原典講読『結婚愛』 291(原文と直訳[1])

(1)原文

291. (xx.) Quod variae species apparentis amoris et amicitiae dentur inter conjuges, quorum unus est subjugatus, et inde subjectus alteri. Quod post exacta prima tempora conjugii inter conjuges oboriantur aemulationes de jure et potestate; de jure, quod secundum statuta pacti foederis sit aequalitas, et cuivis dignitas in officiis suae functionis; et de potestate, quod insistatur a viris in omnibus rebus domi superioritas, quia sunt viri, et feminis sit inferioritas, quia sunt feminae, inter cognita in mundo hodierno sunt. Tales aemulationes hodie familiares non aliunde fluunt, quam ex nulla conscientia de amore vere conjugiali, et ex nulla perceptione sensus de beatitudinibus illius amoris; ex quarum absentia pro amore illo est cupido, quae mentitur illum amorem; ex hac cupidine, remoto genuino amore, profluit ambitus de potestate, qui quibusdam inest ex jucundo amoris dominandi, quibusdam implantatus est a sciis feminis ante nuptias, et quibusdam est {1}ignitus. [2] Viri qui in hoc ambitu sunt, et post aemulationis vices imperium obtinent, redigunt uxores vel in possessionem sui juris, vel in obsequia sui arbitrii, vel in mancipia, quisque secundum ambitus illius gradum et qualificatum statum insitum et latentem apud se; si autem uxores in hoc ambitu sunt, et post aemulationis vices imperium obtinent, redigunt maritos suos vel in aequalitatem juris secum, vel in obsequia sui arbitrii, vel in mancipia; at quoniam apud uxores, post obtentos imperii fasces ab illis, remanet cupido quae mentitur amorem conjugialem, refraenata ex lege et ex timore separationis legitimae, si potestatem suam ultra fas in nefas extendunt, ideo consociam vitam cum maritis agunt. [3] Qualis autem amor et amicitia inter dominam uxorem et maritum servum, tum qualis inter dominum maritum et uxorem servam, intercedit, non potest paucis verbis describi; imo si differentiae illarum conferrentur in species, et hae recenserentur, non sufficerent paginae: sunt enim variae et diversae; variae secundum ambitus naturam apud viros, similiter variae apud uxores; et diversae virorum ab illis, quae sunt apud feminas: viri tales enim in nulla amicitia amoris sunt nisi fatua, et uxores in amicitia amoris spurii ex cupidine. Qua autem arte uxores potestatem super viros sibi comparant, in nunc sequente articulo dicetur.

@1. Prima editio: ignotus

 

(2)直訳

291. (xx.) Quod variae species apparentis amoris et amicitiae dentur inter conjuges, quorum unus est subjugatus, et inde subjectus alteri.― 291.(20) いろいろな種類のみせかけの愛と友情が夫婦の間に存在すること、それらの一方が服従する、またここからもう一方が服従させる。

Quod post exacta prima tempora conjugii inter conjuges oboriantur aemulationes de jure et potestate; 結婚の最初の時の過ぎ去った後、権利と支配力について張り合うことが起こること。

de jure, quod secundum statuta pacti foederis sit aequalitas, et cuivis dignitas in officiis suae functionis; 権利について、取り決められた契約の規定にしたがって対等であること、またそれぞれの者に地位(尊厳)〔がある〕、自分の役目(機能)の役立ちの中の。

et de potestate, quod insistatur a viris in omnibus rebus domi superioritas, quia sunt viri, et feminis sit inferioritas, quia sunt feminae, inter cognita in mundo hodierno sunt. また権力(支配力)について、男により家のすべての事柄の中で優越性が要求されること、男であるので、また女に劣等生(劣ること)、女であるので、知られたものの間に今日の世界の中にある。

