原典講読『霊界体験記』 1794

(1) 原文

1794. Cum percepi, quod ii nihil minus quam verae fidei essent, loquutus sum cum iis dicens, num sciant, quod nunc in altera vita sint, ubi aeternum victuri, unus eorum nolebat ut id dicerem, nempe pro caeteris, quos forte seducere voluit, dicebam, quod in terra, dum ibi vivebant, aestimari potuerint sapientes inter stultos, at hic sunt insani inter sapientes, quod iis displicebat, continuans, quod regimen coeli consistat in amore mutuo, unius erga alios, inde ordo et regimen tot myriadum, at apud tales, dissidia et divortia sunt; qualia producunt extra se, talia habent intra se; dicebant quod aliter esse nequeant, respondi quod id traxerint a vita in corpore, qui aliter esse nequeunt, dum talia crediderint, et exercuerint. 1748, 30 Martius.

 

(2) 直訳

1794. Cum percepi, quod ii nihil minus quam verae fidei essent, 私は知覚した時、彼らが決して真の信仰の者ではなかったこと☆、

☆ nihil minus quam で「決して~ではない、~とは程遠い」の意味です。

loquutus sum cum iis dicens, num sciant, quod nunc in altera vita sint, ubi aeternum victuri, 私は彼らに話した、言って、知っているかどうか、今や、来世の中にいること、そこで永遠に生きることになる、

unus eorum nolebat ut id dicerem, 彼らのひとりはそのことを私が言うことを望まなかった、

nempe pro caeteris, quos forte seducere voluit, すなわち、他の者に対して、その者をおそらく迷わすことを欲した、

dicebam, quod in terra, dum ibi vivebant, aestimari potuerint sapientes inter stultos, at hic sunt insani inter sapientes, 私は言った、地の中で、そこで生きた時、愚かな者たちの間で賢い者たちと評価される(尊重される)ことができた、しかし、ここに賢い者たちの間で狂っている者たちであること、

quod iis displicebat, そのことは彼らに不愉快であった、

continuans, quod regimen coeli consistat in amore mutuo, unius erga alios, inde ordo et regimen tot myriadum, at apud tales, dissidia et divortia sunt; 〔話しを〕続けている、天界の統治は相互愛にある(存する)、ある者が他の者に対する、ここからこのように多くの数万(無数)の秩序と統治〔がある〕、しかし、このような者のもとに、不一致と離婚(意見の相違)がある。

qualia producunt extra se, talia habent intra se; どのようなものを自分自身の外に生み出すか〔は〕、そのようなものを自分自身の内に持っている〔ことによっている〕。

dicebant quod aliter esse nequeant, 彼らは言った、〔現状と〕異なっていることができないこと、

respondi quod id traxerint a vita in corpore, qui aliter esse nequeunt, dum talia crediderint, et exercuerint. 私は答えた、そのことを身体のいのちの中で得たこと、その者は異なっていることができない、このようなものを信じた、また行なった時。

1748, 30 Martius. 1748年3月30日。

 

(3) 訳文

1794. 私は、彼らが決して真の信仰にいる者ではないと知覚した時、私は彼らに話して、今や、来世の中にいて、ここで永遠に生きることを知っているか、と言った。彼らのひとりは私がそのことを言うことを望まなかった、すなわち、おそらく迷わすことを欲した他の者のために。私は、〔あなたがたは〕地上で、そこで生きた時、愚かな者たちの間で賢い者と評価されることができた、しかし、ここの賢い者たちの間で狂っている者である、と言った。このことは彼らに不愉快であった。〔話しを〕続けて、天界の統治はある者が他の者に対する相互愛にあり、ここからこのように多く無数の秩序と統治がある、しかし、このような者のもとに不一致と相違がある。どのようなものを自分自身の外に生み出すか〔は〕、自分自身の内に持っているようなもの〔によっている〕。彼らは、〔現状と〕異なることができない、と言った。私は、そのことをいのちが身体の中にあったとき得たこと、このようなものを信じた、また行なった時、その者は異なることができない、答えた。1748年3月30日。

