原典講読『霊界体験記』 644

(1) 原文

Quod fateantur se non posse aliter facere

 

644.  Iidem qui continue dolos moliebantur, et in iis ita inhaerebant, ut vix intermitterent, admoniti sunt ab aliis ut desisterent, sed fassi sunt, quod non possent, etsi morerentur, similiter etiam alii aliquoties fassi sunt, quod nequicquam possent desistere, quibus toties erat dictum, quod id non excusat, quia sic omnes diaboli [se]{1} excusarent, sed ut abirent seu abigerentur, usque dum per punitionis species convenientes taedio afficiantur similia patrandi, sic exuendi [sunt] modis punitionis <a> malis, sicut fieri solet: inde concludere licet, quod naturalis instinctus eorum in vita corporis imbutus, ut non solum in talibus summam voluptatem sentiant, sed etiam quod tali cupiditate ejus praediti sint, ut non desistere possint, similiter ac ferae bestiae a lanienis. 1748, 5 Febr.

@1 sic J.F.I. Tafel

☆この段落は交差線で抹消されています。

 

(2) 直訳

Quod fateantur se non posse aliter facere 認めたこと、自分自身が異なって行なうことができないこと

644.  Iidem qui continue dolos moliebantur, et in iis ita inhaerebant, ut vix intermitterent, admoniti sunt ab aliis ut desisterent, 同じ者が、その者は絶えず欺きに努めた(働いた)、またそれらの中にそのようにくっついた、ほとんどやめないように、他の者から警告され〔ても〕、やめる(断念する)ように、

sed fassi sunt, quod non possent, etsi morerentur, しかし、認めた(告白した)、できないこと、たとえ死ぬにしても、

similiter etiam alii aliquoties fassi sunt, quod nequicquam possent desistere, quibus toties erat dictum, quod id non excusat, 同様に、他の者たちもまた、数回、認めた(告白した)、少しもやめる(断念する)ことができないこと、それらの者にこれほど何度も言われた、それが許されない(言い訳とならない)こと、

quia sic omnes diaboli [se]{1} excusarent, このように、すべての悪魔は〔自分自身を〕許すからである、

sed ut abirent seu abigerentur, usque dum per punitionis species convenientes taedio afficiantur similia patrandi, しかし、立ち去る(未来)ように、すなわち、追い払われる(未来)、適合する種類の罰によって、飽き(退屈・うんざり)をかきたてられる時まで、同様のものを遂行して(犯して)、

sic exuendi [sunt] modis punitionis <a> malis, sicut fieri solet: このように罰の方法で悪〔から〕去らなければならない、そのように行なわれることがよくある、

inde concludere licet, quod naturalis instinctus eorum in vita corporis imbutus, ut non solum in talibus summam voluptatem sentiant, ここから結論することが許される、身体のいのちの中で吸収した彼らの自然的な本能は、~のように、このようなもの〔悪〕の中に最大の快楽を感じるだけでなく、

sed etiam quod tali cupiditate ejus praediti sint, ut non desistere possint, similiter ac ferae bestiae a lanienis. しかしさらにまたこのような彼の欲望が属性とされること、やめる(断念する)ことができないような、同様にそして虐殺から〔やめる〕(獣の)野獣が

1748, 5 Febr. 1748年2月5日。

 

(3) 訳文

自分はそのように行なうことすしかできない、と認めたこと

 

644. 絶えず欺きを働き、他の者から断念するよう警告されても、やめることがほとんどように、それらの中にそのようにくっついた同じ者が、たとえ死んでも、できない、と認めた。同様に、他の者たちもまた、数回、少しもやめることができない、と認めた、それらの者に、それが許されないことが何度も言われた、このように〔認めたなら〕、すべての悪魔は〔自分自身を〕許すからである。しかし、適当な種類の罰によって、同様のものを犯して、うんざりする時までに、立ち去るように〔言われた〕、すなわち、追い払われなければならない。このように処罰する方法によって悪〔から〕去らなければならない、そのように行なわれることがよくある。

 ここから、身体のいのちの中で吸収した彼らの自然的な本能は、このようなもの〔悪〕の中に最大の快楽を感じるだけでなく、やめることができないような彼の欲望もまた属性とされることを結論することが許される。野獣が虐殺をやめることができないのと同様である。 1748年2月5日。

原典講読『霊界体験記』 645,646

(1) 原文

Quod spiritus etiam gustum invertant

 

645.  Quandoque, imo saepiuscule contigit, quod id quod bene saperet, mihi obveniret tanquam tetrum, aut alio gustu, bis etiam, ni fallor, quod saccharum paene ut salinum, sic ut e saccharo sentirem quasi salinum super lingua, et quidem percepi{1}, quod liquor palati in se salinum haberet, quod a spiritibus sic est a succis corporis expressum; quod accidit, quum spiritus Joviales putarent saccharum esse sal, et quidem tale in frustis sicut saccharum in frusta divisum, ideo granulatum salinum, quia ii putabant sal esse, ita quoque in aliis, mutatur sic gustus hominis secundum phantasias spirituum, quod quandoque ex dolo fit, nam simile induci potest ab iis per phantasias dolosas.

