(1) 原文
De iis qui in externis solis ponunt cultum, et sic secure vivunt
2777. Quidam spiritus, qui inter pessimos fuerunt, quia interior eorum sphaera, seu intentionum aut finium nihil nisi quam pro mundo et pro semet-de{1} quorum sphaera persuasiva prius [2764-65] actum est, quod nempe solum vixerint sibi et indulserint genio, omnes alios prae se contemnentes, et quicquid boni apud alios fuit, vel non capientes, vel contemnentes pro vili-cum{2} eorum vita examinata est, compertum est, quod ii in vita corporis sui vixerint in externis, quoad cultum, ut nihil culpari potuerit, nempe quod frequentaverint templum, quod ad sacram coenam stato tempore iverint, vespera praecedente et die quo iverint ad sacram coenam abstinuerint in externis, a mundanis, (2778.) et sic postea similes fuerint, ac prius, ita contenti, quod hoc fecerint, nec quicquam ulterius cogitaverint, quid discerent in templo, quid secum haberet sancta coena, et sic porro in ritibus externis: tales usque in altera vita, fuerunt inter pessimos, nam intentionum et finium eorum sphaera fuit talis, sicut dictum: inde quid faciat frequentatio praedicationum, et sacrae coenae, solum ex ritu, ut appareant, concludi potest, nempe quod [haec] tales faciant securos, ut sic securius vivere possint, et confirmari in pessima illa vita.
@1 ms. semet, de
@2 ms. vili; cum
2779. Eos quaerere quoque datum est, si aliquem vidissent in altera vita, qui admonuisset eos, ex pia misericordia, quod talis frequentatio templi et sacrae coenae, absque meditatione pia, [nihili esset;]{1} si quis eos admonuisset, quid tunc sentirent corde suo? ex corde respondebant{2}, quod tales rejicerent sicut simplices, et melancholicos, quos contemnerent, et vix sufferrent amplius; putantes quod insani essent. 1748, 10 Aug.
@1 hoc secundum indicem ad Pietas 『索引』の「Pietas」次のようにあります――
… quod frequentatio0nes tales absque pia meditatione nihili essent,…
@2 sic J.F.I. Tafel; ms. respondebat
(2) 直訳
De iis qui in externis solis ponunt cultum, et sic secure vivunt 彼らについて、その者は外なるものの中にだけ礼拝を置く、またこのように心配なく(信頼して)生きる
2777. Quidam spiritus, qui inter pessimos fuerunt, quia interior eorum sphaera, seu intentionum aut finium nihil nisi quam pro mundo et pro semet- ある霊たちは、その者は最も悪い者の間にいた、彼らの内的なスフェアは、すなわち、意図また目的は、世のためまた自分自身のため以外でないなら何もないからである、
de{1} quorum sphaera persuasiva prius [2764-65] actum est, それらの説きつけるスフェアについて前に〔2764-65〕扱われた、
quod nempe solum vixerint sibi et indulserint genio, omnes alios prae se contemnentes, すなわち、自分自身にだけ生きた、また性向でほしいままにした、他のすべての者を自分自身よりも軽蔑して、
et quicquid boni apud alios fuit, vel non capientes, vel contemnentes pro vili- また他の者のもとにあった善のどんなものも、あるいは受け入れないで、あるいはつまらないとして軽蔑して――
cum{2} eorum vita examinata est, compertum est, quod ii in vita corporis sui vixerint in externis, quoad cultum, ut nihil culpari potuerit, 彼らのいのちが調べられたとき、わかった、彼らは自分の身体のいのちの中で、外なるものの中に生きた、礼拝に関して、何も非難されることができなかったように、