原典講読『霊界体験記』 1795

(1) 原文

De malitia quorundam spirituum

 

1795. Malitia spirituum consistit in eo quoque, quod non solum inducant cogitationes et loquelam homini, sed etiam responsionem, sic ut homo nihil aliud sciret, quam quod is respondeat, responsum nempe ad eorum favorem, quod per vivam experientiam multoties expertus, et spiritus increpavi{1}, hoc ab usu edocti sunt, nam sic sciunt homines facillime seduci, sic ut agant hominem quasi totum, in loquendo et respondendo; insimul etiam inspirant cupiditates tales quae favent responsioni, sic ut homo nequaquam scire possit, quin is sit, dum enim in cupiditate, in vita ejus est, et credit quod is sit, talis malignitas est spirituum quorundam, quod per experientiam confirmare pro certo possum, nam loquuti sunt mecum per multum temporis, et de iis eos increpavi{2}. 1748, 30 Martii.

@1 ms. increpavit

@2 ob causam nobis ignotam, forte ad firmandum sensum, est exitus hujus verbi sublineatussin ms.; cf. annotationem mox supra〔私たちが知らない理由のために、おそらく、意味を確かにするために、手稿のこのことばに下線が施されている結果となっている。すぐ上の注参照〕

 

(2) 直訳

De malitia quorundam spirituum ある種の霊たちの悪意について

1795. Malitia spirituum consistit in eo quoque, quod non solum inducant cogitationes et loquelam homini, sed etiam responsionem, 霊たちの悪意はそれらにもまたある(存する)、思考と話しを人間に引き起こすだけでなく、しかし、応答もまた〔引き起こす〕こと、

sic ut homo nihil aliud sciret, quam quod is respondeat, そのように、人間は何らかのものを何も知らない、彼が応答していること以外に、

responsum nempe ad eorum favorem, すなわち、彼らに賛成して(=気にいるように)応答〔している〕、

quod per vivam experientiam multoties expertus, et spiritus increpavi{1}, そのことは生き生きとした経験によって多くの機会に学んだ、また私は霊たちを叱責した☆、

☆原文修正。

hoc ab usu edocti sunt, このことを彼らは習慣から学んだ。

nam sic sciunt homines facillime seduci, sic ut agant hominem quasi totum, in loquendo et respondendo; なぜなら、このように人間は極めて容易に惑わされることを知っているからである、そのように人間を、いわば全部を話すことと応答することの中で働きかける。

insimul etiam inspirant cupiditates tales quae favent responsioni, sic ut homo nequaquam scire possit, quin is sit, 同時に、このような欲望もまた吹き込む、それらは応答に賛成する(=気にいる)、そのように人間は決して知ることができない、むしろ彼〔自身〕である、

dum enim in cupiditate, in vita ejus est, et credit quod is sit, というのは、欲望の中に〔いる〕時、彼のいのちの中にいる、また彼〔自身〕であることを信じるからである、

talis malignitas est spirituum quorundam, quod per experientiam confirmare pro certo possum, このようなものがある種の霊たちの悪意(有毒)である、そのことを経験から、私は確かなこととして確証(証明)することができる、

nam loquuti sunt mecum per multum temporis, et de iis eos increpavi{2}. なぜなら、私と多くの時間にわたって話したからである、またそれらについて私は彼らを叱責した☆。

☆原文修正、注参照。

1748, 30 Martii. 1748年3月30日。

 

(3) 訳文

ある種の霊たちの悪意について

 

1795. 霊たちの悪意は、人間に思考と話しを引き起こすだけでなく、応答もまた引き起こすことにもある。そのように、人間は、彼が応答していること以外に、何らかのものを何も知らない。すなわち、彼らに気にいるように応答〔している〕。そのことを私は生き生きとした経験によって多くの機会に学び、私は霊たちを叱責した。このことを彼らは習慣から学んだ。なぜなら、このように人間は極めて容易に惑わされることを知っているからである、そのように人間を、いわば話すことと応答することの中で人間全体に働きかける。

