原典講読『結婚愛』330

(1)原文

330. Alterum Memorabile.

 

Quondam audivi ventilationem amaenam inter viros, quae erat de sexu feminino, num aliqua mulier possit amare suum virum, quae constanter amat suam pulchritudinem, hoc est, quae amat se ex sua forma. Convenerunt inter se primum, quod feminis duplex pulchritudo sit, una naturalis, quae est faciei et corporis, et altera spiritualis quae est amoris et morum; convenerunt etiam, quod binae illae pulchritudines saepius sint divisae in mundo naturali, et quod semper sint unitae in mundo spirituali; nam in hoc mundo pulchritudo est forma amoris et morum; quare post mortem saepius contingit, quod mulieres deformes fiant pulchritudines, ac mulieres pulchrae fiant deformitates.

[2] Cum viri hoc ventilabant, venerunt aliquae uxores, et dixerunt, "Admittite nostram praesentiam, quia vos id quod ventilatis, docet scientia, nos autem id docet experientia; et quoque tam parum scitis de amore uxorum, ut vix aliquid; num scitis, quod prudentia sapientiae uxorum sit, amorem suum ad maritos in intimo pectoris sui, aut in medio cordis sui, recondere?"

Inchoabatur ventilatio, et primum conclusum a viris erat, quod omnis femina velit pulchra facie et pulchra moribus videri, quia nata est affectio amoris, et forma hujus affectionis est pulchritudo; quare femina quae non vult pulchra esse, non est femina quae vult amare et amari, et inde non vere femina.

Ad haec uxores dixerunt, "Pulchritudo feminae habitat in molli teneritate, et inde in exquisita sensatione; inde est amor feminae ad virum, et amor viri ad feminam; vos forte hoc non intelligitis."

[3] Alterum conclusum virorum erat, quod femina ante conjugium velit pulchra esse pro viris, at post conjugium, si casta est, pro solo viro, et non pro viris.

Ad hoc dixerunt uxores, "Maritus postquam libaverat pulchritudinem naturalem uxoris, non videt illam amplius, sed videt ejus pulchritudinem spiritualem, et ex hac redamat, ac revocat naturalem, sed sub alia specie."

[4] Conclusum tertium ventilationis illorum erat, quod si femina post conjugium vult similiter pulchra videri, sicut ante illud, amet viros et non virum, "quia femina se amans ex pulchritudine sua, continue vult ut pulchritudo sua libetur, et quia haec non amplius apparet viro, ut dixistis, vult ut a viris, coram quibus apparet; quod huic sit amor sexus, et non amor unius ex sexu, patet."

Ad haec conticuerunt uxores; murmurabant tamen haec, "Quae mulier datur ita expers vanitatis, ut non velit pulchra videri etiam viris, simul dum suo unico?

Audiebant haec aliquae uores e caelo, quae erant pulchrae, quia affectiones caelestes, et tria conclusa virorum confirmabant; sed addiderunt, "Modo ament suam pulchritudinem et ejus ornatus, propter suos maritos, et ab illis."

 

(2)直訳

330. Alterum Memorabile.― 330.第二のメモラビリア――

Quondam audivi ventilationem amaenam inter viros, quae erat de sexu feminino, num aliqua mulier possit amare suum virum, quae constanter amat suam pulchritudinem, hoc est, quae amat se ex sua forma. かつて私は男(夫)たちの間の楽しい討議を聞いた、それは女性についてであった、ある女は自分の男(夫)を愛することができるかどうか、彼女は常に自分の美しさを愛している、すなわち、彼女は自分の形から自分自身を愛する。

Convenerunt inter se primum, quod feminis duplex pulchritudo sit, una naturalis, quae est faciei et corporis, et altera spiritualis quae est amoris et morum; 自分たちの間で最初に一致(合意)た、女に二様の(二重の)しさがあること、一つは自然的なもの、それは顔と身体のものである、またもう一つは霊的なもの、それは愛と振る舞い(物腰)のものである。

convenerunt etiam, quod binae illae pulchritudines saepius sint divisae in mundo naturali, et quod semper sint unitae in mundo spirituali; さらにまた一致(合意)た、それら二様の(二重の)しさはしばしば自然界の中で分離されていること、また常に霊界の中で結合している。

nam in hoc mundo pulchritudo est forma amoris et morum; なぜなら、この世〔霊界〕の中で美しさは愛と振る舞い(物腰)のものであるからである。

quare post mortem saepius contingit, quod mulieres deformes fiant pulchritudines, ac mulieres pulchrae fiant deformitates. それゆえ、死後、しばしば起こる(生じる)、醜い女が美しいものになること、そして美しい女が醜くなること。

[2] Cum viri hoc ventilabant, venerunt aliquae uxores, et dixerunt, "Admittite nostram praesentiam, quia vos id quod ventilatis, docet scientia, nos autem id docet experientia; [2] 男(夫)たちがこのことを討議していたとき、ある妻たちがやって来た、また言った、「入れることを許せ(入れよ)、私たちを、居合わせることを、あなたがたはそれを、それは討議のもの、知恵で(から)教える、けれども、私たちは、それを経験で(から)教えるからである。

et quoque tam parum scitis de amore uxorum, ut vix aliquid; そしてまた、これほどに、あなたがたは妻の愛についてこれほど少し(ほとんど~ない)知っている、ほとんど何もないかのように。

num scitis, quod prudentia sapientiae uxorum sit, amorem suum ad maritos in intimo pectoris sui, aut in medio cordis sui, recondere?" あなたがたは知っているのか? 妻の知恵の思慮分別であること、夫への自分の愛を自分の胸の最内部の中に、または、自分の心の真ん中の中に、隠すこと」。

Inchoabatur ventilatio, et primum conclusum a viris erat, quod omnis femina velit pulchra facie et pulchra moribus videri, quia nata est affectio amoris, et forma hujus affectionis est pulchritudo; 討議が始められた、また男たちによる最初の結論があった、すべての女は顔の美しさと振る舞い(物腰)の美しさを見られることを欲すること、愛の情愛〔として〕生まれているからである、またこの情愛の形が美しさである。

quare femina quae non vult pulchra esse, non est femina quae vult amare et amari, et inde non vere femina. それゆえ、女は、彼女は美であることを欲しない、女ではない、彼女は愛し、また愛されることを欲する、またここから真の女ではない。

Ad haec uxores dixerunt, "Pulchritudo feminae habitat in molli teneritate, et inde in exquisita sensatione; これらに妻たちは言った、「女の美しさは柔らかな優しさの中に住んでいる、またここから敏感な感覚(感情)の中に。

inde est amor feminae ad virum, et amor viri ad feminam; ここからである、男への女の愛、また女への男の愛。

vos forte hoc non intelligitis." おそらく、あなたがたは、このことを理解しない」。

[3] Alterum conclusum virorum erat, quod femina ante conjugium velit pulchra esse pro viris, at post conjugium, si casta est, pro solo viro, et non pro viris. [3] 男たちの第二の結論であった、結婚前の女たちは男たちのために美しさであることを欲すること、しかし、結婚後、もし貞潔であるなら、一人の男のために、また男たちのためでない。

Ad hoc dixerunt uxores, "Maritus postquam libaverat pulchritudinem naturalem uxoris, non videt illam amplius, sed videt ejus pulchritudinem spiritualem, et ex hac redamat, ac revocat naturalem, sed sub alia specie." これに妻たちは言った、「夫は妻の自然的な美しさを味わった(楽しんだ)(libo)後に、もはやそれを見ない、しかし彼女の霊的な美しさを見る、またこれから愛し返す、そして自然的なもの(美しさ)を思い出す、しかし、他の姿の下に」。

