原典講読『霊界体験記』 2504,2505

(1) 原文

2504. Tales homines molestiam maximam faciunt iis qui in republica laborant, quos contemnunt, et putant servos esse, nec iis relinquunt quicquam vitae jucundae, ut cum jucunditate functiones suas agant, respiciunt eos tanquam longe infra se, natos quasi in servitutem, et ii se natos quasi in dominatum, quare eripiunt iis omnem jucunditatem, [eos] in contemtum apud dominum{1} agunt, qui sic demum eos spectat sicut viles homines, et assentatores modo sicut dominos, quos maxime aestimat{2}, sic omne solatium servis suis eximit, quia fit similis iis, quia in societatem eos adsciscit, ob eorum assentationes; verbo omnem molestiam creant servis, reipublicae, eisque omnem vitam jucundam, solatium, spem, adimunt, sic destruunt cives, proinde civitatem. (2505.) Tales quoque apud me aliquibus diebus fuerunt, qui sibi vivere [student], non reipublicae, et mihi omnem jucunditatem vitae [erant] adimentes, sibi arrogantes omnia, quod faciebant eo modo, in altera{a}, quod modo ex curiositate audire et percipere vellent, quod legi, et cum ceperint ea, sibi arrogaverint, relinquentes porro me, sic ut cum multa molestia opus agere tenerer: ex quibus mihi manifestatum est, quales sunt qui sibi solum student, et qui sibi solum indulgent, et praeterea nihil curantes [sunt], haec in eorum praesentia scripta{3}. 1748, 3 Julius. Ii nusquam alium usum intendunt, quam pro se; h.e., usus reipublicae{4} iis nullus est, sed sui, quare sunt tales qui non ab usu seu ab amore usus ducuntur.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. dominos

@2 ms. aestimant

@3 sic J.F.I. Tafel; ms. scriptum

@4 sic J.F.I. Tafel; ms. reipub:

@a h.e. aliena vita

 

(2)直訳

2504. Tales homines molestiam maximam faciunt iis qui in republica laborant, このような人間は彼らに最大の気苦労(悩み)となる、その者は国家の中で働く、

quos contemnunt, et putant servos esse, nec iis relinquunt quicquam vitae jucundae, その者たちを彼らは軽蔑する、またしもべであることを思う、彼らに快い生活のどんなものも残さない、

ut cum jucunditate functiones suas agant, respiciunt eos tanquam longe infra se, そのように快さとともに自分の職務を行なうとき、彼らは彼らをいわば自分自身の下方の遠くに眺める、

natos quasi in servitutem, et ii se natos quasi in dominatum, いわば奴隷(状態)の中に生まれた者(息子)〔として〕、また彼らは自分自身をいわば支配権の中に生まれた者(息子)〔として〕

quare eripiunt iis omnem jucunditatem, [eos] in contemtum apud dominum{1} agunt, それゆえ、彼らに(から)すべての快さを奪う、〔彼らを〕主人のもとで軽蔑の中に駆りたてる、

qui sic demum eos spectat sicut viles homines, et assentatores modo sicut dominos, quos maxime aestimat{2}, その者はこのように最後に彼らを卑しい人間のように眺める、また追従者(へつらう者)だけを〔自分を〕主人のように、彼らを最大に評価する(重んずる)、

sic omne solatium servis suis eximit, quia fit similis iis, quia in societatem eos adsciscit, ob eorum assentationes; このように自分のしもべからすべての慰めを取り去る、同様の者(追従者)が彼らに生じる(なる)からである〔=自分もまた追従者になる〕、社会の中へ彼らを結びつけるからである、彼らの追従(へつらい)のために。

verbo omnem molestiam creant servis, reipublicae, eisque omnem vitam jucundam, solatium, spem, adimunt, sic destruunt cives, proinde civitatem. 一言でいえば、すべての気苦労(悩み)をしもべに、国家に生む(ひき起こす)、そして彼らに(から)すべての快い生活を、慰めを、希望を、取り去る、このように市民を、したがって都市を破壊する。

(2505.) Tales quoque apud me aliquibus diebus fuerunt, このような者もまた私のもとに数日、いた、

qui sibi vivere [student], non reipublicae, その者は自分自身〔のため〕に生きることを〔専念する〕、国家☆〔のため〕に〔生きることを専念し〕ない、

