(1) 原文
De coelo et de illis qui in fide separata
4924. Erant quidam sacerdotes ex illis qui antrorsum ad dextrum paulum super quadam petra habitant, unus illorum in mundo notus quoad nomen, laudatus ob suas praedicationes, ille ad me veniebat, et tunc cum eo loquutus, aperiebatur intellectuale ejus, ut satis intelligenter caperet omnia quae dicebantur, et quia ille putabat, quod ab altero sacerdote observatum, quod in veris esset prae aliis, ideo deductus est cum pluribus spiritibus, qui mediationes, in montem ad dextrum, et cum illuc veniebant, introductus in urbem, unde mecum quidam loquuti, dicentes quod viderent ibi magnifica, et angelos forma angelica, quam mirabantur; et primum per mediationes sustinebant lucem ibi, ducti ad editius ubi lux illa{1}, sed postea incepit lux obscurari, adeo, ut viderent illos qui ibi infra in multo obscuro, cum tamen essent in luce; [2] postea ducti ubi calor ibi, et tunc inceperunt dolorem accipere in genubus, postea in ventris regione, et tandem circum pectus, sed ne ingravesceret magis dolor, ille temperatus est per mediationes, ut quoque illis dictum. Ex loco illo tunc vertebant faciem ad petram unde illi, quae apparuit illis sicut nubes caliginosa, mirabantur quod ibi eorum domicilium cum tamen ibi in luce sunt, cum ibi, sed dicebatur illis, quod usque non alia lux illis, quia est sicut lux hyemalis, quae talis conspicitur{2} ex luce vernali quae in coelis; ut confirmarentur in eo, loqui dabatur illis cum quibusdam notis sacerdotibus ibi e domiciliis eorum, ubi simile caliginosum et adhuc majus; ita instructi in qua luce veri essent. Ingravescebat tunc dolor versus superiora, qui angere illos coepit, unde accelerabant descendere tam cito ac possent, dicentes quod ibi non illis sit coelum, sed potius infernum, et quod non magis cuperent illuc ascendere.
@1 J.F.I. Tafel: “illis pro illi”
@2 ms. conspicicitur
(2) 直訳
De coelo et de illis qui in fide separata 天界について、また彼らについて、その者たちは分離した信仰の中に
4924. Erant quidam sacerdotes ex illis qui antrorsum ad dextrum paulum super quadam petra habitant, 彼らからのある者たち聖職者たちがいた、その者たちは前方に少し右に、ある岩の上に住んでいた、
unus illorum in mundo notus quoad nomen, 彼らのひとりは世の中で名前に関して〔私に〕よく知られていた、
laudatus ob suas praedicationes, 自分の説教のために称賛された、
ille ad me veniebat, et tunc cum eo loquutus, 彼は私へやって来た、またその時、彼と話した、
aperiebatur intellectuale ejus, ut satis intelligenter caperet omnia quae dicebantur, 彼の理解力が開かれた、すべてのことを十分に把握することができるように、それらは言われた、
et quia ille putabat, quod ab altero sacerdote observatum, また、彼は思ったので、他の聖職者から観察された(気づかれた)こと、
quod in veris esset prae aliis, ideo deductus est cum pluribus spiritibus, 他の者たちよりも真理の中にいたこと、それゆえ、多くの霊たちとともに導かれた、
qui mediationes, in montem ad dextrum, その者たちは媒介する者たち〔である〕、山の中の右へ、
et cum illuc veniebant, introductus in urbem, unde mecum quidam loquuti, また、そこへやって来たとき、都の中へ導き入れられた、そこから私とある者が話した、
dicentes quod viderent ibi magnifica, et angelos forma angelica, quam mirabantur; 言って、彼らはそこに荘厳なものを見たこと、また天使の形の天使たちを、それを彼らは驚いた。
