(1) 原文
2500. Ex genere eorum sunt, qui in aulis nihil usquam ad societatis bonum student, sed solum simulant, sibi student, sic sunt quoad functionem in societate inhabiles, imo inutiles, quia otium imprimis amant, modo possint opipare vivere, splendidis vestibus, et ditescere, nihil aliud curantes, tales adsuescunt similibus dolis, seque prae aliis insinuant, imo quoque laudantur. Imprimis familiares sibi faciunt varia assentatione, et simulatione officiorum, ex{1} iis qui disponunt domini bona, ut inde ditescant, et ita clam, domino{2} inscio, fruantur ejus bono, sic laudantes eos, a quibus aliquid lucri capiunt, sicut etiam sibi amicos faciunt coquos, tum thesaurarios, cumprimis administratrices, ancillas, et similes, ut omnia sibi cedant in lucrum. 1748, 3 Julius.
@1 ms. cum
@2 ms. Domino
2501. Tales solent inspicere eos, qui in functionibus sunt, qui laboriosi, qui probi, non assentatores, pro nihilo, eos spernunt, rejiciunt, vituperant, quia{1} indolis contrariae sibi, autumant enim illico, quod tales eos rejiciant; quare eos non pro amicis habent, sed pro servis, verbo sunt onerosi, seu solum onera reipublicae.
@1 ms. vituperant; quia
(2) 直訳
2500. Ex genere eorum sunt, qui in aulis nihil usquam ad societatis bonum student, 彼らの種類からである、その者は宮廷の中に〔いて〕常に(どんな場合も)何も社会の善のために専念しない、
sed solum simulant, sibi student, sic sunt quoad functionem in societate inhabiles, imo inutiles, しかし、単に偽り装う、自分自身に専心する、このように社会の中での職務に未熟なものである、それどころか役に立たない者〔である〕、
quia otium imprimis amant, modo possint opipare vivere, splendidis vestibus, et ditescere, nihil aliud curantes, 怠惰を特に愛するからである、単にぜいたくに生活することができる、みごとな衣服で、また金持ちになること、他のことを何も気にしないで、
tales adsuescunt similibus dolis, seque prae aliis insinuant, imo quoque laudantur. このような者が、同様の欺きで慣れてくる、そして自分自身を他の者よりも徐々に持ち込む(取り入る・迎合する)、それどころか称賛される。
Imprimis familiares sibi faciunt varia assentatione, et simulatione officiorum, 特に親しい者を自分自身につくる、いろいろなへつらい(追従)で、また職務の〔善く行なっている〕偽装で、
ex{1} iis qui disponunt domini bona, ut inde ditescant, et ita clam, domino{2} inscio, fruantur ejus bono, 彼らから、その者は主人の財産を統制している、ここから金持ちになるように、またそのようにひそかに、主人に知られないで、彼の財産を享受する、
sic laudantes eos, a quibus aliquid lucri capiunt, sicut etiam sibi amicos faciunt coquos, tum thesaurarios, このように彼らを称賛して、それらの者から何らかの利益を得る、そのようにさらにまた自分自身に友好的なもの(友人)をつくる、料理人を、なおまた会計係を、
cumprimis administratrices, ancillas, et similes, ut omnia sibi cedant in lucrum. 特に、女支配人(女管理人)、女召使い(下女)、また同様の者、すべてのものが自分自身に、利益の中に~なる(帰着する)ために。
1748, 3 Julius. 1748年7月3日。
2501. Tales solent inspicere eos, qui in functionibus sunt, qui laboriosi, qui probi, non assentatores, pro nihilo, このような者は彼らを眺めることがよくある、その者は職務の中にいる、その者は勤勉な者、その者は正直な者、へつらう者ではない、無(無価値な者)として、
eos spernunt, rejiciunt, vituperant, quia{1} indolis contrariae sibi, 彼らを軽蔑する、追い払う、侮辱する、自分自身に逆らう性質の〔者である〕からである、
autumant enim illico, quod tales eos rejiciant; というのは、彼らは直ちに思うからである、このような者を、彼らを追い払うこと。
quare eos non pro amicis habent, sed pro servis, それゆえ、彼らを友として持たない(思わない)、しかし、しもべとして、
verbo sunt onerosi, seu solum onera reipublicae. 一言でいえば、彼らは厄介者である、すなわち、国家の単なる重荷〔である〕。
(3) 訳文
2500. 彼らの種類から、宮廷の中にいて、どんな場合も社会の善のために何も専念しない、しかし、単に偽り装い、自分自身に専心し、このように社会の中の職務に未熟なもの、それどころか役に立たない者がいる。特に怠惰を愛するからであり、ぜいたくに、みごとな衣服で生活すること、また他のことを何も気にしないで、金持ちになることだけができる。このような者が、同様の欺きに慣れて、そして自分を他の者よりも迎合させる、それどころか称賛される。特に、いろいろなへつらいで、また職務を善く行なっている偽装で、自分自身に親しい者をつくり、主人の財産を管理している者から、ここから金持ちになるように、またそのようにひそかに、主人に知られないで、彼の財産を享受する。このように彼らを称賛して、それらの者から何らかの利益を得る、そのようにさらにまた料理人を、なおまた会計係を、特に、女管理人、女召使い、また同様の者を、すべてのものが自分自身の利益となるとために自分の友とする。1748年7月3日。
2501. このような者は、職務の中にいる者を、勤勉な者を、正直な者を、へつらわない者を、無価値な者として眺めることがよくある。逆らう性質の者であるので、彼らを軽蔑し、退け、侮辱する、自分に。というのは、彼らは直ちに、このような者を追い払おうと思うからである。れゆえ、彼らを友と思わない、しかし、しもべと思う。
一言でいえば、彼らは厄介者、すなわち、国家の単なる重荷である。