原典講読『霊界体験記』 804~807

(1) 原文

Quod fines in vita corporis, inducant indolem, et instinctum, quem [homo] secum fert in altera vita

 

804.  Aliquot exempla hodie ostensa sunt, quomodo fines hominis in vita corporis induxerint ejus indolem, et formaverint ejus instinctum.

 

805. Quidam nihil aliud cogitavit et loquutus est, quam aliquid ingeniosum in vocibus seu verbis, quicquid obvenit flectit eo, ut aliquid in voce aliqua ingeniosum elucesceret, miratus sum quis is esset, quia ab aliis spiritibus non distingui potuit, nisi per terminationes ejus loquelae et cogitationum in similia; sed instructus sum, quod ii tales sint, qui in vita corporis nihil aliud pro fine habuerunt, quam studia quae tractant particularia, et ea amaverint, sicut critica, variantes lectiones autorum classicorum, scripturae sacrae, qui dictionaria modo amaverant concinnare, qui in vita communi nihil prius amaverant, quam elegantiam verborum, et aequivoca, seu lusus verborum. Ostensum mihi est qualis ejus seu eorum vita esset, erat talis ut nihil quasi vitae eis inesse appercipere potuissem, sed quasi voces, et vix quicquam praeter{1} voces. Imo usque praesenti erant animo, potuerunt multum loqui, usque inhaesit cogitatio singulis dictis, et ex similibus concinnabatur loquela, quae similis erat nulli vitae, sed quasi res, cui nihil nisi paucissima vita inesset, sed usque non erat malus, quia non potuit habere extensionem cogitatione, sed erat coarctatio communis ad aliquod praecipuum in verbis, tum quoque ad singulas notulas loquelae, inde apparuit non similis vitae, sed sicut artificiosum quoddam sculptile loqueretur.

@1 ms. praeterr

 

806. Sed sunt ii qui solum amaverant similia, et fecerant ea ut{1} essentialia, cum tamen sunt media infima, tales sibi semper imaginantur, quod illa sint suprema, ut vulgo solet, quia sunt causae mediae ad interiora, et sic ad intimiora; talis ultra talia, propter amorem eorum, et phantasias inde, non ascendit, per cogitationes, minus ad universalia, proinde non habuit finem, ut inde ulteriorem usum faceret.

@1 ms. ea, ut

 

807. Qui res memoriae solum amat, et sapientiam inibi ponit, habetque pro regula, quod tantum homo sapiat, quantum memoria contineat, is ut prius dictum [771], quasi callo quodam obducitur ejus cogitatio, quo callo ablato luget, et putat se amisisse omnem suam vitam, et putat tunc nihil residuum esse, sed ut mihi apparuit, tunc primum in statu est, ut perfici possit, nam tale mihi apparuit, ex causa, ut reor, quod etiam aliquid boni habuerit, intus, sic ut transudaverit aliquid boni. 1748, 16 Febr.

 

(2) 直訳

Quod fines in vita corporis, inducant indolem, et instinctum, quem [homo] secum fert in altera vita 身体のいのちの中の目的は、性質を、また本能をひき起こすこと、それを〔人間は〕自分自身とともに来世の中でもたらす(もつ)こと

804.  Aliquot exempla hodie ostensa sunt いくつかの例が、今日、示された

quomodo fines hominis in vita corporis induxerint ejus indolem, et formaverint ejus instinctum. 身体のいのちの中での人間の目的がどのように彼の性質をひき起こしたか、また彼の本能を形成したか。

 

805. Quidam nihil aliud cogitavit et loquutus est, quam aliquid ingeniosum in vocibus seu verbis, ある者は何も他のものを考えなかった、また話さなかった、言葉または言い方の中の何らかの才気を示すもの以外に、

quicquid obvenit flectit eo, ut aliquid in voce aliqua ingeniosum elucesceret, 何でも起こる(思い浮かぶ)、それを曲げる、言葉の中の何らかのものを何らかの才気を示すものが輝く出るように、

miratus sum quis is esset, quia ab aliis spiritibus non distingui potuit, 私は彼がだれであったかいぶかった、他の霊たちから区別されることができなかったからである、