[4] Conclusum tertium ventilationis illorum erat, quod si femina post conjugium vult similiter pulchra videri, sicut ante illud, amet viros et non virum, "quia femina se amans ex pulchritudine sua, continue vult ut pulchritudo sua libetur, et quia haec non amplius apparet viro, ut dixistis, vult ut a viris, coram quibus apparet; [4] 彼らの第三の結論であった、もし、女が結婚後、同様に美しさが見られることを欲するなら、その前のように、男たちを愛する、また〔一人の〕男ではない、「自分の美しさから自分自身を愛している女は、絶えず自分の美しさが味われる(楽しまれる)うに欲するからである、またこれはもはや〔一人の〕男に見られないので、あなたがた〔妻たち〕が言うように、男たちから〔見られる〕ように欲する、それらの者の前に見られる。

quod huic sit amor sexus, et non amor unius ex sexu, patet." この者に性愛があること、また〔異〕性からの一人への愛がない、明らかである」。

Ad haec conticuerunt uxores; これらに妻たちは黙っていた。

murmurabant tamen haec, "Quae mulier datur ita expers vanitatis, ut non velit pulchra videri etiam viris, simul dum suo unico? それでもなお、これらをブツブツ言った(つぶやいた)、「どんな女が存在するのか? そのように虚栄の欠いている、男たちからもまた美しさを見られることを欲しないような、同時に、その時、自分の唯一の者〔から〕」。

Audiebant haec aliquae uores e caelo, quae erant pulchrae, quia affectiones caelestes, et tria conclusa virorum confirmabant; これらを天界からのある妻たちが聞いた、彼女たちは美しかった、天界の情愛〔であった〕ので、また男たちの三つの結論を確認した。

sed addiderunt, "Modo ament suam pulchritudinem et ejus ornatus, propter suos maritos, et ab illis." しかし、言い足した、「単に〔彼女たちは〕美しさとその装飾(品)を愛する(未来)自分の夫たちのために、また彼らから」。

 

(3)訳文

 330.第二のメモラビリア――

 かつて私は男(夫)たちの間の楽しい討議を聞いた、それは女性についてであった、ある女は自分の男(夫)を愛することができるかどうか、彼女は常に自分の美しさを愛している、すなわち、彼女は自分の形(=容姿)から自分自身を愛している。

 自分たちの間で最初に一致た、女に二様のしさがあること、一つは顔と身体のものである自然的な美しさ、またもう一つは愛と振る舞い(物腰)のものである霊的な美しさである。さらにまた、それら二様のしさは、しばしば自然界の中で分離されている、また霊界の中で常に結合していることで一致た。なぜなら、この霊界の中で美しさは愛と振る舞い(物腰)のものであるからである。それゆえ、死後、しばしば、醜い女が美しくなり、そして美しい女が醜くなることが生じる。

 [2] 男(夫)たちがこのことを討議していたとき、ある妻たちがやって来て、言った、「私たちが居合わせることを許せ、あなたがたは、討議中のもの、知恵から教える、けれども、私たちは、それを経験から教える、そしてまた、これほどに、あなたがたは妻の愛についてほとんど何も知らないかのようにこれほどに知らないからである。あなたがたは、夫への自分の愛を自分の胸の最内部の中に、または、自分の心の真ん中の中に、隠すことが妻の知恵の思慮分別であることが知っているのか?」

 討議が始められ、男たちによる最初の結論があった、それは、すべての女は顔の美しさと振る舞い(物腰)の美しさを見られることを欲する、愛の情愛〔として〕生まれている、またこの情愛の形が美しさであるからである。それゆえ、美であることを欲しない女は、愛し、また愛されることを欲する女ではない、またここから真の女ではない。

 これらに妻たちは言った、「女の美しさは柔らかな優しさの中に、またここから敏感な感覚(感情)の中に住んでいる。

男への女の愛、また女への男の愛はここからである。おそらく、あなたがたは、このことを理解しない」。

 [3] 男たちの第二の結論は、結婚前の女たちは男たちのために美しさであることを欲する、しかし、結婚後、もし貞潔であるなら、一人の男のために、また男たちのためでないことであった。

 これに妻たちは言った、「夫は妻の自然的な美しさを味わった後に、もはやそれを見ない、しかし彼女の霊的な美しさを見る、またこれから愛し返す、そして自然的な美しさを、しかし、他の姿の下に思い出す」。

 [4] 彼らの第三の結論であった、もし、女が結婚後、その前のようにと同様に美しさが見られることを欲するなら、男たちを愛する〔のであって〕、〔一人の〕男〔を愛するの〕ではない、「自分の美しさから自分自身を愛している女は、絶えず自分の美しさが味われるうに欲するからである、またこれはもはや〔一人の〕男に見られないので、あなたがた〔妻たち〕が言うように、男たちから、それらの者の前に見られるように欲する。この者に性愛があり、〔異〕性からの一人への愛がないことが明らかである」。

 これらに妻たちは黙っていた。それでもなお、これらをつぶやいた、「男たちからも、同時に、その時、自分の唯一の者〔から〕また美しさを見られることを欲しないような、そのように虚栄のない、どんな女が存在するのか?」

 これらを天界からのある妻たちが聞いた、彼女たちは、天界の情愛〔であった〕ので美しかった、また男たちの三つの結論を確認した。しかし、言い足した、「単に〔彼女たちは〕美しさとその装飾(品)を愛すればよい自分の夫たちのために、また夫たちから」。

原典講読『結婚愛』331

(1)原文

331. Tres illae uxores indignatae, quod confirmata sint ex uxoribus e caelo tria conclusa virorum, dixerunt ad viros, "Vos inquisivistis, num mulier, quae amat se ex pulchritudine sua, amet suum virum; nos vice versa ideo ventilabimus, num vir, qui se ex intelligentia sua amat, possit amare suam uxorem; adeste et audite;"

Et fecerunt primum conclusum: "Omnis uxor non amat virum suum ex facie, sed ex intelligentia in ejus officio et moribus; scitote itaque quod uxor uniat se cum intelligentia viri, et sic cum viro; quare vir si amat se ex sua intelligentia, retrahit illam ab uore in se, unde fit disunio et non unio; insuper amare suam intelligentiam, est sapere ex se, et hoc est insanire, quare est amare suam insaniam."

Ad haec viri dixerunt, "Forte uxor se unit cum virtute viri."

Ad haec riserunt uxores, dicentes, "Virtus non deficit, dum vir amat uxorem ex intelligentia, at deficit si ex insania; intelligentia est amare solam uxorem; et huic amori non deficit virtus; at insania est non amare uxorem, sed sexum, et huic amori deficit virtus: comprehenditis hoc."

[2] Alterum conclusum fuit: "Nos feminae nascimur in amorem intelligentiae virorum; quare si viri amant suam propriam intelligentiam, non potest intelligentia uniri cum suo genuino amore, qui est apud uxorem; et si intelligentia viri non unitur cum suo genuino amore, qui est apud uxorem, intelligentia fit insania ex fastu, et amor conjugialis fit frigus; quae ergo femina potest unire amorem suum frigori; et quis vir potest unire insaniam fastus sui, amori intelligentiae?"