☆このreipublicaeが res と pbulicus の二つに分かち書きしてあれば「事柄」+「公共の」のなり「公共の事柄」すなわち「公益」とも訳せます。

et mihi omnem jucunditatem vitae [erant] adimentes, sibi arrogantes omnia, また私に(から)いのちのすべての快さを取り去る者〔であった〕、自分自身にすべてのものを主張する者、

quod faciebant eo modo, in altera{a}, そのことを彼らはこの方法で行なった、他のもの(来世)の中で、

quod modo ex curiositate audire et percipere vellent, quod legi, 単に好奇心から聞くことまた知覚することを欲したこと、私が読んだものを、

et cum ceperint ea, sibi arrogaverint, relinquentes porro me, またそれらを把握したとき、自分自身に横領した(主張した)、私をほかに残して、

sic ut cum multa molestia opus agere tenerer: そのように多くの気苦労(悩み)の行為とともに行なうことを私に強いた――

ex quibus mihi manifestatum est, quales sunt qui sibi solum student, et qui sibi solum indulgent, それらから私に明らかにされた、どのような者か、その者は自分自身にだけ専心する、またその者は自分自身にだけほしいままにする(ふける)、

et praeterea nihil curantes [sunt], またほかに何も気にかけない(関心をもたない)者〔である〕、

haec in eorum praesentia scripta{3}. これらは彼らの居合わせる中で書かれた、

1748, 3 Julius. 1748年7月3日。

Ii nusquam alium usum intendunt, quam pro se; 彼らは決して他の役立ちを意図しない、自分自身のために以外に、

h.e., usus reipublicae{4} iis nullus est, sed sui, すなわち、国家の役立ちは、彼らに無(無価値)である、しかし、自分自身の〔役立ちは価値がある〕。

quare sunt tales qui non ab usu seu ab amore usus ducuntur. それゆえこのような者である、その者は役立ちからまたは愛から役立ちへ導かれない。

 

(3) 訳文

2504. このような人間は、国家の中で働く者に最大の気苦労となる。彼らはその者たちを軽蔑し、しもべであると思い、その者たちに快い生活のどんなものも残さない。そのように自分の職務を快さとともに行なうとき、彼らはその者たちをいわば自分自身の遠く下方に、いわば奴隷に生まれた者〔として〕、また彼らは自分自身をいわば支配権の中に生まれた者〔として〕眺める。それゆえ、その者たちからすべての快さを奪い、主人のもとで軽蔑へ駆りたてる。このように最後にはその者たちを卑しい人間のように眺め、〔自分を〕主人のように追従する者だけを最大に評価する。このように自分のしもべからすべての慰めを取り去る。彼らの追従のために社会へ結びつけるので、彼ら自身もまた同様の追従者になる。一言でいえば、しもべに、国家に、すべての気苦労をひき起こす、そして彼らからすべての快い生活、慰め、希望を取り去り、このように市民を、したがって都市を破壊する。

 

(2505.) このような者もまた私のもとに数日間いた。その者は自分自身〔のため〕に生きることに〔専念し〕、国家〔のため〕に〔生きることに専念し〕ない。また私(から)いのちのすべての快さを取り去る者、自分自身にすべてのものを主張する者〔であった〕。そのことを来世で、彼らはこの方法で行なった――私が読んだものを、単に好奇心から聞くことまた知覚することを欲した、またそれらを把握したとき、私をほかに残して、自分自身に横領した、そのように多くの気苦労な行為とともに行なうことを私に強いた――それらから私に、どのような者か明らかにされた――その者は自分自身にだけ専心し、また自分自身のものにふけり、ほかに何も関心を持たない者であった。これらは彼らの居合わせる中で書かれた、1748年7月3日。彼らは、自分自身のために以外に、決して他の役立ちを意図しない。すなわち、国家の役立ちは、彼らに無価値である、しかし、自分自身の〔役立ちには価値がある〕。それゆえ、このような者は役立ちからまたは愛から役立ちへ導かれない。

