(1)原文
264. Post haec iterum aperuit se terra, sed ad dextrum, et vidi exsurgentem alium diabolum, super cujus capite erat sicut cidaris, circumvoluta spiris tanquam colubri, cujus caput e vertice eminuit. Facies ei erat leprosa a fronte ad mentum, et quoque utraque manus; lumbi erant nudi et atri sicut fuligo, per quam ignis sicut foci furve transparuit, et tali pedum sicut duae viperae.
Prior diabolus hoc viso conjecit se super genua, et adoravit illum. Quaesivi, "Cur ita?"
Dixit, "Est ille Deus caeli et terrae, estque omnipotens;"
Et tunc quaesivi hunc, "Quid tu dicis ad hoc?"
Respondit, "Quid dicam? est mihi omnis potestas super caelum et infernum, sors omnium animarum est in mea manu."
Et quaesivi iterum, "Quomodo potest ille, qui est imperator imperatorum, ita se submittere, et tu adorationem recipere?"
Respondit, "Est usque meus servus; quid imperator coram Deo? est in dextra mea fulmen excommunicandi."
[2] Et tunc dixi illi, "Quomodo potes ita insanire? Fueras in mundo solum canonicus; et quia phantasia laborasti, quod tibi etiam fuerunt claves, ac inde potestas ligandi et solvendi, spiritum tuum in hunc gradum vesaniae evexeras, ut nunc credas, quod sis ipse Deus."
Ad haec indignatus juravit quod sit, et quod Domino non sit aliqua potestas in caelo, "quia omnem transtulerat in nos; non opus habemus, quam ut mandemus, ac caelum et infernum reverenter obediunt; si mittimus aliquem in infernum, diaboli statim recipiunt illum, similiter angeli illum, quem mittimus in caelum."
Quaesivi porro, "Quot estis in societate vestra?"
Dixit, "Trecenti, et omnes ibi sumus dii, ego autem deus deorum."
[3] Post haec aperuit se terra sub pedibus utriusque, et subsiderunt profunde in sua inferna; et datum est videre, quod sub infernis illorum essent ergastula, in quae deciderent illi, qui damna aliis inferunt; cuivis enim in inferno relinquitur sua phantasia, et quoque gloriatio in illa, sed non licet malum facere alteri. Quod tales sint ibi, est quia homo tunc est in suo spiritu, ac spiritus, postquam separatus est a corpore, venit in plenam libertatem agendi secundum ejus affectiones et inde cogitationes.
[4] Postea datum est inspicere in illorum inferna; ac infernum, ubi erant imperatores imperatorum ac reges regum, erat plenum omni immunditie, ac illi visi sunt sicut variae ferae truculentis oculis: similiter in altero inferno, ubi erant dii et deus deorum; et in hoc apparuerunt dirae aves noctis, quae vocantur ochim et ijim, volantes circum illos; imagines phantasiae illorum ita mihi visae sunt. Ex his patuit, qualis est amor sui politicus, et qualis est amor sui ecclesiasticus, quod hic sit ut velint esse dii, ille autem ut velint esse imperatores; et quod ita velint, et quoque affectent, quantum fraena amoribus istis relaxantur.
(2)直訳
264. Post haec iterum aperuit se terra, sed ad dextrum, et vidi exsurgentem alium diabolum, super cujus capite erat sicut cidaris, circumvoluta spiris tanquam colubri, cujus caput e vertice eminuit. 264.この後、再び、地が開かれた、しかし、右に、また、私は起こってくるある悪魔を見た、その頭の上に司教冠(ミトラ)のような〔もの〕があった、あたかもヘビのように周りをとぐろを巻いた、その〔ヘビの〕頭はてっぺんから突出した。
Facies ei erat leprosa a fronte ad mentum, et quoque utraque manus; 彼の顔は額からあごまでらい病であった、そしてまた両方の手。
lumbi erant nudi et atri sicut fuligo, per quam ignis sicut foci furve transparuit, et tali pedum sicut duae viperae. 腰は裸であった、またすす(油煙)のように黒い、それによって火は炉からのようにうす暗く輝き貫いた、またこのような足〔であった〕二つのマムシのような
Prior diabolus hoc viso conjecit se super genua, et adoravit illum. 前の悪魔はこれを見て、自分自身をひざの上に投げた、また彼を崇拝した。
Quaesivi, "Cur ita?" 私は質問した、「なぜ、そのように?」
Dixit, "Est ille Deus caeli et terrae, estque omnipotens;" 彼は言った、「彼は天地の神である、そして全能である」。
Et tunc quaesivi hunc, "Quid tu dicis ad hoc?" またその時、私は〔崇拝された〕この者を質問した、「何を、あなたは〔崇拝した〕この者に言うのか?」
Respondit, "Quid dicam? est mihi omnis potestas super caelum et infernum, sors omnium animarum est in mea manu." 答えた、「何を私が言う(接続☆)か? わたしにすべての力がある〔ことである〕、天地の上に。すべての霊魂の運命は私の手の中にある」。
☆ ここは接続法かまたは未来形です。「あなたは何を言えるのですか?」に答えるニュアンスです。「何を言えるのか、だって? 答えよう」。
Et quaesivi iterum, "Quomodo potest ille, qui est imperator imperatorum, ita se submittere, et tu adorationem recipere?" また私は再び質問した、「どのように彼はできるのか、その者は皇帝たちの皇帝である、そのように自分自身を服従させること、また、あなたは崇拝を受け入れること?」
Respondit, "Est usque meus servus; 答えた、「やはり私のしもべである。
quid imperator coram Deo? est in dextra mea fulmen excommunicandi." 神の前に皇帝とは何か? 私の右手の中に破門させる雷電がある」。
[2] Et tunc dixi illi, "Quomodo potes ita insanire? [2] またその時、私は彼に言った、「どのようにあなたはそのように狂うことができるのか?