At dixerunt viri, "Unde viro honor ab uxore, nisi magnifaciat intelligentiam suam?" sed responderunt uxores, "Ex amore, quia amor honorat; non potest honor separari ab amore, sed potest amor ab honore."

[3] Postea fecerunt tertium conclusum, hoc: "Videmini sicut vos ametis uxores, et non videtis quod ab uxoribus amemini, et vos sic redametis; et quod intelligentia vestra sit receptaculum; si ergo amatis intelligentiam vestram in vobis, fit illa receptaculum vestri amoris; et amor proprii, quia non sustinet parem, nusquam fit conjugialis: sed quamdiu valet, tamdiu manet scortatorius;"

Ad haec viri conticuerunt; murmurabant tamen, "Quid Amor conjugialis?"

Audiebant illa aliqui mariti in caelo: et tria conclusa uxorum inde confirmabant.

 

(2)直訳

331. Tres illae uxores indignatae, quod confirmata sint ex uxoribus e caelo tria conclusa virorum, dixerunt ad viros, "Vos inquisivistis, num mulier, quae amat se ex pulchritudine sua, amet suum virum; 331.それらの三人の憤慨した妻たちは、天界からの妻たちから男たちの三つの結論が確認されたこと、男(夫)たちに言った、「あなたがたは、質問した、女(妻)は、彼女は自分自身を自分の美しさから愛する、自分の(夫)を愛するかどうか。

nos vice versa ideo ventilabimus, num vir, qui se ex intelligentia sua amat, possit amare suam uxorem; 私たちは、逆に(vice versa)、それゆえ、議論する、男は、その者は自分自身を自分の知性から愛する、自分の妻を愛することができるかどうか。

adeste et audite;" 〔あなたがたは〕いなさい、また聞け」。

Et fecerunt primum conclusum: また、最初の結論をつくった。

"Omnis uxor non amat virum suum ex facie, sed ex intelligentia in ejus officio et moribus; 「すべての妻は自分の男(夫)を顔から愛さない、しかし、彼の役割(任務・本分)と振る舞い(物腰)の中の知性から。

scitote itaque quod uxor uniat se cum intelligentia viri, et sic cum viro; そこで、〔あなたがたは〕知れ、妻は自分自身を男(夫)の知性に結合させること、またこのように(したがって)(夫)に。

quare vir si amat se ex sua intelligentia, retrahit illam ab uore in se, unde fit disunio et non unio; それゆえ、男は、もし自分自身を自分の知性から愛するなら、それ☆妻から自分自身の中へ引き戻す、ここから分離が生じる、また結合は〔生じ〕ない。

「それ」は女性なので「知性」ですが、ここは「知性への愛」としたほうがよいでしょう。

insuper amare suam intelligentiam, est sapere ex se, et hoc est insanire, quare est amare suam insaniam." なおまた、自分の知性を愛することは、自分自身から賢明になることである、またこれは狂うことである、それゆえ、自分の狂気を愛することである」。

Ad haec viri dixerunt, "Forte uxor se unit cum virtute viri." これらに男(夫)たちは言った、「おそらく(ことによると)、妻は自分自身を(夫)の精力と結合させる」。

Ad haec riserunt uxores, dicentes, "Virtus non deficit, dum vir amat uxorem ex intelligentia, at deficit si ex insania; これらに妻たちは笑った(ほほ笑んだ)言って、「精力は欠けない、男(夫)が妻を知性から愛する時、しかし、欠ける、もし狂気から〔愛する時〕。

intelligentia est amare solam uxorem; 知性は妻だけを愛することである。

et huic amori non deficit virtus; またこの愛に精力は欠けない。

at insania est non amare uxorem, sed sexum, et huic amori deficit virtus: しかし、狂気である、妻を愛さないこと、しかし、性を〔愛すること〕、またこの愛に精力が欠けている。

comprehenditis hoc." あなたがたはこのことを把握する(理解する)」。

[2] Alterum conclusum fuit: [2] もう一つの(第二の)結論があった。

"Nos feminae nascimur in amorem intelligentiae virorum; 私たち、女たちは、男(夫)たちの知性への愛の中に生まれている。

quare si viri amant suam propriam intelligentiam, non potest intelligentia uniri cum suo genuino amore, qui est apud uxorem; それゆえ、もし男(夫)たちが自分のプロプリウムの知性を愛するなら、知性はその本物の愛と結合されることができない、それは妻のもとにある。

et si intelligentia viri non unitur cum suo genuino amore, qui est apud uxorem, intelligentia fit insania ex fastu, et amor conjugialis fit frigus; またもし、男の知性がその本物の愛に結合されないなら、それは妻のもとにある、知性は高慢からの狂気となる、また、結婚愛は冷淡になる。

quae ergo femina potest unire amorem suum frigori; それゆえに、どの女が自分の愛を冷淡に結合することができるのか。

et quis vir potest unire insaniam fastus sui, amori intelligentiae?" またどの男が自分の高慢の狂気を、知性の愛に結合することができるのか?」

At dixerunt viri, "Unde viro honor ab uxore, nisi magnifaciat intelligentiam suam?" しかし、男(夫)たちは言った、「どこからか? 男に妻からの敬意(名誉)が、自分の知性を称賛しないなら」。

sed responderunt uxores, "Ex amore, quia amor honorat; しかし、妻たちは答えた、「愛から、愛は敬意を払う(尊敬する)からである。

non potest honor separari ab amore, sed potest amor ab honore." 敬意(名誉)は愛から分離されることができない、しかし、愛は敬意(名誉)から〔分離されることが〕できる」。

[3] Postea fecerunt tertium conclusum, hoc: [3] その後、第三の結論をつくった、これ――

"Videmini sicut vos ametis uxores, et non videtis quod ab uxoribus amemini, et vos sic redametis; 「私たちは見る、あなたがたが妻たちを愛しているように、またあなたがたは見ない、妻たちからあなたがたが愛されていること、またこのようにあなたがたが愛し返されている。

et quod intelligentia vestra sit receptaculum; また、あなたがたの知性が容器であること。

si ergo amatis intelligentiam vestram in vobis, fit illa receptaculum vestri amoris; それゆえに、もしあなたがたがあなたがたの中のあなたがたの知性を愛するなら、それ〔知性〕はあなたがたの愛の容器になる。

et amor proprii, quia non sustinet parem, nusquam fit conjugialis: またプロプリウムの愛は、同等のものを保たない(耐えない)ので、決して結婚への性向を生じない。

sed quamdiu valet, tamdiu manet scortatorius;" しかし、まさるかぎり、それだけの間、淫行のものが残る(続く)」。

Ad haec viri conticuerunt; これらに男(夫)たちは黙っていた。

murmurabant tamen, "Quid Amor conjugialis?" それでもなお、ブツブツ言った(つぶやいた)、「結婚愛とは何か?」

Audiebant illa aliqui mariti in caelo: それらを天界の中のある夫たちが聞いた。

et tria conclusa uxorum inde confirmabant. また妻たちの三つの結論をここから確認した。

 

(3)訳文

 331.天界からの妻たちから男たちの三つの結論が確認されたことに憤慨したそれらの三人の妻たちは、男(夫)たちに言った、「あなたがたは、自分自身を自分の美しさから愛する女(妻)は自分の(夫)を愛するかどうか質問した。逆に、それゆえ、私たちは、自分自身を自分の知性から愛する男は自分の妻を愛することができるかどうか議論する。〔あなたがたは〕いなさい、そして聞きなさい」。

