原典講読『結婚愛』485

(1)原文

485. (v.) Quod quatuor gradus adulteriorum sint, secundum quos fiunt illorum praedicationes, inculpationes, et post mortem imputationes. Hi gradus non sunt genera, sed intrant in unumquodvis, et faciunt discrimina ejus inter plus et minus malum aut bonum; hic num adulterium cujusvis generis ex ratione circumstantiarum et contingentium, reputandum sit mitius aut gravius; quod circumstantiae et contingentia unumquamque rem varient, notum est. At usque aliter reputantur ab homine ex rationali ejus lumine, aliter a judice ex lege, et aliter a Domino ex statu mentis hominis; quare dicuntur praedicationes, inculpationes, et post mortem imputationes; nam ab homine secundum rationale ejus lumen fiunt praedicationes, a judice secundum legem fiunt inculpationes, et a Domino secundum statum mentis hominis fiunt imputationes: quod haec tria inter se valde differant, sine expositione videri potest; homo enim ex rationali evictione secundum circumstantias et contingentia potest aliquem absolvere, quem judex, dum judicium sedet, ex lege non potest; et quoque judex potest absolvere, qui post mortem damnatur; causa est, quia judex secundum facta sententiam statuit, at post mortem quisque judicatur secundum intentiones voluntatis et inde intellectus, et secundum confirmationes intellectus et inde voluntatis; has et illas judex non videt; at usque utrumque judicium est justum, unum propter societatis civilis bonum, alterum propter societatis caelestis bonum.

 

(2)直訳

485. (v.) Quod quatuor gradus adulteriorum sint, secundum quos fiunt illorum praedicationes, inculpationes, et post mortem imputationes.― 485.(5) 四つの段階(程度)の姦淫があること、それらにしたがって、それらの属性の割り当て、非難(譴責)、また死後の転嫁が行なわれる。

(5) 四段階の姦淫があり、それらにしたがって、それらの属性の割り当て、譴責、死後の転嫁が行なわれる。

Hi gradus non sunt genera, sed intrant in unumquodvis, et faciunt discrimina ejus inter plus et minus malum aut bonum; これらの段階(程度)は種類ではない、しかし、それぞれのもの〔種類〕の中に入る、また、悪または善が多いまた少ない間の違いをつくる。

hic num adulterium cujusvis generis ex ratione circumstantiarum et contingentium, reputandum sit mitius aut gravius; ここに(この場合)、それぞれの種類の姦淫が事情(状況・環境)と偶発的なものの理由から、かどうか、〔そのことによって〕穏やかなのものかまたはきびしいものか評価されなけならない。

quod circumstantiae et contingentia unumquamque rem varient, notum est. 事情(状況・環境)と偶発的なものがそれぞれの事柄を変えることは、よく知られている。

At usque aliter reputantur ab homine ex rationali ejus lumine, aliter a judice ex lege, et aliter a Domino ex statu mentis hominis; しかしそれでも、異なって評価される(見なされる)、人間により、その理性的な光(ルーメン)から、異なって裁判官により法律から、また異なって主により人間の心の状態から。

quare dicuntur praedicationes, inculpationes, et post mortem imputationes; それゆえ、属性の割り当て、譴責、また死後の転嫁が言われる。

nam ab homine secundum rationale ejus lumen fiunt praedicationes, a judice secundum legem fiunt inculpationes, et a Domino secundum statum mentis hominis fiunt imputationes: なぜなら、人間により彼の理性的な光(ルーメン)にしたがって属性の割り当てが行なわれる、裁判官により法律にしたがって非難(譴責)が行なわれる、また主により人間の心の状態にしたがって転嫁が行なわれるからである。

quod haec tria inter se valde differant, sine expositione videri potest; これら三つのものがそれ自体の間で大いに異なっていることは、説明なしに見られることができる。

homo enim ex rationali evictione secundum circumstantias et contingentia potest aliquem absolvere, quem judex, dum judicium sedet, ex lege non potest; というのは、人間は事情(状況・環境)と偶発的なものにしたがって理性的な証拠からある者を赦すことができる、その者を裁判官は、裁判所(法廷)に座っているとき、法律からできないから。

et quoque judex potest absolvere, qui post mortem damnatur; そしてまた、裁判官は赦すことができる、その者は、死後、断罪される。

causa est, quia judex secundum facta sententiam statuit, at post mortem quisque judicatur secundum intentiones voluntatis et inde intellectus, et secundum confirmationes intellectus et inde voluntatis; 理由がある、裁判官は行為にしたがって判決(判断)を定める、しかし、死後、それぞれの者は意志とここから理解力の意図にしたがって判断されるからである、また理解力とここからの意志の確信にしたがって。

has et illas judex non videt; これら〔後者=意志〕とそれら〔前者=理解力〕を裁判官は見ない。

at usque utrumque judicium est justum, unum propter societatis civilis bonum, alterum propter societatis caelestis bonum. しかしそれでも、両方の裁判(判断)は正しい、一つは社会の市民の善のために、もう一つは天界の社会の善のために。

 

(3)訳文

485.(5) 四段階の姦淫があり、それらにしたがって、それらの属性の割り当て、譴責、死後の転嫁が行なわれる。

 これらの段階は種類ではない、しかし、それぞれの種類の中に入り、悪または善が多いか少ないかの間で違いをつくっている。ここでは、それぞれの種類の姦淫が事情と偶発的な理由から、穏やかなのものかまたはきびしいものかどうかが評価されなけならない。事情と偶発的なものがそれぞれの事柄を変えることは、よく知られている。

 しかしそれでも、人間により、その理性的な光(ルーメン)から異なって、裁判官により法律から異なって、また主により人間の心の状態から異なって評価される。

それゆえ、属性の割り当て、譴責、死後の転嫁が言われる。なぜなら、人間により彼の理性的な光(ルーメン)にしたがって属性の割り当てが行なわれ、裁判官により法律にしたがって譴責が行なわれ、また主により人間の心の状態にしたがって転嫁が行なわれるからである――これら三つのものがそれ自体の間で大いに異なっていることは、説明なしに見られることができる。というのは、人間は事情と偶発的なものにしたがって理性的な証拠からある者を赦すことができ、その者を裁判官は、法廷に座っているとき、法律からできない、そしてまた、裁判官は、死後に断罪される者を赦すことができるからである。その理由は、裁判官は行為にしたがって判決を定める、しかし、死後、それぞれの者は意志とここから理解力の意図にしたがって、また理解力とここからの意志の確信にしたがって判断されるからである。これらの理解力と意志を裁判官は見ない。しかしそれでも、一つは社会の市民の善のため、もう一つは天界の社会の善のための両方の判断は正しい。