 同時に、応答に気にいるような欲望もまた吹き込む、そのように人間はむしろ彼〔自身が行なっている〕としか決して知ることができない。というのは、欲望の中に〔いる〕時、彼のいのちの中にいる、また彼〔自身〕であることを信じるからである。

 このようなものがある種の霊たちの悪意であり、そのことを経験から、私は確かなこととして証明することができる。なぜなら、私と多くの時間にわたって話し、それらについて私は彼らを叱責したからである。1748年3月30日。

原典講読『霊界体験記』 1796,1797

(1) 原文

Quomodo repraesentantur naturalia angelorum coram spiritibus

 

1796. Qui angeli sunt, non reflectunt ita super ea, quod vestibus induti sint, sicut{1} animae recentes, qui in vita corporis, multum delectaverant se ornatu vestium, ii in altera vita ex phantasia, dum ii reflectunt, putant se indutos similibus ac in vita corporis, in quibus placuerint, tales indeae tam iis vivae sunt, ut cum dixerim iis, quod non vestibus in altera vita induantur, tunc omnes, quaecunque recens e vita venerunt, miratae sint, et non nisi quam aegre a phantasia ista abstrahi potuerunt; imo talis erat phantasia quorundam, ut putarent se tactu sentire posse, quod vestibus induti essent, sed phanbtasia ista tempore abolentur, et sic venit idea alia, quae fere nulla est vestium, vix corporum, ut vocant.

@1 ms. spiritus, spiritus recens ex

☆ネット上に公開されている原文からは「quam aegre a phantasia ista abstrahi potuerunt; imo talis」の1行分がすっぽり抜け落ちています(ちょっとひどいです)。

 

1797. Praeterea angeli interioris coeli, dum repraesentantur spiritibus, tunc{1} iis apparent in vestibus concinnis, sicut virgines, veste cum albo et nigro concinne ac paene striatim mixto{2}, modesta, aptata ad corpus eorum concinne. Angeli vero intimioris coeli coram spiritibus repraesentantur vestibus ornatissimis cum variis generibus florum, colore cumprimis coeruleo et rubro splendente. At vero angeli intimi, ut nudi ac infantes. Repraesentationes istae sunt coram spiritibus, et significant eorum naturalia, quod talia sunt, nam in coelis tales phantasiae non sunt, quare apparent vestes deponi, quando intrant in coelos, ex vestibus et earum colore, potest sciri{3}, unde tales repraesentationes fluunt.

@1 J.F.I. Tafel tum

@2 ms. mixta

@3 sic J.F.I. Tafel; ms. scire

 

(2) 直訳

Quomodo repraesentantur naturalia angelorum coram spiritibus どのように天使たちの自然的なものが霊たちの前に表象されるか

1796. Qui angeli sunt, non reflectunt ita super ea, quod vestibus induti sint, sicut{1} animae recentes, その者は天使たちである、そのようにそれらについて考慮しない、衣服で着ていること、新しく来た霊魂のように、

qui in vita corporis, multum delectaverant se ornatu vestium, その者は身体のいのちの中で、飾った衣服を大いに(自分自身)楽しんだ、

ii in altera vita ex phantasia, dum ii reflectunt, putant se indutos similibus ac in vita corporis, in quibus placuerint, 彼らは、来世の中で幻想から、彼らが考慮する時、自分自身を思う、着ている者を、そして身体のいのちの中で、それらの中で喜んだ、

tales indeae tam iis vivae sunt, ut cum dixerim iis, quod non vestibus in altera vita induantur, このような観念がこれほどに彼らに生きている、私が彼らに言ったときのように、来世の中で衣服で着ていないこと、

tunc omnes, quaecunque recens e vita venerunt, miratae sint, et non nisi quam aegre a phantasia ista abstrahi potuerunt; その時、すべての者は、〔この世の〕生活から新しくやって来た彼女たちだれもが、驚いた、またその幻想からかろうじて以外でないなら引き離されることができなかった。