 また、最初の結論をつくった。

 「すべての妻は自分の男(夫)を顔から愛さない、しかし、彼の役割と振る舞いの中の知性から〔愛する〕。そこで、〔あなたがたは〕妻は自分自身を男(夫)の知性に、またこのように(夫)に結合させることを知りなさい。それゆえ、男は、もし自分自身を自分の知性から愛するなら、その知性への愛を妻から自分自身の中へ引き戻す、ここから分離が生じ、結合は生じない。なおまた、自分の知性を愛することは、自分自身から賢明になることであり、これは狂うことである、それゆえ、自分の狂気を愛することである」。

 これらに男(夫)たちは言った、「おそらく、妻は自分自身を(夫)の精力と結合させる」。

 これらに妻たちは笑って言った、「男(夫)が妻を知性から愛する時、精力は欠けない、しかし、もし狂気から〔愛する時〕欠ける。知性は妻だけを愛することである。またこの愛に精力は欠けない。しかし、妻を愛さないで、性を愛することは狂気であり、この愛に精力が欠けている。あなたがたはこのことを理解する」。

[2] 第二の結論があった――

 私たち、女は、男(夫)の知性への愛に生まれている。それゆえ、もし男(夫)が自分のプロプリウムの知性を愛するなら、知性は妻のもとにあるその本物の愛と結合されることができない。またもし、男の知性が妻のもとにあるその本物の愛に結合されないなら、知性は高慢からの狂気となり、結婚愛は冷淡になる。それゆえ、どの女が自分の愛を冷淡と結合することができるのか。またどの男が自分の高慢の狂気を知性の愛に結合することができるのか?」

 しかし、男(夫)たちは言った、「自分の知性を称賛しないなら、男に〔対する〕妻からの敬意が、どこからか?」 しかし、妻たちは答えた、「愛から〔である〕、愛は敬意を払うからである。敬意は愛から分離されることができない、しかし、愛は敬意から〔分離されることが〕できる」。

 [3] その後、この第三の結論をつくった――

 「私たちはこのように見ている――あなたがたが妻たちを愛している、またあなたがたが、妻たちからあなたがたが愛されている、またこのようにあなたがたが愛し返されているのを見ない、また、あなたがたの知性が容器であること。それゆえ、もしあなたがたが、自分の中の自分の知性を愛するなら、その知性はあなたがたの愛の容器になる。またプロプリウムの愛は、同等のものを保たなので、決して結婚への性向を生じない。しかし、まさるかぎり、それだけの間、淫行のものが残る」。

これらに男(夫)たちは黙っていた。それでもなお、「結婚愛とは何か?」とつぶやいた。

 それらを天界の中のある夫たちが聞いた――また妻たちの三つの結論をここから確認した。

原典講読『結婚愛』332

(1)原文

[XV.]

DE POLYGAMIA.

 

332. Si indagatur causa, cur conjugia polygamica e Christiano orbe plane damnata sunt, illa a nemine, quacunque dote res acute ingenio perspiciendi praeditus est, ut aperta videri potest, nisi prius instructus fuerit, Quod detur amor vere conjugialis: Quod hic non dabilis sit, nisi quam inter duos: Quod nec inter duos nisi a Solo Domino: Et quod huic amori inscriptum sit caelum cum omnibus ejus felicitatibus. Hae cognitiones nisi praecedant, et quasi primum lapidem ponant, nequicquam satagit mens educere ex intellectu aliquas rationes, quibus acquiescat, et super quibus subsistat, quemadmodum domus super suo lapide seu fundamento, cur polygamia e Christiano orbe damnata est. Notum est, quod institutio conjugii monogamici fundata sit super Verbo Domini,

 

"Quod qui dimiserit uxorem, nisi propter scortationem, et aliam duxerit, adulterium committat; et quod ab initio seu a prima instauratione conjugiorum fuerit, ut duo fiant una caro; et quod homo non separaturus sit, quod Deus copulavit (Matth. xix. 3-11).

 

[2] Sed tametsi Dominus illa ex Divina conjugiis inscripta lege dictavit, usque si non intellectus potest suffulcire illam ex quadam sua ratione, potest usque ille per versationes sibi suetas, et per sinistras interpretationes, Divinam illam legem circumducere, et deducere in obscurum ambiguum, et demum in affirmativum negativum; in affirmativum, quia ex lege civili etiam est, et in negativum, quia non ex visu illorum rationali est: in hoc cadet mens humana, nisi instructa prius fuerit de supra memoratis cognitionibus, intellectui pro introductione in suas rationes inserviendis; quae sunt, quod detur amor vere conjugialis; quod hic non dabilis sit, quam inter duos; quod nec inter duos nisi a solo Domino; et quod huic amori inscriptum sit caelum cum omnibus ejus felicitatibus. Sed haec, et plura de damnatione polygamiae e Christiano orbe, secundum sequentes articulos in ordine demonstranda sunt. Articuli sunt hi:

 

(i.) Quod nisi cum una uxore non dari queat amor vere conjugialis, consequenter nec vere conjugialis amicitia, confidentia, potentia, ac talis mentium conjunctio, ut duo sint una caro.

(ii.) Quod sic nisi cum una uxore non dari queant beatitudines coelestes, faustitates spirituales, ac jucunditates naturales, quae ab initio provisae sunt illis, qui in amore vere conjugiali sunt.

(iii.) Quod illa omnia non dari queant nisi a solo Domino; et quod non dentur aliis, quam qui Ipsum solum adeunt, et simul vivunt secundum praecepta Ipsius.

(iv.) Consequenter, quod non dari queat amor vere conjugialis cum ejus felicitatibus, nisi quam apud illos qui ab Ecclesia Christiana sunt.

(v.) Quod inde sit, quod Christiano non liceat nisi quam unam uxorem ducere.

(vi.) Quod Christianus, si plures uxores ducit, non modo adulterium naturale, sed etiam adulterium spirituale, committat.

(vii.) Quod genti Israeliticae permissum fuerit plures uxores ducere, quia apud illam non Ecclesia Christiana fuit, et inde nec dabilis amor vere conjugialis.

(viii.) Quod hodie Mahumedanis permissum sit plures uxores ducere, quia non agnoscunt Dominum Jesum Christum unum cum Jehovah Patre, et sic pro Deo coeli et terrae; et inde non possunt amorem vere conjugialem recipere.

(ix.) Quod Coelum Mahumedanum sit extra caelum Christianum, et quod illud in duos coelos, inferius et superius, sit divisum; et quod non alii in coelum illorum superius eleventur, quam qui abdicant pellices, et vivunt cum una uxore, et agnoscunt Dominum nostrum aequalem Deo Patri, cui dominium super coelum et terram datum est.

(x.) Quod polygamia sit lascivia.

(xi.) Quod apud polygamos non dabilis sit conjugialis castitas, puritas et sanctitas.

(xii.) Quod polygami, quamdiu manent polygami, non fieri possint spirituales.

(xiii.) Quod polygamia non sit peccatum, apud quos illa est ex religione.

(xiv.) Quod polygamia non sit peccatum apud illos, qui in ignorantia sunt de Domino.

(xv.) Quod ex his illi, tametsi polygami, salventur, qui agnoscunt Deum, et ex religione vivunt secundum leges justitiae civiles.

(xvi.) Sed quod nulli ex his et illis consociari possint cum angelis in Christianis caelis.

