原典講読『神の摂理』 5

 

(1) 原文


5.  (iii). Quod hoc unum sit in quadam imagine in omni creato.Quod Divinus Amor et Divina Sapientia, quae in Domino unum sunt, ac ut unum procedunt ab Ipso, sint in quadam imagine in omni creato, constare potest ex illis quae in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia passim demonstrata sunt, et imprimis ex illis quae ibi n. 47-51, n. [1]55-60, 282-284, 290-295, [2]313-318, 319-326, 349-[3]357; in quibus locis ostensum est, quod Divinum sit in omni creato, quia Deus Creator, qui est Dominus ab aeterno, a Se Ipso produxerat Solem mundi spiritualis, et per illum Solem omnia universi; consequenter quod ille Sol qui a Domino et ubi est Dominus, sit non modo prima substantia, sed etiam unica ex qua omnia; et quia est unica substantia, sequitur quod in omni creato sit illa, sed cum infinita varietate secundum usus. [2.] Nunc quia in Domino est Divinus Amor et Divina Sapientia, et in Sole ab Ipso Divinus ignis et Divinus splendor, et a Sole spiritualis calor et spiritualis lux, et haec duo unum faciunt, sequitur quod hoc unum in quadam imagine in omni creato sit. Inde est, quod omnia, quae in universo sunt, se referant ad bonum et verum, immo ad conjunctionem illorum; seu quod idem est, quod omnia in universo se referant ad amorem et sapientiam, et ad conjunctionem illorum, nam bonum est amoris et verum est sapientiae, amor enim omne suum vocat bonum, et sapientia omne suum vocat verum. Quod horum conjunctio sit in omni creato, videbitur in sequentibus.


@1 55 pro “54” @2 313 pro “316” @3 357 pro “457”


 


(2) 直訳


(iii). Quod hoc unum sit in quadam imagine in omni creato.― (iii.) この個体(一つのもの)☆は、ある映像の中にすべての被造物の中にあること。


2番と4番の最初まで「一つのもの」と訳しましたが4の[2]で解説したように「個体」と訳語を変更します。現在、私も勉強中なので、このようなことはありえます。


Quod Divinus Amor et Divina Sapientia, quae in Domino unum sunt, ac ut unum procedunt ab Ipso, sint in quadam imagine in omni creato, constare potest ex illis quae in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia passim demonstrata sunt, et imprimis ex illis quae ibi n. 47-51, n. [1]55-60, 282-284, 290-295, [2]313-318, 319-326, 349-[3]357; 神的な愛と神的な知恵が、それらは主の中で一つである、そして一つとしてその方から発出する、すべての被造物の中にある種の映像の中にあることは、それらから明らかにすることができる、それらは論文『神的な愛と神的な知恵について』の中でしばしば(あちこちに)された、また特に、それらその個所から、47-51番、55-60番、282-284番、290-295番、313-318番、319-326番、349-357番。


in quibus locis ostensum est, quod Divinum sit in omni creato, quia Deus Creator, qui est Dominus ab aeterno, a Se Ipso produxerat Solem mundi spiritualis, et per illum Solem omnia universi; それらの個所の中に示されている、神性はすべての被造物の中にあること、創造者〔なる〕神は、その者は永遠からの主である、その方自身から霊界の太陽を生み出したので、またその太陽によって全世界のすべてのものを。


consequenter quod ille Sol qui a Domino et ubi est Dominus, sit non modo prima substantia, sed etiam unica ex qua omnia; その結果として(したがって)、その太陽は、それは主から、またそこに主がおられる、最初の実体であるだけでなく、しかしまた唯一のものである、それからすべてのもの。


et quia est unica substantia, sequitur quod in omni creato sit illa, sed cum infinita varietate secundum usus. また唯一の実体であるので、~ということになる、すべての被造物の中にそれがある(こと)、しかし、役立ちにしたがって無限の変化とともに。


[2.] Nunc quia in Domino est Divinus Amor et Divina Sapientia, et in Sole ab Ipso Divinus ignis et Divinus splendor, et a Sole spiritualis calor et spiritualis lux, et haec duo unum faciunt, sequitur quod hoc unum in quadam imagine in omni creato sit. [2.] そこで(今や)、主の中に神的な愛と神的な知恵があるので、また太陽の中にその方からの神的な火と神的な輝き〔がある〕、また太陽から霊的な熱と霊的な光、またこれらの二つは一つをつくる、~ということになる、この一つのもの(個体)ある種の映像の中に、すべての被造物の中にある(こと)


Inde est, quod omnia, quae in universo sunt, se referant ad bonum et verum, immo ad conjunctionem illorum; ここからである、すべてのものは、それは全世界の中にあるもの、善と真理に関係すること、実に(それどころか)、それらの結合に。


seu quod idem est, quod omnia in universo se referant ad amorem et sapientiam, et ad conjunctionem illorum, nam bonum est amoris et verum est sapientiae, amor enim omne suum vocat bonum, et sapientia omne suum vocat verum. あるいは同じことであるが、全世界の中のすべてのものは愛と知恵に関係すること、またそれらの結合に、なぜなら、善は愛のものである、また真理は知恵のものであるから、というのは、愛は自分のすべてのものを善と呼ぶ、また知恵は自分のすべてのものを真理と呼ぶから。


Quod horum conjunctio sit in omni creato, videbitur in sequentibus. これらの結合がすべての被造物の中にあることは、続くものの中に見られる。


@1 55 pro “54” 注1 54」の代わりに55


@2 313 pro “316” 注2 316」の代わりに313


@3 357 pro “457” 注3 457」の代わりに357


 


