驚かない(いぶからない)、私がはずれたこと、しかし、私は驚く(いぶかる)、一人の狂ったものがこのように多くの狂った者を生みだすことができること」。
et inspexit a latere aliquos scriptores dogmaticos suo tempore fama celebres, suae doctrinae fideles sectatores, quod non viderint oppositiones in Scriptura Sacra, quae tamen exstantes sunt. また、そばに眺めた、教義のある著者を、その時代の評判で、有名な者、その信仰の教えの信奉者を、彼らは聖書の中の対立するものを見なかった、それらは、それでもはっきりとしている。
原典講読『真のキリスト教』796(直訳[5]と訳文)
[5.] Dictum est mihi ab angelis exploratoribus, quod praesul ille prae multis aliis, qui se in justificatione per solam fidem confirmaverunt, in statu conversionis sit, quoniam in pueritia sua, antequam ingressus est reformationem facere, imbuerit dogma de praeeminentia charitatis: [5] 私に調査者の天使から話された、長〔である〕彼は他の多くの者よりも、その者は自分自身を信仰のみによって義認の中に確信した、回心の状態の中にいる、~ので、自分の少年期の中で、改革を行なうことに入る前に、仁愛の卓越についての教義を吸収した。
quapropter etiam tam in scriptis quam in sermonibus suis tam egregie de charitate docuit; そのためにさらにまた、自分の著作(文書)の中にも、説教の中にも、これほどに著しく仁愛について教えた。
ex quibus profluit, quod fides justificationis apud illum implantata fuerit in externo naturali ejus homine, non autem radicata in interno spirituali homine. それらから生じた(流れ出た)、彼のもとの義認の信仰は植え付けられたこと、彼の外なる自然的な人の中に、けれども内なる霊的な人の中に根付いていなかった。
Aliter vero fit cum illis, qui in pueritia sua se confirmant contra spiritualitatem charitatis; けれども、彼らに異なっている、その者は自分の少年期の中で仁愛の霊性に反して確信した。
quod etiam ex se fit, dum justificatio per solam fidem per confirmationes stabilitur. さらにまた自分自身から〔そう〕なっている、信仰のみによって義認を確信によって確かなものにされた時。
Locutus sum cum Principe Saxoniae, cum quo Lutherus in mundo fuerat: 私はザクセン☆1の君主☆2と話した、その者とともにルターは世の中にいた。
☆1 ザクセンは東ドイツ東南部の地方、旧州。
☆2 君主となっていますが、本書の最後に(メモラビリア索引の後)「ドイツの選帝侯の質問」の記事があります。その選帝侯(大公)です。すなわち、ルターの庇護者であったザクセン選帝侯フリードリヒ三世」です。
ille mihi retulit, quod saepius oblocutus sit, imprimis quod charitatem separaverit e fide, et hanc salvificam et non illam declaraverit, cum tamen Scriptura Sacra non modo illa duo universalia media salutis conjungit, sed etiam Paulus charitatem fidei praefert, dicendo, 彼は私に語った(refero)、しばしば逆らったこと、特に、仁愛を信仰から分離したこと、またこれ(後者=信仰)は救うもの、またそれ(前者=仁愛)は〔救わ〕ない、と宣言した、そのときそれでも聖書はその二つの普遍的な救いの手段は結合しているだけでなく、しかし、パウロもまた仁愛を信仰に(与格)優先させた☆、言って、
☆ praeferoは与格を取ります。
Quod sint tria, fides, spes, et charitas, et quod harum maxima sit charitas (1 Cor. xiii. 13). 三つのものがあること、信仰、希望、また仁愛、またこれらの最大のものが仁愛であること(コリントⅠ13:13)。
sed quod Lutherus toties responderit, quod non possit aliter propter Romano-Catholicos. しかし、ルターはこれほど何度も答えた、ローマカトリック教徒のために〔分離と〕異なってできなかったこと。
Hic princeps est inter felices. この君主は幸福な者の間にいる。
(3) 訳文
796. これらの三人の指導者が、それらの者はキリスト教会の改革者たちであったとき、しばしば私は話し、またここから、彼らのいのちの状態が、最初から今日まで、どんなものであたか教えられた。