 

Sequitur nunc horum explicatio.

 

(2)直訳

[XV.] DE POLYGAMIA. (15)一夫多妻について

332. Si indagatur causa, cur conjugia polygamica e Christiano orbe plane damnata sunt, illa a nemine, quacunque dote res acute ingenio perspiciendi praeditus est, ut aperta videri potest, nisi prius instructus fuerit, Quod detur amor vere conjugialis: 332.もし、理由が見つけ出されるなら、なぜ一夫多妻の結婚がキリスト教界からまったく断罪されているか、それ〔理由〕はだれもない、どんな賜物(才能)でも、物事を鋭く見通す才能を授かっている、見られることができるように開かれた、前もって教えられていないなら、「真の結婚愛が存在すること」。

Quod hic non dabilis sit, nisi quam inter duos: 「これはありえないこと、二人の間以外でないなら」。

Quod nec inter duos nisi a Solo Domino: 「二人の間でもないこと、主おひとりによらないなら」。

Et quod huic amori inscriptum sit caelum cum omnibus ejus felicitatibus. 「また、この愛に天界がそのすべての幸福とともに刻み込まれていること」。

Hae cognitiones nisi praecedant, et quasi primum lapidem ponant, nequicquam satagit mens educere ex intellectu aliquas rationes, quibus acquiescat, et super quibus subsistat, quemadmodum domus super suo lapide seu fundamento, cur polygamia e Christiano orbe damnata est. これらの認識が先行しないなら、またあたかも最初の石を置くように、少しもできない、心が導き出すことを奮闘しても、理解力から何らかの論証を、それらで満足する(納得する)、またそれらの上に休む、家がその石または基礎(土台)の上にのように、なぜ一夫多妻がキリスト教界から断罪されているか。

Notum est, quod institutio conjugii monogamici fundata sit super Verbo Domini, よく知られている、一夫一婦の結婚の制度が主のみことばの上に基づくこと、

"Quod qui dimiserit uxorem, nisi propter scortationem, et aliam duxerit, adulterium committat; 「妻を下げた☆者は、淫行のためでないなら、また他の者()をめとる、姦淫を犯すこと。

☆「下げた(降ろした)」はギリシア原文では「取り去った」です。

et quod ab initio seu a prima instauratione conjugiorum fuerit, ut duo fiant una caro; また、始めから、すなわち、結婚の最初の制定であったこと、二人が一つの肉になるように。

et quod homo non separaturus sit, quod Deus copulavit (Matth. xix. 3-11). また人間は分かれてはならないこと、それを神が結びつけた(マタイ19:3-11)

[2] Sed tametsi Dominus illa ex Divina conjugiis inscripta lege dictavit, usque si non intellectus potest suffulcire illam ex quadam sua ratione, potest usque ille per versationes sibi suetas, et per sinistras interpretationes, Divinam illam legem circumducere, et deducere in obscurum ambiguum, et demum in affirmativum negativum; [2] しかし、たとえ主がそれらを結婚〔について〕刻み込まれた神的な律法から命令したにしても、それでも、もし理解力がそれらを支えることができないなら、あるその論証から、それでもそれらは曲解によってそれ自体にありふれたもの(いつものもの)に、また誤まった解釈によって、その神的な律法を連れまわすこと、また確かでない(疑わしい)不明瞭な(あいまいな)ものの中に、また最後に肯定的なもの〔と〕否定的なものの中に導くことができる。

in affirmativum, quia ex lege civili etiam est, et in negativum, quia non ex visu illorum rationali est: 肯定的なものに、市民の法律からでもあるので、また否定的なものに、彼らの理性の視覚からでないので。

in hoc cadet mens humana, nisi instructa prius fuerit de supra memoratis cognitionibus, intellectui pro introductione in suas rationes inserviendis; このことの中に人間の心は落ち込む、前もって教えられていなら、上に話しに出された知識について、〔それは〕理解力に導入としてその論証の中で役に立つ。

quae sunt, quod detur amor vere conjugialis; それらである、真の結婚愛が存在すること。

quod hic non dabilis sit, quam inter duos; これはありえないこと、二人の間以外でないなら。

quod nec inter duos nisi a solo Domino; 二人の間でもないこと、主おひとりによらないなら。

et quod huic amori inscriptum sit caelum cum omnibus ejus felicitatibus. また、この愛に天界がそのすべての幸福とともに刻み込まれていること。

Sed haec, et plura de damnatione polygamiae e Christiano orbe, secundum sequentes articulos in ordine demonstranda sunt. しかしこれらは、またキリスト教界からの一夫多妻の断罪について多くのことは、続く(次の)節(=箇条)にしたがって順序の中で証明されなければならない。

Articuli sunt hi:― 節(=箇条)はこれらである――

(i.) Quod nisi cum una uxore non dari queat amor vere conjugialis, consequenter nec vere conjugialis amicitia, confidentia, potentia, ac talis mentium conjunctio, ut duo sint una caro. (1) 一人の妻とでないなら真の結婚愛は存在することができないこと、したがって、真の結婚の友情、信頼、能力、そしてこのような心の結合もない、二つのものが一つの肉であるような。

(ii.) Quod sic nisi cum una uxore non dari queant beatitudines coelestes, faustitates spirituales, ac jucunditates naturales, quae ab initio provisae sunt illis, qui in amore vere conjugiali sunt. (2) このように一人の妻とでないなら、天界の幸運の状態は存在することができないこと、霊的な至福、そして自然的な快感(満足感)、それらは初めから彼らに備えられた、その者は真の結婚愛の中にいる。

(iii.) Quod illa omnia non dari queant nisi a solo Domino; (3) それらのすべてのものは主おひとりからでないなら存在することができないこと。

et quod non dentur aliis, quam qui Ipsum solum adeunt, et simul vivunt secundum praecepta Ipsius. また他の者に与えられないこと、その方だけに近づく者以外に、また同時にその方の戒めにしたがって生きる。

(iv.) Consequenter, quod non dari queat amor vere conjugialis cum ejus felicitatibus, nisi quam apud illos qui ab Ecclesia Christiana sunt. (4) したがって、真の結婚愛はその幸福とともに存在することができないこと、彼らのもとでないなら、その者はキリスト教会からである。

(v.) Quod inde sit, quod Christiano non liceat nisi quam unam uxorem ducere. (5) ここからであること、キリスト教徒は許されないこと、一人の妻をめとること以外でないなら(=一人より以上めとる)

(vi.) Quod Christianus, si plures uxores ducit, non modo adulterium naturale, sed etiam adulterium spirituale, committat. (6) キリスト教徒は、もし多くの妻をめとるなら、自然的な姦淫だけでなく、霊的な姦淫もまた犯すこと。

(vii.) Quod genti Israeliticae permissum fuerit plures uxores ducere, quia apud illam non Ecclesia Christiana fuit, et inde nec dabilis amor vere conjugialis. (7) イスラエル民族に多くの妻をめとることが許されたことは、それら(民族)もとにキリスト教会がなかったからである、またここから真の結婚愛もありえなかった。