(3) 訳文


5.  (iii.) この個体は、すべての被造物の中に、ある映像の中にあること。


 神的な愛と神的な知恵が主の中で一つであり、そして一つとしてその方から発出して、ある種の映像の中に、すべての被造物の中にあることは、それらは著作『神の愛と知恵』のあちこちで示されたこと、また特に、47-51番、55-60番、282-284番、290-295番、313-318番、319-326番、349-357番の個所から、明らかにすることができる。それらの個所の中に、永遠からの主である創造者なる神は、その方自身から霊界の太陽を、またその太陽によって全世界のすべてのものを生み出されたので、神性はすべての被造物の中にあること、したがって、主から、またそこに主がおられるその太陽は、最初の実体であるだけでなく、すべてのもののもとである唯一のものであり、また唯一の実体であるので、すべての被造物の中に、役立ちにしたがって無限の変化とともに その実体があることがいえることが示されている。


[2.] そこで、主の中に神的な愛と神的な知恵があり、また太陽の中にその方からの神的な火と神的な輝きが、また太陽から霊的な熱と霊的な光があり、またこれらの二つは一つをつくるので、この一つのもの(個体)が、ある種の映像の中に、すべての被造物の中にあることになる。ここから、全世界の中にあるすべてのものは、善と真理に、実に、それらの結合に関係する。あるいは同じことであるが、全世界の中のすべてのものは愛と知恵に、またそれらの結合に関係する。なぜなら、善は愛のものであり、真理は知恵のものであって、愛は自分のすべてのものを善と呼び、また知恵は自分のすべてのものを真理と呼ぶからである。これらの結合がすべての被造物の中にあることは、続くものの中に見られる。

原典講読『神の摂理』 6

 

(1) 原文


6.  A multis agnoscitur, quod unica substantia sit, quae etiam prima, e qua sunt omnia; sed qualis illa substantia est, non scitur. Creditur quod sit ita simplex ut nihil simplicius, et quod assimilari possit puncto quod nullius dimensionis est, et quod ex infinitis talibus formae dimensionis exstiterint. Sed hoc est fallacia, oriunda ex idea spatii; ex hac enim idea apparet minimum tale: sed usque veritas est, quod quo aliquid simplicius et purius est, eo plus et plenius sit; quae causa est, quod quo interius aliquod objectum spectatur, inibi eo mirabiliora, perfectiora et formosiora conspiciantur; et quod sic in substantia prima omnium mirabilissima, perfectissima et formosissima sint. Quod ita sit, est quia prima substantia est ex Sole spirituali, qui, ut dictum est, est a Domino et in quo Dominus: ita est ipse ille Sol unica substantia, qui quia non in spatio est, est omne in omnibus, ac in maximis et minimis universi creati. [2.] Cum Sol ille est substantia prima et unica, ex qua omnia, sequitur quod in illa sint infinite plura, quam quae apparere possunt in substantiis inde oriundis, quae substantiata et demum materiae vocantur; quod illa non in his apparere possint, est quia descendunt a Sole illo per gradus duplicis generis, secundum quos omnes perfectiones decrescunt. Inde est, quod, ut supra dictum est, quo interius aliquid spectatur, eo mirabiliora, perfectiora et formosiora conspiciantur. Haec dicta sunt, ut confirmetur, quod Divinum in quadam imagine sit in omni creato, sed quod id minus et minus appareat in descendendo per gradus, et adhuc minus dum gradus inferior separatus a gradu superiori per occlusionem obstipatur materiis terrestribus. Sed haec non possunt non obscura videri, nisi lecta sint et intellecta quae in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia, de Sole spirituali (n. [1]83-172), de gradibus (n. 173-281), et de creatione universi (n. 282-357), demonstrata sunt.


@1 83 pro “53”


 


(2) 直訳


A multis agnoscitur, quod unica substantia sit, quae etiam prima, e qua sunt omnia; 多くの者により認められている、唯一の実体があること、それはまた最初のもの、それからすべてのものがある。


sed qualis illa substantia est, non scitur. しかし、その実体がどんなものであるか、知られていない。


Creditur quod sit ita simplex ut nihil simplicius, et quod assimilari possit puncto quod nullius dimensionis est, et quod ex infinitis talibus formae dimensionis exstiterint. 信じられている、このように単純であること、さらに単純なものがないように、また点になぞらえられることができること、それは何も寸法(次元)がないこと、また無限のこのようなものから寸法(次元)をもった形が存在するようになったこと。


Sed hoc est fallacia, oriunda ex idea spatii; しかし、これは誤まり〔である〕、空間の観念から起こる(生まれる)


ex hac enim idea apparet minimum tale: というのはこの観念から、このような最小のものが〔存在するように☆〕見られるから。


ここは言葉たらずで、この「存在するように」を補わないと、意味は通じませんね。


sed usque veritas est, quod quo aliquid simplicius et purius est, eo plus et plenius sit; しかし、それでも真理である、何らかのものが単純で、純粋であればあるほど、ますます☆多く、また満ちている(完全である)と。


比較級を伴う相関文「quoeo…」「~であればあるほどますます~」です(前出4)


quae causa est, quod quo interius aliquod objectum spectatur, inibi eo mirabiliora, perfectiora et formosiora conspiciantur; それは理由である、何らかの対象が内的に眺められれば眺められるほど、そこにますますさらに驚くべきものが、さらに完全なものが、またさらに美しいものが見られること。


et quod sic in substantia prima omnium mirabilissima, perfectissima et formosissima sint. またこうして最初の実体の中に、すべてものの最も驚くべきもの、最も完全なもの、最も美しいものがあること。


