原典講読『霊界体験記』 3485

(1) 原文

De Dippelio{a}

 

3485. Quidam a latere meo sinistro aliquantum erat, qui scelesta tentavit, [ego] non sciens quis esset, quia admodum subtiliter egit, ita ut vix perciperem sed usque dabatur percipere, erat quoque sicut intus in me a latere sinistro, quare vocabam eum diabolum pessimum, [is] tunc recedens et antrorsum paulum supra loquens, sed induxit sphaeram communem idearum, quae describi <non> nequit{1}, sic ut particularium non esset idea, sed usque loquebatur, sicut ex particulari, nam omnis loquela est particularium; talem sphaeram non memini prius percepisse, quod aliquis loqui posset, ita in sphaera communi sicut is, sphaera itaque erat ejus naturae, ut nullis alligatus principiis sed in communi contra omnes esset, quicunque esset, et qualicunque principio, et ex quacunque fide esset, ita contra omnes, quos refellere et vituperare quasi ingeniose potuit, sed is tamen nihil scire quid bonum et verum, miratus postea, quod tale ingenium daretur, qui tam dextre alios refellere, et tam acute pungere posset, cum non ex cognitione veri.

@1 J.F.I. Tafel: “nequit pro non nequit”

@a latine Christianus Democritus appellatus; vide R.L. Tafel, Documents, vol. II:2 pag. 1138-39

〔Johann Konrad Dippel(1673-1734)はドイツの敬虔な神学者、錬金術師、医師〕〔ラテン名はChristianus Democritusとして知られている〕

 

(2) 直訳

De Dippelio{a} ディッペルについて

3485. Quidam a latere meo sinistro aliquantum erat, qui scelesta tentavit, ある者が私の左側にやや(=いくらかの時間)いた、その者は邪悪なこと(犯罪)を試みた、

[ego] non sciens quis esset, quia admodum subtiliter egit, 〔私は〕だれであったか知らない、非常に繊細に(とらえにくく)行動したからである、

ita ut vix perciperem sed usque dabatur percipere, そのようにほとんど私が知覚しなかったように、しかしそれでも知覚することが与えられた、

erat quoque sicut intus in me a latere sinistro, 私の中に内部のようにもまたいた、左側に、

quare vocabam eum diabolum pessimum, それゆえ、私は彼を最悪の悪魔と呼んだ、

[is] tunc recedens et antrorsum paulum supra loquens, その時、〔彼は〕引き下がっている、また前方の少し上方で話している、

sed induxit sphaeram communem idearum, quae describi <non> nequit{1}, しかし、彼は観念の全般的なスフェアをひき起こした、それは述べられることができない<ない>、

sic ut particularium non esset idea, sed usque loquebatur, sicut ex particulari, そのように個々のものの観念がなかった、しかしそれでも話した、個々のものからのように、

nam omnis loquela est particularium; なぜなら、すべての話しは個々のものであるからである。

talem sphaeram non memini prius percepisse, このようなスフェアを以前に知覚したことは思い出さない、

quod aliquis loqui posset, ita in sphaera communi sicut is, 〔すなわち〕ある者がこのように話すことができたこと、そのように全般的なスフェアの中で、彼のように、

sphaera itaque erat ejus naturae, そこで(それゆえ)スフェアは彼の性質であった、

ut nullis alligatus principiis sed in communi contra omnes esset, 原理に何も結び付けられていないような、しかし全般的なものの中に、すべてに反していた、

quicunque esset, et qualicunque principio, et ex quacunque fide esset, どんなものであった〔にしても〕、またどのような原理、どのような信仰から〔のもの〕であった〔にしても〕、

ita contra omnes, quos refellere et vituperare quasi ingeniose potuit, そのようにすべてのものに反した、それらを論駁することまた侮辱することがいわば巧妙に(器用に)できた、

sed is tamen nihil scire quid bonum et verum, しかし、彼はそれでも何も知ることが〔できなかった〕何が善と真理か、

miratus postea, quod tale ingenium daretur, その後、〔私は〕驚いた、このような才気が存在すること、

qui tam dextre alios refellere, et tam acute pungere posset, cum non ex cognitione veri. その者はこのように他の者を巧みに(如才なく)論駁すること、またこのように鋭く突くことができる、真理の認識(知識)からでないとき。

 

(3) 訳文

ディッペルについて

 

