(1) 原文
De sphaeris communibus, et particularibus
2986. Aliquantum illustrari potest, quomodo se habent particularia in communibus, ex instrumentis chordaceis [vide 2981], in quibus corpus facit communem sonum, ex quo et in quo particularia existunt, et eorum soni sunt secundum commune, sicut notum cuivis est: quare particularia indefinita dantur cum suis differentiis particularibus, sicut omnes toni, et usque sonus{a} omnium in eorum differentiis concordant{1} cum communi, inde jucundum, sonorum, acutum, etc., ita quoque loquela{2} hominum, cujus vocum varietates et differentiae trahunt a communi, suam jucunditatem seu injucunditatem [habet] a cummuni affectione, et quod sonus esse possit a consonante omni systemate osseo corporis, secundum affinitates cum proximis: similiter cogitatio, similiter omnis motus corporis, seu actio, nisi communis dispositio omnium musculorum sit, per pulmones, et eorum per affectionem, non dari possunt motus particulares; ita in reliquis.
@1 in ms. concordat in concordant emendatum per n supra -a- positum, sed emendatio sonus in soni forte omissa
@2 in ms. loquelae in loquela emendatum esse nobis videtur
@a h.e. soni
2987. Erant nunc spiritus a parte anteriore superius ad distantiam, qui contra haec objectiones seu dubia infundebant, cum tanta persuasione, et inde, ut videbatur, acumine, ut non prius tales audiverim; quare interclusum ne loquerentur, nam erat acumen ratiocinandi, et persuasio.
(2) 直訳
De sphaeris communibus, et particularibus 全般的なスフェアについて、また個別のものの〔スフェア〕
2986. Aliquantum illustrari potest, quomodo se habent particularia in communibus, ex instrumentis chordaceis [vide 2981], ある程度、説明されることができる、全般的なものの中で個別のものがどのように振る舞うか、弦楽器から〔見よ、2981番〕、
in quibus corpus facit communem sonum, ex quo et in quo particularia existunt, et eorum soni sunt secundum commune, sicut notum cuivis est: それらの中で、身体☆は全般的な音をつくる、そこから、またその中で個別のもの〔音〕が存在する、また全般的なものにしたがってそれらの音がある、それぞれの者によく知られているように――
☆この「身体」は「胴体」、ここでは楽器の「胴」です、前の2981番の「身体」もそのように理解してください(後から気づきました)。
quare particularia indefinita dantur cum suis differentiis particularibus, それゆえ、無限の(限定されない)個別のものがその個別の相違とともに存在する、
sicut omnes toni, et usque sonus{a} omnium in eorum differentiis concordant{1} cum communi, すべての音色(音の調子)のように、またそれでもすべての音色(音の調子)はそれらの相違の中で全般的なものに一致(調和)している、
inde jucundum, sonorum, acutum, etc., ここから快さ、音のもの、鋭いもの、その他〔がある〕、
ita quoque loquela{2} hominum, そのように人間の話すこともまた、
cujus vocum varietates et differentiae trahunt a communi, suam jucunditatem seu injucunditatem [habet] a cummuni affectione, そのいろいろなものと相違するものは全般的なものから得ている、その快さまたは不快さを全般的な情愛から〔持っている〕、
et quod sonus esse possit a consonante omni systemate osseo corporis, secundum affinitates cum proximis: また音声は身体の骨の和合する全組織から存在することができる、すぐ近くのものとの親戚関係(親近感)にしたがって――
similiter cogitatio, similiter omnis motus corporis, seu actio, 同様に、思考は、同様に、身体のすべての運動、すなわち、活動、
nisi communis dispositio omnium musculorum sit, per pulmones, et eorum per affectionem, non dari possunt motus particulares; 筋肉のすべてのものの配置(取り合わせ)がないなら、肺を通して、また情愛を通してそれ〔肺〕の〔配置〕、個別の運動は存在することができない。
ita in reliquis. そのように、他のものの中で。
2987. Erant nunc spiritus a parte anteriore superius ad distantiam, 今、霊たちがいた前方の上の部分に、距離に、
qui contra haec objectiones seu dubia infundebant, cum tanta persuasione, et inde, ut videbatur, acumine, その者はこれに対して反対(異議)または疑いを注ぎ込んだ、それほど多くの確信(説得)とともに、またここから、そのように見られた、鋭さで、
ut non prius tales audiverim; 以前にこのようなものを私が聞かなかったような。
quare interclusum ne loquerentur, それゆえ、話さないように妨げられた、
nam erat acumen ratiocinandi, et persuasio. なぜなら、推論する鋭さがあったからである、また確信(説得)。
(3) 訳文
全般的なスフェアと個別のもののスフェアについて
2986. 全般的なものの中で個別のものがどのように振る舞うか、弦楽器からある程度、説明されることができる〔2981番参照〕。それぞれの者によく知られているように、それらの中で、胴は全般的な音をつくり、そこから、またその中で個別の音が存在し、全般的なものにしたがってそれらの音がある――それゆえ、無限の個別のものがその個別の相違とともに存在する。すべての音色のように、またそれでもすべての音色はそれらの相違の中で全般的なものに調和しており、ここから音の快さ、鋭いものなどがある。
人間の話すこともまたそのようである。そのいろいろなものと相違するものは、全般的なものから得て、その快さまたは不快さを全般的な情愛から〔持っている〕。また声は身体の骨の和合する全組織から、すぐ近くのものとの親近性にしたがって、存在することができる――思考も同様であり、身体のすべての運動、すなわち、活動も同様である。筋肉のすべてのものの配置がないなら、肺を通して、また情愛を通して、肺の個別の運動は存在することができない。他のものの中でもそのようである。
2987. 今、霊たちが前方の上の部分のある距離にいた。その者はこれに対して異議または疑いを、それほど多くの確信とともに、またここから以前にこのようなものを私が聞かなかったような、そのように見られたが、鋭さで、注ぎ込んだ。それゆえ、話さないように妨げられた、なぜなら、推論する鋭さが、また確信があったからである。