Quod ita sit, est quia prima substantia est ex Sole spirituali, qui, ut dictum est, est a Domino et in quo Dominus: このようであることは、最初の実体は霊的な太陽からであるからである、それは、言われたように、主から、またその中に主がいる。


ita est ipse ille Sol unica substantia, qui quia non in spatio est, est omne in omnibus, ac in maximis et minimis universi creati. このようにその太陽そのものは唯一の実体である、それは空間の中にないので、すべてのものの中のすべてのものである、そして、創造された全世界の最大のものの中と最小のものの中に存在する。


[2.] Cum Sol ille est substantia prima et unica, ex qua omnia, sequitur quod in illa sint infinite plura, quam quae apparere possunt in substantiis inde oriundis, quae substantiata et demum materiae vocantur; その太陽が最初のものと唯一のもので、それからすべてのものが存在するとき、~ということになる、その中に無限に多くのものがあること、それらは実体の中に見られるものよりも、そこから起こる(生まれる)、それらは実体化されたものまた最後に物質と呼ばれる。


quod illa non in his apparere possint, est quia descendunt a Sole illo per gradus duplicis generis, secundum quos omnes perfectiones decrescunt. またそれ(前者)はこれら(後者)の中で見られることはできない、その太陽から二種類の段階を通って降りるからである、それらにしたがってすべての完全さは減少する。


Inde est, quod, ut supra dictum est, quo interius aliquid spectatur, eo mirabiliora, perfectiora et formosiora conspiciantur. ここからである、上に言われたように、何らかのものが内的に眺められれば眺められるほど、ますますさらに驚くべきものが、さらに完全なものが、またさらに美しいものが見られること。


Haec dicta sunt, ut confirmetur, quod Divinum in quadam imagine sit in omni creato, sed quod id minus et minus appareat in descendendo per gradus, et adhuc minus dum gradus inferior separatus a gradu superiori per occlusionem obstipatur materiis terrestribus. これらは言われた、確信されるために、神性が、ある種の映像の中に、すべての被造物の中にあること、しかし、それは少なくまた少なく見られること、離れる中で、徐々に、またその上さらに、少なく、低い段階が高い段階から閉ざすこと(閉鎖)によって取り囲まれる(妨げられる)時、地のものの物質で。


Sed haec non possunt non obscura videri, nisi lecta sint et intellecta quae in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia, de Sole spirituali (n. [1]83-172), de gradibus (n. 173-281), et de creatione universi (n. 282-357), demonstrata sunt. しかし、これらは漠然とでなく見られることはできない、もしそれらが読まれ、理解されないなら、論文『神的な愛と神的な知恵について』の中の、霊界の太陽について(83-172)、段階について(173-281)、また全世界の創造について(282-357)、論証されている。


@1 83 pro “53” 注1 53」の代わりに83


 


(3) 訳文


6.  唯一の実体があり、それはまたそれからすべてのものがある最初のものであることが、多くの者により認められている。しかし、その実体がどんなものであるか、知られていない。さらに単純なものがないような単純なものであること、また何も寸法(次元)をもたない点になぞらえられることができ、またこのような無限のものから寸法(次元)をもった形が存在するようになったことが信じられている。しかし、これは空間の観念から生まれる誤まりである。というのは、この観念から、このような最小のものが〔存在すると〕見られるから。しかし、それでも、何らかのものが単純で、純粋であればあるほど、ますます多く、また満ちているとが真理である。それが、何らかの対象が内的に眺められれば眺められるほど、そこにますますさらに驚くべきものが、さらに完全なものが、またさらに美しいものが見られ、またこうして最初の実体の中に、すべてものの最も驚くべきもの、最も完全なもの、最も美しいものが存在することの理由である。このようであることは、最初の実体は、〔すでに〕言われたように、主から、またその中に主がいる霊的な太陽からであるからである。したがって、その太陽そのものは唯一の実体であって、それは空間の中にないので、すべてのものの中のすべてのものであり、そして、創造された全世界の最大のものの中と最小のものの中に存在する。


[2.] その太陽が最初のものと唯一のもので、それからすべてのものが存在するとき、その中に実体の中で見られるものよりも無限に多くのものがあることがいえる。その実体から生まれるものは実体化されたものであって、最後に物質と呼ばれる。また前者は後者の中で見られることはできない、その太陽から二種類の段階を通って降り、それらにしたがってすべての完全さは減少するからである。ここから、前に言われたように、何らかのものが内的に眺められれば眺められるほど、ますますさらに驚くべきものが、さらに完全なものが、またさらに美しいものが見られる。これらは、神性が、すべての被造物の中である種の映像の中にあること、しかし、それは段階を通って離れる中でしだいに少なく、地のものの物質で取り囲まれる時、低い段階が高い段階から閉ざされることよって、さらに見られることが少ないことが確信されるために言われた。しかし、これらは、著作『神の愛と知恵』の中で論証されている、霊界の太陽について(83-172)、段階について(173-281)、また全世界の創造について(282-357)、読まれ、理解されないなら、漠然としか見られることはできない。

原典講読『神の摂理』 7, 8

 

(1) 原文


7.  (iv.) Quod Divinae Providentiae sit, ut omne creatum in communi et in parte, sit tale unum; et si non est, ut fiat: hoc est, ut in omni creato sit aliquid ex Divino Amore et simul ex Divina Sapientia; seu quod idem, quod in omni creato sit bonum et verum, seu conjunctio boni et veri. Quoniam bonum est amoris et verum est sapientiae, ut supra (n. 5) dictum est, ideo in sequentibus pro amore et sapientia passim dicetur bonum et verum, et pro unione amoris et sapientiae conjugium boni et veri.