nempe quod frequentaverint templum, すなわち、神殿(教会・礼拝所)をしばしば訪れた、
quod ad sacram coenam stato tempore iverint, vespera praecedente et die quo iverint ad sacram coenam abstinuerint in externis, a mundanis, 聖餐に一定の時に行ったこと、先行する夕方とその日に、聖餐に行く、外なるものの中で絶った(控えた)、世俗的なものから、
(2778.) et sic postea similes fuerint, ac prius, ita contenti, quod hoc fecerint, またこのようにその後、同様のものであった、そのように満足して〔いた〕、このことを行なったことを、
nec quicquam ulterius cogitaverint, quid discerent in templo, quid secum haberet sancta coena, et sic porro in ritibus externis: 決してさらに先に(進んで)考えもしなかった、神殿(教会・礼拝所)の中で何を学ぶか、何を自分自身に聖餐を持つか、等々、外なる典礼(儀式)の中で、
tales usque in altera vita, fuerunt inter pessimos, このような者もまた来世の中で、最も悪い者の間にいた、
nam intentionum et finium eorum sphaera fuit talis, sicut dictum: なぜなら、彼らの意図と目的のスフェアはこのようなものであったからである、言われたように――
inde quid faciat frequentatio praedicationum, et sacrae coenae, solum ex ritu, ut appareant, concludi potest, ここから、説教の、また聖餐のしばしばの訪問が何を行なうか、単に典礼(儀式)から、見られるように、結論されることができる、
nempe quod [haec] tales faciant securos, ut sic securius vivere possint, et confirmari in pessima illa vita. すなわち、〔これらが〕このような者を心配のない者(信頼する者)にする、そのようにさらに心配なく(信頼して)生きることができるように、またそれらの最も悪い生活の中で確信されること〔ができる〕。
2779. Eos quaerere quoque datum est, 彼らを質問することもまた与えられた、
si aliquem vidissent in altera vita, qui admonuisset eos, ex pia misericordia, quod talis frequentatio templi et sacrae coenae, absque meditatione pia, [nihili esset;]{1} もし、ある者を来世の中で見たなら、その者は彼らに注意を促す、敬虔な慈悲から、そのような神殿や聖餐のしばしばの訪問は、敬虔な慈悲なしに、〔無(無価値)であること☆〕
☆この補足は『索引』で見られます(注参照)。
si quis eos admonuisset, quid tunc sentirent corde suo? もし、だれかが彼らに注意を促すなら、何をその時、自分の心で感じるか?
ex corde respondebant{2}, quod tales rejicerent sicut simplices, et melancholicos, quos contemnerent, et vix sufferrent amplius; 心から彼らは答えた、このような者を単純な者のように退ける(追い払う)こと、またうつ病の者、それらの者を軽蔑する、またほとんどもはや我慢しない(許容しない)。
putantes quod insani essent. 思って、狂人であったことを。
1748, 10 Aug. 1748年8月10日。
(3) 訳文
礼拝を外なるものの中にだけ置き、このように心配しないで生きる者について
2777. ある霊たちは最悪の者の間にいた、彼らの内的なスフェアは、すなわち、意図また目的は、世のためまた自分自身のため以外でないなら何もないからである――それら者の説きつけるスフェアについて前に扱われた〔2764-65番〕、すなわち、自分自身にだけ生き、他のすべての者を自分自身よりも軽蔑して、性向のほしいままにした、また他の者のもとにあった善のどんなものも、受け入れなかあるいはつまらないとして軽蔑した――彼らのいのちが調べられたとき、彼らは自分のいのちが身体の中にあったとき、礼拝に関して、何も非難されることができないように外なるものの中に生きたことがわかった。すなわち、礼拝所をしばしば訪れ、定例の聖餐に臨み、聖餐に臨む前日の夕方と当日に、外なるもので、世俗的なものを控えたことである。
(2778.) またこのようにその後、彼らは同様のものであり、そのように、このことを行なったことに満足し、決してさらに先に進んで、外なる儀式の中で、何を礼拝所の中で学ぶか、何を自分自身に聖餐で持つか、等々、考えもしなかった――来世で、このような者もまた最悪の者の間にいた。なぜなら、〔すでに〕言われたように、彼らの意図と目的のスフェアはこのようなものであったからである――ここから、単に儀式から、説教をしばしば聞き、聖餐にしばしば臨むことが何を行なうか、見られるように、結論することができる。すなわち、〔これらが〕このような者を心配のない者に、そのようにさらに心配なく生きることができるようにする、またそれらの最悪の生活で確信されることができる。
2779. 彼らに質問することもまた与えられた――もし、来世で、礼拝所や聖餐のそのようなしばしばの訪問は、敬虔な慈悲なしに無価値である、と自分たちに敬虔な慈悲から注意を促すような者を見たなら、もし、だれかが自分たちに注意を促すなら、その時、何を自分の心に感じるか?
心から彼らは答えた――このような者を単純な者やうつ病の者のように退け、それらの者を軽蔑し、狂人であると思って、もはやほとんど許容しない。1748年8月10日。