nisi per terminationes ejus loquelae et cogitationum in similia; 終結によってでなければ、彼の話し方と思考を同様のものの中へ。

sed instructus sum, quod ii tales sint, qui in vita corporis nihil aliud pro fine habuerunt, quam studia quae tractant particularia, et ea amaverint, しかし、私は教えられた、彼らがこのような者であること、その者は身体のいのちの中で何も他のものを目的として持たなかった、それらの研究以外に、個別のもの(細目)を扱った、またそれらを愛した、

sicut critica, variantes lectiones autorum classicorum, scripturae sacrae, qui dictionaria modo amaverant concinnare, 批評のような、古典時代の著者のいろいろな読み、聖書の、その者は辞書を編集することだけを愛する、

qui in vita communi nihil prius amaverant, quam elegantiam verborum, et aequivoca, seu lusus verborum. その者は通常の生活の中で何も特に(さらに著しく)愛さなかった、言葉〔使い〕の優雅さ以外に、またあいまいな言い方、またはことばの戯れ。

Ostensum mihi est qualis ejus seu eorum vita esset, erat talis ut nihil quasi vitae eis inesse appercipere potuissem, sed quasi voces, et vix quicquam praeter{1} voces. 私に、彼のまたは彼らの生活がどのようなものであったか示された、このようなものであった、何もあたかもいのちが彼らに内在しないように私に見られることができるような、しかし、あたかも言葉だけが、またほとんど何もない、言葉を除いて、

Imo usque praesenti erant animo, potuerunt multum loqui, それどころか、やはりすぐれているつもりであった、多く話すことができた

usque inhaesit cogitatio singulis dictis, et ex similibus concinnabatur loquela, それでも、思考が言われた個々のものにこびりついていた、また同様のものから話しは組み立てられていた、

quae similis erat nulli vitae, sed quasi res, cui nihil nisi paucissima vita inesset, それらはいのちが何もないものに似ていた、しかし、あたかも事柄〔であった〕、それに極めてわずかないのちでないなら何も内在しない、

sed usque non erat malus, quia non potuit habere extensionem cogitatione, sed erat coarctatio communis ad aliquod praecipuum in verbis, tum quoque ad singulas notulas loquelae, しかしそれでも、悪い者でなかった、思考の拡大を持つことができなかったからである、しかし、全般的な圧縮(抑制)があった、ことばの中の何らかの特徴(特色)へ、なおまたさらにまた話し方の個々の小さな特徴への、

inde apparuit non similis vitae, sed sicut artificiosum quoddam sculptile loqueretur. ここから、いのちの似たものが見られなかった、しかし、技巧的な(巧みに作られた)ある彫像のように話した。

 

806. Sed sunt ii qui solum amaverant similia, et fecerant ea ut{1} essentialia, cum tamen sunt media infima, しかし、彼らがいる、その者は同様なものだけを愛した、またそれらを本質的なもののようにした、そのときそれでも、最も低い手段である、

tales sibi semper imaginantur, quod illa sint suprema, ut vulgo solet, このような者は、自分自身に常に想像(空想)している、それらが最高のものであること、大衆によくあるように、

quia sunt causae mediae ad interiora, et sic ad intimiora; 内的なものへの原因であるからである、またこのようにさらに内的なものへ。

talis ultra talia, propter amorem eorum, et phantasias inde, non ascendit, per cogitationes, minus ad universalia, このような者はこのようなものを超えて、彼らの愛のために、またここからの幻想、上らない、また思考によって、まして普遍的なものへ。

proinde non habuit finem, ut inde ulteriorem usum faceret. それゆえに、彼は目的を持たなかった、ここからさらなる役立ちを行なうために。

 