 


(2) 直訳


(iv.) Quod Divinae Providentiae sit, ut omne creatum in communi et in parte, sit tale unum; (iv.) 神の摂理が存在すること、すべての被造物がすべてのものの中と部分の中でこのように一つであるために。


et si non est, ut fiat: またもし〔一つで〕ないなら、〔そう〕なるように。


hoc est, ut in omni creato sit aliquid ex Divino Amore et simul ex Divina Sapientia; すなわち、すべての被造物の中に神的な愛からのまた同時に神的な知恵からの何らかのものがあるために。


seu quod idem, quod in omni creato sit bonum et verum, seu conjunctio boni et veri. あるいは同じこと〔であるが〕、すべての被造物の中に善と真理があること、すなわち、善と真理の結合。


Quoniam bonum est amoris et verum est sapientiae, ut supra (n. 5) dictum est, ideo in sequentibus pro amore et sapientia passim dicetur bonum et verum, et pro unione amoris et sapientiae conjugium boni et veri. 善は真理のものであり、真理は知恵のものであるので、上に(5)言われたように、それゆえ、続くものの中で、愛と知恵の代わりに多くの機会に(しばしば)と真理が言われる、また愛と知恵の結合の代わりに善と真理の結婚が〔言われる〕。


 


(3) 訳文


7. (iv.) すべての被造物がすべてのものの中と部分の中でこのように一つであるために、またもし一つでないなら、そうなるために、神の摂理が存在すること。


 すなわち、すべての被造物の中に神的な愛からのまた同時に神的な知恵からの何らかのものがあるためである。あるいは同じことであるが、すべての被造物の中に善と真理が、すなわち、善と真理の結合あるためである。前に(5)言われたように、善は真理のものであり、真理は知恵のものであるので、それゆえ、続くものの中で、愛と知恵の代わりにしばしば善と真理が言われる、また愛と知恵の結合の代わりに善と真理の結婚が言われる。


 


(1) 原文


8.  Ex articulo praecedente patet, quod Divinus Amor et Divina Sapientia, quae in Domino unum sunt, et a Domino ut unum procedunt, sint in quadam imagine in omni creato ab Ipso. Nunc etiam aliquid in specie de uno illo, seu unione, quae vocatur conjugium boni et veri, dicetur. Conjugium illud est (1.) In Ipso Domino; nam ut dictum est, Divinus Amor et Divina Sapientia in Ipso unum sunt. (2.) Est ex Domino; nam in omni quod procedit ex Ipso, sunt amor et Sapientia prorsus unita; illa duo procedunt a Domino ut Sole, Divinus Amor sicut calor, et Divina Sapientia sicut lux. (3.) Recipiuntur illa ab angelis quidem ut duo, sed uniuntur apud illos a Domino: simile fit apud homines ecclesiae. (4.) Ab influxu amoris et sapientiae a Domino ut unum apud angelos caeli et apud homines ecclesiae, et a receptione illorum ab angelis et hominibus, est quod Dominus in Verbo dicatur Sponsus et Maritus, ac caelum et ecclesia Sponsa et Uxor. (5.) Quantum itaque caelum et ecclesia in communi, ac angelus caeli et homo ecclesiae in particulari, est in unione illa, seu in conjugio boni et veri, tantum imago et similitudo Domini sunt; quoniam illa duo in Domino unum sunt, immo sunt Dominus. (6.) Amor et sapientia in caelo et in ecclesia in communi, ac in angelo caeli et in homine ecclesiae unum sunt, quando voluntas et intellectus, ita quando bonum et verum unum faciunt; seu quod idem, quando charitas et fides unum faciunt; seu quod adhuc idem, quando doctrina ex Verbo et vita secundum illam unum faciunt. (7.) Quomodo autem duo illa unum faciunt in homine et in omnibus ejus, ostensum est in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia, in Parte Quinta, ubi actum est de Creatione hominis, et imprimis de Correspondentia voluntatis et intellectus cum corde et pulmone (a n. [1]358 ad 432).


@1 358 pro “385”


 


(2) 直訳


Ex articulo praecedente patet, quod Divinus Amor et Divina Sapientia, quae in Domino unum sunt, et a Domino ut unum procedunt, sint in quadam imagine in omni creato ab Ipso. 先行する節()から明らかである、神的な愛と神的な知恵は、それらは主の中で一つである、また主から一つとして発出すること、ある種の映像の中にある、その方からのすべての被造物の中に。


Nunc etiam aliquid in specie de uno illo, seu unione, quae vocatur conjugium boni et veri, dicetur. そこで、さらにまた何らかものが特にその一つ〔であること〕について、すなわち、結合、それは善と真理の結婚と呼ばれる、言われる。


Conjugium illud est (1.) In Ipso Domino; その結婚は~である(1.) 主ご自身の中に〔ある〕。


nam ut dictum est, Divinus Amor et Divina Sapientia in Ipso unum sunt. なぜなら、言われたように、神的な愛と神的な知恵はその方の中で一つであるから。


(2.) Est ex Domino; (2.) 主からである。


nam in omni quod procedit ex Ipso, sunt amor et Sapientia prorsus unita; なぜなら、すべてのものの中で、その方から発出するもの、完全に結合した愛と知恵であるから。


illa duo procedunt a Domino ut Sole, Divinus Amor sicut calor, et Divina Sapientia sicut lux. それら二つのものは太陽としての主から発出する、神的な愛は熱のように、また神的な知恵は光のように。


(3.) Recipiuntur illa ab angelis quidem ut duo, sed uniuntur apud illos a Domino: (3.) それらの天使たちにより確かに二つとして受け入れられる、しかし、彼らのもとで主により結合される。


simile fit apud homines ecclesiae. 同様に生じる、教会の人間のもとで。


(4.) Ab influxu amoris et sapientiae a Domino ut unum apud angelos caeli et apud homines ecclesiae, et a receptione illorum ab angelis et hominibus, est quod Dominus in Verbo dicatur Sponsus et Maritus, ac caelum et ecclesia Sponsa et Uxor. (4.) 主からの愛と知恵の流入から、一つとして天界の天使たちのもとに、また教会の人間のもとに、また天使と人間たちによるそれらの受け入れからである、主はみことばの中で花婿と夫と呼ばれること、そして天界と教会は花嫁と妻。


