(1)原文
48[secundo]. (iv.) Sed quod successive sicut exuunt externa, ac intrant in interna sua, percipiant quali amore et inclinatione inter se ad se mutuo fuerant, et inde num possint una vivere, vel non.― Haec ulterius explicare non opus est, quia sequuntur ex illis quae in praecedente articulo explicata sunt: hic solum illustrabitur, quomodo homo post mortem exuit externa et induit interna. Unusquisque post mortem primum introducitur in mundum, qui vocatur mundus spirituum, et est medius inter caelum et infernum, ac ibi praeparatur, bonus ad caelum et malus ad infernum. [2] Praeparatio ibi pro fine habet, ut internum et externum concordent et faciant unum, et non discordent et faciant duo; in mundo naturali faciunt illa duo, ac solum apud illos, qui corde sinceri sunt, faciunt unum: quod faciant duo, constat ex dolosis et astutis, imprimis ex hypocritis, assentatoribus, simulatoribus, et mendacibus: in mundo autem spirituali non licet ita divisam habere mentem, sed qui malus fuerat in internis, etiam malus erit in externis; similiter bonus in utrisque: [3] omnis enim homo post mortem fit qualis fuerat interius, et non qualis exterius: propter hunc finem immittitur ille tunc per vices in suum externum et in suum internum; et quisque homo dum in externo est, sapit, hoc est, vult videri quod sapiat, etiam malus; sed hic in interno suo insanit; hic potest per vicissitudines illas videre insanias suas, et ab illis resipiscere; sed si non resipuerat in mundo, non potest postea, nam amat insanias suas, et vult manere in illis; quare adigit externum suum etiam ad insaniendum similiter; sic fit internum et externum ejus unum; et cum hoc factum est, praeparatus est ad infernum. [4] Vicissim autem bonus; hic quia in mundo spectaverat ad Deum, ac resipuerat, in interno sapuit plus quam in externo; in externo etiam ex illecebris mundi et vanitatibus aliquoties deliravit; quare etiam hujus externum reducitur ad concordantiam cum ejus interno, quod, ut dictum est, sapit; quo facto, praeparatus est ad caelum. Ex his illustratum est, quomodo sit exuitio externi ac induitio interni post mortem.
(2)直訳
48[secundo]. (iv.) Sed quod successive sicut exuunt externa, ac intrant in interna sua, percipiant quali amore et inclinatione inter se ad se mutuo fuerant, et inde num possint una vivere, vel non.― (4) しかし、連続的に(しだいに)、外なるものを出るに応じて、そして自分の内なるものの中に入ること、自分たち自身の間の愛と性向(好み)を知覚する、自分たちに向けて相互にあった、またここから、一緒に生活することができるか、あるいは〔でき〕ないか――
Haec ulterius explicare non opus est, quia sequuntur ex illis quae in praecedente articulo explicata sunt: これらがさらに進んで説明される必要はない、それらから続く(~といえる)から、それらは先行する節の中で説明された――
hic solum illustrabitur, quomodo homo post mortem exuit externa et induit interna. ここに~だけが説明される、どのように人間が、死後、外なるものを脱ぎ、また内なるものを着るか。
Unusquisque post mortem primum introducitur in mundum, qui vocatur mundus spirituum, et est medius inter caelum et infernum, ac ibi praeparatur, bonus ad caelum et malus ad infernum. それぞれの者は、死後、最初に、世の中に導き入れられる、それは霊たちの世界と呼ばれる、また天界と地獄の中間にある、そして、そこで準備される、善い者は天界へ、また悪い者は地獄へ。
[2] Praeparatio ibi pro fine habet, ut internum et externum concordent et faciant unum, et non discordent et faciant duo; [2] 準備は、そこに目的として持っている、内なるものと外なるものが一致するように、また一つのものをつくる(構成する、なっている)、また一致しないがない、また二つのものをつくる。
in mundo naturali faciunt illa duo, ac solum apud illos, qui corde sinceri sunt, faciunt unum: 自然界の中でそれらは二つものをつくる、そして彼らのもとにだけ、その者は心で誠実である、一つのものをつくる。
