原典講読『結婚愛』432

(1)原文

432. (viii.) Quod amor scortatorius plus et plus faciat hominem non hominem et virum non virum, et quod amor conjugialis faciat hominem plus et plus hominem et virum. Quod amor conjugialis faciat hominem, illustrant et confirmant omnia et singula, quae in Prima Parte de Amore et ejus Sapientiae Delitiis, in luce coram ratione demonstrata sunt: ut, (1.) Quod ille qui in amore vere conjugiali est, plus et plus spiritualis fiat; et quo plus aliquis spiritualis est, eo plus homo est. (2.) Quod plus et plus sapiens fiat; et quo plus aliquis sapiens est, eo plus est homo. (3.) Quod apud illum plus et plus aperiantur interiora mentis, usque ut videat aut intuitive agnoscat Dominum; et quo plus aliquis in illo visu aut in illa agnitione est, eo plus est homo. (4.) Quod plus et plus moralis et civilis fiat, quia anima spiritualis moralitati et civilitati ejus inest; et quo plus aliquis moraliter civilis est, eo plus est homo. (5.) Quod etiam post mortem fiat angelus caeli; ac angelus est essentia et forma homo, et quoque genuinum humanum in facie ejus, ex loquela et ex moribus ejus elucescit. {1}Ex his constat, quod amor conjugialis faciat hominem plus et plus hominem. [2] Quod contrarium sit cum adulteris, ex ipsa oppositione adulterii et conjugii, de qua in hoc capite actum est et agitur, sequitur evictum: ut, (1.) Quod non spirituales sint, sed summe naturales; ac naturalis homo separatus a spirituali, est solum homo quoad intellectum, non autem quoad voluntatem; hanc immergit corpori et concupiscentiis carnis, et illis horis etiam comitatur illam intellectus; quod hic non sit nisi quam dimidius homo, ipse ex ratione intellectus sui, si elevat illam, videre potest. (2.) Quod adulteri non sapientes sint, nisi in loquelis, et quoque in gestibus, quando in consortio cum eminentibus dignitate, cum inclutis eruditione, et cum moratis sunt, at quod soli apud se insaniant, nauci pendendo Divina et sancta ecclesiae, et conspurcando moralia vitae impudicis et incastis, in capite de adulteriis, evincetur; quis non videt, quod tales gesticulatores, sint modo quoad externam figuram homines, et quoad internam formam non homines? (3.) Quod adulteri plus et plus non homines fiant, autopsia ex visis illis in inferno, mihi pro evidente confirmatione inservivit; sunt enim ibi daemones, qui dum apparent in luce caeli, sunt facies illorum sicut pustulae, corpora illorum sicut gibbi, loquelae illorum sunt scabrae, et gestus scenici.

[3] {2}At sciendum est, quod tales sint adulteri ex proposito et ex confirmato; non autem adulteri ex non consulto. Nam sunt quatuor genera adulterorum, de quibus in capite de adulteriis et {3}illorum gradibus: adulteri ex proposito, sunt qui ex libidine voluntatis; adulteri ex confirmato, sunt qui ex persuasione intellectus; adulteri ex consulto, sunt qui ex illecebris sensuum; et adulteri ex non consulto, sunt qui non in facultate, aut non in libertate, consulendi intellectum sunt. Duo priora adulterorum genera sunt, qui plus et plus non homines fiunt; at duo posteriora genera fiunt homines, sicut recedunt ab erroribus illis, et postea sapiunt.

@1. Ex pro "et" @2. Haec paragraphus abhinc in prima editione signis citationis inclusa est. @3. Prima editio: ejus

 

(2)直訳

432. (viii.) Quod amor scortatorius plus et plus faciat hominem non hominem et virum non virum, et quod amor conjugialis faciat hominem plus et plus hominem et virum.― 432.(8) 淫行愛はさらにまたさらに人間を人間でなく男でなくすること、また結婚愛はさらにまたさらに人間を人間と男とすること。

Quod amor conjugialis faciat hominem, illustrant et confirmant omnia et singula, quae in Prima Parte de Amore et ejus Sapientiae Delitiis, in luce coram ratione demonstrata sunt: 結婚愛が人間をつくることは、すべてと個々のものが説明し、確信させる(証明する)、それらは愛とその知恵の歓喜について第一部の中に、光の中で理性の前に示された。

ut, (1.) Quod ille qui in amore vere conjugiali est, plus et plus spiritualis fiat; 例えば、(1) 彼は、その者は真の結婚愛の中にいる、さらにまたさらに霊的になること。

et quo plus aliquis spiritualis est, eo plus homo est. またある者がさらに霊的であればあるほどますますさらに人間である。

quoeo…」で「~であればあるほどますます…」という相関文です。

(2.) Quod plus et plus sapiens fiat; (2) さらにまたさらに賢明になること。

et quo plus aliquis sapiens est, eo plus est homo. またある者がさらに賢明であればあるほどますますさらに人間である。