Tales aemulationes hodie familiares non aliunde fluunt, quam ex nulla conscientia de amore vere conjugiali, et ex nulla perceptione sensus de beatitudinibus illius amoris; 今日のこのようなよく知られている(よくある)張り合うことは、他のところから流れ出ない、真の結婚愛について何もない自覚(意識)から以外に、またその愛の至福について何もない感覚の知覚から。

ex quarum absentia pro amore illo est cupido, quae mentitur illum amorem; その愛の代わりにそれらの不在から欲望がある、それはその愛をまねる(装う)

ex hac cupidine, remoto genuino amore, profluit ambitus de potestate, qui quibusdam inest ex jucundo amoris dominandi, quibusdam implantatus est a sciis feminis ante nuptias, et quibusdam est {1}ignitus. この欲望から、本物の愛で遠く離れて、権力(支配力)について求めることが流れ出る(発する)、それはあるものに支配する愛の快さから内在する、ある者に結婚前に知識を持っている女からである、またある者に燃えているもの☆である。

このignitusANC版の読みです(ブルース・ロジャース)SS版は初版のようにignotusです。(これだと「知られていない」という意味になります)どちらの読みもありえると思いますが、私としては、欲望についていろいろ述べているので、「燃えるもの」を取りたいです。

原典講読『結婚愛』 291(直訳[2、3]と訳文)

[2] Viri qui in hoc ambitu sunt, et post aemulationis vices imperium obtinent, redigunt uxores vel in possessionem sui juris, vel in obsequia sui arbitrii, vel in mancipia, quisque secundum ambitus illius gradum et qualificatum statum insitum et latentem apud se; [2] 男たちは、その者はこの求めることの中にいる、張り合うことの後、支配の力を得た、妻たちをあるいは自分の支配の下の所有(物)の中にする(追いやる)あるいは自分の自由裁量の従順な行為の中に、あるいは奴隷の中に、それぞれの者が自分自身のもとの生来のまた隠れている彼らの求めることの段階と性質にしたがって。

si autem uxores in hoc ambitu sunt, et post aemulationis vices imperium obtinent, redigunt maritos suos vel in aequalitatem juris secum, vel in obsequia sui arbitrii, vel in mancipia; けれども、もし妻たちはこの求めることの中にいるなら、また張り合うことの後、支配の力を得た、自分の夫たちをあるいは自分自身に対等の支配の下にする(追いやる)、あるいは自分の自由裁量の従順な行為の中に、あるいは奴隷の中に。

at quoniam apud uxores, post obtentos imperii fasces ab illis, remanet cupido quae mentitur amorem conjugialem, refraenata ex lege et ex timore separationis legitimae, si potestatem suam ultra fas in nefas extendunt, ideo consociam vitam cum maritis agunt. しかし、妻たちのもとには~なので、彼らから支配のファスケス(権威標章)☆を得た後、欲望にとどまる、それは結婚への性向の愛を装う、適法の(正当な)分離の法律からまた恐れから抑制されて、もし、自分の権力(支配力)を道義に適うものを超えて道徳的な悪にまで拡張するなら、それゆえ、夫たちとの社交的な生活を送る。

ファスケスは(古代ローマでの)束ねた棒の中央に斧を入れて縛った一種の権威標章、執政官の先駆者が奉持した。

[3] Qualis autem amor et amicitia inter dominam uxorem et maritum servum, tum qualis inter dominum maritum et uxorem servam, intercedit, non potest paucis verbis describi; [3] けれども、女主人の妻と奴隷の夫の間の愛と友情がどんなものが、なおまた主人の夫と女奴隷の妻の間でどんなものが、間に存在するか、わずかな言葉で述べられることができない。

imo si differentiae illarum conferrentur in species, et hae recenserentur, non sufficerent paginae: 実に、もしそれらの相違が詳細に(特定的に)集められるなら、またこれらが列挙されるなら、ページが足りないであろう。

sunt enim variae et diversae; というのは、いろいろであり、また異なっているからである。

variae secundum ambitus naturam apud viros, similiter variae apud uxores; いろいろ〔である〕、男のもとの求めることの性質にしたがって、同様に妻のもとのいろいろなもの。

et diversae virorum ab illis, quae sunt apud feminas: またそれらから男たちの異なったもの〔がある〕、それらは女のもとにある。

viri tales enim in nulla amicitia amoris sunt nisi fatua, et uxores in amicitia amoris spurii ex cupidine. というのは、このような男たちは愛の友情が何もない中にいるから、愚かな(かすかな)ものでないなら、また女たちは欲望からのにせの愛の友情の中に。