et primum per mediationes sustinebant lucem ibi, ducti ad editius ubi lux illa{1}, また最初、媒介する者たちによってそこに光を耐えた、さらに高い所へ導かれた、そこにその光が〔あった〕、
sed postea incepit lux obscurari, adeo, ut viderent illos qui ibi infra in multo obscuro, しかしその後、光は暗くされることを始めた、これほど、彼らを見るように☆、その者たちはそこに下方に、さらにやみの(暗い)中に、
☆ちょっと変ですが、暗くされた光のほうが、かえってやみの中の彼ら見ることができる、ということでしょう。(逆に言えば、明るいとかえって見えない)
cum tamen essent in luce; そのときそれでも彼らは光の中にいた。
[2] postea ducti ubi calor ibi, その後、そこに導かれた、そこに熱〔があった〕、
et tunc inceperunt dolorem accipere in genubus, postea in ventris regione, et tandem circum pectus, またその時、膝の中に苦痛を受け取ることが始まった、その後、腹の領域の中に、また最後に胸のまわりに、
sed ne ingravesceret magis dolor, ille temperatus est per mediationes, ut quoque illis dictum. しかし、さらに苦痛が重くならないように、彼らは媒介する者たちによって和らげられた、〔そのことが〕彼らにもまた言われたように。
Ex loco illo tunc vertebant faciem ad petram unde illi, quae apparuit illis sicut nubes caliginosa, その場所から、その時、彼らは顔を岩へ向けた、そこから彼らが〔やって来た〕、それは彼らに暗黒の雲のように見えた、
mirabantur quod ibi eorum domicilium cum tamen ibi in luce sunt, cum ibi, 彼らは驚いた、そこに彼らの住居が〔ある〕こと、そのときそれでもそこに光の中にいる、そこに〔いる〕とき、
sed dicebatur illis, quod usque non alia lux illis, しかし、彼らに言われた、それでも(やはり)彼らに他の光がないこと、
quia est sicut lux hyemalis, quae talis conspicitur{2} ex luce vernali quae in coelis; 冬の光のようであるからである、それはこのようなものに見られる、春の光から、それは天界の中に〔ある〕。
ut confirmarentur in eo, loqui dabatur illis cum quibusdam notis sacerdotibus ibi e domiciliis eorum, そのことの中で確信されるために、彼らに話すことが与えられた、あるよく知られた聖職者と、そこに彼らの住居からの、
ubi simile caliginosum et adhuc majus; そこに同様のまたさらに大きい暗黒が〔あった〕。
ita instructi in qua luce veri essent. そのように、真理の何の光の中にいたか教えられた、
Ingravescebat tunc dolor versus superiora, qui angere illos coepit, その時、苦痛はさらに高いところへ向けて重くなった、それは彼らを傷つけことを始めた、
unde accelerabant descendere tam cito ac possent, そこから降ることを急いだ、このように迅速に(すぐに)、そしてできる、
dicentes quod ibi non illis sit coelum, sed potius infernum, 言って、そこに彼らに天界ではないこと、しかし、むしろ地獄、
et quod non magis cuperent illuc ascendere. また、さらに(もはや)そこへ上ることは欲しないこと。
(3) 訳文
天界について、また分離した信仰の中にいる者たちについて
4924. 前方の少し右のある岩の上に住んでいる者たちからの聖職者たちがいた。彼らのひとりは世でその名前は〔私に〕よく知られており、その説教のために称賛された。彼は私へやって来た、彼と話した時、言われたすべてのことを十分に把握することができるように、彼の理解力が開かれた。また、彼は、他の聖職者からも気づかれたが、〔自分が〕他の者たちよりも真理の中にいた、と思ったので、それゆえ、媒介者である多くの霊たちとともに、山の右へ導かれた。また、そこへやって来たとき、都の中へ導き入れられ、そこからある者が私と話し、彼らは、そこに荘厳なものや天使の形の天使たちを見た、それに驚いた、と言った。また最初、媒介者たちによってそこの光に耐え、その光があったさらに高い所へ導かれた。しかしその後、光は暗くされ始め、そこの下方にいる、さらにやみの中にいる者たち見るように、これほど暗くされた。そのときそれでも彼らは光の中にいた。
[2] その後、熱があったところに導かれた。またその時、膝の中に、その後、腹の領域の中に、また最後に胸のまわりに苦痛を受け始めた。しかし、さらに苦痛が重くならないように、彼らは媒介する者たちによって和らげられ、〔そのことが〕彼らにもまた言われた。その場所から、その時、彼らは顔を岩へ向けた、その岩から彼らは〔やって来たが〕、それは彼らに暗黒の雲のように見えた。彼らは、そこに自分たちの住居があり、そのときそれでもそこにいるとき、そこの光の中にいることに驚いた。しかし、彼らに言われた――やはり彼らに他の光がない、天界の中にある春の光から、それは冬の光のようなものに見られるからである。そのことが確信されるために、彼らの住居からの、あるよく知られた聖職者と、話すことが彼らに与えられた、そこには似たまたさらに大きな暗黒があった。そのように、どんな真理の光の中にいたか教えられた。その時、さらに高いところへ向けて苦痛は重くなり、それは彼らを傷つけ始めた。そこから降ることをできるだけ急いだ。そこは自分たちに天界ではなく、むしろ地獄である、もはやそこへ上ることを欲しない、と言った。