(5.) Quantum itaque caelum et ecclesia in communi, ac angelus caeli et homo ecclesiae in particulari, est in unione illa, seu in conjugio boni et veri, tantum imago et similitudo Domini sunt; (5.) そこで、どれだけ天界と教会が全般的に、そして天界の天使と教会の人間が個別的に、それらの結合の中にあるか、すなわち、善と真理の結婚の中にあるか〔によって〕、それだけ主の映像と似姿である。


quoniam illa duo in Domino unum sunt, immo sunt Dominus. それら二つのものは主の中で一つであるので、実に(それどころか)主である。


(6.) Amor et sapientia in caelo et in ecclesia in communi, ac in angelo caeli et in homine ecclesiae unum sunt, quando voluntas et intellectus, ita quando bonum et verum unum faciunt; (6.) 愛と知恵は天界の中と教会の中で全般的に、そして天界の天使の中と教会の人間の中で一つになる、意志と理解力が一つとなる時、このように善と真理が〔一つとなる〕時。


seu quod idem, quando charitas et fides unum faciunt; あるいは同じこと〔であるが〕、仁愛と信仰が一つとなる時。


seu quod adhuc idem, quando doctrina ex Verbo et vita secundum illam unum faciunt. あるいはさらにまた同じこと〔であるが〕、みことばからの教えとそれ〔教え〕にしたがって生活が一つになる時。


(7.) Quomodo autem duo illa unum faciunt in homine et in omnibus ejus, ostensum est in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia, in Parte Quinta, ubi actum est de Creatione hominis, et imprimis de Correspondentia voluntatis et intellectus cum corde et pulmone (a n. [1]358 ad 432). (7.) しかしながら、どのようにそれらの二つが人間とそのすべてのものの中で一つとなるか、論文『神的な愛と神的な知恵について』の中で示されている、第四部の中に、そこに人間の創造について扱われている、また特に心臓と肺との意志と理解力の対応について(358から432番まで)


@1 358 pro “385” 注1 385」の代わりに358


 


(3) 訳文


8.  これまでの節ら、主の中で一つである神的な愛と神的な知恵は、主から一つとして発出して、その方からのすべての被造物の中に、ある種の映像の中にあることが明らかである。そこで、さらにまた、特にその一つものについて、すなわち、善と真理の結婚と呼ばれる結合について述べよう。


 その結婚は (1.) 主ご自身の中にある。なぜなら、述べられたように、神的な愛と神的な知恵はその方の中で一つであるから。


 (2.) 主からである。なぜなら、その方から発出するすべてのものの中で、完全に結合した愛と知恵であるから。それら二つのものは太陽としての主から、神的な愛は熱のように、また神的な知恵は光のように発出する。


 (3.) それらの天使たちにより確かに二つとして受け入れられる、しかし、彼らのもとで主により結合され、教会の人間のもとでも同様である。


 (4.) 主からの愛と知恵の流入から、天界の天使たちのもとに、また教会の人間のもとに、また天使と人間たちによるそれらの一つとしての受け入れから、主はみことばの中で花婿と夫、そして天界と教会は花嫁と妻、と呼ばれる。


 (5.) そこで、どれだけ天界と教会が全般的に、そして天界の天使と教会の人間が個別的に、それらの結合の中にあるか、すなわち、善と真理の結婚の中にあるかによって、それら二つのものは主の中で一つであるので、実に主であるので、それだけ主の映像と似姿である。


 (6.) 愛と知恵は天界の中と教会の中で全般的に、そして天界の天使の中と教会の人間の中で、意志と理解力が一つとなる時、このように善と真理が一つとなる時、あるいは同じことであるが、仁愛と信仰が一つとなる時、あるいはさらにまた同じことであるが、みことばからの教えとその教えにしたがった生活が一つになる時、一つになる。


 (7.) しかしながら、どのようにそれらの二つが人間とそのすべてのものの中で一つとなるか、著作『神の愛と知恵』の中で、第四部の中に、人間の創造について、また特に心臓と肺との意志と理解力の対応について扱われているところに示されている(358から432番まで)

原典講読『神の摂理』 9, 10

 

(1) 原文


9.  Quomodo autem illa unum faciunt in illis quae infra seu extra hominem sunt, tam in illis quae in regno animali, quam in regno vegetabili sunt, in sequentibus passim dicetur; quibus haec tria praemittenda sunt; Primum, Quod in universo et in omnibus et singulis ejus, quae creata sunt a Domino, fuerit conjugium boni et veri. Secundum, Quod id conjugium post creationem apud hominem separatum sit. Tertium, Quod Divinae Providentiae sit, ut quod separatum est, unum fiat, et sic ut conjugium boni et veri restauretur. Haec tria multis confirmata sunt in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia, quare ulterius confirmare illa, non opus est. Quisque etiam ex ratione videre potest, quod dum conjugium boni et veri a creatione fuerat in omni creato, et dum hoc postea separatum est, Dominus continue operetur, ut illud restauretur; consequenter, quod restauratio ejus, et inde conjunctio universi creati cum Domino per hominem, sit Divinae Providentiae.