Qua autem arte uxores potestatem super viros sibi comparant, in nunc sequente articulo dicetur. けれども、どんな技巧(巧妙さ)で妻たちは男たちの上の力を自分自身に得るか、今や、次の節の中で言われる。

@1. Prima editio: ignotus:この注については前記。

 

(3)訳文

 291.(20) いろいろな種類のみせかけの愛と友情が夫婦の間に存在し、それらの一方が服従し、またここからもう一方が服従させられる。

 結婚の最初の時の過ぎ去った後、権利と支配力について張り合うことが起こる。権利について、取り決められた契約の規定にしたがって対等であり、またそれぞれの者に自分の役目の役立ちの中の地位〔があること〕である。また支配力について〔の張り合いは〕、男により男であるので家のすべての事柄の中で優越性が要求されること、また女に女であるので、劣ることであり、〔このことは〕今日の世界の中に知られたものの間にある。

 今日のこのようなよくある張り合うことは、真の結婚愛について何もない自覚(意識)から、またその愛の至福について何もない感覚の知覚から以外に他のところから流れ出ない。その愛の代わりにそれらの不在から欲望があり、それはその愛を装っている。この欲望から、本物の愛から遠く離れ、支配力を求めることが流れ出て、それはある者に支配する愛の快さから内在し、ある者に結婚前に知識を持っている女からであり、またある者に燃えているもの☆1である。

 [2] この求めることの中にいる男たちは、張り合って、支配の力を得た後、妻たちを、それぞれの者が自分自身のもとの生来のまた隠れている彼らの求めることの段階と性質にしたがって、あるいは自分の支配の下の所有あるいは自分の自由裁量の従順な行為に追いやり、あるいは奴隷する。けれども、もし妻たちはこの求めることの中にいるなら、張り合って支配の力を得た後、自分の夫たちをあるいは自分自身に対等の支配の下に、あるいは自分の自由裁量の従順な行為に追いやり、あるいは奴隷する。しかし、妻たちは、彼らから支配のファスケス(権威標章)☆2を得た後、結婚の愛を装う欲望にとどまるので、もし、自分の支配力を道義に適うものを超えて道徳的な悪にまで拡張するなら、正当な分離の法律に、またその恐れに抑制され、それゆえ、夫たちとの社交的な生活を送る。

 [3] けれども、女主人の妻と奴隷の夫の間の愛と友情がどんなものが、なおまた主人の夫と女奴隷の妻の間でどんなものが、間に存在するか、わずかな言葉で述べられることができない。実に、もしそれらの相違が詳細に集められ、これらが列挙されるなら、ページが足りないであろう。というのは、いろいろであり、また異なっているからである。男のもとの求めることの性質にしたがっていろいろであり、妻のもとのいろいろなものも同様である。また女のもとにあるそれらから異なったものが男たちにある。というのは、このような男たちは、愚かな(かすかな)ものでないなら愛の友情が何もない中にいる、また女たちは欲望からのにせの愛の友情の中にいるから。

 けれども、どんな技巧で妻たちは男たちの上の力を自分自身に得るか、今や、次の節の中で言われる。

 

1 この「燃えるもの」は原文では「知られていないもの」ですが、この読みもありえると思います。

2 ファスケスは(古代ローマでの)束ねた棒の中央に斧を入れて縛った一種の権威標章、執政官の先駆者が奉持した。

原典講読『結婚愛』 292(原文と直訳[1])