@1 ms. prepi

 

646. Praeterea nihil quicquam datur sensibile, sive exterius sive interius quod non{a} studeant [ei] inducere speciem similem, sic ut imitentur quicquid usquam videant et sentiant, ac mentiantur sicut esset essentiale, cum tamen solum est externum, et fictitium, quare summa prudentia est, distinguere inter verum et simulatum, nec distingui potest usquam, nisi per fidem in Dominum, et sic a Domino, Qui dat discernere similia, similiter in vita corporis, cum tales genii adsunt, et seducere hominem tentant. 1748, 5 Febr.

@a = quin

 

(2) 直訳

Quod spiritus etiam gustum invertant 霊たちは味覚をもまた逆さにすること

645.  Quandoque, imo saepiuscule contigit, quod id quod bene saperet, mihi obveniret tanquam tetrum, aut alio gustu, 時々、それどころかむしろしばしば起こった、それが、善く味わうもの、私にあたかも忌まわしいもの(=まずいもの)ように思えたこと、または他の味で、

bis etiam, ni fallor, さらにまた二度、もし私が間違えていなければ、

quod saccharum paene ut salinum, sic ut e saccharo sentirem quasi salinum super lingua, 砂糖をまったくそのことは塩味のように、そのように私は砂糖を舌の上のいわば塩味に感じた、

et quidem percepi{1}, quod liquor palati in se salinum haberet, quod a spiritibus sic est a succis corporis expressum; 実際に私は知覚した、口蓋の液体がそれ自体の中に塩味を持っていること、そのことは霊たちによりこのように、身体の体液から、しぼり出された、

quod accidit, quum spiritus Joviales putarent saccharum esse sal, そのことは起こった、木星の霊たちが砂糖を塩であることを思ったとき、

et quidem tale in frustis sicut saccharum in frusta divisum, ideo granulatum salinum, 実際に、このような小片(=小さい粒)の中に、小片(=小さい粒)の中に分けられた砂糖のように、それゆえ、粒状の塩を、

quia ii putabant sal esse, 彼らは塩であることを思ったからである。

ita quoque in aliis, mutatur sic gustus hominis secundum phantasias spirituum, quod quandoque ex dolo fit, そのようにまた他のものの中で、このように人間の味覚は変えられる、霊たちの幻想にしたがって、時々、欺き殻生じる、

nam simile induci potest ab iis per phantasias dolosas. なぜなら、同様のものが彼らにより欺きの幻想によってひき起こされることができるからである。

 

646. Praeterea nihil quicquam datur sensibile, sive exterius sive interius quod non{a} studeant [ei] inducere speciem similem, さらに、どんなものも感覚で捉えられるもの☆1は何も存在しない、あるいは外的なものあるいは内的なもの、〔彼らが〕同様のものの外観でひき起こすことに専念「しない」☆2

☆ まやかしものであると「感覚で捉える」すなわち、だまされていると(感覚で)気づくことです。

☆2 この「しない」は「むしろ専念する」がよいらしいです(注によれば)、どちらでも意味は通じますが、「むしろ」としたほうが読みやすいですね。

sic ut imitentur quicquid usquam videant et sentiant, そのように模倣する、常に、どんなものでも、彼らが見る、また感じる、

ac mentiantur sicut esset essentiale, cum tamen solum est externum, et fictitium, そして、本質的なものであったかのように偽る、そのときそれでも単なる外なるもの、また架空(でっちあげ)のものである、

quare summa prudentia est, distinguere inter verum et simulatum, それゆえ、最高の思慮分別である、真理と見せかけの間を区別する(識別する)こと、

nec distingui potest usquam, nisi per fidem in Dominum, et sic a Domino, Qui dat discernere similia, 常に区別されることもできない、主への信仰によってでないなら、また主から、その方は似たものを見分ける(識別する)ことを与える、

similiter in vita corporis, cum tales genii adsunt, et seducere hominem tentant. 身体のいのちの中で同様〔である〕、このような悪鬼がいるとき、また人間を惑わすことを試みる。

1748, 5 Febr. 1748年2月5日。

 