(viii.) Quod hodie Mahumedanis permissum sit plures uxores ducere, quia non agnoscunt Dominum Jesum Christum unum cum Jehovah Patre, et sic pro Deo coeli et terrae; (8) 今日、イスラム教徒に多くの妻をめとることが許されていることは、主イエスキリストが父なる神と一つであることが認められていないからである、またこのように天地の神として。

et inde non possunt amorem vere conjugialem recipere. またここから真の結婚愛を受けることができない。

(ix.) Quod Coelum Mahumedanum sit extra caelum Christianum, et quod illud in duos coelos, inferius et superius, sit divisum; (9) イスラム教徒の天界がキリスト教徒の外にあること、またそれは二つの天界の中に、低いものと高いもの、分割されている

et quod non alii in coelum illorum superius eleventur, quam qui abdicant pellices, et vivunt cum una uxore, et agnoscunt Dominum nostrum aequalem Deo Patri, cui dominium super coelum et terram datum est. また他の者にそれらの高い天界の中に上げられないこと、めかけを退ける者以外に、また一人の妻と生活する、また私たちの主を父なる神と等しい者と認める、その者に天地の上に支配が与えられている。

(x.) Quod polygamia sit lascivia. (10) 一夫多妻は好色(みだら)であること。

(xi.) Quod apud polygamos non dabilis sit conjugialis castitas, puritas et sanctitas. (11) 一夫多妻者のもとに貞潔な、純潔な、聖なる結婚はありえないこと。

(xii.) Quod polygami, quamdiu manent polygami, non fieri possint spirituales. (12) 一夫多妻者たちは、一夫多妻者たちにとどまるかぎり、霊的なものになることができないこと。

(xiii.) Quod polygamia non sit peccatum, apud quos illa est ex religione. (13) 一夫多妻は彼らのもとに罪であること、それ〔一夫多妻〕が宗教からである。

(xiv.) Quod polygamia non sit peccatum apud illos, qui in ignorantia sunt de Domino. (14) 一夫多妻は彼らのもとに罪ではないこと、その者は主についての無知の中にいる。

(xv.) Quod ex his illi, tametsi polygami, salventur, qui agnoscunt Deum, et ex religione vivunt secundum leges justitiae civiles. (15) これらの者から彼らは、たとえ一夫多妻者でも、救われること、その者は神を認める、また宗教から生きる、公正(正義)の市民の法律(=民法)にしたがって。

(xvi.) Sed quod nulli ex his et illis consociari possint cum angelis in Christianis caelis. (16) しかし、これらとそれら〔天界〕からのだれもキリスト教の天界の天使と仲間になることはできないこと。

Sequitur nunc horum explicatio. 今や、これらの解説が続けられる。

 

(3)訳文

(15)一夫多妻について

 

 332.もし、なぜ一夫多妻の結婚がキリスト教界からまったく断罪されているかその理由が見つけ出されるなら、物事を見られることができるように開かれて、鋭く見通す才能を授かっているどんな賜物を持っていても、前もって「真の結婚愛が存在すること」、「これは二人の間にしかありえないこと」、「主おひとりによらないなら、二人の間にもないこと」、「この愛に天界がそのすべての幸福とともに刻み込まれていること」を教えられているものでないなら、その理由はだれのもとにもない。

 これらの知識が、あたかも最初の〔土台の〕石を置くように先行しないなら、なぜ一夫多妻がキリスト教界から断罪されているか、家がその石または土台の上に定まるように、理解力から納得し、またそれらの上に休むかのような何らかの論証を導き出すことを心が奮闘しても、少しもできない。

 一夫一婦の結婚の制度が主のみことばに基づくことがよく知られている、

 

「淫行のためでなく妻を下げ(離縁し)、他の女をめとる者は姦淫を犯す。また、始めから、すなわち、結婚の最初からの制定であった、二人が一つの肉になり、神が結びつけた人間が分かれてはならないこと」(マタイ19:3-11)

 

 [2] しかし、たとえ主がそれらを結婚〔について〕刻み込まれた神的な律法から命令したにしても、それでも、もし理解力がそれらを支えることができないなら、あるその論証から、それでもそれらは曲解によってそれ自体にありふれたものに、また誤まった解釈によって、その神的な律法を連れまわし、また疑わしいあいまいなものに、また最後に肯定的なもの〔と〕否定的なものの中に導くことができる。市民の法律からでもあるので肯定的なものに、また、彼らの理性の視覚からでないので否定的なものに。前に話しに出された理解力に導入としてその論証の中で役に立つ知識について、前もって教えられていなら、人間の心はこのことの中に落ち込む。それら〔の知識〕は、真の結婚愛が存在すること、これは二人の間にしかありえないこと、主おひとりによらないなら二人の間にもないことこの愛に天界がそのすべての幸福とともに刻み込まれていること。である

 しかし、これらは、またキリスト教界からの一夫多妻の断罪について多くのことは、次の項目にしたがった順序で証明されなければならない。

 項目はこれらである――

 

 (1) 一人の妻とでないなら真の結婚愛は存在することができない、したがって、真の結婚の友情、信頼、能力、そして二つのものが一つの肉であるようなそのような心の結合もないこと。

 (2) このように一人の妻とでないなら、天界の幸運、霊的な至福、そして自然的な快感の状態は存在することができないこと、それらは初めから真の結婚愛の中にいる者に備えられた〔ものである〕。

 (3) それらのすべてのものは主おひとりからでないなら存在することができないこと。またその方だけに近づき、同時にその方の戒めにしたがって生きる者にしか与えられないこと。

 (4) したがって、真の結婚愛はその幸福とともに、キリスト教会からである者もとでないなら存在することができないこと。

 (5) ここから、キリスト教徒は、一人より以上の妻をめとることが許されないこと

 (6) キリスト教徒は、もし多くの妻をめとるなら、自然的な姦淫だけでなく、霊的な姦淫もまた犯すこと。

 (7) イスラエル民族に多くの妻をめとることが許されたのは、それら(民族)もとにキリスト教会がなかった、またここから真の結婚愛もありえなかったからである。

 (8) 今日、イスラム教徒に多くの妻をめとることが許されていることは、主イエスキリストが父なる神と一つであること、またこのように天地の神としてが認められていないからである。またここから真の結婚愛を受けることができない。

 (9) イスラム教徒の天界がキリスト教徒の外にあり、それは低いものと高いものの二つの天界に分割されていること。また、めかけを退け、一人の妻と生活する、また天地の支配が与えられている私たちの主を父なる神と等しい者と認める者しかそれらの高い天界の中に上げられないこと。

 (10) 一夫多妻は好色(みだら)であること。

 (11) 一夫多妻者のもとに貞潔な、純潔な、聖なる結婚はありえないこと。

 (12) 一夫多妻者たちは、一夫多妻者たちにとどまるかぎり、霊的なものになることができないこと。

 (13) 一夫多妻は、それ〔一夫多妻〕が宗教からである彼らのもとで罪であること。

 (14) 一夫多妻は、主についての無知の中にいる者のもとで罪ではないこと。

 (15) たとえ一夫多妻者でも、神を認め、宗教から、公正(正義)の市民の法律(=民法)にしたがって生きる者は救われること。

 (16) しかし、これらやそれらの天界からのだれもキリスト教の天界の天使と仲間になることはできないこと。

 