imo talis erat phantasia quorundam, ut putarent se tactu sentire posse, quod vestibus induti essent, それどころか、ある種の幻想は、自分自身に触覚で感じることができると思うような、そのようなものであった、衣服で着ていたこと、

sed phanbtasia ista tempore abolentur, et sic venit idea alia, quae fere nulla est vestium, vix corporum, ut vocant. しかし、その幻想は、時が経つにつれて除かれる、またこのように他の観念がやって来る、それらはほとんど衣服の〔観念は〕何もない、身体の〔観念は〕ほとんどない(かろうじてある)、彼らが呼ぶように。

 

1797. Praeterea angeli interioris coeli, dum repraesentantur spiritibus, tunc{1} iis apparent in vestibus concinnis, さらに(ほかに)、さらに内的な天界の天使たちは、霊たちに表象される時、その時、彼らに優雅な(きちんとした)衣服の中で見られる、

sicut virgines, veste cum albo et nigro concinne ac paene striatim mixto{2}, modesta, aptata ad corpus eorum concinne. 処女たちのように、白と黒と一緒の衣服で、優雅にまたまったく縞になって混ぜられて、控えめに、彼らの身体に優雅に似合った。

Angeli vero intimioris coeli coram spiritibus repraesentantur vestibus ornatissimis cum variis generibus florum, colore cumprimis coeruleo et rubro splendente. けれども、さらに最も内的な天界の天使たちは霊たちの前にいろいろな種類の花とともに最も飾られた衣服で表象される、特に光り輝く(みごとな)青と赤の色で。

At vero angeli intimi, ut nudi ac infantes. しかし、最内部の天使たちは、裸そして幼児のように〔見られる〕。

Repraesentationes istae sunt coram spiritibus, et significant eorum naturalia, quod talia sunt, その表象は霊たちの前にある、また彼らの自然的なものを意味する、このようなものであること、

nam in coelis tales phantasiae non sunt, quare apparent vestes deponi, quando intrant in coelos, なぜなら、天界の中でそのような幻想は存在しない、それゆえ、衣服が捨てられることが見られるからである、天界の中へ入る時、

ex vestibus et earum colore, potest sciri{3}, unde tales repraesentationes fluunt. 衣服とそれらの色から、知られることができる、どこから〔=どの天界から〕このような表象が流れ出るか。

 

(3) 訳文

どのように天使たちの自然的なものが霊たちの前に表象されるか

 

1796. 天使たちは、いのちが身体の中にあったとき飾った衣服を大いに楽しんでから新しく来た霊魂のようには、衣服を着ていることについて考慮しない。彼らは、来世の中で、幻想から考慮する時、自分自身が、いのちが身体の中にあったときに喜んだ衣服を着ていると思う。私が彼らに来世の中では衣服を着ていない、と言ったときのように、このような観念がこれほどに彼らに生きている。その時、すべての者は、〔この世の〕生活から新しくやって来た彼女たちのだれもが、驚いた、またその幻想から容易に引き離されることができなかった。それどころか、ある種の幻想は、衣服を着ていたことを自分自身に触覚で感じることができると思うようなものであった。しかし、その幻想は、時が経つにつれて除かれ、またこのように他の観念がやって来る、それらは彼らが呼ぶように、衣服の〔観念が〕ほとんど何もない、身体の〔観念も〕ほとんどないものである。

 

1797. さらに、内的な天界の天使たちは、霊たちに表象される時、彼らに、処女たちのように、白と黒と一緒の、優雅に、完全に縞になって混ぜられた衣服で、控えめに、彼らの身体にきちんと似合った優雅な衣服で見られる。