807. Qui res memoriae solum amat, et sapientiam inibi ponit, 記憶の事柄だけを愛した者は、また知恵をその中に置いている、

habetque pro regula, quod tantum homo sapiat, quantum memoria contineat, そして規則として持っている、それだけ人間は賢明である、どれだけ記憶を保つか〔によって〕、

is ut prius dictum [771], quasi callo quodam obducitur ejus cogitatio, quo callo ablato luget, et putat se amisisse omnem suam vitam, et putat tunc nihil residuum esse, 彼は前に言われたように〔771〕、いわばある種の〝たこ〟を自分の思考にかぶせる、その〝たこ〟で取り去られて悲嘆する、また自分自身で思う、自分のすべてのいのちが失われたこと、また思う、その時、何も残されていないこと、

sed ut mihi apparuit, tunc primum in statu est, ut perfici possit, しかし、私に見られたように、その時、初めて状態の中にいる、完成にされることができるような、

nam tale mihi apparuit, ex causa, ut reor, quod etiam aliquid boni habuerit, intus, sic ut transudaverit aliquid boni. なぜなら、そのように私に見られたからである、理由から、私が思うように、さらにまた善の何らかのものを持ったこと、内部に、善の何らかのものがにじみ出たように。

1748, 16 Febr. 1748年2月16日。

 

(3) 訳文

いのちが身体の中にあったときの目的は、性質と本能をひき起こし、それを〔人間は〕来世の中で自分自身にもつこと

 

804.  今日、いのちが身体の中にあったときの人間の目的が、どのように彼の性質をひき起こし、彼の本能を形成したか、いくつかの例が、示された。

 

805. ある者は、言葉または言い方の中で何らかの才気を示すもの以外に、何も他のものを考えず、話さなかった。言葉の中にある何らかのものを何でも、何らかの才気を示すものが輝く出るように曲げる。私は彼がだれであったかいぶかった、彼の話し方と思考が同様のものの中へ終結するのでなければ、他の霊たちから区別されることができなかったからである。

 しかし、私は彼らがこのような者であること教えられた――その者はいのちが身体の中にあったとき、細目を扱ったそれらの研究、またそれらを愛したもの以外に、何も他のものを目的として持たなかった、批評、古典時代の著者の、聖書のいろいろな読みのようなものであり、その者は辞書を編集することだけを愛し、通常の生活では、言葉〔使い〕の優雅さ、またあいまいな言い方、またはことばの戯れ以外に、特に何も愛さなかった。

 私に、彼のまたは彼らの生活がどのようなものであったか示された、このようなものであった――あたかもいのちが何も彼らに内在しない、しかし、あたかも言葉だけが、また言葉を除いてほとんど何もないように、私に見られることができるようなものであった。それどころか、多く話すことができ、やはりすぐれているつもりであった。それでも、言われた個々のものに思考がこびりついていて、話しは同様のものから組み立てられていた。それらはいのちが何もないものに似ていた、しかし、あたかもそれに極めてわずかないのちでないなら何も内在しない事柄〔であった〕。

 しかしそれでも、悪い者でなかった、思考を拡大することができず、しかし、ことばの中の何らかの特色へ、なおまたさらにまた話し方の個々の小さな特徴への全般的な凝縮があったからである。ここから、いのちの似たものが見られず、しかし、巧みに作られたある彫像のように話した。

 

806. しかし、同様なものだけを愛し、またそれらを本質的なもののようにした者がいる、そのときそれでも、〔それらは〕最も低い手段である。このような者は、大衆によくあるように、それらが最高のものである、と常に空想している。内的なものへ、またこのようにさらに内的なものへの原因であるからである。

 このような者は、彼らの愛またここからの幻想のために、また思考によって、このようなものを超えて、まして普遍的なものへ上らない。それゆえ、彼は、ここからさらなる役立ちを行なうために目的を持たなかった。

 

807. 記憶の事柄だけを愛し、知恵をその中に置いている者は、規則として、人間は記憶を保てば保つほど、それだけ賢明であることを、持っている。彼は前に言われたように〔771番〕、いわばある種の〝たこ〟を自分の思考にかぶせ、その〝たこ〟が取り去られて悲嘆し、自分のすべてのいのちが失われた、その時、何も残されていない、とまた思う。しかし、私に見られたように、その時、初めて、完成にされることができるような状態の中にいる。なぜなら、そのように私に見られたからである、その理由は、私が思うように、善の何らかのものがにじみ出たように。善の何らかのものもまた内部に持ったことである。1748年2月16日。