ルターについては――
霊界に着いたとき、最初の時から、自分の教義の最も熱烈な宣伝者と擁護者であった、また地から多数の同意する者と好感を持つ者が増大するほど、それに対する彼の熱意は増えた。
そこに、彼のいのちが身体の中にあった時のアイスレーベンような家が彼に与えられた。またそこの真ん中にすこし上げられた席が設けられ、その中に着席した。また開かれた入り口を通って聞く者は入った。また、これらの者を順に配列した。最も近い(ところ)に自分に好意を持つ者が座った、また彼らの後ろに好意の少ない者を置いた、またその時、ずっと話し続けたが、時々、質問を許した、話しが何らかの起源から同じものが始まり、その結末となる目的のためである。
[2] この公衆の(全般的な)好意から最後に〔ルターは〕「確信」を吸収した、それは霊界の中で、話すものに対して、だれからも抵抗されないようなできないような効力である。
けれども、これは古代人により利用された呪文を唱えること(加持祈祷)の種類〔のもの〕であったので、その確信からさらに話すことは重く禁じられ、またその後、前のように記憶と同時に理解力(知力)から教えた。
このような確信は、自己愛からわき出る呪文を唱えること(加持祈祷)の種類〔のもの〕である。それからは、最後に、だれかが反駁する(否定する)とき、疑問の事柄を攻撃するだけでなく、しかし人物そのものもまた〔攻撃する〕ようなものになる。
[3] これが霊界の中で1757年に行なわれた最後の審判までの、彼のいのち(生活)の状態であった。しかし、その時、一年の後、自分の最初の家から他のものへ、また同時に、その時、他の状態の中へ移された。
また、彼は、私が、自然界の中にいる者であり、霊界の中に者と話すことを聞いたので、多くの者の間にいて、私に近づいた、また何らかの質問と答えの後、今日が前の教会の終わりであり、新しいもの〔教会〕の始まりであることを知覚した、それについてダニエルが預言した、また主が福音書記者のもとに予告した。また、この「新しい教会」は「黙示録」の中の「新しいエルサレム」によって意味されること、「永遠の福音」によって、天界の中央を飛んでいる天使が地の上に住んでいる者に福音をもたらしたこと(14:6同書)に強く憤慨し、ののしった。けれども、新しい天界(が設立され)、つくられたこと、またその方のことばにしたがって(マタイ18:18)、天地の神として主だけを認めた者から生じたことを知覚するほど、また、集団が、毎日、自分の集会へ、少なくなることに気づくほど、争いが終わり、その時、私のすぐ近くに近づき、私と親しく話すことを始めた。また、信仰
のみによる義認についての主要な教義がみことばからでなく、しかし、プロプリウムの知性から持ち込んだことを確信した後に、主について、仁愛について、信仰の真理について、選択の自由について、またさらに、あがないについて、またこのことをひとえにみことばから自分自身に教えられることを許した。
[4] 最後に、確信の後、好意を持ち始め、またその後、さらにまたさらに、それらから「新しい教会」が確立されるという〝真理〟確信し始めた。この時に、私のもとに彼は毎日いた、またその時、それらの〝真理〟を再び集めるたびごとに、みことばと正反対に対立しているような以前の自分の教義を、笑い始めた。また私は彼が言っているのを聞いた、「あなたがたは、私が信仰のみの義認を捕え、仁愛を霊的なもののその本質から締め出し、そしてまた人間の霊的なものの中ですべての選択の自由を、ほかに信仰のみにより一緒に受け入れられたそれらの鎖からの輪のように、ぶら下がる多くのものを取り除いたことを怪しむな。その目的はローマカトリック(教徒)から引き離すことにあった、その目標を私は異なって遂げ、なし遂げることができなかったからである。そのために、私がはずれたことに驚かない、しかし、私は、一人の狂った者がこのように多くの狂った者を生みだすことができることに驚いている」。また、そばに、その時代に評判となっている教義で有名なある著者を、その信仰の教えの信奉者を眺めた、彼らは聖書の中の対立するものを見なかった、それらは、それでもはっきりとしている。
[5] 私に調査者の天使から話された。主導者である彼は自分自身を信仰のみによって義認の中に確信した他の多くの者よりも、回心の状態の中にいる、改革を行なうことに入る前に、自分の少年期の中で、仁愛の卓越についての教義を吸収したからである。そのためにさらにまた、自分の書いたものの中でも、説教の中でも、これほどに著しく仁愛について教えた。それらから生じた、彼のもとの義認の信仰は、彼の外なる自然的な人の中に植え付けられた、けれども、内なる霊的な人の中に根付いていなかったこと。
けれども、自分の少年期の中で仁愛の霊性に反して確信した者は異なる。さらにまた、信仰のみによって義認を確信によって確かなものにされた時、自分自身から〔そう〕なっている者も。
私はザクセン☆1の君主☆2と話した、ルターは世でその者とともにいた。彼は私に語った、しばしば逆らったこと、特に、仁愛を信仰から分離し、信仰は救うもの、また仁愛は救わないと宣言したこと、そのときそれでも聖書はその二つの普遍的な救いの手段は結合しているだけでなく、しかし、パウロもまた仁愛を信仰に優先させた、言って、
三つのものがあること、信仰、希望、また仁愛、またこれらの最大のものが仁愛であること(コリントⅠ13:13)。
しかし、ルターは、ローマカトリック教徒のために〔分離と〕異なってできなかった、と何度も答えた。
この君主は幸福な者の間にいる。
☆1 ザクセンは東ドイツ東南部の地方、旧州。
☆2 君主となっていますが、本書の最後に(メモラビリア索引の後)「ドイツの選帝侯の質問」の記事があります。その選帝侯(大公)です。すなわち、ルターの庇護者であったザクセン選帝侯フリードリヒ三世」です。