 けれども、さらに内的な天界の天使たちは霊たちの前に、いろいろな種類の花とともに最も飾られた特に光り輝く青と赤の色の衣服で表象される。

 しかし、最内部の天使たちは、裸であり、幼児のように〔見られる〕。

 その表象が霊たちの前にあり、彼らの自然的なものがこのようなものであることを意味する。なぜなら、天界の中にそのような幻想は存在しない、それゆえ、天界の中へ入る時、衣服が捨てられることが見られるからである。衣服とそれらの色から、どこからこのような表象が流れ出るか知られることができる。

原典講読『霊界体験記』 1798~1803

(1) 原文

De poenis eorum, qui referunt humores stagnantes in cerebro

 

1798. Humores, qui in cerebro stagnant, sunt imprimis triplicis generis, primum, quod crassissimum{1} est, est quod sub dura matre, seu inter meninges fluit, et adigitur ab omni ejus ambitu, versus laminam cribrosam.

@1 ms. crassimum

 

1799. Alterum genus est, quod in processibus mamillaribus stagnat, quod est humor collectus ab interioribus cerebri, seu ab intra fibrarum ejus, et similiter determinatur versus laminam cibrosam.

 

1800. Tertium genus est, quod colligitur in ventriculis lateralibus cerebri, et exoneratur per infundibulum, et sic porro.

 

1801. Dum aliqui{1} humorum istorum stagnant, seu iis non datur apertura, ut exonerentur, inde non solum incommoda, sed{2} morbi, et quidem lethales existunt, quod commune est in corpore, dum exonerandis humoribus excrementitiis non datur exitus, quod stagnent, putrescant, corrodant, et perdant{3} omnia.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. aliquis ut videtur

@2 ms. seu

@3 ms. stagnet, putrescat, corrodat, et perdat

 

1802. Qui primum genus humorum referent, sunt ii de quibus prius [1791-94], nempe, qui in dissidia, odia, pugnas, sic in perniciei varia genera detrudunt alios, ut ii dominintur, suntque ut dictum [1792], ad mediam altitudinem supra frontispicium, cum quibus loquutus sum, eorum poena est, quod simili fere modo torqueantur, sicut humor iste, inter meninges, per fluctuationes majusculas, quas adhuc aliter non percepi.

 

1803. Alterum genus, nempe quod ab intra fibrarum, in processus mamillares agitur, et ibi stagnant, de eo, prius, ut reor, actum est, eorum poena similis est fere eorum, qui torquentur per rotationes, et renisus.

 

(2) 直訳

De poenis eorum, qui referunt humores stagnantes in cerebro 彼らの罰について、その者は脳の中のよどんだ液を表わす

1798. Humores, qui in cerebro stagnant, sunt imprimis triplicis generis, 液は、それは脳の中でよどんでいる、特に三重の種類の〔もの〕がある、

primum, quod crassissimum{1} est, est quod sub dura matre, seu inter meninges fluit, 第一〔の種類〕、それは最も濃い(どろどろの)ものである、それは硬膜の下を、または膜の間を流れる〔もの〕である、

et adigitur ab omni ejus ambitu, versus laminam(薄板) cribrosam. またそのすべての周囲から追い払われる、ふるいのような薄板(=鼻骨のふるい状の層)に向けて、

 

1799. Alterum genus est, quod in processibus mamillaribus stagnat, 第二の種類がある、それは乳頭突起の中でよどんでいる、

quod est humor collectus ab interioribus cerebri, seu ab intra fibrarum ejus, それは脳の内部から、またはその繊維の内から集められた液である、

et similiter determinatur versus laminam cibrosam. また同様に向けられる、ふるいのような薄板(=鼻骨のふるい状の層)に向けて、

 

1800. Tertium genus est, quod colligitur in ventriculis lateralibus cerebri, 第三の種類がある、それは脳の側面の脳室の中に集められる、

et exoneratur per infundibulum, et sic porro. また漏斗管などによって除かれる。

 