原典講読『霊界体験記』 808~813

(1) 原文

Continuatio de vita post mortem ex finibus in vita corporis

 

808.  Fuerunt etiam tales, qui nihil usque cogitaverunt, sed modo erant quasi sequentes, ut quicquid dicebatur, sequerentur; in iis nec multum vitae inesse mihi videbatur{1}, quia nihil ex se agerent, sed solum alios sequendo, quasi nihil essent, nam si nihil ex se, non percipitur quasi quod unà{a} sint; instructus sum, quod tales fiant ii qui in vita corporis nihil agunt quam ex instinctu, et qui in pervidendo, intelligendo, respondendo sint tanquam flammulae, ut ex tempore obveniat quid dicendum et respondendum, ita ut se sponte offerant, absque cogitatione, seu praemeditatione, tales in vita corporis, sunt faciles, flexibiles, et sunt simul quoque genii, nam facile arripiunt flammam, quae tamen mox exstinguitur, seque habet flamma sicut visio loquelae, praeter plura.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. videbantur

@a h.e. praesentes

 

809. Tales in altera vita videntur associabiles esse pluribus, nam fere nihil aliud faciunt, quam promovent concordes ut ita dicam, spirituum fluxiones, vocari quasi possunt unguenta, quia facilitant, cumprimis quando{1} cupiditas aliqua non radicem alte fixerit: dantur eorum tam genii quam spiritus, ut et intermedii. Ita sunt quasi insertiones; mihi obvenerunt sicut connexiones, sed sunt insertiones ad promovendas fluxiones{2} spirituales.

@1 ms. quado

@2 imperfectum in ms.

 

810. Sunt etiam in altera vita, qui sunt quasi viscosi, retinent quicquid iis contrariatur, nec omittunt, antequam vel vindictam capiant, vel aliter finiatur, sunt tales qui in vita corporis vindictam diu retinuerant, sunt quasi viscosi, sicut prius saepe observatum est.

 

811. Sunt alii quoque, qui satis insignem usum praestant, qui arripiunt quicquid usquam cogitatur, nec ratiocinantur, sed credunt, et persuadentur, sed qui boni sunt, non aliis persuadentur, quam quae intelligunt verum et bonum esse, in vita corporis fuerant ii qui crediderant aliis cum pertinacia, modo audiverint ea, arripuerint sic, absque proprio cogitationis conatu, sunt insignis usus, et prope ad coelum angelicum, quando seducuntur, indignantur, ac dolent; inter eos sunt quoque innocentiae spirituales{1}, quae ab ignorantia veritatum intimiorum proveniunt. 1748, 16 Febr.

@1 ms. spiritualis; J.F.I. Tafel: legerim spirituales”

 

812. Illi qui contumaces seu viscosi sunt, ante faciem sunt locum sortiti, paulo sinistrorsum, paene ad partem superiorem sed non alte.

 

813. Hi vero locum sortiti sunt ad latus dextrum, et mihi apparent tanquam segmentum quoddam minus circuli efforment.

 

(2) 直訳

Continuatio de vita post mortem ex finibus in vita corporis 続き 身体のいのちの中の目的からの死後のいのち(生活)について

808.  Fuerunt etiam tales, qui nihil usque cogitaverunt, sed modo erant quasi sequentes, ut quicquid dicebatur, sequerentur; このような者もまたいた、その者は何もやはり考えなかった、しかし、単にいわば続く者であった、何でも言われるように、続く(従う)、

in iis nec multum vitae inesse mihi videbatur{1}, 彼らの中にいのちの多くのものが内在することも私に見られなかった、

quia nihil ex se agerent, sed solum alios sequendo, quasi nihil essent, 自分自身からは何も行なわなかったからである、しかし、単に他の者に従って、いわば〔自分が〕無である、

nam si nihil ex se, non percipitur quasi quod una{a} sint; なぜなら、もし、自分自身から何もないなら、あたかも一緒であることかのように知覚されないからである。