(3) 訳文

霊たちは味覚もまた逆さにすること

 

645. 時々、それどころかむしろしばしば、うまいとして味わっているものが、私にあたかもまずいもの、または他の味のように思えたことが起こった。さらにまた二度、もし私が間違えていなければ、砂糖をまったく塩味のように、そのように私は舌の上の砂糖にいわば塩味に感じた、実際に、私は、口の中の液体自体の中に塩味があることを知覚した、そのことは霊たちによりこのように、身体からしぼり出された体液からであった。

そのことは、木星の霊たちが砂糖を塩であることを思ったときに起こった、実際に、このような小さい粒に、小さい粒に分けられた砂糖のように、それゆえ、粒状の塩を、彼らは塩である、と思ったからである。そのようにまた他のものの中で〔も生じ〕、このように人間の味覚は霊たちの幻想にしたがって変えられる、時々、〔そのことは〕欺きから生じる、なぜなら、同様のものが彼らにより欺きの幻想によってひき起こされることができるからである。

 

646. さらに、〔霊たちが偽る〕どんなものも感覚で捉えられるものは、あるいは外的なものあるいは内的なものも、何も存在しない、〔彼らは〕むしろ同様の外観をひき起こすことに専念する。彼らが見る、また感じる、どんなものでも、常に、そのように模倣している、そして、本質的なものであったかのように偽る、そのときそれでも単なる外なるもの、また架空のものである、それゆえ、真実と見せかけの間を区別することは、最高の思慮分別である、常に、主への信仰によって、また主からでないなら、区別されることもできない、その方は似たものを見分けることを与える。

 身体のいのちの中で、このような悪鬼がいる、また人間を惑わすことを試みるとき同様である。1748年2月5日。

原典講読『霊界体験記』 647,648

(1) 原文

Quod loquela et persuasiones, dum animus cupit, seu afficitur amore, nihil valeant{1}

 

647.  Per plurimam experientiam cum spiritibus, didici, quod persuasiones, contra affectiones nihil quicquam valeant, nam animus affectus est perpluries, ac interea persuaserunt spiritus, tum angeli, loquutique sunt, quod ita agendum, non aliter, sed dum usque detinerer in affectione, tunc nihil potuerunt valere persuasiones, quod etiam aliquoties iis respondi; tum id, si modo flecteretur affectio, tunc illico mutaretur mens, persuasionem{2} obsequuturus, inde ut ex vivis experientiis, et multis potui scire, quod omnes persuasiones contra amores nihil prorsus efficere possint, quare ii spiritus, qui genii sunt, qui per cupiditates agunt, periculosissimi sunt; praeterea etiam angelorum via est per affectiones ad bonum flectere mentes, ita Domino regente. 1748, 5 Febr.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. valeat

@2 J.F.I. Tafel persuasioni

 

648. Inde quoque concludi potest, quid fides intellectu, tum quid praedicatio valeat, dum homo cupiditatibus aufertur, et quomodo fides intellectualis sola salvare possit! nam in amore est vita, in intellectu talium est nihil nisi memoria, quod animabus post mortem aut spiritibus{1} dictum est, ac ita confirmatum, ut fassi sint, se in vita prorsus erravisse, et agnovisse cum tristitia suos errores.

@1 sic J.F.I. Tafel; ms. spiritus

 

(2) 直訳

Quod loquela et persuasiones, dum animus cupit, seu afficitur amore, nihil valeant{1} 話すことと説得(説得力)☆は、アニムスが望む(欲する)時、または愛で働きかけられる、何も効力がないこと

☆『レキシコン』ではこの訳語を落としてしまいました。いつか(数年のうち)「改訂版」を出す時、入れておきます。

647.  Per plurimam experientiam cum spiritibus, didici, quod persuasiones, contra affectiones nihil quicquam valeant, 霊たちとの非常に多くの経験によって、私は学んだ(disco)、説得は、情愛に対して(反する)決して何も効力がないこと、

nam animus affectus est perpluries, ac interea persuaserunt spiritus, tum angeli, loquutique sunt, quod ita agendum, non aliter, なぜなら、〔私の〕アニムスが非常に多く働きかけられたからである、そしてその間に、霊たちが説得した、なおまた天使たちが、そして話した、そのように行なうように、また異なって〔行なわ〕ない、そのことを、

sed dum usque detinerer in affectione, tunc nihil potuerunt valere persuasiones, quod etiam aliquoties iis respondi; しかし、それでも、私が情愛の中に保たれた時、その時、説得は何も効力があることができなかった、そのこともまた数回、私は彼らに答えた。

tum id, si modo flecteretur affectio, tunc illico mutaretur mens, persuasionem{2} obsequuturus, なおまたそのこと、もし~さえすれば、情愛が曲げられる、その時、直ちに心は変えられる、説得に従おうと(未来分詞☆)、