 


(2) 直訳


Quomodo autem illa unum faciunt in illis quae infra seu extra hominem sunt, tam in illis quae in regno animali, quam in regno vegetabili sunt, in sequentibus passim dicetur; しかしながら、どのようにそれらがそれらの中に一つとなっているか、人間の下にまたは外にあるもの、それらの中に、それは動物界の中に、と同様に☆、植物界の中にある、続くものの中で多くの機会に(しばしば)言われる。


tamquam~」は「~と同様に~」「~と同じく~」「~も~も」という意味です。


quibus haec tria praemittenda sunt; それらにこれらの三つのものが前に置かれなければならない。


Primum, Quod in universo et in omnibus et singulis ejus, quae creata sunt a Domino, fuerit conjugium boni et veri. 第一、全世界の中に、またそのすべてと個々のものの中に、それらは主により創造された、善と真理の結婚があったこと。


Secundum, Quod id conjugium post creationem apud hominem separatum sit. 第二、その結婚は、創造後、人間のもとで分離されたこと。


Tertium, Quod Divinae Providentiae sit, ut quod separatum est, unum fiat, et sic ut conjugium boni et veri restauretur. 第三、神の摂理であること、分離されたものが、一つとなるように、こうして善と真理の結婚が回復されるように。


Haec tria multis confirmata sunt in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia, quare ulterius confirmare illa, non opus est. これらの三つのものは論文『神的な愛と神的な知恵について』の中で確証されている、それゆえ、それらをさらに進んで確証することは、必要とされない。


Quisque etiam ex ratione videre potest, quod dum conjugium boni et veri a creatione fuerat in omni creato, et dum hoc postea separatum est, Dominus continue operetur, ut illud restauretur; さらにまたそれぞれが理性から見ることができる、善と真理の結婚が創造からすべての被造物の中にあった時、またこれがその後、分離された時、主が絶えず働かれること、それを回復するために。


consequenter, quod restauratio ejus, et inde conjunctio universi creati cum Domino per hominem, sit Divinae Providentiae. したがって(それゆえ)、その回復が、またここから創造された全世界の結合が、主と、人間によって〔ある〕ことが、神の摂理である。


 


(3) 訳文


9.  しかしながら、どのようにそれらが人間の下にまたは外にあるもの、それは動物界と同様に植物界の中にあるものの中で一つとなっているか、続くものの中で多くの機会に述べられる。その前に次の三つのものを述べなければならない。


 第一、主により創造された全世界の中に、またそのすべてと個々のものの中に、善と真理の結婚があったこと。


 第二、その結婚は、創造後、人間のもとで分離されたこと。


 第三、分離されたものが、一つとなり、こうして善と真理の結婚が回復されることが神の摂理であること。


 これらの三つのものは著作『神の愛と知恵』の中で確証されている、それゆえ、それらをさらに進んで確証することは、必要とされない。さらにまただれもが理性から、善と真理の結婚が創造からすべての被造物の中にあった時、またこれがその後、分離された時、主がそれを回復するために絶えず働かれることを見ることができる。したがって、その回復が、またここから創造された全世界を主との結合が、人間によってなされることが、神の摂理である。


 


(1) 原文


10.  (v.) Quod bonum amoris non sit bonum plus quam quantum unitum est vero sapientiae, et quod verum sapientiae non sit verum plus quam quantum est unitum bono amoris: hoc trahit bonum et verum ex origine sua, bonum in origine sua est in Domino, similiter verum, quia Dominus est ipsum Bonum et ipsum Verum, et haec duo in ipso unum sunt. Inde est quod bonum apud angelos caeli et apud homines telluris non sit bonum in se, nisi quantum unitum est vero, et quod verum non sit verum in se, nisi quantum unitum est bono. Quod omne bonum et omne verum sit a Domino, notum est; inde quia bonum facit unum cum vero, ac verum cum bono, sequitur, quod ut bonum sit bonum in se, et verum sit verum in se, facient unum in recipiente, qui est angelus caeli et homo telluris.


 


(2) 直訳


(v.) Quod bonum amoris non sit bonum plus quam quantum unitum est vero sapientiae, et quod verum sapientiae non sit verum plus quam quantum est unitum bono amoris: (v.) 愛の善は善ではないこと、知恵の真理と結合しているかぎりよりももっと、また知恵の真理は真理ではないこと、愛の善と結合しているかぎりよりももっと。


hoc trahit bonum et verum ex origine sua, bonum in origine sua est in Domino, similiter verum, quia Dominus est ipsum Bonum et ipsum Verum, et haec duo in ipso unum sunt. このことを善と真理はその起源から得ている、善はその起源の中で主の中にある、同様に真理、主は善そのものまた真理そのものであるので、またこれら二つのものはそれ自体の中で一つである。


Inde est quod bonum apud angelos caeli et apud homines telluris non sit bonum in se, nisi quantum unitum est vero, et quod verum non sit verum in se, nisi quantum unitum est bono. ここからである、天界の天使のもとのまた地球の人間のもとの善は本質的に善ではないこと、もし真理と結合しているかぎりでないなら、また真理は本質的に真理でないこと、もし善と結合しているかぎりでないなら。


Quod omne bonum et omne verum sit a Domino, notum est; すべての善とすべての真理が主からであることは、よく知られている。


inde quia bonum facit unum cum vero, ac verum cum bono, sequitur, quod ut bonum sit bonum in se, et verum sit verum in se, facient unum in recipiente, qui est angelus caeli et homo telluris. ここから、善は真理と一つとなるので、そして真理は善と、~ということになる、善が本質的に善であるために、また真理が本質的に真理である、受け入れるものの中で一つである(未来)、それは天界の天使と地球の人間である。


 


(3) 訳文


10.  (v.) 愛の善は、知恵の真理と結合している以上には善ではなく、また知恵の真理は、愛の善と結合している以上には真理ではないこと。


 このことを善と真理はその起源から得ている。主は善そのものまた真理そのものであられ、またこれら二つのものはそれ自体の中で一つであるので、善はその起源では主の中にあり、真理も同様である。ここから、天界の天使のもとのまた地上の人間のもとの善は、真理と結合していないなら本質的に善ではなく、また真理は善と結合していないなら本質的に真理でない。すべての善とすべての真理が主からであることは、よく知られている。ここから、善は真理と、そして真理は善と一つとなるので、善が本質的に善であり、また真理が本質的に真理であるために、受け入れるものである天界の天使と地上の人間の中で一つでなければならない、ということがいえる。