quod faciant duo, constat ex dolosis et astutis, imprimis ex hypocritis, assentatoribus, simulatoribus, et mendacibus: 二つのものをつくる(なっている)ことは、狡猾な者や欺く者から明らかである、特に偽善者から、おべっか使い、偽る者(猫かぶり)、またうそつき。
in mundo autem spirituali non licet ita divisam habere mentem, sed qui malus fuerat in internis, etiam malus erit in externis; けれども、霊界の中で許されない、そのように分割された心を持つこと、しかし、内なるものの中で悪い者であった者は、外なるものの中でもまた悪い者になる(未来)。
similiter bonus in utrisque: 同様である、善い者は両方のものの中で。
[3] omnis enim homo post mortem fit qualis fuerat interius, et non qualis exterius: [3] というのは、すべての人間は、死後、内部であったようなものになるから、また外部で〔あった〕ようなもの〔になら〕ない――
propter hunc finem immittitur ille tunc per vices in suum externum et in suum internum; この目的のために彼はその時、交互に、自分の外なるものの中に、また自分の内なるものの中に入れられる。
et quisque homo dum in externo est, sapit, hoc est, vult videri quod sapiat, etiam malus; また、だれでも人間は、外なるものの中に〔いる〕時、賢明である、すなわち、賢明であることが見られることを欲する、悪い者もまた。
sed hic in interno suo insanit; しかし、この者は自分の内なるものの中で狂っている。
hic potest per vicissitudines illas videre insanias suas, et ab illis resipiscere; この者はそれらの交替によって自分の狂気を見ることができる、またそれらから正気に返る(後悔する)こと。
sed si non resipuerat in mundo, non potest postea, nam amat insanias suas, et vult manere in illis; しかし、もし、世の中で、正気に返らない(後悔しない)なら、その後、できない、なぜなら、自分の狂気を愛するから、また、その中にとどまることを欲する。
quare adigit externum suum etiam ad insaniendum similiter; それゆえ、自分の外なるものもまた同様に狂うことへ駆り立てる。
sic fit internum et externum ejus unum; このように、彼の内なるものと外なるものが一つのものになる。
et cum hoc factum est, praeparatus est ad infernum. また、このことが行なわれるとき、地獄へ準備される。
[4] Vicissim autem bonus; [4] けれども、逆に、善い者は。
hic quia in mundo spectaverat ad Deum, ac resipuerat, in interno sapuit plus quam in externo; この者は、世の中で神へ目を向けた、そして正気に返った(後悔した)、内なるものの中で外なるものの中よりもさらに賢明であった。
in externo etiam ex illecebris mundi et vanitatibus aliquoties deliravit; 外なるものの中でもまた世の誘惑と虚栄から、ときどき(数回)、正気を失った。
quare etiam hujus externum reducitur ad concordantiam cum ejus interno, quod, ut dictum est, sapit; それゆえ、この外なるものもまた彼の内なるものへ一致するように戻される、そのことは、言われたように、賢明になる〔ことである〕。
quo facto, praeparatus est ad caelum. これで行なわれて、天界へ準備される。
Ex his illustratum est, quomodo sit exuitio externi ac induitio interni post mortem. これらから説明される、どのようにであるか、外なるもので脱ぐことそして内なるもので着ること、死後。
(3)訳文
48a. (4) しかし、しだいに、外なるものを出る、そして自分の内なるものの中に入ることに応じて、自分たちに向けて相互にあった自分たち自身の間の愛と性向(好み)を、またここから、一緒に生活することができるか、あるいは〔でき〕ないか知覚する――
これらがさらに進んで説明される必要はない、それらは先行する節の中で説明されたものからいえるから――ここにどのように人間が、死後、外なるものを脱ぎ、また内なるものを着るかだけが説明される。
それぞれの者は、死後、最初に、天界と地獄の中間にある霊たちの世界と呼ばれる世界の中に導き入れられる、またそして、そこで、善い者は天界へ、悪い者は地獄へ準備される。
[2] そこでの準備は、内なるものと外なるものが一致し、一つのものをつくる、また一致しないものがなく、二つのものをつくらないことを目的として持っている。自然界の中でそれらは二つものをつくっている、そして心が誠実である者だけのもとで、一つのものをつくっている。二つのものをつくっていることは、狡猾な者や欺く者から、特に偽善者、おべっか使い、偽る者、うそつきから明らかである。けれども、霊界の中で、そのように分割された心を持つことは許されない、しかし、内なるものの中で悪い者であった者は、外なるものの中でもまた悪い者になる(未来)。同様に、善い者は両方のものの中で〔善い者になる〕。
[3] というのは、すべての人間は、死後、内部であったようなものになり、外部で〔あった〕ようなもの〔になら〕ないから――この目的のために彼はその時、交互に、自分の外なるものの中に、また自分の内なるものの中に入れられる。また、だれでも人間は、外なるものの中に〔いる〕時、賢明である、すなわち、悪い者もまた賢明である、と見られることを欲する。しかし、この者は自分の内なるものの中で狂っている。それらの交替によって、この者は自分の狂気を見ること、またそれらから正気に返る(後悔する)ことができる。しかし、もし、世の中で、正気に返らない(後悔しない)なら、その後、できない、なぜなら、自分の狂気を愛し、その中にとどまることを欲するから。それゆえ、自分の外なるものもまた同様に狂うことへと駆り立てる。このように、彼の内なるものと外なるものが一つのものになる。また、このことが行なわれるとき、地獄へと準備される。
[4] けれども、善い者は逆である。この者は、世の中で神へ目を向け、そして正気に返った(後悔した)、内なるものの中で外なるものの中よりもさらに賢明であった。外なるものの中でもまた世の誘惑と虚栄から、ときどき、正気を失った。それゆえ、この外なるものもまた彼の内なるものへ一致するように戻される、そのことは、言われたように、賢明になる〔ことである〕。これが行なわれて、天界へと準備される。
これらから、死後、どのように、外なるものを脱ぎ、内なるものを着るか説明される。