(1)原文

292. (xxi.) Quod dentur conjugia infernalia in mundo inter conjuges, qui interius sunt infensissimi hostes, et exterius sicut conjunctissimi amici. Vetor quidem ab uxoribus talis sortis, quae in spirituali mundo sunt, conjugia illa in lucem publicam sistere; timent enim ne illarum ars obtinendi potestatem super viros simul propaletur, quam tamen summopere cupiunt occultandam: sed quia excitor a viris in illo mundo ad detegendum causas sui intestini odii et quasi furoris illati in corda illorum contra uxores, ex clandestinis artibus illarum, velim solum adducere haec sequentia. Dixerunt viri, quod illis nesciis, contraxerint pro uxoribus terrificum timorem, ex quo non potuerunt aliter quam subjectissime obedire arbitriis illarum, et nutibus illarum obsequi plusquam vilissimi servi, sic ut facti sint sicut vappae; et quod ita facti sint pro uxoribus non modo illi, qui in nulla dignitate constituti sunt, sed etiam qui in magna, imo strenui et praeclari duces; et dixerunt quod post contractum illum terrorem non potuerint in illo ausu esse fari cum uxoribus nisi amice, et facere illis nisi quod placiti illarum est, tametsi odium internecinum in cordibus suis contra illas foverent; et adhuc, quod usque uxores cum illis comiter loquantur et agant, et quibusdam suis petitis obtemperanter auscultent. [2] Nunc quia ipsi viri permirati sunt, unde tale antipathicum in internis illorum, et tale sicut sympathicum in externis, obortum est, exploraverunt causas a feminis, quibus secreta illa ars fuit nota; et inquierunt, quod ex ore illarum hauserint, quod mulieres alte apud se recondant scientiam, qua callent viros jugo sui imperii, si volunt, subjicere; et quod hoc fiat apud uxores rudes per increpationes et alternas faventias; apud alias per vultus duros et inamaenos continue, et apud similes aliter: at apud uxores politas per obnixitates petitionum per vices nunquam intermissas, et per resistentias pertinaces contra maritos si dura ab illis patiuntur, insistentes juri suae aequalitatis ex lege, ex quo audacter obstinant se: imo quod si ejicerentur domo, redeant ex lubitu, ac instent similia; sciunt enim, quod viri ex sua natura nequaquam possint obnixitatibus suarum uxorum resistere, et quod post cessionem arbitriis illarum se submittant; et quod tunc uxores, sub imperio suo, civilia et blanda maritis exhibeant. Causa genuina dominationis uxorum per hunc astum est, quod vir ex intellectu agat, et foemina ex voluntate, et quod voluntas possit obstinare se, non autem intellectus. Dictum mihi est, quod pessimae hujus farinae, quae ambitu dominandi penitus inescatae sunt, obnixitatibus suis possint tenaciter inhaerere usque ad vitae agonem. [3] Audivi etiam excusationes a mulieribus illis, cur in exercitium hujus artis intraverint. Dixerunt, quod in illud non intravissent, nisi praeviderint supremum contemptum, et futuram rejectionem, et inde exitium suum, si a maritis subjugarentur, et quod sic ex necessitate haec sua arma capesserint: his addiderunt hoc monitum pro viris, ut uxoribus sua jura relinquant, et dum alternis in frigoribus sunt, non reputent illas ut viles infra ancillas; dicebant etiam quod plures ex suo sexu non sint in statu exercendi illam artem ex connata timiditate; sed adjeci, ex connata modestia. Ex his nunc notum factum est, quae conjugia intelliguntur per conjugia infernalia in mundo inter conjuges, qui interius sunt infensissimi hostes, et exterius sicut conjunctissimi amici.

 

(2)直訳

292. (xxi.) Quod dentur conjugia infernalia in mundo inter conjuges, qui interius sunt infensissimi hostes, et exterius sicut conjunctissimi amici.― 292.(21) 世の中の夫婦の間に地獄の結婚が存在すること、その者は内的に最も和解しにくい敵である、また外的に最も結合した友のよう〔である〕。

Vetor quidem ab uxoribus talis sortis, quae in spirituali mundo sunt, conjugia illa in lucem publicam sistere; 私は確かに禁じられている、そのような種類の妻たちから、彼女たちは霊界の中にいる、それらの結婚を公けの光の中に置くこと。

timent enim ne illarum ars obtinendi potestatem super viros simul propaletur, quam tamen summopere cupiunt occultandam: というのは、彼女たちは恐れているから、男たちの上に力を妨げるそれらの技巧を同時に公けにされないように、それ〔技巧〕をそれでも最高度に隠すことを欲している。

sed quia excitor a viris in illo mundo ad detegendum causas sui intestini odii et quasi furoris illati in corda illorum contra uxores, ex clandestinis artibus illarum, velim solum adducere haec sequentia. しかし、その世界の中の男たちから私はかき立てられている、自分の内部の憎しみの理由を明かすことへ向けて、また妻に対する彼らの心の中に持ち込まれた(infero)あたかも激怒のような、彼女たちの秘密の技巧から、私はこれら次のものだけを提示する(公けにする)ことを欲する。

