(1)原文
323. (vi.) Quod etiam alius status conjugii sit vidui cum virgine, et alius vidui cum vidua.― Viduus enim jamdum in vitam conjugialem initiatus est, et virgo initianda est; et tamen amor conjugialis percipit et sentit amaenum et jucundum suum in mutua initiatione; percipit et sentit juvenis maritus et virgo uxor in obvenientibus semper nova, ex quibus in continua quadam initiatione et inde amabili progressione sunt: aliter fit in statu conjugii vidui cum virgine; virgini uxori interna inclinatio est, at apud virum illa transiit; sed in his datur varietas et diversitas multa; similiter in conjugio inter viduum et viduam; quare praeter notionem illam communem, non licet aliquid specifice adjungere.
(2)直訳
323. (vi.) Quod etiam alius status conjugii sit vidui cum virgine, et alius vidui cum vidua.― 323.(6) 乙女(処女)との男やもめの結婚の状態は他のものであること、またやもめと男やもめとの〔結婚の状態〕は他のもの☆。
Viduus enim jamdum in vitam conjugialem initiatus est, et virgo initianda est; というのは、男やもめはすでに結婚生活の中に導かれている、また乙女(処女)は導かれなければならないから。
et tamen amor conjugialis percipit et sentit amaenum et jucundum suum in mutua initiatione; またそれでもなお、結婚愛は知覚し、また感じる、相互の導入の中でその楽しさ(快感)と快さを。
percipit et sentit juvenis maritus et virgo uxor in obvenientibus semper nova, ex quibus in continua quadam initiatione et inde amabili progressione sunt: 夫の若者と妻の乙女(処女)は起こるものの中で常に新しいものを知覚し、また感じる、それらから続いているある種の始まりとここから愛らしい進歩(前進)の中にいる。
aliter fit in statu conjugii vidui cum virgine; 他のものが生じる、乙女(処女)との男やもめの結婚の状態の中に。
virgini uxori interna inclinatio est, at apud virum illa transiit; 乙女(処女)の妻に内なる性向(傾向)がある、しかし、男(夫)のもとにそれは過ぎ去った。
sed in his datur varietas et diversitas multa; しかし、これらの中に多くの変化と多様性(相違)が存在する。
similiter in conjugio inter viduum et viduam; 同様に、やもめと男やもめの間の結婚の中に。
quare praeter notionem illam communem, non licet aliquid specifice adjungere. それゆえ、それらの全般的な概念のほかに、特定的に(特に)何らかのものを付けることは許されない。
(3)訳文
323.(6) 乙女(処女)との男やもめの結婚の状態は、やもめと男やもめとの結婚の状態と別ものである。
というのは、男やもめはすでに結婚生活の中に導かれており、乙女(処女)は導かれなければならない、それでもなお、結婚愛は相互の導入の中でその楽しさと快さを知覚し、感じるからである。夫の若者と妻の乙女(処女)は、起こるものの中で常に新しいものを知覚し、感じ、それらから続いているある種の始まりとここから愛らしい前進の中にいる。乙女(処女)との男やもめの結婚の状態の中に、他のものが生じる。乙女(処女)の妻に内なる性向がある、しかし、男(夫)のもとでそれは過ぎ去っている。しかし、これらの中に、同様に、やもめと男やもめの間の結婚の中に多くの変化と多様性が存在する。それゆえ、それらの全般的な概念のほかに、特定的に何らかのものを付けることは許されない。