原典講読『霊界体験記』 1827

(1) 原文

De hominis interioribus

 

1827. Loquutus sum cum spiritibus de interioribus hominis, et quod hujus saeculi eruditi nihil sciant praeter distinguere hominem in internum et externum, non ita ex scientia, sed ex Verbo Domini, praeterea{1} distinguunt solum inter corpus et animam, et de iis disceptant, nempe quid corpus, et quid et quae anima; nescientes quod in homine singula se habent sicut in coelo; dictum est, quod ad corpus solum pertineant sensus externi, tum voluptates sensuum, ut et appetitus; quod proprie est corpus; nesciunt quod naturalis quaedam mens datur, quae paene similis est brutorum animo, nam ejus sunt cupiditates, phantasiae, imaginatio, cui a philosophis attribuuntur ideae materiales, haec distincta est a corpore{2}: praeterea est mens adhuc interior, seu intimior, quae est vere humana, nam non datur in brutis animalibus, ejus est intellectus et voluntas, quae quod intimior{3} seu superior, inde clare constat, quod homo cogitare, et inde velle possit, quod animal brutum nequit, tum quod illa imperare possit mentis naturalis concupiscentiis; quisque novit, quod dum cupiditates auferunt hominem, quod reflectere possit super eas, et sic inhibere, hoc est, iis imperare, quare mens haec intimior est. Praeterea adhuc datur intima mens, sicut in coelis, ubi intimum coelum, quae describi nequit-nam{4} notum est, quod ea quae cogitationis sunt, regantur ab intimis, quae exprimi nequeunt, qualia sunt-et{5} quae cogitationi indit facultates ejus: ita homo correspondet coelis: sed haec quia ab ideis eruditorum, remota sunt, quia disceptant modo de iis, num sit, et quid sit anima, ideo nullam ideam tamdiu habere possunt, de ea qualis sit. 1748, 3 April.

@1 imperfectum in ms.

@2 in ms. corpore, cum e imperfecto in corpore: cum e meliori emendatum

@3 exitus inclarus in ms.

@4 ms. nequit, nam

@5 ms. sunt, et

 

(2) 直訳

De hominis interioribus 人間の内的なものについて

1827. Loquutus sum cum spiritibus de interioribus hominis, 私は霊たちと話した、人間の内的なものについて、

et quod hujus saeculi eruditi nihil sciant praeter distinguere hominem in internum et externum, また、この時代(世紀)の学者たちは何も知らないこと、人間を内なるものと外なるものに区別することのほかに、

non ita ex scientia, sed ex Verbo Domini, そのように知識からでなく、しかし、主のみことばから、

praeterea{1} distinguunt solum inter corpus et animam, et de iis disceptant, さらに、身体と霊魂の間だけを区別する、またそれらについて論争する、

nempe quid corpus, et quid et quae anima; すなわち、何が身体か、また何が〔身体〕と何が霊魂か☆、

☆捕捉します、最初に「身体が何か」を聞いて、次に「身体と霊魂を合わせて何か」と聞いています。

nescientes quod in homine singula se habent sicut in coelo; 知らないで、人間の中の個々のものが天界の中の〔個々のもの〕のように振る舞うことを。

dictum est, quod ad corpus solum pertineant sensus externi, tum voluptates sensuum, ut et appetitus; 言われている、身体にだけ外なる感覚が属する(割り当てられる)こと、なおまた、感覚の快楽、そのようにまた欲望。

quod proprie est corpus; それは身体〔に〕固有のものである。

nesciunt quod naturalis quaedam mens datur, quae paene similis est brutorum animo, 彼らは知らない、ある種の自然的な心が存在すること、それはほとんど獣のアニムスと同様のものである、

nam ejus sunt cupiditates, phantasiae, imaginatio, cui a philosophis attribuuntur ideae materiales, haec distincta est a corpore{2}: なぜなら、そのものである、欲望、幻想、想像(力)、それに哲学者たちにより物質的な観念が帰せられている、これ〔アニムス〕は身体から区別されているからである――

praeterea est mens adhuc interior, seu intimior, quae est vere humana, さらに、心はさらに内的なもの、または(さらに)最も内的なものである、それは真の人間性である、

nam non datur in brutis animalibus, なぜなら、獣(の動物)の中に存在しないからである、

ejus est intellectus et voluntas, quae quod intimior{3} seu superior, それ(彼の)ものである、理解力と意志は、それらはさらに内的なもの、またはさらに高いもの、

inde clare constat, quod homo cogitare, et inde velle possit, quod animal brutum nequit, tum quod illa imperare possit mentis naturalis concupiscentiis; ここからはっきりと明らかである、人間が考えること、またここから意志することができること、そのことを(動物の)獣はできない、なおまた、それが自然的な欲望の心を支配することができること、

quisque novit, quod dum cupiditates auferunt hominem, quod reflectere possit super eas, et sic inhibere, hoc est, iis imperare, quare mens haec intimior est. だれもが知った(知っている)、欲望が人間を連れ去る時、それら〔欲望〕について熟考することができる、またこのように妨げる(制止する)こと、すなわち、それらに(を)支配(統制)すること、それゆえ、この心はさらに内的なものである。