Dixerunt viri, quod illis nesciis, contraxerint pro uxoribus terrificum timorem, ex quo non potuerunt aliter quam subjectissime obedire arbitriis illarum, et nutibus illarum obsequi plusquam vilissimi servi, sic ut facti sint sicut vappae; 男たちは言った、彼らに(=自分たちに)られないで、妻たちに対する恐ろしい恐怖をひき起こしたこと、そこから異なってできなかった、彼女たちの自由裁量に最も従順に従うこと、また彼女たちの気まぐれ(意向)に応じること、もっとそれよりも、最も卑しく仕えること、そのように(それで)、気の抜けたワイン(ただの人、ろくでなし)のようになる。

et quod ita facti sint pro uxoribus non modo illi, qui in nulla dignitate constituti sunt, sed etiam qui in magna, imo strenui et praeclari duces; またそのように妻たちに対して行なった(なった)こと、彼らだけでなく、その者は地位(要職)の中に何も任命されていない、しかし大きなもの(高位)の中に〔いる〕者もまた、実に、大公(軍司令官・将軍)の精力的な(活発な)者と名高い者。

et dixerunt quod post contractum illum terrorem non potuerint in illo ausu esse fari cum uxoribus nisi amice, et facere illis nisi quod placiti illarum est, tametsi odium internecinum in cordibus suis contra illas foverent; また言った、その恐怖を引き寄せた後、その〔恐怖の〕中で、妻たちとは親しげにでなければ大胆に話すことができなかった、また彼女たちに行なうこと、彼女たちの(に)気にいられることでないなら、それでも、自分の心の中で彼女らに対する致命的な(殺人を引き起こす)憎しみを抱いた。

et adhuc, quod usque uxores cum illis comiter loquantur et agant, et quibusdam suis petitis obtemperanter auscultent. また依然として、それでも妻たちは彼らに愛想よく(礼儀正しく)話し、行動する、また自分の要求のあるものに従順に聞くこと。

原典講読『結婚愛』 292(直訳[2])

[2] Nunc quia ipsi viri permirati sunt, unde tale antipathicum in internis illorum, et tale sicut sympathicum in externis, obortum est, exploraverunt causas a feminis, quibus secreta illa ars fuit nota; [2] さて、男たち自身は(非常に)いた、彼らの内部にこのような反感がどこからか、また外部にこのような調和するものが、女たちから調べた(見つけ出した)、その者たちにその秘密の技巧が知られていた。

et inquierunt, quod ex ore illarum hauserint, quod mulieres alte apud se recondant scientiam, qua callent viros jugo sui imperii, si volunt, subjicere; また質問した、彼女たちの口から学(吸収する)と、女()たちは深く自分自身のもとに知識を隠していること、それによって男たちを自分のくびきの支配に、もし欲するなら、服従させること。

et quod hoc fiat apud uxores rudes per increpationes et alternas faventias; またこのことは粗野な(下品な)妻たちのもとで、しかるこ(叱責)と交替に好意を示すこと(是認)よって生じる。

apud alias per vultus duros et inamaenos continue, et apud similes aliter: 他の者〔妻〕のもとで絶え間のない固い(きびしい)また不愉快(そうな)顔つきによって、また同様な者☆によって、異なって。

