原典講読『結婚愛』446

(1)原文

446. (ii.) Quod amor sexus, ex quo est fornicatio, inchoet cum adolescens ex proprio intellectu incipit cogitare et agere, ac vox loquelae ejus incipit fieri masculina. Hoc adducitur ob finem, ut sciatur ortus amoris sexus et inde fornicationis, quod sit dum intellectus inchoat ex se rationalis fieri, seu ex propria ratione perspicere et prospicere quae emolumento et usui sunt, cui tunc pro plano inservit id quod in memoria est ex parentibus et magistris. Fit illo tempore versura in mente: prius modo cogitavit ex rebus memoriae illatis, meditando illa, et obediendo illis; postea ex ratione super illa; et tunc, ducente amore, disponit res memoriae insidentes in novum ordinem, et huic congrue vitam propriam orditur, et successive plus et plus secundum suam rationem cogitat, et ex suo libero vult. [2] Quod amor sexus sequatur initiamentum intellectus proprii, et progrediatur secundum ejus vigorem, notum est; indicium, quod ille amor ascendat, sicut ascendit intellectus, et quod descendat sicut ille descendit; per ascendere intelligitur in sapientiam, et per descendere intelligitur in insaniam; ac sapientia est amorem sexus cohibere, ac insania est illum emittere in latum; si in fornicationem, quae ejus activitatis initium est, illam ex principiis honestatis et moralitatis, memoriae et inde rationi implantatis, et postea rationi et inde memoriae implantandis, debet moderari. Quod una cum intellectus proprii inchoamento, etiam vox incipiat fieri masculina, est quia intellectus cogitat, et per cogitationem loquitur; indicium quod intellectus faciat virum, et quoque masculum ejus; consequenter, quod sicut elevatur intellectus ejus, ita fiat homo vir, et quoque masculus vir (videatur supra n. {1}432, 433).

 @1. Prima editio: n. 433, 434.

 

(2)直訳

446. (ii.) Quod amor sexus, ex quo est fornicatio, inchoet cum adolescens ex proprio intellectu incipit cogitare et agere, ac vox loquelae ejus incipit fieri masculina.― 446.(2) これは、青年期の時、自己の理解力から考えることと行動することを始め、そしてその話す声が男らしいものにされ始めるとき、始まること。

Hoc adducitur ob finem, ut sciatur ortus amoris sexus et inde fornicationis, quod sit dum intellectus inchoat ex se rationalis fieri, seu ex propria ratione perspicere et prospicere quae emolumento et usui sunt, cui tunc pro plano inservit id quod in memoria est ex parentibus et magistris. このことが目的のために加えられる、性愛とここから私通の起源が知られるために、理解力がそれ自体から理性的になることが始まる時であること、すなわち、自己の理性から見通すこと、また準備すること、それらは利益(収益)と役立ちのものである、それにその時、面としてそれに仕える、両親と教師から記憶の中にあるもの。

Fit illo tempore versura in mente: その時に、心の中に反転が生じる。

prius modo cogitavit ex rebus memoriae illatis, meditando illa, et obediendo illis; 以前に、持ち込まれた(infero)記憶の事柄から単に考えた、それらを熟考して、またそれらに従順になって。

postea ex ratione super illa; その後、それらの上に理性から〔考えた〕。

et tunc, ducente amore, disponit res memoriae insidentes in novum ordinem, et huic congrue vitam propriam orditur, et successive plus et plus secundum suam rationem cogitat, et ex suo libero vult. またその時、愛に導かれて、堅く宿った(居座った)記憶の事柄を新しい秩序の中に配列した、またこれに一致して自己のいのちが始まる、まただんだんとさらにまたさらに自分の理性にしたがって考える、また自分の自由から欲する。