(3.) Quod apud illum plus et plus aperiantur interiora mentis, usque ut videat aut intuitive agnoscat Dominum; (3) 彼のもとでさらにまたさらに心の内的なものが開かれること、主を見るようにまでも、または直覚で(直感的に)認める。

et quo plus aliquis in illo visu aut in illa agnitione est, eo plus est homo. またある者がさらにその視覚の中にまたはその認識(認知)の中にいればいるほどますますさらに人間である。

(4.) Quod plus et plus moralis et civilis fiat, quia anima spiritualis moralitati et civilitati ejus inest; (4) さらにまたさらに道徳的で市民的になる、霊的な霊魂が彼の礼儀正しい振る舞い(徳性)と礼儀正しさ(=公民的であること)に内在するからである。

et quo plus aliquis moraliter civilis est, eo plus est homo. またある者がさらに道徳的な市民であればあるほどますますさらに人間である。

(5.) Quod etiam post mortem fiat angelus caeli; (5) さらにまた、死後、天界の天使になること。

ac angelus est essentia et forma homo, et quoque genuinum humanum in facie ejus, ex loquela et ex moribus ejus elucescit. そして、天使は本質と形で人間である、そしてまた、本物の人間性がその顔の中に、話し方から、また振る舞いから輝き出る。

{1}Ex his constat, quod amor conjugialis faciat hominem plus et plus hominem. これらから明らかである、結婚愛がさらにまたさらに人間とつくること。

[2] Quod contrarium sit cum adulteris, ex ipsa oppositione adulterii et conjugii, de qua in hoc capite actum est et agitur, sequitur evictum: [2] 姦通者に反対であること、姦淫と結婚の対立そのものから、それについてこの章の中で扱われた、また〔今〕扱われている、証明が続けられる――

ut, (1.) Quod non spirituales sint, sed summe naturales; 例えば、(1) 霊的な者でないこと、しかし、最高度に自然的〔である〕。

ac naturalis homo separatus a spirituali, est solum homo quoad intellectum, non autem quoad voluntatem; そして霊的なものから分離した自然的な人間は、理解力に関してだけ人間である、けれども意志に関して〔人間で〕ない。

hanc immergit corpori et concupiscentiis carnis, et illis horis etiam comitatur illam intellectus; これ〔意志〕を身体に、また肉の欲望に浸す、またその時にその理解力もまた集められる。

quod hic non sit nisi quam dimidius homo, ipse ex ratione intellectus sui, si elevat illam, videre potest. この者は半分の人間以外でないなら〔人間で〕ないこと、その者自身が自分の理解力の理性から、もしそれを高揚させるなら、見ることができる。

(2.) Quod adulteri non sapientes sint, nisi in loquelis, et quoque in gestibus, quando in consortio cum eminentibus dignitate, cum inclutis eruditione, et cum moratis sunt, at quod soli apud se insaniant, nauci pendendo Divina et sancta ecclesiae, et conspurcando moralia vitae impudicis et incastis, in capite de adulteriis, evincetur; (2) 姦通者は賢明でないこと、話すことの中で、そしてまた身振りのの中でないなら、地位(要職)で卓越している(高位の)者との交わりの中にいる時、学問で名高い者と、また品行方正な者と、しかし、独りで自分自身のもとで狂っている、神的なものと教会の聖なるものを価値のないものと思って、また生活の道徳的なものを慎みのない(下品な)ものと不貞なもので汚して、姦淫についての章の中で、証明される。

quis non videt, quod tales gesticulatores, sint modo quoad externam figuram homines, et quoad internam formam non homines? だれが見ないか? このような身振りで話す者は、単に外なる形(姿)に関して人間であること、また内なる形に関して人間でない。

(3.) Quod adulteri plus et plus non homines fiant, autopsia ex visis illis in inferno, mihi pro evidente confirmatione inservivit; (3) 姦通者はさらにまたさらに人間にならないこと、地獄の中の彼らで見ることからの(個人的な)観察が、私にはっきりと確信に役立った。

sunt enim ibi daemones, qui dum apparent in luce caeli, sunt facies illorum sicut pustulae, corpora illorum sicut gibbi, loquelae illorum sunt scabrae, et gestus scenici. というのは、そこに悪鬼(ダイモーン)いるから、その者は、天界の光の中で見られる時、彼らの顔は吹き出物のようである、彼らの身体はせむしのよう、彼らの話し方はぞんざいである(荒っぽい)、また身振りは芝居じみた〔もの〕。