Fueras in mundo solum canonicus; 世であなたはただ聖職者だけであった。
et quia phantasia laborasti, quod tibi etiam fuerunt claves, ac inde potestas ligandi et solvendi, spiritum tuum in hunc gradum vesaniae evexeras, ut nunc credas, quod sis ipse Deus." また幻想を被ったので、それはあなたに鍵があったこと、またここからあなたは縛り付けるまた解く、あなたの霊をこの気の狂った段階の中へ興奮させた、今やあなたは信じるような、あなたが神そのものであること」。
Ad haec indignatus juravit quod sit, et quod Domino non sit aliqua potestas in caelo, "quia omnem transtulerat in nos; このことに憤慨して、そのことである〔ことを〕誓った、また主に天界の中に何らかの力がないこと、「すべてのものは私たちの中に移されたので。
non opus habemus, quam ut mandemus, ac caelum et infernum reverenter obediunt; 私たちは働きをもたない、それを命令するために、そして天界と地獄はうやうやしく従属する。
si mittimus aliquem in infernum, diaboli statim recipiunt illum, similiter angeli illum, quem mittimus in caelum." もし私たちがだれかを地獄の中に送るなら、悪魔たちは直ちに彼を受け入れる、同様に、天使たちは彼を、その者を私たちは天界の中に送る」。
Quaesivi porro, "Quot estis in societate vestra?" 私はさらに質問した、「あなたがたの社会の中にどれだけ多くいるか?」
Dixit, "Trecenti, et omnes ibi sumus dii, ego autem deus deorum." 彼は言った、「三百、またそこにすべての者は神々である、また私は神の神」。
[3] Post haec aperuit se terra sub pedibus utriusque, et subsiderunt profunde in sua inferna; [3] その後、両方の足の下に地が開かれた、また自分の地獄の中に深く沈んだ。
et datum est videre, quod sub infernis illorum essent ergastula, in quae deciderent illi, qui damna aliis inferunt; また、見ることが与えられた、彼らの地獄の下に強制収容所(きびしい労働の伴う収容所)があった、その中に彼らは落ちる、その者は危害を他の者に加える。
cuivis enim in inferno relinquitur sua phantasia, et quoque gloriatio in illa, sed non licet malum facere alteri. というのは、それぞれの者は地獄の中に自分の幻想に残されるから、そしてまたその中の自慢(賛美)に、しかし、他の者に悪を行なうことは許されない。
Quod tales sint ibi, est quia homo tunc est in suo spiritu, ac spiritus, postquam separatus est a corpore, venit in plenam libertatem agendi secundum ejus affectiones et inde cogitationes. このような者がそこにいること、人間はその時、自分の霊の中にいるからである、そして霊は、身体から分離された後に、彼の情愛とここからの思考にしたがって働くまったくの自由の中にやってくる。
[4] Postea datum est inspicere in illorum inferna; [4] その後、彼らの地獄を眺めることが与えられた。
ac infernum, ubi erant imperatores imperatorum ac reges regum, erat plenum omni immunditie, ac illi visi sunt sicut variae ferae truculentis oculis: そして、地獄は、そこに皇帝の皇帝そして王の王がいた、すべての不潔なもので満ちていた、そして彼らはいろいろな野獣のように見えた、獰猛な目の。
similiter in altero inferno, ubi erant dii et deus deorum; 同様に、他の地獄の中に、そこに神々が、また神々の神がいた。
et in hoc apparuerunt dirae aves noctis, quae vocantur ochim et ijim, volantes circum illos; またこの中に恐るべき夜の鳥が見られた、それらはオーヒームやイッイームと呼ばれる、彼らのまわりを飛んでいる。。
imagines phantasiae illorum ita mihi visae sunt. 彼らの幻想の像がそのように私に見られた。
Ex his patuit, qualis est amor sui politicus, et qualis est amor sui ecclesiasticus, quod hic sit ut velint esse dii, ille autem ut velint esse imperatores; これらから明らかであった、政治家の