instructus sum, quod tales fiant ii qui in vita corporis nihil agunt quam ex instinctu, et qui in pervidendo, intelligendo, respondendo sint tanquam flammulae, ut ex tempore obveniat quid dicendum et respondendum, ita ut se sponte offerant, absque cogitatione, seu praemeditatione, 私は教えられた、このような者になること、その者は身体のいのちの中で何も行なわない、本能からを除いて、またその者は細かく調べること、理解すること、答えることの中で、それほどに自発的にかのように差し出す、思考なしに、すなわち、あらかじめ考えること、

tales in vita corporis, sunt faciles, flexibiles, et sunt simul quoque genii, 身体のいのちの中でこのような者は、影響されやすい、感じやすい、また同時に魔鬼でもある、

nam facile arripiunt flammam, quae tamen mox exstinguitur, なぜなら、容易に炎をつかむ(捕える)、それはそれでも直ぐに消されるからである、

seque habet flamma sicut visio loquelae, praeter plura. そして炎は話しの幻☆のように振る舞う、ほかに多くのこと。

☆ これでわかると思います。話している時、その内容などが「炎」のような幻となって見えることです。 

 

809. Tales in altera vita videntur associabiles esse pluribus, このような者は、来世の中で、多くの者と仲間として交際できる(者である)と見られる、

nam fere nihil aliud faciunt, quam promovent concordes ut ita dicam, spirituum fluxiones, なぜなら、ほとんど何らかことを何も行なわないからである、一致(調和)を進める〔ことを〕除いて、そのように私が言うように、霊たちの流れ(=流れるような霊たち)、

vocari quasi possunt unguenta, いわば軟膏(=潤滑油)と呼ばれることができる、

quia facilitant, cumprimis quando{1} cupiditas aliqua non radicem alte fixerit: 容易にする☆からである、特に何らかの欲望が根を深く定めていない(figo)時――

☆「何を」容易にするか、はっきりしません、直前の記述からは「流れ」ですが、文脈を全般的に「交わり」かもしれません。

dantur eorum tam genii quam spiritus, ut et intermedii. 彼らの〔間に〕魔鬼も霊も存在する、そのようにまた中間の者(媒介として働く者)。

Ita sunt quasi insertiones; そのように〔彼らは〕あたかも差し込まれたような者である。

mihi obvenerunt sicut connexiones, sed sunt insertiones ad promovendas fluxiones{2} spirituales. 私には、つなぐ者のように観察された、しかし、霊的な流れを進めるための差し込まれた者である。

 

810. Sunt etiam in altera vita, qui sunt quasi viscosi, さらにまた来世の中にいる、その者はいわば粘り気(粘着性)がある、

retinent quicquid iis contrariatur, 彼らは保有している、どんなものでも彼らに反抗する、

nec omittunt, antequam vel vindictam capiant, vel aliter finiatur, 放棄もしない、あるいは復讐を得る、あるいは異なって終わる前に、

sunt tales qui in vita corporis vindictam diu retinuerant, このような者である、彼らは身体のいのちの中で復讐を長い間、保有していた、

sunt quasi viscosi, sicut prius saepe observatum est. いわば粘り気(粘着性)がある者である、以前にしばしば観察されたように。

 

811. Sunt alii quoque, qui satis insignem usum praestant, 他の者たちもまたいる、その者は十分にすぐれた役立ちを果たす、

qui arripiunt quicquid usquam cogitatur, nec ratiocinantur, sed credunt, et persuadentur, sed qui boni sunt, non aliis persuadentur, quam quae intelligunt verum et bonum esse, その者は常に(どんな場合でも)考えた何でもつかむ(捕える)、推論することもなく、しかし、信じる、また説得される、しかし、その者は善い者である、他のものに説得されない、それらを、真理また善であることを理解する(もの)よりも、

in vita corporis fuerant ii qui crediderant aliis cum pertinacia, modo audiverint ea, arripuerint sic, absque proprio cogitationis conatu, 身体のいのちの中で彼らであった、その者は頑固(強情)に他の者を信じた、単にそれらを聞いた、このようにつかんだ(捕えた)、自己の思考の努力なしに、

sunt insignis usus, et prope ad coelum angelicum, すぐれた役立ち(=果たす)、また天界の天使たちに近くにいる、

quando seducuntur, indignantur, ac dolent; 惑わされた時、憤慨する、そして悲しむ。

inter eos sunt quoque innocentiae spirituales{1}, quae ab ignorantia veritatum intimiorum proveniunt. 彼らの間に霊的に無垢な者もまたいる、それ〔霊的な無垢〕はさらに内的な〝真理〟への無垢からやって来ている。