これは「他の者には」と意訳するのがよいでしょう。

at apud uxores politas per obnixitates petitionum per vices nunquam intermissas, et per resistentias pertinaces contra maritos si dura ab illis patiuntur, insistentes juri suae aequalitatis ex lege, ex quo audacter obstinant se: しかし、礼儀正しい(上品な)のもとで、祈願の頑固さによって、交互に決して中断のないものによって、また夫に対する頑強な抵抗によって、もし彼らから厳しいことを被っても、法律からの平等を自分の権利に(=として)求して、そこから大胆に(ずうずうしくも)自分自身に固執する(振る舞う)

imo quod si ejicerentur domo, redeant ex lubitu, ac instent similia; 実に(それどころか)、もし家を追い出されるなら、随意に(自由な選択から)戻る、そして同様のことを主張する(言い張る・固執する)

sciunt enim, quod viri ex sua natura nequaquam possint obnixitatibus suarum uxorum resistere, et quod post cessionem arbitriis illarum se submittant; というのは、知っているから、

et quod tunc uxores, sub imperio suo, civilia et blanda maritis exhibeant. また、その時、妻たちは、自分の支配の下で、夫たちに礼儀正しいものと優しいもの(おべっか)を示す。

Causa genuina dominationis uxorum per hunc astum est, quod vir ex intellectu agat, et foemina ex voluntate, et quod voluntas possit obstinare se, non autem intellectus. この技巧によって妻の支配の本物(正しい)由である、男は理解力から行動すること、また女は意志から、また意志はそれ自体に固執することができる、けれども、理解力は〔固執し〕ない。

Dictum mihi est, quod pessimae hujus farinae, quae ambitu dominandi penitus inescatae sunt, obnixitatibus suis possint tenaciter inhaerere usque ad vitae agonem. 私に言われた、この種類の最悪なもの〔妻〕は、彼女は支配する求めることで深く囚われていること、自分の頑固さで執拗に執着され(固執させる)ことができる、いのちの(最期の)もがき(苦しみ)まで。

原典講読『結婚愛』 292(直訳[3]と訳文)

[3] Audivi etiam excusationes a mulieribus illis, cur in exercitium hujus artis intraverint. [3] 私はそれらの女たちから弁解(の理由)を聞いた、なぜ、この技巧の実行(行使)の中に入った(至った)か

Dixerunt, quod in illud non intravissent, nisi praeviderint supremum contemptum, et futuram rejectionem, et inde exitium suum, si a maritis subjugarentur, et quod sic ex necessitate haec sua arma capesserint: 彼女たちは言った、その中に入らなかった、最高の(最大の)蔑を先見しなかったなら、将来の拒絶(捨てること)、またここから自分の破滅を、もし夫たちから征服されるなら、またこのように必要から、この自分の武器を得たこと。

his addiderunt hoc monitum pro viris, ut uxoribus sua jura relinquant, et dum alternis in frigoribus sunt, non reputent illas ut viles infra ancillas; これらに言い足した、男たちに対するこの警告を、妻たちに自分の権利を残すように、また交替で冷淡の中にいる時、彼女を女召使い(下女)の下の卑しい者として見なさない〔ように〕。

dicebant etiam quod plures ex suo sexu non sint in statu exercendi illam artem ex connata timiditate; さらにまた言った、自分の性からの多くの者はそれらの技巧を実行(行使)する状態の中にいないこと、生来の臆病(恐怖心)から。

sed adjeci, ex connata modestia. しかし、私はつけ加えた、生来の謙虚(慎み深さ)ら〔と〕。

Ex his nunc notum factum est, quae conjugia intelliguntur per conjugia infernalia in mundo inter conjuges, qui interius sunt infensissimi hostes, et exterius sicut conjunctissimi amici. これらから、今や、よく知られた行動(行為)ある、それらの結婚は世の中の配偶者の間の地獄的な結婚によって意味される、その者は内的に最も和解しにくい敵である、また外的に最も結合した友のよう〔である〕。

 

(3)訳文

 292.(21) 世の中の、内的に最も和解しにくい敵であり、外的に最も結合した友のようである夫婦の間に地獄的な結婚が存在すること。

 私は、霊界の中にいるそのような種類の妻たちから、それらの結婚を公けの光の中に置くことを確かに禁じられている。というのは、彼女たちは、男たちの力を妨げるそれらの技巧を同時に公けにされないように恐れているから、それでもその技巧を最高度に隠すことを欲している。しかし、私は、その世界の中の男たちから、自分の内部の、妻に対する彼らの心の中に持ち込まれたあたかも激怒のような憎しみの理由を明かすことへ向けてかき立てられている。彼女たちの秘密の技巧から、私はこれら次のものだけを公けにすることを欲する。