Praeterea adhuc datur intima mens, sicut in coelis, ubi intimum coelum, quae describi nequit- さらに(ほかに)、さらに最内部の心が存在する、天界の中のように、そこに最内部の天界がある、それは述べられることができない、

nam{4} notum est, quod ea quae cogitationis sunt, regantur ab intimis, quae exprimi nequeunt, qualia sunt- なぜなら、よく知られているからである、それは、それは思考のものである、最内部のものにより支配されている、それらは表現されることができない、どんなものであるか――

et{5} quae cogitationi indit facultates ejus: またそれは思考にその能力を着せている――

ita homo correspondet coelis: そのように人間は天界に対応している――

sed haec quia ab ideis eruditorum, remota sunt, quia disceptant modo de iis, num sit, et quid sit anima, しかし、これらは学者たちの観念から遠ざかっているからである、単にそれらについて論争するからである、存在するかどうか、また何が霊魂であるか、

ideo nullam ideam tamdiu habere possunt, de ea qualis sit. それゆえ、それだけ長い間、何も観念を持つことができない、それらについてどんなものであるか。

1748, 3 April. 1748年4月3日。

 

(3) 訳文

人間の内的なものについて

 

1827. 私は霊たちと話した――人間の内的なものについて、この時代の学者たちは、人間を内なるものと外なるものに、そのように知識からでなく、しかし、主のみことばから、区別することのほかに何も知らないこと、さらに、身体と霊魂の間だけを区別し、それらについて、すなわち、何が身体か、何が霊魂か、またそれらが何か、人間の中の個々のものが天界の中の〔個々のもの〕のようであることを知らないで、論争する。

 身体にだけ外なる感覚が、なおまた、感覚の快楽、そのようにまた欲望が属し、それは身体に固有のものである、と言われている。彼らは、ある種の自然的な心が存在し、それはほとんど獣のアニムスと同様のものであることを知らない。なぜなら、欲望、幻想、想像(力)に属するものであり、哲学者たちによりそれに物質的な観念が帰せられ、これ〔アニムス〕が身体から区別されているからである――

 さらに、心は内的なもの、または最も内的なものであり、それは真の人間性である。なぜなら、獣の中に存在しないからであり、理解力と意志は、それらはさらに内的なもの、またはさらに高いものであり、人間に属すものである。ここから、人間が考え、ここから意志することができること、そのことを獣はできない、なおまた、それが自然的な欲望の心を支配することができることが、はっきりと明らかである。だれもが、欲望により人間が連れ去られる時、それら〔欲望〕について熟考し、このように制止すること、すなわち、それらを統制することができ、それゆえ、この心はさらに内的なものであることを知っている。

 さらに、天界の中に、そこに最内部の天界があるように、さらに最内部の心が存在し、これは述べられることができない。なぜなら、思考に属すものが最内部のものにより支配されており、それらがどんなものであるか表現されることができないことが、よく知られているからである――またそれは思考にその能力を着せている――そのように人間は天界に対応している――

 しかし、これらは学者たちの観念から遠ざかっている、単にそれらについて、存在するか、また何が霊魂であるか、論争するからである。それゆえ、それだけ長い間、それらについてどんなものであるか何も観念を持つことができない。1748年4月3日。

原典講読『霊界体験記』 1828,1829

(1) 原文

1828. Quare sunt tres gradus vitae intra hominem, sicut sunt tres gradus vitae in coelis, quae ut distinguantur ad captum, vita distinguatur in interiorem, quae est mentis naturalis, in intimiorem, quae est mentis intellectualis, et in intimam, quae correspondet intimo seu tertio coelo.

 

1829. Qui corporei sunt, spiritus sicut homines, nempe penes quos phantasiae et cupiditates mentis naturalis cohaerent corporeis{1}, non volunt scire, quod interior detur vita, quia eam non percipiunt, nam inferiora nequeunt sapere ea quae interiora seu superiora se sunt: ita etiam quidam ex iis qui in interiori coelo sunt, nec scire volunt quod intimiora sunt, quidam scire volunt, ac sciunt, sed non percipiunt, et sic porro; nam inferior{2} ascendere sua facultate nequit in superiorem, quia superior iis imperceptibilis est, quare nec dari putant, quare quae interiora sunt, non percipi ab exterioribus possunt, ideo credenda, nec credere possunt, nisi iis donetur fides, quia iis imperceptibilia. 1748, 3 April.