☆ 未来分詞は「~しようとしている」〔予定・意図・定め〕を意味します。無理に訳すこともないでしょう。

inde ut ex vivis experientiis, et multis potui scire, quod omnes persuasiones contra amores nihil prorsus efficere possint, ここから、生きいきとした経験からのように(として)、また私が知ることができた多くの〔経験〕、愛に反する(に対して)すべての説得は何も(決して)まったくひき起こすことができないこと、

quare ii spiritus, qui genii sunt, qui per cupiditates agunt, periculosissimi sunt; それゆえ、彼ら霊たちは、その者は悪鬼である、その者は欲望を通して働く、極めて危険である。

praeterea etiam angelorum via est per affectiones ad bonum flectere mentes, ita Domino regente. さらに、天使たちの道もまた、情愛を通して善へ向けて心を曲げていること、そのように、主が支配して。

1748, 5 Febr. 1748年2月5日。

 

648. Inde quoque concludi potest, quid fides intellectu, tum quid praedicatio valeat, dum homo cupiditatibus aufertur, ここからもまた結論されることができる、何が理解力での信仰か、なおまた説教が何を(に)効力があるのか、人間が欲望に連れ去られる時、

et quomodo fides intellectualis sola salvare possit! またどのように知的な信仰のみが救うことができるのか!☆

☆ ここにイタリック体「!」があります、イタリック体は編集者による追加を意味します、スヴェーデンボリの文章に「!」も「?」も出てきません(正確には「?」を一つだけ見つています、しかしこれは例外(?)または印刷業者の間違いと思います)。私の疑問は「?」は「!」の記号は一般的にいつから使われるようになったのか?です、日本では明治期に輸入されました。

nam in amore est vita, in intellectu talium est nihil nisi memoria, なぜなら、愛の中にいのちがある、そのようなものの理解力の中には記憶(したもの)でないなら何もないからである。

quod animabus post mortem aut spiritibus{1} dictum est, ac ita confirmatum, ut fassi sint, se in vita prorsus erravisse, et agnovisse cum tristitia suos errores. 死後、霊魂または霊たちに言われたこと、そしてそのように確信された、彼らが告白したように、自分自身が身体のいのちの中で誤まったこと、また自分の誤りを悲しみとともに認めたこと。

 

(3) 訳文

話すことと説得は、アニムスが欲する、または愛で働きかけられている時、何も効力がないこと

 

647. 霊たちとの非常に多くの経験によって、私は、情愛に反する説得が決して何も効力がないことを学んだ。なぜなら、〔私の〕アニムスが非常に多く働きかけられたからである、そしてその間に、霊たちがなおまた天使たちが説得し、そして「そのように行なうように、また異なって行なわないように」と話したからである。しかし、それでも、私が情愛の中に保たれた時、説得は何も効力があることができなかった、そのこともまた数回、私は彼らに答えた、なおまたもし、情愛が曲げられさえすれば、その時、直ちに心は、説得に従おうと変えられることも。ここから、愛に反するすべての説得はまったく何もひき起こすことができないことを、生きいきとした多くの経験から、私は知ることができた。

それゆえ、欲望を通して働く悪鬼である霊たちは、極めて危険である。さらに、天使たちの道もまた、情愛を通して、そのように、主が支配して、心を善へ向けて曲げている。1748年2月5日。

 

648. ここからもまた、何が理解力での信仰か、なおまた人間が欲望に連れ去られる時、説教に何の効力があるのか、またどのように知的な信仰のみが救うことができるのか、結論されることができる。なぜなら、愛の中にいのちがあり、そのようなものの理解力の中には記憶(したもの)でないなら何もないからである。

 死後、霊魂または霊たちに言われ、そして彼らが、自分自身がいのちが身体の中にあったとき誤まったこと、また自分の誤りを悲しみとともに認める、と告白したように、そのように確信された。

 

◎ ここで『結婚愛』をSPSCより出版しました。本邦では、柳瀬芳意味による最初の翻訳(1966年)、二番目の長島達也による原典訳(1992年)に続いて三作目となります。手前味噌ながら、三作目となると(翻訳も)いろいろと「ずいぶん進歩したな」と感じます。よろしかったら、お手にして、味わってみてください。なおSPSC会員には無料贈呈します。

このさい、SPSC会員となることもお勧めします(会費は4年間分で5000円です、「会報」など、特典は多々あります)