 男たちは言った、自分たちの知られないうちに、妻たちに対する恐ろしい恐怖がひき起こされたこと、そこから、彼女たちの自由裁量に最も従順に従うこと、また彼女たちの気まぐれ(意向)に応じること、もっとそれよりも、最も卑しく仕えること、それで、気の抜けたワイン(ただの人、ろくでなし)のようになるしかできなかった。また妻たちに対してそのようになったのは、彼らだけでなく、その者は地位(要職)の中に何も任命されていない、しかし大きなもの(高位)の中に〔いる〕者、実に、精力的で名高い将軍もまた。また言った、その恐怖を引き寄せた後、その恐怖の中で、妻たちとは親しげにでなければ大胆に話すこと、また彼女たちの(に)気にいられることでないなら、彼女たちに行なうことができなかった、それでも、自分の心の中で彼女らに対する致命的な(殺人を引き起こす)憎しみを抱いた。また依然として、それでも妻たちは彼らに愛想よく話し、行動する、また自分の要求のあるものに従順に聞いえる。

[2] さて、男たち自身は非常に驚じ、彼らの内部にこのような反感が、また外部にこのような調和するものがどこからか、その秘密の技巧が知られていた女たちを見つけ出した。また質問した、女(妻)たちは男たちを自分のくびきの支配に、もし欲するなら、服従させる知識を深く自分自身のもとに隠していることを、彼女たちの口から学ぶことを。またこのことは粗野な妻たちのもとで、しかることと好意を示すことを交替して生じる。他の妻のもとでは絶え間のないきびしいまた不愉快そうな顔つきによって、また他の妻のもとでは異なって。しかし、礼儀正しいのもとでは、祈願の頑固さによって、交互に、決して中断のないものによって、また夫に対する頑強な抵抗によって、もし彼らから厳しいことを被っても、法律からの平等を自分の権利として要求して、そこから大胆に(ずうずうしくも)自分自身に振る舞うそれどころか、もし家を追い出されるなら、随意に戻り、そして同様のことを主張する。というのは、男たちが自分の性質から自分の妻の頑固さに決して抵抗することができないこと、彼女たちの自由裁量に譲歩した後、自分自身を服従させることを知っているから、また、その時、妻たちは、自分の支配の下で、夫たちに礼儀正しいものと優しいもの(おべっか)を示す。

 この技巧による妻の支配の真の由は、男は理解力から、また女は意志から行動すること、また意志はそれ自体に固執することができる、けれども、理解力は固執しないことである。

 私に言われた、この種類の最悪な妻は、支配を求めることに深く囚われていること、自分の頑固さで執拗に、いのちの(最期の)もがきまで、固執することができる。〔◎俗に、女は執念深い、と言われます〕

 [3] 私はそれらの女たちから、なぜ、この技巧の行使に入ったか弁解を聞いた。彼女たちは言った、もし夫たちから征服されるなら、最大の軽蔑を、将来の捨られてることを、またここから自分の破滅を先見しなかったなら、その中に入らなかった、またこのように必要から、この自分の武器を得たことを。これらに、男たちに対して、妻たちに自分の権利を残すように、また交替で冷淡の中にいる時、彼女を女召使いの下の卑しい者として見なさないように、との警告を言い足した。さらにまた、自分の性からの多くの者は生来の臆病からそれらの技巧を行使する状態の中にいないことを言った。しかし、私は、生来の慎み深さから、とつけ加えた。

 これらから、今や、よく知られたことある、それらの結婚は世の中の内的に最も和解しにくい敵であり、外的に最も結合した友のようである夫婦の間の地獄的な結婚によって意味される。

 

◎直訳[2]の部分に「訳し漏れ」がありました。以下です。

sciunt enim, quod viri ex sua natura nequaquam possint obnixitatibus suarum uxorum resistere, et quod post cessionem arbitriis illarum se submittant; (というのは、知っているから、)男たちは自分の性質から自分の妻の頑固さに決して抵抗することができないことを、彼女たちの自由裁量に譲ること(譲歩)の後、自分自身を服従させること。