(1)原文
266. Postquam haec tristia et atrocia mihi visa sunt, circumspexi, et vidi duos angelos non procul a me stantes et colloquentes; unus amictus erat toga lanea fulgente ex flammea purpura, et tunica ex splendente bysso sub illa; alter similibus ex coccino cum cidari, cui aliqui pyropi a dextro latere inserti erant; ad hos accessi, et ex pace salutavi; et reverenter quaesivi, "Cur vos hic infra estis?"
Et respondebant, "Demisimus nos huc e caelo ex mandato Domini ad loquendum tecum de beata sorte illorum, qui volunt dominari ex amore usuum. Nos sumus cultores Domini; ego pinceps societatis, alter summus Sacerdos ibi.
Et dixit pinceps quod esset servus suae societatis, quia inserviret illi faciendo usus; et alter dixit quod esset minister eclesiae ibi, quia inserviendo illis ministraret sancta ad usus animarum illorum:[2] et quod ambo in perpetuis gaudiis sint ex felicitate aeterna, quae a Domino in illis est; et quod omnia in scietate illa sint splendida et magnifica, splendida ex auro et lapidibus pretiosis, et magnifica ex palatiis et paradisis; "causa est, quia amor noster dominandi non est ex amore sui, sed ex amore usuum, et quia amor usuum est a Domino, ideo omnes usus boni in caelis splendent et fulgent; et quia omnes in nostra societate in hoc amore sumus, ideo athmosphaera ibi apparet aurea, ex luce ibi quae trahit ex flammeo solis, ac flammeum solis correspondet isti amori:"
[3] His dictis apparuit etiam mihi similis sphaera circum illos, et [1]sentitum est aromaticum ex illa, quod etiam dixi illis, et petii, ut aliquid plus adjiciant dictis de amore usus: et continuabant dicendo, "Dignitates, in quibus sumus, quidem ambivimus, sed propter nullum alium finem, quam ut possemus plenius facere usus, et latius extendere illos: et quoque circumfundimur honore, et acceptamus illum, non propter nos, sed propter bonum societatis; confratres enim et consocii, qui ex vulgo ibi sunt, vix sciunt aliter quam quod honores dignitatum nostrarum sint in nobis, et inde quod usus quos facimus, sint e nobis; sed nos aliter sentimus; sentimus quod honores dignitatum sint extra nos, et quod sint sicut amictus quibus investimur; sed quod usus, quos praestamus, sint ex amore illorum intra nos a Domino, et hic amor beatitudinem suam accipit ex communicatione per usus cum aliis; et ab experientia scimus, quod quantum facimus usus ex amore illorum, tantum increscat amor ille, et cum amore sapientia, ex qua fit communicatio; at quod quantum retinemus usus in nobis, et non communicamus, tantum pereat beatitudo; et tunc usus fit sicut cibus reconditus in ventriculo, et non circumsparsus nutrit corpus et ejus partes, sed manet indigestus, ex quo fit nausea: verbo, totum caelum non est nisi quam continens usus a primis ad ultima: quid usus nisi actualis amor proximi? et quid continet caelos nisi hic amor?"
[4] His auditis interrogavi, "Quomodo potest aliquis scire, num usus faciat ex amore sui, vel num ex amore usuum? omnis homo tam bonus quam malus facit usus, et facit usus ex quodam amore: ponatur quod in mundo sit societas composita ex meris diabolis, et societas composita ex meris angelis; et opinor quod diaboli in sua societate ex igne amoris sui, et ex splendore gloriae suae, facturi sint tot usus, quot angeli in sua; quis ergo potest scire ex quo amore, et ex qua origine sunt usus?"
[5] Duo angeli ad haec responderunt, "Diaboli faciunt usus propter se et propter famam, ut evehantur ad honores, aut lucrentur opes; at angeli non faciunt usus propterea, sed propter usus ex amore illorum: homo non potest discernere illos usus, sed Dominus discernit illos; omnis qui credit in Dominum, et fugit mala ut peccata, ille facit usus ex Domino; at omnis qui non credit in Dominum, nec fugit mala ut peccata, facit usus ex se et propter se: hoc discrimen est inter usus a diabolis, et inter usus ab angelis."
Duo angeli his dictis abiverunt, et e longinquo visi sunt vecti in curru igneo sicut Elias, et in caelum suum sublati.
@1 “sentitum:”-sic multis in locis; forte legeris sensum.