1801. Dum aliqui{1} humorum istorum stagnant, seu iis non datur apertura, ut exonerentur, それらの液のあるものがよどんでいる時、またはそれらに開口部が与えられない、除かれるために、

inde non solum incommoda, sed{2} morbi, et quidem lethales existunt, ここから厄介な(困った)ことだけでなく、しかし疾患が、実際に致命的なものが発生する、

quod commune est in corpore, dum exonerandis humoribus excrementitiis non datur exitus, それは身体の中で通常のものである、排泄物の液が除かれるための出口が与えられない時、

quod stagnent, putrescant, corrodant, et perdant{3} omnia. それはよどむ、腐る、むしばむ、またすべてのものを滅ぼす。

 

1802. Qui primum genus humorum referent, sunt ii de quibus prius [1791-94], 第一の種類の液を表わす者は、彼らである、それらの者について前に〔述べた〕〔1791-94〕、

nempe, qui in dissidia, odia, pugnas, sic in perniciei varia genera detrudunt alios, ut ii dominintur, すなわち、その者は、不一致、憎しみ、闘争の中に、このようにいろいろな種類の破滅の中へ他の者を押し下げる、彼らが支配するために、

suntque ut dictum [1792], ad mediam altitudinem supra frontispicium, そしている、〔すでに〕言われたように〔1792〕、額の前方に、中間の高さに、

cum quibus loquutus sum, eorum poena est, quod simili fere modo torqueantur, sicut humor iste, inter meninges, per fluctuationes majusculas, それらの者と私は話した、彼らの罪である、ほとんど同様の方法で苦しめられる、その液のように、膜の間でかなり大きい揺さぶりによって、

quas adhuc aliter non percepi. それを依然として(そうでなければ☆)私は知覚しなかった。

☆このaliterは省いてよいでしょう。

 

1803. Alterum genus, nempe quod ab intra fibrarum, in processus mamillares agitur, et ibi stagnant, 第二の種類は、すなわち、それは繊維の内から乳頭突起の中へかりたてられる、またそこによどむ、

de eo, prius, ut reor, actum est, 彼らについて、前に、私が思うように、扱われた、

eorum poena similis est fere eorum, qui torquentur per rotationes, et renisus. 彼らの罰はほとんど彼らのものと同様である、その者は回転によって苦しめられる、また抵抗。

 

(3) 訳文

脳の中のよどんだ液を表わす者の罰について

 

1798. 脳の中でよどんでいる液は、特に三種類のものがある。第一の種類は、最も濃いものであり、硬膜の下を、または膜の間を流れ、そのすべての周囲から、ふるいのような薄板☆に向けて追い払われる。

 

☆正確には「鼻骨のふるい状の層」です。

 

1799. 第二の種類は乳頭突起の中でよどんでいる。それは脳の内部から、またはその繊維の内から集められた液であり、同様に、ふるいのような薄板へ向けられる。

 

1800. 第三の種類は脳の側面の脳室の中に集められ、漏斗管などによって除かれる。

 

1801. それらの液のあるものがよどんでいる時、または除かれるためのそれらの開口部が与えられない時、ここから厄介なことだけでなく、疾患が、実際に致命的なものが発生する。それは身体の中で排泄物の液が除かれるための出口が与えられない時、通常のことである。それはよどみ、腐り、むしばみ、すべてのものを滅ぼす。

 

1802. 第一の種類の液を表わす者については前に〔述べた〕〔1791-94番〕。すなわち、その者は、自分たちが支配するために、他の者を不一致、憎しみ、闘争の中へ、このようにいろいろな種類の破滅の中へ押し下げる。そして、〔すでに〕言われたように〔1792番〕、額の前方に、中間の高さにいる。それらの者と私は話した――彼らの罪が、その液とほとんど同様の方法で、膜の間でかなり大きい揺さぶりによって苦しめられることである。それを私は依然として知覚しなかった。

 

1803. 第二の種類は、すなわち、繊維の内から乳頭突起の中へかりたてられるものは、そこによどむ。彼らについて、私が思うに、以前に扱われた。彼らの罰は、回転と〔その〕抵抗によって苦しめられる者のものとほとんど同様である。