[2] Quod amor sexus sequatur initiamentum intellectus proprii, et progrediatur secundum ejus vigorem, notum est; [2] 性愛が自己の理解力の初期段階(初期のもの)続くこと、またその活力にしたがって進む、よく知られている。

indicium, quod ille amor ascendat, sicut ascendit intellectus, et quod descendat sicut ille descendit; しるし〔がある〕、その愛が上昇すること、理解力が上昇するように、また下降すること、それが下降するように。

per ascendere intelligitur in sapientiam, et per descendere intelligitur in insaniam; 上昇することによって知恵の中へが意味される、また下降することによって狂気の中へが意味される。

ac sapientia est amorem sexus cohibere, ac insania est illum emittere in latum; そして、知恵は性愛を抑制することである、そして狂気はそれを脇へ解放することである。

si in fornicationem, quae ejus activitatis initium est, illam ex principiis honestatis et moralitatis, memoriae et inde rationi implantatis, et postea rationi et inde memoriae implantandis, debet moderari.  もし、私通の中に〔あるなら〕、それはその活動の始まり(初期段階)ある、名誉(体面)と徳行(道徳)の原理から、記憶とここから理性に植え付けられた、またその後、理性にまたここから記憶に植え付けられなければならない、抑制されなくてはならない。

Quod una cum intellectus proprii inchoamento, etiam vox incipiat fieri masculina, est quia intellectus cogitat, et per cogitationem loquitur; 自己の理解力の始まりのとき一緒に、声もまた男らしいものになることを始めることは、理解力が考え、また思考によって話すからである。

indicium quod intellectus faciat virum, et quoque masculum ejus; しるし〔がある〕、理解力が男をつくること(男にする)、そしてまたその男性を。

consequenter, quod sicut elevatur intellectus ejus, ita fiat homo vir, et quoque masculus vir (videatur supra n. {1}432, 433). したがって、その理解力が高揚されるように、そのように人間を男にする、そしてまた男性・男(上の432, 433番に見られる)

@1. Prima editio: n. 433, 434. 注1 初版――433, 434

 

(3)訳文

 446.(2) これは、青年期の時、自己の理解力から考えることと行動することを始め、そしてその話す声が男らしいものにされ始めるとき、始まる。

 このことが、性愛とここから私通の起源が知られるために(その目的のために)えられる、理解力がそれ自体から理性的になること、すなわち、自己の理性から利益と役立ちのものであるものを見通し、準備することが始まる時であること、それにその時、両親と教師から記憶の中にあるものが面としてそれに仕える。その時に、心の中に反転が生じる。以前は、持ち込まれた憶の事柄から、単にそれらを熟考し、それらに従順になって考えた。その後、それらの上に理性から〔考えた〕。またその時、愛に導かれて、居座った記憶の事柄を新しい秩序の中に配列し、またこれに一致して自己のいのちが始まり、まただんだんとさらにまたさらに自分の理性にしたがって考え、自分の自由から欲する。

 [2] 性愛が自己の理解力の初期段階に続き、その活力にしたがって進むことが、よく知られている。そのしるしは、その愛が、理解力が上昇するように上昇し、また、それが下降するように下降することである。上昇することによって知恵の中へが意味され、下降することによって狂気の中へが意味される。そして、性愛を抑制することが知恵である、そしてそれを脇へ解放することが狂気である。もし、その〔性愛の〕活動の始まり(初期段階)ある私通の中に〔あるなら〕、記憶とここから理性に植え付けられた、またその後、理性にまたここから記憶に植え付けられなければならない名誉(体面)と徳行(道徳)の原理から、抑制されなくてはならない。

 自己の理解力の始まりのときと一緒に、声もまた男らしいものになることを始めることは、理解力が考え、また思考によって話すからである。そのしるしは、理解力が男を、そしてまたその男性をつくることである。したがって、その理解力が高揚されるように、そのように人間を男に、そしてまた男性〔らしい〕男にする(前の432, 433番に見られる)

