(1) 原文
De Dippelio{a}
3485. Quidam a latere meo sinistro aliquantum erat, qui scelesta tentavit, [ego] non sciens quis esset, quia admodum subtiliter egit, ita ut vix perciperem sed usque dabatur percipere, erat quoque sicut intus in me a latere sinistro, quare vocabam eum diabolum pessimum, [is] tunc recedens et antrorsum paulum supra loquens, sed induxit sphaeram communem idearum, quae describi <non> nequit{1}, sic ut particularium non esset idea, sed usque loquebatur, sicut ex particulari, nam omnis loquela est particularium; talem sphaeram non memini prius percepisse, quod aliquis loqui posset, ita in sphaera communi sicut is, sphaera itaque erat ejus naturae, ut nullis alligatus principiis sed in communi contra omnes esset, quicunque esset, et qualicunque principio, et ex quacunque fide esset, ita contra omnes, quos refellere et vituperare quasi ingeniose potuit, sed is tamen nihil scire quid bonum et verum, miratus postea, quod tale ingenium daretur, qui tam dextre alios refellere, et tam acute pungere posset, cum non ex cognitione veri.
@1 J.F.I. Tafel: “nequit pro non nequit”
@a latine Christianus Democritus appellatus; vide R.L. Tafel, Documents, vol. II:2 pag. 1138-39
〔Johann Konrad Dippel(1673-1734)はドイツの敬虔な神学者、錬金術師、医師〕〔ラテン名はChristianus Democritusとして知られている〕
(2) 直訳
De Dippelio{a} ディッペルについて
3485. Quidam a latere meo sinistro aliquantum erat, qui scelesta tentavit, ある者が私の左側にやや(=いくらかの時間)いた、その者は邪悪なこと(犯罪)を試みた、
[ego] non sciens quis esset, quia admodum subtiliter egit, 〔私は〕だれであったか知らない、非常に繊細に(とらえにくく)行動したからである、
ita ut vix perciperem sed usque dabatur percipere, そのようにほとんど私が知覚しなかったように、しかしそれでも知覚することが与えられた、
erat quoque sicut intus in me a latere sinistro, 私の中に内部のようにもまたいた、左側に、
quare vocabam eum diabolum pessimum, それゆえ、私は彼を最悪の悪魔と呼んだ、
[is] tunc recedens et antrorsum paulum supra loquens, その時、〔彼は〕引き下がっている、また前方の少し上方で話している、
sed induxit sphaeram communem idearum, quae describi <non> nequit{1}, しかし、彼は観念の全般的なスフェアをひき起こした、それは述べられることができない<ない>、
sic ut particularium non esset idea, sed usque loquebatur, sicut ex particulari, そのように個々のものの観念がなかった、しかしそれでも話した、個々のものからのように、
nam omnis loquela est particularium; なぜなら、すべての話しは個々のものであるからである。
talem sphaeram non memini prius percepisse, このようなスフェアを以前に知覚したことは思い出さない、
quod aliquis loqui posset, ita in sphaera communi sicut is, 〔すなわち〕ある者がこのように話すことができたこと、そのように全般的なスフェアの中で、彼のように、
sphaera itaque erat ejus naturae, そこで(それゆえ)スフェアは彼の性質であった、
ut nullis alligatus principiis sed in communi contra omnes esset, 原理に何も結び付けられていないような、しかし全般的なものの中に、すべてに反していた、
quicunque esset, et qualicunque principio, et ex quacunque fide esset, どんなものであった〔にしても〕、またどのような原理、どのような信仰から〔のもの〕であった〔にしても〕、
ita contra omnes, quos refellere et vituperare quasi ingeniose potuit, そのようにすべてのものに反した、それらを論駁することまた侮辱することがいわば巧妙に(器用に)できた、
sed is tamen nihil scire quid bonum et verum, しかし、彼はそれでも何も知ることが〔できなかった〕何が善と真理か、
miratus postea, quod tale ingenium daretur, その後、〔私は〕驚いた、このような才気が存在すること、
qui tam dextre alios refellere, et tam acute pungere posset, cum non ex cognitione veri. その者はこのように他の者を巧みに(如才なく)論駁すること、またこのように鋭く突くことができる、真理の認識(知識)からでないとき。
(3) 訳文
ディッペルについて
3485. いくらかの時間、ある者が私の左側にいて、邪悪なことを試みた。〔私は〕だれであったか知らない、非常にとらえにくく、そのようにほとんど私が知覚しなかったように行動したからである。しかしそれでも、私の中の内部のようにも左側にいたことを知覚することが与えられた。それゆえ、私は彼を最悪の悪魔と呼んだ。その時、〔彼は〕引き下がって、前方の少し上方で話している、しかし、彼は観念の全般的なスフェアをひき起こし、それは述べられることができない。そのように個々のものの観念がなかった、しかしそれでも個々のものからのように話した。なぜなら、すべての話しは個々のものであるからである。このようなスフェアを以前に知覚したことは思い出さない、〔すなわち〕そのように全般的なスフェアの中で、彼のように、ある者がこのように話すことができたことである。それゆえ〔その〕スフェアは、原理に何も結び付けられていない、しかし全般的なものの中ですべてに反していたような、どんなものであった〔にしても〕、またどのような原理、どのような信仰から〔のもの〕であった〔にしても〕、彼の性質であった。そのようにすべてのものに反して、それらを論駁し、侮辱することがいわば巧妙にできた、しかし、それでも彼は何が善と真理か何も知ることが〔できなかった〕。その後、〔私は〕、このように真理の認識からでないときに他の者を巧みに論駁し、このように鋭く突くことができるこのような才気が存在することに驚いた。