@1 ms. corporei ut videtur, sed forte pro corpori〔手稿のcorporeiは(文法上) corporeisに直したが、もしかするとcorporiかもしれない⇒すると「形体的なものに」でなく「身体に」も考えられる〕

@2 in ms. inferior in inferius emendatum sed inepte 〔手稿ではinferiorはinferiusに訂正されている、しかし不適当に〕

 

(2) 直訳

1828. Quare sunt tres gradus vitae intra hominem, sicut sunt tres gradus vitae in coelis, それゆえ、人間の内にいのちの三つの段階がある、天界の中にいのちの三つの段階があるように、

quae ut distinguantur ad captum, それらは、理解(精神的な把握)に向けて(ために)区別される、

vita distinguatur in interiorem, quae est mentis naturalis, いのちは区別される、(さらに)内的なものに、それは自然的な心のものである、

in intimiorem, quae est mentis intellectualis, さらに最も内的なものに、それは知的な心のものである、

et in intimam, quae correspondet intimo seu tertio coelo. また最内部のものに、それは最内部の、すなっわち、第三の天界に対応する。

 

1829. Qui corporei sunt, spiritus sicut homines, nempe penes quos phantasiae et cupiditates mentis naturalis cohaerent corporeis{1}, non volunt scire, quod interior detur vita, quia eam non percipiunt, 形体的である者は、人間のように〔その〕霊は、すなわち、彼らの面前に自然的な心の幻想と欲望が形体的なものに☆密着している、知ることを欲しない、さらに内的ないのちが存在すること、それを知覚しないからである、

☆これは「身体に」かもしれません(私はこれを支持したい)。

nam inferiora nequeunt sapere ea quae interiora seu superiora se sunt: なぜなら、さらに低いものはそれらを味わうことができないからである、それらはそれ自体にさらに内的なもの、すなわち、さらに高いものである――

ita etiam quidam ex iis qui in interiori coelo sunt, nec scire volunt quod intimiora sunt, そのようにまた、彼らからのある者は、その者はさらに内的な天界の中にいる、知ることも欲しない、さらに最も内的なものがあること、

quidam scire volunt, ac sciunt, sed non percipiunt, et sic porro; ある者は、知ることを欲する、そして知る、しかし、知覚しない(認めない、感じない)、等々。

 

nam inferior{2} ascendere sua facultate nequit in superiorem, quia superior iis imperceptibilis est, quare nec dari putant, なぜなら、さらに低いものはその能力でさらに高いものの中に上ることができないからであり、さらに高いものは彼らに知覚されることができないものであるからである、それゆえ、存在することも思わない、

quare quae interiora sunt, non percipi ab exterioribus possunt, それゆえ、それらさらに内的なものである、さらに外的な者により知覚されることができない、

ideo credenda, nec credere possunt, nisi iis donetur fides, quia iis imperceptibilia. それゆえ、信じなければならないものを、信じることもできない、彼らに信仰が与えられないなら、彼らに知覚されることができないもの〔であるからである〕。

1748, 3 April. 1748年4月3日。

 

(3) 訳文

1828. それゆえ、天界の中にいのちの三つの段階があるように、人間の内にいのちの三つの段階がある。それらは、理解されるために区別され、いのちは、自然的な心に属す内的なもの、知的な心に属すさらに内的なもの、また最内部に属するもの、それは最内部の天界、すなわち、第三の天界に対応するものに区別される。

 

1829. 人間のように形体的である霊は、すなわち、彼らの面前に自然的な心の幻想と欲望が形体的なものに密着している霊は、内的ないのちが存在することを知ることを欲しない、それを知覚しないからである。なぜなら、さらに低いものはそれらを味わうことができないからである、それらはそれ自体よりもさらに内的なもの、すなわち、さらに高いものである――そのようにまた、内的な天界の中にいる者からのある者は、さらに内的なものがあることを知ることも欲しない。ある者は、知ることを欲する、そして知る、しかし、知覚しない、等々。

 なぜなら、さらに低いものはその能力でさらに高いものの中に上ることができないからであり、さらに高いものは彼らに知覚されることができないものであるからである、それゆえ、存在するとも思わない。れゆえ、内的なものであるものは、外的な者により知覚されることができない。それゆえ、信じなければならないものを、彼らに信仰が与えられないなら、信じることもできない、彼らに知覚されることができないものであるからである。1748年4月3日。

典講読『霊界体験記』 1830,1831

(1) 原文

Quod universa correspondeant iis quae in homine sunt, et quod aliter singularia subsistere nequeant

 

