(1)原文
397. Quod innocentia operetur similia, etiam per contactus apud bestias et aves, quae apud homines, notum est; quod operetur similia, est causa, quia omne quod procedit ex Domino, in instanti pervadit universum (videatur supra n. 388-390); et quia vadit per gradus, et per continuas mediationes, ideo transit non modo ad animalia, sed etiam ultra ad vegetabilia et mineralia (n. 389): transit etiam in ipsam terram, quae omnium vegetabilium et mineralium mater est; haec enim tempore veris in statu praeparato ad receptionem seminum quasi in utero est, ac cum recepit, quasi concipit, illa fovet, gestat, excludit, lactat, nutrit, amicit, educat, custodit, et quasi amat progeniem ex illis, et sic porro. Cum sphaera procreationis illic vadit, quid tunc non ad omnis generis animalia, usque ad vermes? Quod sicut terra communis mater vegetabilium est, etiam sit communis mater apum in quovis alveari, in explorato est.
(2)直訳
397. Quod innocentia operetur similia, etiam per contactus apud bestias et aves, quae apud homines, notum est; 397.無垢が同様の(似たもの)に働きかける(=同様に働く)ことは、さらにまた接触によって獣と鳥のもとで、それは人間のもとで、よく知られている。
quod operetur similia, est causa, quia omne quod procedit ex Domino, in instanti pervadit universum (videatur supra n. 388-390); 同様の(似たもの)に働きかける(=同様に働く)ことは、すべてのものは、それは主から発出する、瞬く間に、全世界に行き渡るからである(上の388-390番に見られる)。
et quia vadit per gradus, et per continuas mediationes, ideo transit non modo ad animalia, sed etiam ultra ad vegetabilia et mineralia (n. 389): また、段階によって、また継続する媒介によって行く(進む)ので、それゆえ、動物に向けてだけでなく、しかし、越えて植物や鉱物に向けてもまた(389番)。
transit etiam in ipsam terram, quae omnium vegetabilium et mineralium mater est; 地そのものの中にもまた越えていく(渡る)、それはすべての植物と鉱物の母である。
haec enim tempore veris in statu praeparato ad receptionem seminum quasi in utero est, ac cum recepit, quasi concipit, illa fovet, gestat, excludit, lactat, nutrit, amicit, educat, custodit, et quasi amat progeniem ex illis, et sic porro. というのは、これは春の時に、種の受け入れに向けて準備の状態の中に〔あるから〕、あたかも子宮の中にあるように、そして受け入れるとき、あたかも妊娠するように、それは育てる、運ぶ、孵化する、授乳する、食物を与える、着せる、教育する、守る、またあたかもそれらからの子を愛するように、等々。
Cum sphaera procreationis illic vadit, quid tunc non ad omnis generis animalia, usque ad vermes? 生殖(繁殖)のスフェアがそこへ行く(進む)とき、何がその時、すべての種類の動物へ、虫までも〔進む〕ないか?
Quod sicut terra communis mater vegetabilium est, etiam sit communis mater apum in quovis alveari, in explorato est. 地が植物の共通の母であるように、それぞれのミツバチの巣の中に共通の母ミツバチがいることは、調査(研究)で確定している(既定の事実である☆)。
☆ 直訳は「調べられたものの中にある」。
(3)訳文
397.無垢が、人間のもとの接触によって、獣と鳥のもとでもまた同様に働くことは、よく知られている。同様に働くのは、主から発出するすべてのものは、瞬く間に、全世界に行き渡るからである(前の388-390番参照)。また、段階によって、継続する媒介によって進むので、それゆえ、動物にだけでなく、越えて植物や鉱物に向けてもまた進む(389番)。すべての植物と鉱物の母である地そのものの中にもまた移る。というのは、これは春の時に、種の受け入れに向けて、あたかも子宮の中にあるかのように準備の状態の中にあるから、そしてあたかも妊娠するかのように受け入れるとき、それは育て、運び、孵化し、授乳し、食物を与え、着せ、教育し、守る、等々、あたかもそれらからの子を愛するかのようである。
生殖(繁殖)のスフェアがそこへ進むとき、何が、その時、すべての種類の動物へ、虫までも進まないか?
地が植物の共通の母であるように、それぞれのミツバチの巣の中に共通の母ミツバチがいることは、調査(研究)で確定している。
(1)原文
398. (x.) Quod in eo gradu in quo recedit innocentia apud infantes, etiam remittatur affectio et conjunctio, et id successive usque ad separationem.― Quod a parentibus recedat amor infantum, seu storge, secundum recessionem innocentiae ab illis, et quod recedat usque ad liberorum separationem a domo apud homines, et usque ad rejectionem a praesentia, et ad oblivionem quod ex stirpe sua sint, apud bestias et aves, notum est: ex hoc, ut ex indicio confirmato, etiam constare potest, quod innocentia utrinque influens amorem storge vocatum producat.
(2)直訳
398. (x.) Quod in eo gradu in quo recedit innocentia apud infantes, etiam remittatur affectio et conjunctio, et id successive usque ad separationem.― 398.(10) その(程度の)段階の中に、それだけ幼児のもとの無垢は引っ込む(去る)、さらにまた情愛と結合はゆるめられる(弱る)、またそれは徐々に分離へまでも。
Quod a parentibus recedat amor infantum, seu storge, secundum recessionem innocentiae ab illis, et quod recedat usque ad liberorum separationem a domo apud homines, et usque ad rejectionem a praesentia, et ad oblivionem quod ex stirpe sua sint, apud bestias et aves, notum est: 両親から、幼児への愛は、すなわち、親心(ストルゲー)は、彼らから無垢の引っ込めること(撤退)にしたがって、去る(引っ込む)こと、人間のもとの(関しては、~の場合)、家から子どもの分離までも引っ込む、また現在(居合わすこと)から拒絶までも、また自分の系統からであることを忘れることに向けて(までも)、獣や鳥のもとの(関しては、~の場合)、よく知られている。
ex hoc, ut ex indicio confirmato, etiam constare potest, quod innocentia utrinque influens amorem storge vocatum producat. このことから、確信したもののしるしからのように、さらにまた明らかにすることができる、両方に流入している無垢が、親心(ストルゲー)と呼ばれる愛を生み出していること。
(3)訳文
398.(10) その段階の中で、それだけ幼児のもとの無垢は引っ込み、さらにまた情愛と結合は、徐々に分離へまでも弱められる。
両親から、幼児への愛は、すなわち、親心(ストルゲー)は、彼らから無垢が引っ込むことにしたがって、人間のもとで、家から子どもの分離までも引っ込み、獣や鳥のもとでは居合わすことから拒絶までも、またその系統からであることを忘れることにまでも去る(引っ込む)ことはよく知られている。このことから、確信したしるしからのように、両方に流入している無垢が、親心(ストルゲー)と呼ばれる愛を生み出していることを、さらにまた明らかにすることができる。