原典講読『霊界体験記』 2506

(1) 原文

2506. Similes in vita corporis volunt jucunditatem habere, imo aliis jucunditatem vitae auferre, qui usum praestant, nec tamen volunt quicquam utile praestare; quare loqui dabatur cum iis, quales sunt, et repraesentare iis dabatur, quod similes sint insectis varii generis, quae nociva, foedaque{1} sunt, quae quoque iis ad vivum repraesentata sunt; loqui tunc dabatur, de jucunditate vitae, quod jucunditas sit vita hominis, et quod [omnia] ita creata sunt a Domino, ut usus jucunditates creent, sicut satis constare potest, a voluptate sensuum, sicut a sapore, a venere, quae quia usum secum habent, ut nempe nutriatur homo, utque procreetur, ideo additae usui jucunditates eorum, quae jucunditates auctae sunt, prorsus secundum usum, ita institutum est, at vero qui quaerunt jucunditates, absque quod fluant ex usu, seu secundum apparentia{2}, absque quod intendant usum, tunc quidem jucunditates sentiuntur, tametsi crassae, sed quia non ab usu, seu a Domino, per usum, sunt sicut foeda ista et nociva insecta, et sunt tales{3} quae perdunt societates, et tales quae perdunt eos, quia vita jucunditatibus eorum spiritualis et coelestis non inest, proinde infelices fiunt, nempe e societatibus ejiciuntur, et ita solitarii sedent, et devastantur, usque dum omne dolosum apud eos, et iniquum devastatum sit, sic ut non sint amplius sui. 1748, 3 Juliu {4}.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. variis generis, qui nocivae, foedaeque

@2 sic ms.; J.F.I. Tafel apparentiam substituit

@3 ms. talia

@4 in ms. Junius in Julius emendatum

 

(2)直訳

2506. Similes in vita corporis volunt jucunditatem habere, 身体のいのちの中で同様の者たちは、快さを持つことを欲する、

imo aliis jucunditatem vitae auferre, qui usum praestant, nec tamen volunt quicquam utile praestare; それどころか、他の者のいのちの快さを取り去ることを、その者は役立ちを果たしている、それでも何も役立つことで果たすこともない、

quare loqui dabatur cum iis, quales sunt, et repraesentare iis dabatur, それゆえ、彼らと話すことが与えられた、彼らがどのような者であるか、また表象することが彼らに与えられた、

quod similes sint insectis varii generis, quae nociva, foedaque{1} sunt, いろいろな種類の昆虫に似た者であること、それらは有害なもの、そして不潔なものである、

quae quoque iis ad vivum repraesentata sunt; そのこともまた彼らに生き生きと表象された。

loqui tunc dabatur, de jucunditate vitae, その時、話すことが与えられた、いのちの快さについて、

quod jucunditas sit vita hominis, et quod [omnia] ita creata sunt a Domino, ut usus jucunditates creent, 快さは人間のいのちであること、また〔すべてのものは〕そのように主により創造された、役立ちが快さを生む(ひき起こす)ように、

sicut satis constare potest, a voluptate sensuum, sicut a sapore, a venere, そのように十分に明らかにすることができる、感覚の快楽から、そのように風味から、性的快楽から、

quae quia usum secum habent, ut nempe nutriatur homo, utque procreetur, それらはそれ自体に役立ちを持っているからである、すなわち、人間が養われるために、そして生まれるために、

ideo additae usui jucunditates eorum, quae jucunditates auctae sunt, prorsus secundum usum, それゆえ、役立ちにそれらの快さが添えられた、それらは創造者(auctor)の快さである、役立ちにしたがって完全に、

ita institutum est, そのように制定された(始められた)、

at vero qui quaerunt jucunditates, absque quod fluant ex usu, seu secundum apparentia{2}, absque quod intendant usum, しかし、快さを求める者は、役立ちから流れ出るものなしに、または外観にしたがって、それは役立ちを意図している、

tunc quidem jucunditates sentiuntur, tametsi crassae, その時、確かに快さが感じられる、それでも、粗野なもの〔である〕、

sed quia non ab usu, seu a Domino, per usum, sunt sicut foeda ista et nociva insecta, しかし、役立ちから、すなわち、主からでないので、それは不潔なまた有害な昆虫のようである、

et sunt tales{3} quae perdunt societates, et tales quae perdunt eos, しかし、このようなものである、それらは社会を滅ぼす、またこのようなもの、それらは彼ら〔自身〕を滅ぼす、