原典講読『結婚愛』447

(1)原文

447. (iii.) Quod fornicatio sit naturalis hominis, similiter ut amor sexus, qui si activus fit ante conjugium, vocatur fornicatio. Omnis homo nascitur corporeus, fit sensualis, dein naturalis, et successive rationalis, et si tunc non subsistit, fit spiritualis; quod ita progrediatur, est causa, ut formentur plana, quibus innitantur superiora, sicut palatium super fundationibus suis; ultimum planum cum superinstructis potest assimilari etiam humo, cui praeparatae semina nobilia implantantur. [2] Quod in specie concernit amorem sexus, est quoque ille primum corporeus, nam inchoat a carne; dein fit ille sensualis, nam quinque {1}sensus, a communi ejus, delectantur; postea fit ille naturalis consimilis eidem apud animalia, quia est amor sexus vagus; sed quia homo natus est ut fiat spiritualis, fit ille postea naturalis rationalis, et a naturali rationali spiritualis, et demum spiritualis naturalis, et tunc amor ille factus spiritualis influit et agit in amorem rationalem, et per hunc in amorem sensualem, et per hunc demum in amorem illum in corpore et carne; et quia haec est ejus planum ultimum, agit in illud spiritualiter, et simul rationaliter et sensualiter; ac influit et agit ita successive dum homo in ejus meditatione est, at simultanee, dum in ultimo est. [3] Quod fornicatio sit naturalis hominis, est quia ex naturali amore sexus proxime procedit; ac dari potest naturalis rationalis, non autem spiritualis, quia amor sexus non potest fieri spiritualis, priusquam fit conjugialis; et amor sexus a naturali fit spiritualis, dum homo recedit a libidine vaga, et addicat se uni, cujus animae suam animam adunit.

 @1. sensus pro "sexus"

 

(2)直訳

447. (iii.) Quod fornicatio sit naturalis hominis, similiter ut amor sexus, qui si activus fit ante conjugium, vocatur fornicatio.― 447.(3) 私通は自然的な人に属すこと、同様に、性愛のように、それはもし、結婚前に生じるなら私通と呼ばれる。

Omnis homo nascitur corporeus, fit sensualis, dein naturalis, et successive rationalis, et si tunc non subsistit, fit spiritualis; 形体的なものに生まれているすべての人間は、感覚的なものになる、その後、自然的なものに、まただんだんと理性的なものに、またもしその時、止まらない(休まない)なら、霊的なものになる。

quod ita progrediatur, est causa, ut formentur plana, quibus innitantur superiora, sicut palatium super fundationibus suis; そのように進むことは、理由がある、面が形成されるために〔である〕、それらにさらに上のものが支えられる、宮殿がその土台の上に〔支えられる〕ように。

ultimum planum cum superinstructis potest assimilari etiam humo, cui praeparatae semina nobilia implantantur. 上部構造とともに最終の面は、土地にもまたたとえられることができる、それに準備された高貴な(すぐれた)種が植え付けられる。

[2] Quod in specie concernit amorem sexus, est quoque ille primum corporeus, nam inchoat a carne; [2] 特に、性愛に関しては、それもまた最初に形体的である、なぜなら、肉から始まるからである。

dein fit ille sensualis, nam quinque {1}sensus, a communi ejus, delectantur; その後、それは感覚的なものになる、なぜなら、五つの感覚(五官)は、その〔性愛の〕共通のものから楽しみを与えられるからである。

postea fit ille naturalis consimilis eidem apud animalia, quia est amor sexus vagus; その後、それは自然的なものになる、動物のもとの同じ(もの)と非常に似ている、性愛は定まった対象がない(放浪する)ものであるからである。