 今から、これらの解説が続けられる。

原典講読『結婚愛』333

(1)原文

333. (i.) Quod nisi cum una uxore non dari queat amor vere conjugialis, consequenter nec vere conjugialis amicitia, confidentia, potentia; et talis mentium conjunctio, ut sint una caro. Quod amor vere conjugialis hodie tam rarus sit, ut communiter sit ignotus, supra aliquoties indigitatum est; quod tamen actualiter detur, in suo capite, et post illud per vices in sequentibus, demonstratum factum est. Alioquin quis non scit, quod detur talis amor, qui omnes alios amores excellentia et amaenitate superscandit, adeo ut omnes amores respectu ejus sint parvi? quod excedat amorem sui, amorem mundi, imo amorem vitae, experientiae testantur. Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, se prosternunt super genua, illam quasi deam adorant, et sicut vilissimi servi beneplacitis ejus se submittunt? indicium, quod ille amor excedat amorem sui. Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, nihili pendunt opes, imo gazas, si possiderent, et quoque qui prodigunt illas? indicium, quod ille amor excedat amorem mundi. Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, ipsam vitam suam pro vili aestimant, et discupiunt mori, nisi paciscatur se voto illorum? hoc quoque testantur plures rivalium dimicationes usque ad necem; indicium, quod ille amor excedat amorem vitae. Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, ex negatione amentes facti sunt? [2] Quis non ex hoc inchoamento illius amoris apud plures, potest rationaliter concludere, quod amor ille ex sua essentia ut supremus dominetur super omnem alium amorem, et quod anima hominis tunc in illo sit, ac spondeat sibi cum optata et rogata beatitudines aeternas; quis videre potest, si quaversum disquirat, aliam causam, quam quod addixerit animam suam et cor suum ad unam? nam si amasio, dum in illo statu est, optio daretur eligendi ex universo sexu dignissimam, opulentissimam, et formosissimam, nonne despiceret optionem, et adhaereret electae? cor enim ejus est ad unicam illam. Haec dicta sunt, ut agnoscatis, quod amor conjugialis talis supereminentiae detur, et quod detur dum una e sexu unice amatur. Quis intellectus, qui rationes in nexu elimata acie intuetur, non potest inde deducere, quod si amator ab anima seu ab intimis constanter persistit in amore ad illam, consequeretur aeternas illas beatitudines, quas sibi ante consensum spopondit, et in consensu spondet? Quod etiam consequatur illas, si adeat Dominum, et ab Ipso vivat veram religionem, supra ostensum est. Quis alius a superiori intrat vitam hominis, et gaudia caelestia interna indit, et in consequentia transfert; et eo plus, dum etiam simul constantem virtutem donat? Quod talis amor non detur, nec dabilis, quia non apud se, ac apud hunc et illum est, non valet consequentia.

 

(2)直訳

333. (i.) Quod nisi cum una uxore non dari queat amor vere conjugialis, consequenter nec vere conjugialis amicitia, confidentia, potentia; et talis mentium conjunctio, ut sint una caro.― 333.(1) 一人の妻とでないなら真の結婚愛は存在することができないこと、したがって、真の結婚の友情、信頼、能力、そしてこのような心の結合もない、二つのものが一つの肉であるような――

Quod amor vere conjugialis hodie tam rarus sit, ut communiter sit ignotus, supra aliquoties indigitatum est; 今日、真の結婚愛がこれほどにまれであること、全般的に(一般的に)知られていないこと、上に数回(たびたび)、示された。

quod tamen actualiter detur, in suo capite, et post illud per vices in sequentibus, demonstratum factum est. それでもなお、実際に存在すること、その章の中に、またその後、時々、続くものの中で、証明されて示された。

Alioquin quis non scit, quod detur talis amor, qui omnes alios amores excellentia et amaenitate superscandit, adeo ut omnes amores respectu ejus sint parvi? そうでなければ、だれが知らないか? そのような愛が存在すること、それは他のすべての愛を卓越と楽しさがまさっている、これほどに、すべての愛をその観点からは(ついては)、取るに足らない(つまらない)ものである。

quod excedat amorem sui, amorem mundi, imo amorem vitae, experientiae testantur. 自己(への)愛を、世俗愛(世への愛)を、それどころか、いのちへの愛を越えている(まさる)ことを、経験が証言する。

Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, se prosternunt super genua, illam quasi deam adorant, et sicut vilissimi servi beneplacitis ejus se submittunt? いなかったか、またいないか? その者は婚約者の中の(として)の願望と懇願のために、自分自身をひざの上にひれ伏す(=ひざまずく)、彼女をあたかも女神かのように崇拝する、またその気にいることに最も卑しい奴隷のように自分自身を服従させる。

indicium, quod ille amor excedat amorem sui. しるし(証拠)〔である〕、その愛が自己への愛を越えている(まさる)こと。

Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, nihili pendunt opes, imo gazas, si possiderent, et quoque qui prodigunt illas? いなかったか、またいないか? その者は婚約者の中の(として)の願望と懇願のために、財産を無価値なものとみなす、それどころか、宝物を、もし所有するなら、そしてまたその者はそれらを浪費する。

indicium, quod ille amor excedat amorem mundi. しるし(証拠)〔である〕、その愛が世への愛を越えている(まさる)こと。

Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, ipsam vitam suam pro vili aestimant, et discupiunt mori, nisi paciscatur se voto illorum? いなかったか、またいないか? その者は婚約者の中の(として)の願望と懇願のために、自分のいのちそのものを価値のない(つまらない)ものとして判断する、また死で激しく欲する、彼らの願い(誓い)に(それ自体に約束される)約束しないなら。

hoc quoque testantur plures rivalium dimicationes usque ad necem; このこともまた証言する、争いの多くの競争相手が死までも。

indicium, quod ille amor excedat amorem vitae. しるし(証拠)〔である〕、その愛がいのちへの愛を越えている(まさる)こと。

Fueruntne et suntne, qui pro femina optata et rogata in sponsam, ex negatione amentes facti sunt? いなかったか、またいないか? その者は婚約者の中の(として)の願望と懇願のために、否定(拒否)から狂った者になった。

[2] Quis non ex hoc inchoamento illius amoris apud plures, potest rationaliter concludere, quod amor ille ex sua essentia ut supremus dominetur super omnem alium amorem, et quod anima hominis tunc in illo sit, ac spondeat sibi cum optata et rogata beatitudines aeternas; [2] だれが、多くの者のもとのその愛のこの始まりから、理性的に結論することができないか、その愛はその本質から他のすべての愛の上に最高のものとして支配すること、また人間の霊魂はその時、その中にある、そして永遠の至福の願いと懇願とともにそれ自体に誓約する。

quis videre potest, si quaversum disquirat, aliam causam, quam quod addixerit animam suam et cor suum ad unam? だれが見ることができないか? もしあらゆる方向へ尋ねる(調べる)なら、他の理由を、自分の霊魂と自分の心を一人(女)にささげること以外の。

nam si amasio, dum in illo statu est, optio daretur eligendi ex universo sexu dignissimam, opulentissimam, et formosissimam, nonne despiceret optionem, et adhaereret electae? なぜなら、愛する者が、その状態の中にいる時、選択権が全世界の〔異〕性から選ばれることが与えられている、最も価値ある、最も豊かな、また最も美しい、~ではないか? 選択権を見下す、また選んだ者にしがみつく。

cor enim ejus est ad unicam illam. というのは、彼の心は唯一のそれ(女)向けてであるから。

Haec dicta sunt, ut agnoscatis, quod amor conjugialis talis supereminentiae detur, et quod detur dum una e sexu unice amatur. これらが言われた、あなたがたが認めるためである、このような卓越した結婚愛が存在すること、また〔異〕性からの一人(女)愛される時、存在すること。

Quis intellectus, qui rationes in nexu elimata acie intuetur, non potest inde deducere, quod si amator ab anima seu ab intimis constanter persistit in amore ad illam, consequeretur aeternas illas beatitudines, quas sibi ante consensum spopondit, et in consensu spondet? だれが理解力で、その者は鋭い(洞察力のある)関連(関係)の中で推論を鋭く熟慮する、ここから導くことができない、もし、愛する者が霊魂から、すなわち、最内部のものから絶えず(変わることなく)彼女へ向けての愛の中に続ける(固執する)なら、永遠の彼女の至福が続く(達成される)、それらを自分自身に承諾の前に誓約する、また承諾の中で誓約する?