quia vita jucunditatibus eorum spiritualis et coelestis non inest, 彼らの快さに霊的なまた天的ないのちが内在しないからである、

proinde infelices fiunt, nempe e societatibus ejiciuntur, それゆえに、彼らは不幸になる、すなわち、社会から追い出される、

et ita solitarii sedent, et devastantur, usque dum omne dolosum apud eos, et iniquum devastatum sit, また、そのように孤立して(孤独で)座る、また荒らされる(破壊される・善の性質を欠かされる)、彼らのもとのすべての狡猾さ(欺き)が、また不正が荒らされる(破壊される)時まで、

sic ut non sint amplius sui. そのようにもはや自分のものではない☆。

☆何が「自分のもの」ではないのかはっきりしませんが、この者でもわかるでしょうし、意訳してもよいでしょう。

1748, 3 Juliu {4}. 1748年7月3日。

 

(3) 訳文

2506. いのちが身体の中にあったとき同様であった者たちは、快さを持つことを、それどころか、役立ちを果たしている他の者のいのちの快さを取り去ることを欲する、それでも何も役立ちを果たすことを欲しない。それゆえ、彼らがどのような者であるか彼らと話すことが与えられ、有害なそして不潔なものであるいろいろな種類の昆虫に似た者であることを表象することが彼らに与えられた。そのこともまた彼らに生き生きと表象された。

 その時、いのちの快さについて話すことが与えられた。快さは人間のいのちであり、〔すべてのものは〕役立ちが快さをひき起こすように、主により創造されたことである。感覚の快楽から、そのように風味から、性的快楽から、そのように十分に明らかにすることができる。それらはそれ自体に役立ちを持っているからである、すなわち、人間が養われ、そして生まれためである。それゆえ、役立ちにそれらの快さが添えられ、それらは役立ちにしたがって完全に創造者の快さである。

 そのように定められた。しかし、快さを、役立ちから流れ出るものなしに、または役立ちを意図している外観にしたがって求める者は、その時、確かに快さが感じられる。それでも、〔その快さは〕粗野なもの〔であり〕、しかし、役立ちからではない、すなわち、主からでないので、それは不潔なまた有害な昆虫のようであり、それらは社会を滅ぼし、彼ら〔自身〕も滅ぼすようなものである、それらの快さに霊的なまた天的ないのちが内在しないからである。それゆえ、彼らは不幸になり、すなわち、社会から追い出され、そのように孤独となって座り、彼らのもとのすべての欺きや不正が破壊される時まで、荒廃させられる。そのようにもはや自分のものは何もない。1748年7月3日。

原典講読『霊界体験記』 2507~2509

(1) 原文

2507. Tales quoque nihil curant quod spirituale et Divinum est, quod quoque ab experientia scire dabatur, nam remittebatur iis aliquantisper dum memoraretur Deus, illico percipiebatur, quod nullam curam ejus haberent, sic ut nihil minus quam Deum, cogitent, quia{1} in externis solum, inque voluptatibus separatis ab internis. 1748, 3 Julius{2}.

@1 ms. cogitent; in quia quia

@2 in ms. Junius in Julius emendatum

 

2508. Audiebam etiam loquentes de voluptatibus, quod nusquam negatae sint hominibus, sed modo ut inserviant usibus, cumque inserviunt, seu sequantur ab usibus, tunc sunt multo delitiosiores; sicut etiam iis dicere pluribus, mihi datum erat.

 

2509. Talem quoque naturam habent in altera vita, ut ubicunque animadvertunt apud aliquos, aut in societate aliqua, (quia societates communicant una cum altera), sic in societatibus proximis, aliquid jucundum, aut felix, hoc summo studio nituntur, ut sibi arrogent, et si possent, nihil usquam jucundi, relinquentes aliis, quod ab experientia etiam scire mihi dabatur: quare dictum, si tales in societates coelestes venirent, quod omnibus et singulis cuperent eorum gaudium, et felicitatem praeripere, quare non possunt tales venire in coelum. 1748, 3 Julius{1}.

