(1) 原文
De bonis operibus
3979. Scriptum erat de bonis operibus, et venerunt ii, qui fidem absque bonis operibus salvare, in vita corporis non modo cogitarunt, sed etiam se confirmarunt, et persuaserunt; venerunt inter spiritus bonos inferiores, in tali persuasione, quod ad salutem non opus esset bonis operibus, sed solum fide, sed ii indignati, eos funi alligarunt, et circumvolvebant, ut facesseret [unus] velut in vestem, et sic religatus ad me venit.
(2) 直訳
De bonis operibus 善い働きについて
3979. Scriptum erat de bonis operibus, 〔私によって〕善い働きについて書かれた、
et venerunt ii, qui fidem absque bonis operibus salvare, in vita corporis non modo cogitarunt, また、彼らがやって来た、その者は善い働きなしに信仰が救うことを、身体のいのちの中で考えただけでなく、
sed etiam se confirmarunt, et persuaserunt; しかし、自分自身もまた確信した、また確信させた(説き付けた)。
venerunt inter spiritus bonos inferiores, 彼らが低い善良な霊たちの間にやって来た、
in tali persuasione, quod ad salutem non opus esset bonis operibus, sed solum fide, このような確信(信念)の中で、救いのために善い働きは必要なかったこと、信仰だけ〔が必要である〕、
sed ii indignati, eos funi alligarunt, et circumvolvebant, ut facesseret [unus] velut in vestem, しかし、彼らは憤慨した、彼らを綱で縛った、また回転させた、彼らが行なったように〔ある者を〕あたかも衣服の中に〔いるかのように〕
et sic religatus ad me venit. またこのように縛られて☆、私へやって来た。
☆ religo が『レキシコン』にありませんでした。
(3) 訳文
善い働きについて
3979. 私が善い働きについて書いたとき、善い働きなしに信仰が救うことを、いのちが身体の中にあったことを考えただけでなく、自分自身も確信し、確信させた者がやって来た。彼らは、救いのために善い働きは必要ない、信仰だけが必要であるといった確信とともに、低い善良な霊たちの間にやって来た。しかし、彼らは憤慨し、彼らを綱で縛り、回転させた。彼らは〔ある者を〕あたかも衣服の中にいるかのように〔その縛ることを〕行なった。このように縛られて、私へやって来た。
(1) 原文
3980. Causa indignationis bonorum spirituum tunc propalata, missus in statum suae persuasionis, quod bona opera nihili sint, modo fides sola; ex persuasione ejus diffusa inter plures tales, sphaera orta est tam communis, ut putarent spiritus se disparere, sicut nulli essent, seu sicut diffusi in atmosphaeram, conquesti quod sic non scirent num spiritus essent, seu num viverent vel non viverent: talis erat sphaera, cum surriperentur iis bona opera, quibus{1}―quia{2} ipsa bona quae ex fidei charitate facerent, quae surriperentur, sic fulcra [sunt], quibus insisterent, seu ipsa ultima, quae sunt effectus, ultimis usibus, seu effectus, ubi usus terminantur, et in quibus terminantur, qui sunt usus, quos interiores producunt―surreptis{3}, apparent sibi vix vivere, sed esse in communi sphaera, sicut sola cogitatio; talis sphaera erat tristis, nam nihil determinatum.
@1 ms. quae
@2 ms. quae quia
@3 ms. producunt, surreptis
(2) 直訳
3980. Causa indignationis bonorum spirituum tunc propalata, 善霊たちの憤慨の理由が、その時、公けにされた、
missus in statum suae persuasionis, quod bona opera nihili sint, modo fides sola; 自分の確信の状態の中に入れられた、善い働きは無(無価値)であること、信仰のみだけ☆、
☆ ここは何かを補わないといけないようですが、何でしょうか?
ex persuasione ejus diffusa inter plures tales, sphaera orta est tam communis, 彼の確信からこのような多くの者の間に広がった(diffundo)、このような全般的なスフェアが起こった、
ut putarent spiritus se disparere, sicut nulli essent, seu sicut diffusi in atmosphaeram, 霊たちが自分自身が消散することを思ったような、そのように無であったような、すなわち、大気の中へ広がったような、
conquesti quod sic non scirent num spiritus essent, seu num viverent vel non viverent: 〔彼らは〕不平を言った、このように知らなかったこと、霊であったかどうか、すなわち、生きていたかあるいは生きていなかったかどうか、
talis erat sphaera, cum surriperentur iis bona opera, quibus{1}― そのようなスフェアがあった、彼らに善い働きがひそかに取り去られたとき、それらの者に――
quia{2} ipsa bona quae ex fidei charitate facerent, quae surriperentur, 善そのものは、それらは信仰の仁愛から行なわれる、それらがひそかに取り去られるからである、
sic fulcra [sunt], quibus insisterent, seu ipsa ultima, quae sunt effectus, そのように支え〔である〕、それらで彼らが立っている、すなわち、最終的なものそのもの、それらは結果である、
ultimis usibus, seu effectus, ubi usus terminantur, 最終的な役立ちに、すなわち、役立ちに、そこに役立ちは終結する、
et in quibus terminantur, qui sunt usus, quos interiores producunt― またそれらの中で終結する、それは役立ちである、それを内的な者たちが生み出す――
surreptis{3}, apparent sibi vix vivere, 〔それらが〕ひそかに取り去られて、自分自身にほとんど生きていることが見られない、
sed esse in communi sphaera, sicut sola cogitatio; しかし、全般的なスフェアの中にいること、思考だけのような。
talis sphaera erat tristis, nam nihil determinatum. このようなスフェアは悲しい(憂鬱な)ものであった、なぜなら、明確なものが何もないからである。
(3) 訳文
3980. 善霊たちの憤慨の理由が、その時、公けにされた――善い働きは無価値であり、信仰のみだけを確信する状態の中に入れられたことである。彼の確信からこのような多くの者の間に広がったような全般的なスフェアが起こった――霊たちが、自分自身が消散する、そのように無であった、すなわち、大気の中へ広がった、と思ったようなスフェアである。彼らは、霊であったか、すなわち、生きていたかあるいは生きていなかったか、このように知らなかった、と不平を言った。善い働きがひそかに取り去られたとき、それらの者にそのようなスフェアがあった――信仰の仁愛から行なわれる善そのものがひそかに取り去られるからである――そのように彼らが立っている支え、すなわち、結果である最終的なものそのものである。最終的な役立ちに、すなわち、役立ちに、そこに役立ちは終結する。また、内的な者たちが生み出す役立ち中で終結する――〔それらが〕ひそかに取り去られて、自分自身にほとんど生きていることが見られない、しかし、思考だけのような全般的なスフェアの中にいることである。このようなスフェアは憂鬱なものであった、なぜなら、明確なものが何もないからである。