原典講読『神の摂理』 11

 

(1) 原文


11.  Notum quidem est, quod omnia in universo se referant ad bonum et verum; quia per bonum intelligitur id quod universaliter complectitur et involvit omnia amoris, et per verum intelligitur id quod universaliter complectitur et involvit omnia sapientiae. Sed non adhuc notum est, quod bonum non sit aliquid nisi unitum vero, nec quod verum sit aliquid nisi unitum bono. Apparet quidem sicut bonum sit aliquid absque vero, et quod verum sit aliquid absque bono, sed usque non sunt: amor enim, (cujus omnia vocantur bona,) est Esse rei; et sapientia, (cujus omnia vocantur vera,) est Existere rei ex illo Esse, ut in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia (n. 14-16) ostensum est; quare sicut Esse absque Existere non est aliquid, nec Existere absque Esse, ita bonum absque vero, ac verum absque bono non est aliquid. Similiter, quid est bonum absque relatione ad aliquid? Num dici potest bonum? est enim nullius affectionis et nullius perceptionis: [2.] id una cum bono quod afficit, et quod dat se percipi et sentiri, se refert ad verum, quia ad illud quod est in intellectu. Dic alicui nude bonum, et non hoc aut illud est bonum, num bonum est aliquid? At ex hoc aut illo, quod ut unum percipitur cum bono, est aliquid. Hoc non alibi unitur bono quam in intellectu, et omne intellectus se refert ad verum. Simile est cum velle: Velle absque scire, percipere et cogitare quid homo vult, non est aliquid, at una cum his fit aliquid. Omne velle est amoris, et se refert ad bonum; et omne scire, percipere et cogitare est intellectus, et se refert ad verum: inde patet quod velle non sit aliquid, sed quod hoc aut illud velle sit aliquid. [3.] Simile est cum omni usu, quia usus est bonum. Usus nisi determinatus sit ad quoddam, cum quo sit unum, non est usus, ita non est aliquid. Usus suum aliquid trahit ab intellectu, et id quod inde usui conjungitur vel adjungitur, se refert ad verum; ex eo trahit usus suum quale. [4.] Ex his paucis constare potest, quod bonum absque vero non sit aliquid, ita quod nec verum absque bono sit aliquid. Dicitur quod bonum cum vero, ac verum cum bono sint aliquid; inde sequitur quod malum cum falso et falsum cum malo non sint aliquid; sunt enim haec illis opposita, et oppositum destruit, hic destruit aliquid. Sed de hac re in sequentibus.


 


(2) 直訳


Notum quidem est, quod omnia in universo se referant ad bonum et verum; 確かに、よく知られている、全世界の中のすべてのものは真理と善に関係すること。


quia per bonum intelligitur id quod universaliter complectitur et involvit omnia amoris, et per verum intelligitur id quod universaliter complectitur et involvit omnia sapientiae. 善によってそれが意味されるから、愛のすべてのものが普遍的に(広く)まれ、包まれるもの、また真理によってそれが意味されるから、知恵のすべてのものが普遍的に(広く)まれ、包まれるもの。


Sed non adhuc notum est, quod bonum non sit aliquid nisi unitum vero, nec verum sit aliquid nisi unitum bono. しかし、今なおよく知られていない、善は真理と結合しないなら何らかのものではないこと、真理も善と結合しないなら何らかのものではない。


Apparet quidem sicut bonum sit aliquid absque vero, et quod verum sit aliquid absque bono, sed usque non sunt: 確かに、善は真理なしに何らかのものであるように見える、また真理は善なしに何らかのものであること、しかし、それでも〔そうでは〕ない。


amor enim, (cujus omnia vocantur bona,) est Esse rei; というのは、愛は(そのすべてのものは善と呼ばれる)物事のエッセ(存在・本質)あるから。


et sapientia, (cujus omnia vocantur vera,) est Existere rei ex illo Esse, ut in transactione De Divino Amore et Divina Sapientia (n. 14-16) ostensum est; また知恵は(そのそのすべてのものは善と呼ばれる)、そのエッセからのエキステレ(実在)ある、論文『神的な愛と神的な知恵について』の中に示されているように(14-16)


quare sicut Esse absque Existere non est aliquid, nec Existere absque Esse, ita bonum absque vero, ac verum absque bono non est aliquid. それゆえ、エキステレ(実在)なしのエッセ(存在)何らかのものでなく、エッセなしのエキステレも〔何らかのものでない〕ように、このように真理なしの善は、そして善なしの真理は、何らかのものでない。


Similiter, quid est bonum absque relatione ad aliquid? 同様に、何らかのものに関係なしの善は何か?


Num dici potest bonum? 善と言われることができるのか?


est enim nullius affectionis et nullius perceptionis: というのは、〔それは〕情愛の何ものでもない、また知覚の何ものでもないから。


[2.] id una cum bono quod afficit, et quod dat se percipi et sentiri, se refert ad verum, quia ad illud quod est in intellectu. [2.] それは善と一緒である、働きかけるもの、またそれ自体が知覚されること、感じられることを与えるもの、真理に関係する、それに〔関係する〕ので、理解()の中のもの。


Dic alicui nude bonum, et non hoc aut illud est bonum, num bonum est aliquid? ある者にそれだけで(原意:裸で)善を言え、またこれまたはそれは善である〔と言わないで〕、善は何らかのものであるか?