3485. いくらかの時間、ある者が私の左側にいて、邪悪なことを試みた。〔私は〕だれであったか知らない、非常にとらえにくく、そのようにほとんど私が知覚しなかったように行動したからである。しかしそれでも、私の中の内部のようにも左側にいたことを知覚することが与えられた。それゆえ、私は彼を最悪の悪魔と呼んだ。その時、〔彼は〕引き下がって、前方の少し上方で話している、しかし、彼は観念の全般的なスフェアをひき起こし、それは述べられることができない。そのように個々のものの観念がなかった、しかしそれでも個々のものからのように話した。なぜなら、すべての話しは個々のものであるからである。このようなスフェアを以前に知覚したことは思い出さない、〔すなわち〕そのように全般的なスフェアの中で、彼のように、ある者がこのように話すことができたことである。それゆえ〔その〕スフェアは、原理に何も結び付けられていない、しかし全般的なものの中ですべてに反していたような、どんなものであった〔にしても〕、またどのような原理、どのような信仰から〔のもの〕であった〔にしても〕、彼の性質であった。そのようにすべてのものに反して、それらを論駁し、侮辱することがいわば巧妙にできた、しかし、それでも彼は何が善と真理か何も知ることが〔できなかった〕。その後、〔私は〕、このように真理の認識からでないときに他の者を巧みに論駁し、このように鋭く突くことができるこのような才気が存在することに驚いた。

原典講読『霊界体験記』 3486,3487

(1) 原文

3486. Sed is propius postea venit, et primum visus facie niger dein propius in quadam luce, ubi sumsit lagenam fictilem – – – – extra griseam candentem et accedens ad me, cum lagena in manu, ut daret mihi bibere, mihi inferens quod vinum esset optimum, sic ut paene persuaderi inciperem, nam nesciebam quod is esset, at mox dictum quod esset Dippel, et quod etiam hanc lagenam vini manifestaret, quia usus quondam ea arte, cui iratus ob causam, quod ei contradiceret, ut dederit ei vinum in quo talis potio venenata, ut intellectum ejus destruxerit, et sic non noverit quid diceret magis quam infans; praeterea quoque talis fuit respectu eorum quos decepit, quibus quasi demsit omnem intellectum veri et boni, et qui ei adhaeserunt, praeter quod{a} scirent, quid ejus opinio; [2] fueram cum iis qui ei adhaeserunt, et audiveram ea collecta quae scripserat, sed ne hilum potui retinere memoria, sic non scire quid opinatus, autumans quod absurda, quare etiam talis fuit contra eos, qui ei adhaeserunt{1}, quibus sic demsit omnem intellectum veri et boni, sicut delirantes, non sciebant quicquam, sed usque adhaerebant: num itaque talem potionem venenatam alicui dederit, vel an significetur per lagenam et vinum ejus, tale, quod dedit aliis, qui ei adhaeserunt, non scio, utrumque potest esse.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. adhaesit

@a h.e. absque quod; vide annotationem ad [292a]

「praeter quod」について「292a」の注には次のようにあります――

hic ut passim in sequentibus fert haec vox apud auctorem significationem absque quod

(このように著者はおそらく praeter quod を absque quod の意味で用いています)

 

(2) 直訳

3486. Sed is propius postea venit, しかし、彼は、その後、さらに近くやって来た、

et primum visus facie niger dein propius in quadam luce, また、最初、黒い顔で見られた、その後、近くで、ある種の光の中で、

ubi sumsit lagenam fictilem – – – – extra griseam candentem et accedens ad me, そこで彼は陶器のびんを取った〔ここに徳利の形のようなびんの絵がある〕白く輝く灰色からの、また私へ近づいている、

cum lagena in manu, ut daret mihi bibere, mihi inferens quod vinum esset optimum, sic ut paene persuaderi inciperem, 手の中のびんとともに、私に飲むことを与えるために、私にもたらしている、ワインが最良のものであったこと、そのようにほとんど私は説きつけられることを始めた、

nam nesciebam quod is esset, なぜなら、私は知らなかったからである、彼であったことを、

at mox dictum quod esset Dippel, et quod etiam hanc lagenam vini manifestaret, しかし、間もなく言われた、ディッペルであったこと、またこのワインのびんを示したこと、

quia usus quondam ea arte, cui iratus ob causam, quod ei contradiceret, かつてそれらをたくらみで役立ち(=用いた)からである、その者に怒った理由のために、彼に反駁した、

ut dederit ei vinum in quo talis potio venenata, ut intellectum ejus destruxerit, 彼にワインを与えたように、その中にこのような毒のある飲み物、彼の理解力を破壊したように、

et sic non noverit quid diceret magis quam infans; また何を言っているか〔その犠牲者が〕知らないように、幼児よりもさらに。

praeterea quoque talis fuit respectu eorum quos decepit, ほかに、このような者でもあった、彼らに関して、その者たちを〔彼は〕欺いた、

quibus quasi demsit omnem intellectum veri et boni, それらで、いわば真理と善のすべての理解力を取り去った、

et qui ei adhaeserunt, praeter quod{a} scirent, quid ejus opinio; また、その者は彼に結びついた、知ることなしに☆、何が彼の見解か。