1830. Notum esse potest, quod organa corporis prorsus correspondeant suis atmosphaeris, earumque modis agendi, sicut oculus aetheri, auris aeri, lingua iis quae in aquis natant et excitantur, nares iis quae in atmosphaera, ita singula formata sunt ad modificationes sui universi, quae ita sunt eorum organa conformia{1}.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. confirmia

 

1831. Homo similiter nequaquam subsistere potest, nisi is ut pars correspondeat similiter maximo homini, quoad omnes suas vitas; nisi universus hic homo existeret, seu universius corpus cum suis organis, nequaquam particularia subsisterent nec consisterent; quod corpus, seu qui homo, sicut universa, sunt in se solum organica, et a Domino suam vitam habent, et sic regitur homo a Domino, aliter nusquam aliqua vita hominis, aut spiritus, aut angeli concipi potest: quicquid particulare est, vivit ex communi, quia pars est communis, et quicquid singulare vivit ex suo universali, nam pars est universalis.

 

(2) 直訳

Quod universa correspondeant iis quae in homine sunt, et quod aliter singularia subsistere nequeant 全体☆はそれらに対応すること、それらは人間の中にある、また異なって(そうでなければ)個々のものは存続することができないこと

☆これでわかるでしょうか? ニュアンスとしては「全体であるもの」「全体としての存在」です。

1830. Notum esse potest, quod organa corporis prorsus correspondeant suis atmosphaeris, earumque modis agendi, よく知られていることができる、身体の器官がまったくその大気に対応していること、そしてそれらの働きかける方法に、

sicut oculus aetheri, auris aeri, lingua iis quae in aquis natant et excitantur, nares iis quae in atmosphaera, そのように、目がエーテルに〔対応している〕、耳が空気に、舌がそれらに、それらは水の中で泳ぐ、また〔味覚を〕引き起こす、鼻がそれらに、それらは大気の中の〔においに〕、

ita singula formata sunt ad modificationes sui universi, quae ita sunt eorum organa conformia{1}. そのように個々のものはその全体の変化物へと形作られる、それらはそのように一致した(=適合した)それらの器官である。

 

1831. Homo similiter nequaquam subsistere potest, nisi is ut pars correspondeat similiter maximo homini, quoad omnes suas vitas; 人間も同様に決して存続することができない、彼が部分として同様に最大の人間に対応しないなら、自分のいのちのすべてのものに関して。

nisi universus hic homo existeret, seu universius corpus cum suis organis, nequaquam particularia subsisterent nec consisterent; この全体〔として〕の人間が存在しないなら、または全体の身体がその器官とともに、決して個別のものが存続しない、持続もしない。

quod corpus, seu qui homo, sicut universa, sunt in se solum organica, et a Domino suam vitam habent, et sic regitur homo a Domino, 身体は、すなわち、その者人間は、そのように全体は、本質的に単なる器官(有機体)である、また主により自分のいのちを持っている、またこのように人間は主により支配されている、

aliter nusquam aliqua vita hominis, aut spiritus, aut angeli concipi potest: 異なって(そうでなければ)決して人間のいのちは、または霊の、または天使の、考えが抱かれることができない――

quicquid particulare est, vivit ex communi, quia pars est communis, et quicquid singulare vivit ex suo universali, 何でも個別なものである、共通の(全般的な)ものから生きている、共通の(全般的な)ものの部分であるからである、また何でも個々のものがその普遍的なもの(全体)から生きている、

nam pars est universalis. なぜなら、普遍的なもの(全体)の部分であるからである。

 

(3) 訳文

全体は人間の中にあるものに対応すること、

またそうでなければ個々のものは存続することができないこと

 

1830. 身体の器官がその大気に、そしてそれらの働きかける方法に、まったく対応していることはよく知られることができ、そのように、目がエーテルに、耳が空気に、舌が水の中で泳ぎ、〔味覚を〕引き起こすそれらに、鼻が大気の中の〔においに〕〔対応している〕。そのように個々のものはその全体の変化物へと形作られ、それらはそのように適合するそれらの器官である。

 

1831. 人間も、自分のいのちのすべてのものに関して、同様に部分として最大の人間に対応しないなら、同様に決して存続することができない。この全体〔として〕の人間が、または全身がその器官とともに存在しないなら、決して個別のものが存続しないし、持続もしない。身体は、すなわち、その人間は、そのように全体は、本質的に単なる有機体であり、主により自分のいのちを得ており、このように人間は主により支配されている。そうでなければ、人間または霊または天使のいのちについて、決して考えを抱くことができない――個別的などんなものでも、全般的なものから生きている、全般的なものの部分であるからである、また個々のどんなものでも、全体から生きている、なぜなら、全体の部分であるからである。