1748, 16 Febr. 1748年2月16日。

 

812. Illi qui contumaces seu viscosi sunt, ante faciem sunt locum sortiti, 彼らは、その者は反抗的である、または粘着性である、顔の前に場所が割り当てられている、

paulo sinistrorsum, paene ad partem superiorem sed non alte. すこし左に、ほとんど上方に、しかし高くない。

 

813. Hi vero locum sortiti sunt ad latus dextrum, けれども、これらの者(後者)は右側に場所が割り当てられている、

et mihi apparent tanquam segmentum quoddam minus circuli efforment. また、私にあたかもある種の小さな円(輪)を形づくっている弓形(断片)かのように見られる。

 

(3) 訳文

続き 身体のいのちの中の目的からの死後のいのち(生活)について

 

808. このような者もまたいた、その者はやはり何も考えなかった、しかし、単に何でも言われたように従う、いわば続く者であった。彼らの中にいのちの多くのものが内在することは私に見られなかった、自分自身からは何も行なわず、しかし、単に他の者に従って、いわば〔自分が〕無であったからである。なぜなら、もし、自分自身から何もないなら、一緒であるかのように知覚されないからである。私は教えられた――いのちが身体の中にあったとき、本能からを除いて、何も行なわない、また細かく調べること、理解すること、答えることの中で、思考なしに、すなわち、あらかじめ考えることなしに、それほどに自発的かのように差し出す〔提示する〕ような者になることである。いのちが身体の中にあるとき、このような者は、影響されやすく、感じやすく、同時に魔鬼でもある。なぜなら、容易に炎をつかみ、それはそれでも直ぐに消されるからである。そして炎は話しの幻のようである、ほかに多くのこと。

 

809. このような者は、来世の中で、多くの者と仲間として交際できる者と見られる。なぜなら、一致を進めることを除いて何らかことをほとんど何も行なわないからである、そのように私が言うように、流れるような霊たちであり、いわば軟膏(=潤滑油)と呼ばれることができる。特に何らかの欲望が根を深く定めていない時、〔流れを〕容易にするからである。

 彼らの〔間に〕魔鬼も霊も、そのように中間の者(媒介として働く者)も存在する。そのように〔彼らは〕あたかも差し込まれたような者である。つなぐ者のように私に観察された、しかし、霊的な流れを進めるために差し込まれた者である。

 

810. さらにまた来世の中に、いわば粘着性のある者がいる。彼らは、だれかに反抗するどんなものでも保有し、復讐を得るかあるいは〔それと〕異なって終了する前には放棄もしない。彼らはいのちが身体の中にあったとき、長い間、復讐を保有していたような者である。以前にしばしば観察されたように、いわば粘着性のある者である。

 

811. 十分にすぐれた役立ちを果たす他の者たちもいる。その者は、常に(どんな場合でも)推論することもなく、考えたことを何でもつかむ、しかし、信じ、説得される。しかし、その者は善い者であり、真理また善であることと理解する以外の他のものによって説得されない。いのちが身体の中にあったとき、その者は、自己の思考の努力なしに、他の者の言うことを〕単に聞き、〔その内容〕捕え、そのように強情に他の者を信じた。すぐれた役立ちを果たす者は天界の天使たちの近くにいる。〔彼は〕惑わされた時、憤慨し、そして悲しむ。彼らの間に霊的に無垢な者もまたいる、それ〔霊的な無垢〕はさらに内的な〝真理〟への無垢からやって来ている。1748年2月16日。

 

812. 反抗的である者または粘着性のある者〔810番〕は、顔の前に、すこし左に、ほとんど上方に、しかし高くない場所が割り当てられている。

 

813. けれども、これらの者〔811番〕は、右側に場所が割り当てられている、また、あたかもある種の小さな円(輪)を形づくっている弓形のように私に見られる。