At ex hoc aut illo, quod ut unum percipitur cum bono, est aliquid. しかし、これまたはそれから、一つのものが善とともに知覚されるように〔言う〕こと、何らかのものである。


Hoc non alibi unitur bono quam in intellectu, et omne intellectus se refert ad verum. これは理解()の中以外の他の所で結合されない、またすべての理解()は真理に関係する。


Simile est cum velle: 同様である、意志することに。


Velle absque scire, percipere et cogitare quid homo vult, non est aliquid, at una cum his fit aliquid. 人間が何を意志するか、知ること、知覚すること、考えることなしに意志することは、何らかのものではない、しかし、これらとともに一緒に何らかのものになる。


Omne velle est amoris, et se refert ad bonum; すべての意志することは愛のものである、また善に関係する。


et omne scire, percipere et cogitare est intellectus, et se refert ad verum: またすべての知ること、知覚すること、また考えることは、理解()のものである、また真理に関係する。


inde patet quod velle non sit aliquid, sed quod hoc aut illud velle sit aliquid. ここから明らかである、〔ただ〕意志することは何らかのものでないこと、しかし、これまたはそれを意志することは何らかのものであること。


[3.] Simile est cum omni usu, quia usus est bonum. [3.] 同様である、すべての役立ちに、役立ちは善であるので。


Usus nisi determinatus sit ad quoddam, cum quo sit unum, non est usus, ita non est aliquid. 役立ちがもし何らかのものに向けられないなら、それと一つである、役立ちではない、このように何らかのものではない。


Usus suum aliquid trahit ab intellectu, et id quod inde usui conjungitur vel adjungitur, se refert ad verum; 役立ちはそれ自体の何らかのものを理解()から得る、またそれは、それはここから役立ちに結合されるかあるいは結びつけられるもの、真理に関係する。


ex eo trahit usus suum quale. それ〔真理〕から役立ちはそれ自体の性質を得る。


[4.] Ex his paucis constare potest, quod bonum absque vero non sit aliquid, uod nec verum absque bono sit aliquid. [4.] これらのわずかなものから明らかにすることができる、真理なしの善は何らかのものでないこと、このように善なしの真理も何らかのものでないこと。


Dicitur quod bonum cum vero, ac verum cum bono sint aliquid; 真理と一緒(結びついた)善は、そして善と一緒(結びついた)真理は何らかのものであることが言われる。


inde sequitur quod malum cum falso et falsum cum malo non sint aliquid; ここから~ということになる、虚偽と一緒(結びついた)悪は、また悪と一緒(結びついた)虚偽は何らかのものでないこと。


sunt enim haec illis opposita, et oppositum destruit, hic destruit aliquid. というのは、後者は前者に対立しているから、また対立するものは破壊する、これは何らかのものを破壊する。


Sed de hac re in sequentibus. しかし、この事柄については続くものの中で。


 


(3) 訳文


11.  全世界の中のすべてのものが真理と善に関係することは、確かによく知られている。善によって、愛に属するすべてのものが普遍的にまれ、包まれるものが意味され、また真理によって、知恵に属するすべてのものが普遍的にまれ、包まれるものが意味されるからである。しかし、善は真理と結合しないなら何らかのものではなく、真理も善と結合しないなら何らかのものではないことは、今なおよく知られていない。確かに、善は真理なしに何らかのものであるように、また真理は善なしに何らかのものであように見える、しかし、それでもそうではない。というのは、著作『神の愛と知恵』の中に示されているように(14-16)愛は(そのすべてのものは善と呼ばれる)物事のエッセ(存在)あり、また知恵は(そのそのすべてのものは善と呼ばれる)、そのエッセからのエキステレ(実在)あるからである。それゆえ、エキステレ(実在)なしのエッセ(存在)何らかのものでなく、エッセなしのエキステレも何らかのものでないように、このように真理なしの善は、そして善なしの真理は、何らかのものではない。同様に、何らかのものに関係しない善とは何か? 善と言われることができるのか? というのは、〔それは〕情愛の何ものでもなく、また知覚の何ものでもないからである。


[2.] 働きかけるもの、またそれ自体が知覚され、感じられるようにするものは善と一緒であり、真理に関係し、それに関係するので、理解力の中のものである。


 ある者に、これまたはそれは善であると言わないで、善だけを言え、善は何らかのものであるか? しかし、これまたはそれを善と一つのものとして知覚されるように言うなら、何らかのものである。これは理解の中でしか結合されない、またすべての理解力は真理に関係している。意志することも同様である。人間が何かを意志しても、知り、知覚し、考えることなしに意志するのでは、何らかのものではない、しかし、それらのことと一緒なら何らかのものになる。意志するすべてのことは愛に属し、また善に関係する。また知り、知覚し、考えるすべてのことは、理解力に属し、真理に関係する。ここから、意志するだけでは何らかのものでなく、しかし、これまたはそれを意志することなら何らかのものであることが明らかである。


[3.] 役立ちは善であるので、すべての役立ちでも同様である。役立ちがもしそれと一つである何らかのものに向けられないなら、役立ちではなく、したがって何らかのものではない。役立ちはそれ自体の何らかのものを理解から得ており、またここから役立ちに結合されるかあるいは結びつけられるものは真理に関係する。役立ちはその真理からそれ自体の性質を得る。


[4.] これらのわずかなものから、真理なしの善は何らかのものでないこと、このように善なしの真理も何らかのものでないことを明らかにすることができる。真理と一緒善は、そして善と一緒の真理は何らかのものであることが言われる。ここから、虚偽と一緒悪は、また悪と一緒の虚偽は何らかのものでないということになるというのは、後者は前者に対立し、対立するものは破壊し、何らかのものを破壊するから。しかし、この事柄については続くものの中で。