sed quia homo natus est ut fiat spiritualis, fit ille postea naturalis rationalis, et a naturali rationali spiritualis, et demum spiritualis naturalis, et tunc amor ille factus spiritualis influit et agit in amorem rationalem, et per hunc in amorem sensualem, et per hunc demum in amorem illum in corpore et carne; しかし、人間は霊的なものになるように生まれているので、それは、その後、理性的な自然的なものになる、また理性的な自然的なものから霊的なものに、また最後に自然的な霊的なものに、またその時、霊的なものになったその愛は流入するまた働く、理性的な愛の中で、またこれを通して感覚的な愛の中で、またこれを通して最後にその愛の中で、身体の中のまた肉の中の。

et quia haec est ejus planum ultimum, agit in illud spiritualiter, et simul rationaliter et sensualiter; また、これはその最後の面であるので、その中で霊的に働く、また同時に理性的にまた感覚的に。

ac influit et agit ita successive dum homo in ejus meditatione est, at simultanee, dum in ultimo est. そして、流入するまた働く、そのように連続的に、人間がその瞑想(熟考)の中にいる時、しかし、同時に、最終的なものの中にいる時。

[3] Quod fornicatio sit naturalis hominis, est quia ex naturali amore sexus proxime procedit; [3] 私通が自然的な人に属すものであることは、自然的な性愛の最も近いものから発出するからである。

ac dari potest naturalis rationalis, non autem spiritualis, quia amor sexus non potest fieri spiritualis, priusquam fit conjugialis; そして、理性的な自然的なものが存在することができる、けれども、霊的なものは〔存在でき〕ない、性愛は霊的なものになることができないからである、結婚のもの〔愛〕にならないうちに(~より前に)

et amor sexus a naturali fit spiritualis, dum homo recedit a libidine vaga, et addicat se uni, cujus animae suam animam adunit. また、性愛は自然的なものから霊的なものになる、人間が定まった対象がない(放浪する)である情欲から去る時、また、一人に自分自身をささげる(引き渡す)、その霊魂に自分の霊魂を結合させる。

@1. sensus pro "sexus" 注1 sexus」の代わりにsensus

 

(3)訳文

447.(3) 私通は自然的な人に属す。

同様に、性愛のように自然的な人に属し、性愛はもし結婚前に生じるなら私通と呼ばれる。

 形体的なものに生まれているすべての人間は、感覚的なものに、その後、自然的なものに、まただんだんと理性的なものになり、またもしその時、止まらないなら、霊的なものになる。そのように進むことの理由は、面が形成され、それらにさらに上のものが宮殿がその土台の上に支えられるように、支えられるためである。上部構造とともに最終の面は、すぐれた種が植え付けられる準備がなされた土地にもたとえられることができる。

[2] 特に、性愛に関しては、それもまた最初に形体的である、なぜなら、肉から始まるからである。その後、それは感覚的なものになる、なぜなら、五官は、その〔性愛の〕共通のものから楽しみを与えられるからである。その後、それは動物のもとの同じものと非常に似ている自然的なものになる、性愛が放浪性のものであるからである。しかし、人間は霊的なものになるように生まれているので、その後、それは理性的な自然的なものに、また理性的な自然的なものから霊的なものに、また最後に自然的な霊的なものになる、またその時、霊的なものになったその愛は、理性的な愛の中で、またこれを通して感覚的な愛の中で、またこれを通して最後に身体の中のまた肉の中のその愛の中に流入し、働く。また、これはその最後の面であるので、その中で霊的に、また同時に、理性的にまた感覚的に働く。そして、人間がその熟考の中にいる時、そのように連続的に、しかし、最終的なものの中にいる時、同時に、流入し、働く。

[3] 私通が自然的な人に属すものであることは、自然的な性愛の最も近いものから発出するからである。そして、理性的な自然的なものが存在することができる、けれども、霊的なものは存在できない、性愛は結婚愛にならないうちに霊的なものになることができないからである。また、性愛は、人間が放浪性の情欲から去り、一人に自分自身をささげ、その霊魂に自分の霊魂を結合させる時、自然的なものから霊的なものになる。