@1 in ms. Junius in Julius emendatum

 

(2)直訳

2507. Tales quoque nihil curant quod spirituale et Divinum est, このような者もまた何も気にしない、霊的なものと神的なものがあること、

quod quoque ab experientia scire dabatur, そのこともまた経験から知ることが与えられた、

nam remittebatur iis aliquantisper dum memoraretur Deus, なぜなら、彼らに少しの間、ゆるめられた、神が話しに出される時、

illico percipiebatur, quod nullam curam ejus haberent, sic ut nihil minus quam Deum, cogitent, 直ちに知覚された、それ〔神〕を何も大事にしないこと、そのように神よりもより少なく、何も考えない、

quia{1} in externis solum, inque voluptatibus separatis ab internis. 外なるものの中にだけ〔いる〕からである、そして内なるものから分離した快楽の中に。

1748, 3 Julius{2}. 1748年7月3日。

 

2508. Audiebam etiam loquentes de voluptatibus, さらにまた、私は聞いた、快楽について話しているのを、

quod nusquam negatae sint hominibus, sed modo ut inserviant usibus, 人間に決して否定されないこと、しかし、単に役立ちに仕えるために、

cumque inserviunt, seu sequantur ab usibus, tunc sunt multo delitiosiores; そして仕えるとき、すなわち、役立ちから続く(結果として生ずる)、その時、大いに楽しいものである☆。

☆ここは正しいので、ここに限って、彼の話しはまともですね。

sicut etiam iis dicere pluribus, mihi datum erat. そのようにさらにまた、彼らに、多くの者に話すことが、私に与えられた。

 

2509. Talem quoque naturam habent in altera vita, このような性質もまた彼らは持っている、来世の中で、

ut ubicunque animadvertunt apud aliquos, aut in societate aliqua, どこでも、ある者のもとで気づくような、またはある社会の中で、

(quia societates communicant una cum altera), (社会は、あるものが他のものと伝達するからである)、

sic in societatibus proximis, aliquid jucundum, aut felix, そのように最も近い社会の中に、何らかの楽しさ、または幸福〔があると〕、

hoc summo studio nituntur, ut sibi arrogent, これを最大の熱意で努力する、自分自身に横領するために、

et si possent, nihil usquam jucundi, relinquentes aliis, またもしできるなら、常に快いものを何も、他の者に残さない(ものを)、

quod ab experientia etiam scire mihi dabatur: そのことを、経験からさらにまた私に知ることが与えられた――

quare dictum, si tales in societates coelestes venirent, quod omnibus et singulis cuperent eorum gaudium, et felicitatem praeripere, それゆえ、言われた、もしこのような者が天界的な社会の中にやって来るなら、すべての者と個々の者で(から)彼らの楽しさを望む(欲する)、また幸福を奪い取ることを、

quare non possunt tales venire in coelum. それゆえ、このような者は天界の中にやって来ることができない。

1748, 3 Julius{1}. 1748年7月3日。

 

(3) 訳文

2507. このような者もまた、霊的なものと神的なもの(があること)を何も気にしない。そのこともまた経験から知ることが与えられた。なぜなら、神が話しに出される時、少しの間、彼らにゆるめられたからである。直ちに、神を何も大事にしない、そのように神よりもより少なく考えるものは何もないことが知覚された。外なるものの中にだけいて、そして内なるものから分離した快楽の中にいるからである。1748年7月3日。

 

2508. さらにまた、私は、快楽について話しているのを聞いた――役立ちに仕えるためのものであるかぎり、人間に決して否定されないこと、そして仕える、すなわち、役立ちから続くものであるとき、その時、大いに楽しいものである。そのように、彼らに、さらにまた多くの者に話すことが、私に与えられた。

 

2509. 来世で、ある者のもとで、またはある社会の中で、どこでも気づくような、このような性質を彼らは持っている(社会は、あるものが他のものと伝達するからである)。そのように最も近い社会の中に、何らかの楽しさまたは幸福〔があると〕、これを自分自身に横領するために最大の熱意で努力し、またもしできるなら常に、他の者に快いものを何も残さない。そのことを、経験からもまた私に知ることが与えられた――それゆえ、もしこのような者が天界的な社会の中にやって来るなら、すべてと個々の者から、彼らの楽しさを、また幸福を奪い取ることをする。それゆえ、このような者は天界の中にやって来ることができない、と言われた。1748年7月3日。