(2)直訳
266. Postquam haec tristia et atrocia mihi visa sunt, circumspexi, et vidi duos angelos non procul a me stantes et colloquentes; 266.これらの悲しいものと残虐なものが私に見られた後に、私は見回した、また私は二人の天使を見た、私から遠くない、立ってまた話して。
unus amictus erat toga lanea fulgente ex flammea purpura, et tunica ex splendente bysso sub illa; 一人の衣服は炎の(燃えるような)紫色からの輝く羊毛のトーガであった、またその下に下着(シャツ)はみごとな(目もくらむような)亜麻布から。
alter similibus ex coccino cum cidari, cui aliqui pyropi a dextro latere inserti erant; もう一人は類似して、かぶり物(冠・ターバン)とともに緋色からの、それに右側からいつくかのルビーが、差し込まれていた。
ad hos accessi, et ex pace salutavi; これらの者に私は近づいた、また平和からの挨拶をした。
et reverenter quaesivi, "Cur vos hic infra estis?" またうやうやしく質問した、「なぜ、あなたがあはここに下方にいるのか?」
Et respondebant, "Demisimus nos huc e caelo ex mandato Domini ad loquendum tecum de beata sorte illorum, qui volunt dominari ex amore usuum. また、彼らは答えた、私たちは主の命令から天界からここに降ろされた、彼らの祝福された運命についてあなたと(te+cum)話すために、その者は役立ちへの愛から支配されることを欲する。
Nos sumus cultores Domini; 私たちは主の礼拝者たちである。
ego pinceps societatis, alter summus Sacerdos ibi." 〔私たちは〕私は社会の君主、もう一人はそこに聖職者である」。
Et dixit pinceps quod esset servus suae societatis, quia inserviret illi faciendo usus; また君主は言った、自分の社会のしもべであること、役立ちを行なってそれに仕えているからである。
et alter dixit quod esset minister eclesiae ibi, quia inserviendo illis ministraret sancta ad usus animarum illorum: またもう一人は言った、そこに教会の仕える者(聖職者)であること、彼らの霊魂の役立ちのために聖なるものに彼らに仕えて仕える(執行する)からである。
[2] et quod ambo in perpetuis gaudiis sint ex felicitate aeterna, quae a Domino in illis est; [2] また両方の者は永遠の幸福からの絶え間のない楽しさの中にいること、主からそれらの中にいるので。
et quod omnia in scietate illa sint splendida et magnifica, splendida ex auro et lapidibus pretiosis, et magnifica ex palatiis et paradisis; またその社会の中のすべてのものはりっぱ(みごと)で、荘厳である、金と宝石からりっぱ(みごと)である、宮殿と庭園から荘厳である。
"causa est, quia amor noster dominandi non est ex amore sui, sed ex amore usuum, et quia amor usuum est a Domino, ideo omnes usus boni in caelis splendent et fulgent; 「理由がある、私たちの支配する愛は自己愛からではないからである、しかし、役立ちへの愛から、また役立ちへの愛は主からである、それゆえ、すべての善の役立ちは天界の中で光り、輝く。
et quia omnes in nostra societate in hoc amore sumus, ideo athmosphaera ibi apparet aurea, ex luce ibi quae trahit ex flammeo solis, ac flammeum solis correspondet isti amori:" また、私たちの社会の中のすべての者はこの愛の中にいるので、それゆえ、そこの大気は金(色)に見える、そこに光は、それは太陽の炎から得る、そして太陽の炎はその愛に対応する。
[3] His dictis apparuit etiam mihi similis sphaera circum illos, et [1]sentitum est aromaticum ex illa, quod etiam dixi illis, et petii, ut aliquid plus adjiciant dictis de amore usus: [3] これらか言われて、私にもまた彼らのまわりの似たスフェアが見られた、それらから芳香が感じられた、さらに私は彼らにそのことを言った、また懇願した、役立ちの愛について言ったことにさらに何かを加えるように――。
et continuabant dicendo, "Dignitates, in quibus sumus, quidem ambivimus, sed propter nullum alium finem, quam ut possemus plenius facere usus, et latius extendere illos: また彼らは続けた、言って、「地位(高位)、その中に私たちはいる、確かに、私たちは求めた、しかし、決して他の目的のためではない、役立ちをさらに完全に行なうことができるように以外の、またそれをさらに広く広げる(伸ばす)こと。
et quoque circumfundimur honore, et acceptamus illum, non propter nos, sed propter bonum societatis; そしてまた、私たちは名誉に取り込まれている、またそれを受け入れる、私たちのためではない、しかし社会の善のために。
confratres enim et consocii, qui ex vulgo ibi sunt, vix sciunt aliter quam quod honores dignitatum nostrarum sint in nobis, et inde quod usus quos facimus, sint e nobis; というのは、同僚や仲間は、その者はそこに大衆からである、ほとんど異なって知らない、私たちの地位の名誉は私たちの中にあること以外に、またここから私たちが行なう役立ちは、私たちからである。
sed nos aliter sentimus; しかし、私たちは異なって感じる(意見を持つ)。
sentimus quod honores dignitatum sint extra nos, et quod sint sicut amictus quibus investimur; 私たちは感じる、地位の名誉は私たちの外にあること、また衣服のようであること、それらを私たちが着る。
sed quod usus, quos praestamus, sint ex amore illorum intra nos a Domino, et hic amor beatitudinem suam accipit ex communicatione per usus cum aliis; しかし、役立ちは、それを私たちは果たす、私たちの内部のそれらの愛からである、主からの、またこの愛は自分の幸運(の状態)を伝達から受け入れる、他の者との役立ちを通して。
et ab experientia scimus, quod quantum facimus usus ex amore illorum, tantum increscat amor ille, et cum amore sapientia, ex qua fit communicatio; また、経験から、私たちは知っている、どれだけ私たちがそれらの愛から役立ちを行なうか〔によって〕、それだけその愛は増大する、また