Quod etiam consequatur illas, si adeat Dominum, et ab Ipso vivat veram religionem, supra ostensum est. さらにまたそれらが達成されることが、もし、主に近づくなら、またその方から真の宗教を生きる、上に示されている。

Quis alius a superiori intrat vitam hominis, et gaudia caelestia interna indit, et in consequentia transfert; 〔主以外の〕他のだれが、上のものから人間のいのちを入るか、また内なる天界の楽しさを注ぐ、また帰結(結果)の中に移す。

et eo plus, dum etiam simul constantem virtutem donat? またそれにより多く、さらにまた同時に不変の力(能力)を与える時?。

Quod talis amor non detur, nec dabilis, quia non apud se, ac apud hunc et illum est, non valet consequentia. このような愛が存在しない、ありえもしないことは、自分自身のもとに、そしてこの者のまたその者のもとにないからである、〔この〕帰結(演繹)は効力がない。

 

(3)訳文

 333.(1) 一人の妻とでないなら真の結婚愛は存在することができない、したがって、真の結婚の友情、信頼、能力、そして二つのものが一つの肉であるようなそのような心の結合もないこと。

 今日、真の結婚愛がこれほどにまれであり、一般的に知られていないことは、前にたびたび示された。それでもなお、実際に存在することは、その章の中に、またその後、時々、続くものの中で、証明されて示された。

 そうでなければ、他のすべての愛に卓越と楽しさでまさっているそのような愛が存在すること、すべての愛については、取るに足らないものである〔とする〕ほどに、自己への愛に、世への愛に、それどころか、いのちへの愛にまさることを、経験が証言していることを、だれが知らないか?

 婚約者として女の願望と懇願のために、ひざまずき、彼女をあたかも女神かのように崇拝し、気に入られるために最も卑しい奴隷のように自分自身を服従させる者がいなかったか、またいないか? その愛が自己への愛にまさる証拠である。

 婚約者として女の願望と懇願のために、財産を、それどころか、もし所有するなら宝物を無価値なものとみなす、そしてまたそれらを浪費する者がいなかったか、またいないか? その愛が世への愛にまさる証拠である。

 婚約者として女の願望と懇願のために、自分のいのちそのものを価値のないものとして判断し、その誓いが約束されないなら、その願いを死で激しく欲する者がいなかったか、またいないか? このこともまた、死までも争う多くの競争相手が証言してる。その愛がいのちへの愛にまさる証拠である。

 婚約者として女の願望と懇願のために、〔その〕拒否から狂った者になった者がいなかったか、またいないか?

 [2] だれが、多くの者のもとのその愛のこの始まりから、理性的に結論することができないか――その愛はその本質から他のすべての愛の上に最高のものとして支配し、また人間の霊魂は、その時、その中にあり、そして永遠の至福の願いと懇願とともにそれを誓約することである。もし、あらゆる方向へ尋ねるなら、自分の霊魂と自分の心を一人(女)にささげること以外の他の理由を、だれが見ることができないか? なぜなら、愛する者が、全世界の最も価値ある、最も豊かな、また最も美しい〔異〕性から選ぶ選択権が与えられている、その状態の中にいる時、選択権を見下し、選んだ者にしがみつくのではないのか? というのは、彼の心は唯一の女へ向けてであるから。

 これらが言われたのは、このような卓越した結婚愛が存在すること、また〔異〕性からの一人(女)愛される時、存在することを、あなたがたが認めるためである。

 関連性の中で洞察力のある推論を鋭く熟慮するだれが理解力でここから導くことができないのか? もし、愛する者が霊魂から、すなわち、最内部のものから変わることなく彼女へ向けての愛に固執するなら、それらを自分自身に承諾の前に、また承諾の中で永遠の彼女の至福を達成させることを誓約することである。

さらにまた、もし、主に近づく、またその方から真の宗教を生きるなら、それらが達成されることが前に示されている。

 〔主以外の〕他のだれが、上から人間のいのちを入れ、内なる天界の楽しさを注ぎ、結果の中に移すのか、またそれにより多く、さらにまた同時に不変の力(能力)を与える時?

自分自身のもとに、そしてこの者のまたその者のもとにないから、このような愛が存在しない、ありえもしない、という帰結は効力がない。

原典講読『結婚愛』334

(1)原文

334. Quoniam amor vere conjugialis conjungit duorum animas et corda, ideo etiam unitus est cum amicitia et per hanc cum confidentia, et facit utramque conjugialem, quae ita eminent supra amicitias et confidentias alias, ut sicut [ille] amor est amor amorum, ita quoque illa amicitia est amicitia amicitiarum, similiter confidentia; quod etiam potentia, sunt plures causae, quarum aliquae in Altero Memorabili post hoc caput revelantur, ex qua perseveratio amoris illius sequitur. Quod per amorem vere conjugialem duo consortes fiant una caro, in peculiari capite (quod est a n. 156[secundo] ad 183) ostensum est.

 

(2)直訳

334. Quoniam amor vere conjugialis conjungit duorum animas et corda, ideo etiam unitus est cum amicitia et per hanc cum confidentia, et facit utramque conjugialem, quae ita eminent supra amicitias et confidentias alias, ut sicut [ille] amor est amor amorum, ita quoque illa amicitia est amicitia amicitiarum, similiter confidentia; 334.真の結婚愛は二人の霊魂と心が結合するので、それゆえ、友情と、またこれを通して信頼ともまた結ばれる、また両方のものを結婚への性向〔をもつもの〕につくる、それらはそのように他の友情と信頼の上に突出する(卓越する)、例えば、(その)愛が愛の愛であるように、そのようにまたその友情が友情の友情である、同様に信頼。

quod etiam potentia, sunt plures causae, quarum aliquae in Altero Memorabili post hoc caput revelantur, ex qua perseveratio amoris illius sequitur. 力もまた、多くの理由あるが、それらのあるものは、この章の後、第二のメモラビリアの中で示される、それ〔力〕からその愛の忍耐力が続く。

Quod per amorem vere conjugialem duo consortes fiant una caro, in peculiari capite (quod est a n. 156[secundo] ad 183) ostensum est. 真の結婚愛によって二人の配偶者が一つの肉をつくることは、特別の章〔本書第8章〕の中に示された(それは156bから183番まで)

 

(3)訳文

 334.真の結婚愛は二人の霊魂と心が結合するので、それゆえ、友情と、またこれを通して信頼とも結ばれ、また両方のものを結婚への性向〔をもつもの〕にする、それらは、(その)愛が、愛の愛、そのようにまたその友情が、友情の友情である、信頼も同様であるように、そのように他の友情と信頼の上に卓越している。力もまた、多くの理由あるが、それらのあるものは、この章の後の第二のメモラビリアの中で示されるが、それ〔力〕からその愛の忍耐力が続く。

 真の結婚愛によって二人の配偶者が一つの肉をつくることは、特別の章〔本書第8章〕の中に示された(それは156bから183番まで)