☆「~ことなしに」は直訳では「~ことのほかに」です、「注」参照。

[2] fueram cum iis qui ei adhaeserunt, et audiveram ea collecta quae scripserat, 私は彼らといた、その者は彼に結びついた、また私はそれらを集められたものを聞いた、それらを彼が書いた、

sed ne hilum potui retinere memoria, sic non scire quid opinatus, autumans quod absurda, しかし、私は決して記憶を保持することができなかった、このように知らないこと、何を意見を持った(考えた)か、推量している(思っている)不合理な(ばかばかしい)ことを、

quare etiam talis fuit contra eos, qui ei adhaeserunt{1}, それゆえ、さらにまた彼らに対してこのような者であった、その者は彼に結びついた、

quibus sic demsit omnem intellectum veri et boni, sicut delirantes, それらで、このように真理と善のすべての理解力を取り去った、気が狂っているように、

non sciebant quicquam, sed usque adhaerebant: 彼らはどんなものも知らなかった、しかしそれでも結びついていた――

 

num itaque talem potionem venenatam alicui dederit, そこで、このような毒の飲み物をある者に手渡したかどうか、

vel an significetur per lagenam et vinum ejus, tale, quod dedit aliis, qui ei adhaeserunt, あるいはそのびんとワインによって、このようなものが意味されているか、それを他の者に手渡した、その者は彼に結びついている、

non scio, utrumque potest esse. 私は知らない、両方であったことができる。

 

(3) 訳文

3486. しかしその後、彼はさらに近くやって来た。また、最初、黒い顔で、その後、近くで、ある種の光の中で見られた。そこで彼は白く輝く灰色からの陶器のびんを取り〔ここに徳利の形のようなびんの絵がある〕、手の中のびんとともに私へ近づいた。私に飲せるためであり、私に、ワインが最良のものであったことをもたらし、そのように私はほとんど説きつけられ始めた、なぜなら、私は、彼がだれあったか知らなかったからである。しかし、間もなく、ディッペルであったこと、またこのワインのびんを示したことが言われた――かつてそれらを、彼に反駁し、彼に怒った理由のために、彼にその中にこのような毒のある飲み物であるワインを、彼の理解力を破壊し、何を言っているか幼児よりもさらに知らないように、与えたように、たくらんで用いたからである。ほかに、このような者でもあった――欺いた者たち、また、何が彼の見解か知ることなしに彼に結びついた者たちに関して、それらで、いわば真理と善のすべての理解力を取り去った。

[2] 私は彼に結びついた者たちといて、彼が書いたものが集められたことを聞いた。しかし、私は決して記憶を保持することができなかった――何の意見を持ったか、ばかばかしいことを思ったか、それゆえ、さらにまた彼に結びついた彼らに対して、このように知らない。それらで、気が狂っているように真理と善のすべての理解力を取り去った、彼らはどんなものも知らなかった、しかしそれでも結びついていた――

そこで、このような毒の飲み物をある者に手渡したか、あるいは彼に結びついている他の者に手渡したそのびんとワインによって、このようなものが意味されているか、私は知らない、両方であったかもしれない。

 

(1) 原文

3487. Ostensus mihi qualis esset per cratem magnam dentium flavescentium sicut dentes, quae tam magna esset ut monstrosum, et praeterea nihil praeter dentes, facies nulla.

 

(2) 直訳

3487. Ostensus mihi qualis esset per cratem magnam dentium flavescentium sicut dentes, 私に〔彼が〕どんな者であったか示された、黄色がかった大きな歯の大きな格子によって、歯のような、

quae tam magna esset ut monstrosum, et praeterea nihil praeter dentes, facies nulla. それはこのように大きかった、奇怪なもの(怪物)のように、また加えて歯のほかに何もない、顔がない。

 

(3) 訳文

3487. 私に〔彼が〕どんな者であったか、黄色がかった大きな歯の大きな格子によって示された。それは怪物の歯のようであり、顔には歯のほかに何もないほどに大きかった。