[3] {2}At sciendum est, quod tales sint adulteri ex proposito et ex confirmato; [3] しかし、知らなければならない、このような者は、はっきりとした目的で(故意で)と確信した心から姦通者であること。

non autem adulteri ex non consulto. けれども、〔そのような〕姦通者ではない、前もって熟慮してない〔者は〕。

Nam sunt quatuor genera adulterorum, de quibus in capite de adulteriis et {3}illorum gradibus: なぜなら、姦通者たちの四つの種類があるからである、それらについて姦淫とそれらの段階についての章の中に〔見られる、これから述べられる〕。

adulteri ex proposito, sunt qui ex libidine voluntatis; 目的から(故意の)姦通者は、意志の情欲からの者である。

adulteri ex confirmato, sunt qui ex persuasione intellectus; 確信から通者は、理解力の信念からの者である。

adulteri ex consulto, sunt qui ex illecebris sensuum; 熟慮からの姦通者は、感覚の誘惑からの者である。

et adulteri ex non consulto, sunt qui non in facultate, aut non in libertate, consulendi intellectum sunt. また、熟慮からでない姦通者は、理解力を(に)談する能力の中にない、または自由の中にない者である。

Duo priora adulterorum genera sunt, qui plus et plus non homines fiunt; 姦通者の前の二つの種類である、その者はさらにまたさらに人間にならない。

at duo posteriora genera fiunt homines, sicut recedunt ab erroribus illis, et postea sapiunt. しかし、後の二つの種類は人間になる、彼らの誤りから去る(やめる)、またその後、賢明になるほど(かぎり)

@1. Ex pro "et" 注1 eo」の代わりに Ex

@2. Haec paragraphus abhinc in prima editione signis citationis inclusa est. 注2 これらの文節はここから初版の中で引用符で囲まれている。

@3. Prima editio: ejus 注3 初版――ejus

 

(3)訳文

 432.(8) 淫行愛はさらにまたさらにと人間を人間でなく、男でなくし、結婚愛はさらにまたさらにと人間を人間とし、男とする。

愛とその知恵の歓喜について第一部の中で光の中で理性の前に示されたすべてと個々のものにより、

結婚愛は人間をつくることが、説明され、証明された。例えば、

(1) 真の結婚愛の中にいる者は、ますます霊的になること。ある者が霊的であればあるほどますます人間である。

(2) ますます賢明になること。ある者が賢明であればあるほどますます人間である。

 (3) 彼のもとで、主を見る、または直覚で認めるようにまでも、ますます心の内的なものが開かれること。ある者がその視覚の中にまたはその認識の中にいればいるほどますます人間である。

(4) ますます道徳的で市民的になる、霊的な霊魂が彼の徳性と公民性に内在するからである。ある者が道徳的な市民であればあるほどますます人間である。

 (5) さらにまた、死後、天界の天使になること。そして、天使は本質と形で人間であり、そしてまた、本物の人間性がその顔の中に、話し方から、また振る舞いから、輝き出る。

 これらから、結婚愛はますます人間とつくることが明らかである。

 [2] 姦通者に、姦淫と結婚の対立そのものから反対であること、それについて、この章の中で〔すでに〕扱われ、また〔今〕扱われていおり、証明が続けられる――例えば、

(1) 霊的でなく、最高度に自然的な者であること。そして霊的なものから分離した自然的な人間は、理解力に関してだけ人間であるけれども意志に関して人間ではない。この意志を身体に、肉の欲望に浸す、またその時にその理解力も集められる。この者が半分の人間でしかないことを、その者自身が、自分の理解力の理性から、もしそれを高揚させるなら、見ることができる。

(2) 姦通者が、地位の高い者と、学問で名高い者と、また品行方正な者と交わりの中にいる時、話すことそしてまた身振りの中でないなら、賢明でないこと、

しかし、独り自分自身のもとで、神的なものと教会の聖なるものを価値のないものと思って、また生活の道徳的なものを慎みのないものと不貞なもので汚して、狂っていることは、姦淫についての章の中で証明される。身振りで話すこのような者は、単に外なる姿に関して人間であり、内なる形に関して人間でないことを、だれが見ないか? 

(3) 姦通者はますます人間とならないことは、地獄の中の彼らを見た観察が、はっきりとした確信として私に役立った。というのは、そこに悪鬼(ダイモーン)いて、その者は、天界の光の中で見られる時、その顔は吹き出物のようであり、その身体はせむしのよう、その話し方はぞんざいであり、身振りは芝居じみていたからである。

 [3] しかし、このような者は、目的と確信から姦通者であることを知らなければならない。けれども、熟慮からでない者は〔そのような〕姦通者ではない。

なぜなら、姦通者に四つの種類があるからであり、それらについて、姦淫とそれらの段階についての章の中に〔見られる〕。目的からの姦通者は、意志の情欲からの者である。確信からの通者は、理解力の信念からの者である。熟慮からの姦通者は、感覚の誘惑からの者である。また、熟慮からでない姦通者は、理解力に相談する能力の中に、または自由の中にない者である。

 前の二つの種類の姦通者はますます人間にならない。しかし、後の二つの種類の姦通者は、その誤りから去り、その後、賢明になるほど人間になる。

コメントを残す