原典講読『結婚愛』 258

(1)原文

258. (xxii.) Quod causarum accidentalium frigoris tertia sit affirmatio ab uxore, et sermocinatio de amore ab illa. Apud angelos in coelo nulla est renuentia et repugnantia a parte uxorum, sicut est apud aliquas in terris; apud angelos in coelo etiam est sermocinatio de amore ab uxoribus, et non tale silentium, sicut est apud aliquas in terris; sed causas harum diversitatum, non licet, quia non decet me, proferre; at usque videantur ab angelorum uxoribus, quae libere propalant illas maritis suis, prolata in quatuor Memorabilibus post capita, a tribus in aula, super qua visa est pluvia aurea, et a septem, quae sedebant in roseto; quae Memorabilia adducta sunt, ob finem, ut aperiantur omnia, quae amoris conjugialis sunt, de quo tam in genere quam in specie hic agitur.

 

(2)直訳

258. (xxii.) Quod causarum accidentalium frigoris tertia sit affirmatio ab uxore, et sermocinatio de amore ab illa.― 258.(22) 冷淡の偶発的な原因の第三のものは、妻による主張(断言)である、また愛について彼女による談話。

Apud angelos in coelo nulla est renuentia et repugnantia a parte uxorum, sicut est apud aliquas in terris; 天界の中の天使たちのもとに妻の側からの拒否(不本意)や反抗は何もない、地の中のある者(女)もとにあるような。

apud angelos in coelo etiam est sermocinatio de amore ab uxoribus, et non tale silentium, sicut est apud aliquas in terris; 天界の中の天使たちのもとに妻の側からの愛についての談話もまたある、またそのように沈黙(会話の回避)はない、地の中のある者(女)もとにあるような。

sed causas harum diversitatum, non licet, quia non decet me, proferre; しかし、これらの相違の原因(理由)は、許されない、私にふさわしくないからである、明らかにすること。

at usque videantur ab angelorum uxoribus, quae libere propalant illas maritis suis, prolata in quatuor Memorabilibus post capita, a tribus in aula, super qua visa est pluvia aurea, et a septem, quae sedebant in roseto; しかし、それでも、天使たちの妻たちから見られる、彼女たちは自由にそれらを自分の夫に公けにしている、章の後ろの四つのメモラビリアの中に示されたもの(profero)、大広間の中の三人から、彼女らの上に金の雨が見られた〔155b208〕、また七人から、彼女らはバラの園の中に座っていた〔293294〕。

quae Memorabilia adducta sunt, ob finem, ut aperiantur omnia, quae amoris conjugialis sunt, de quo tam in genere quam in specie hic agitur. それらのメモラビリアが示されている、目的のために、すべてのことが明らかにされるように、それらは結婚愛のものである、それらについて全般的にも特定的にもここに扱われている。

 

(3)訳文

258.(22) 冷淡の偶発的な原因の第三のものは、妻による主張と愛について彼女による談話である。

天界の中の天使たちのもとに、地上のある妻もとにあるような、妻の側からの拒否や反抗は何もない。天界の中の天使たちのもとに、愛について妻の側からの談話もまたある、また地上のある妻もとにあるような沈黙(会話の回避)はない。しかし、これらの相違の理由を明らかにすることは許されない、私にふさわしくないからである。しかし、それでも、天使たちの妻たちから見られる、章末の四つのメモラビリアの中で、彼女たちは自由にそれらを自分の夫に公けにしている――彼女らの上に金の雨が見られた大広間の中の三人から〔155b208〕、また彼女らはバラの園の中に座っていた七人から〔293294〕。それらのメモラビリアは、結婚愛のものであるそれらについて全般的にも特定的にもここに扱われているすべてのことが明らかにされるようにとの目的のために示されている。

原典講読『結婚愛』 259,260

(1)原文

259. (xxiii.) Quod causarum accidentalium frigoris quarta sit cogitatio viri interdiu et noctu de uxore quod velit, et vicissim cogitatio uxoris de viro quod non velit. Quod hoc sit causa cessantis amoris apud uxores, et quod illud sit causa frigoris apud viros, praeteritur absque commentatione. Nam quod vir, si de uxore sua ad conspectum ejus interdiu et ad latus ejus noctu cogitat, quod illa cupiat aut velit, infrigeretur ad extrema, et vicissim uxor si de viro cogitet, quod possit et non velit, amorem suum amittat, sunt inter cognita maritis, qui arcanis de amore conjugiali student. Haec allata sunt etiam ob finem, ut perficiatur hoc opus, et compleantur delitiae sapientiae de amore conjugiali.

 

(2)直訳

259. (xxiii.) Quod causarum accidentalium frigoris quarta sit cogitatio viri interdiu et noctu de uxore quod velit, et vicissim cogitatio uxoris de viro quod non velit.― 259.(23) 冷淡の偶発的な原因の第四ものは、妻について昼と夜に男(夫)の思考である、〔妻が〕欲していること、また逆に、男(夫)について妻の思考である、〔夫が〕欲していないこと。

Quod hoc sit causa cessantis amoris apud uxores, et quod illud sit causa frigoris apud viros, praeteritur absque commentatione. このことが妻のもとで愛の終わること(停止)原因であること、またそれが男()のもとで冷淡の原因であることは、論証(解説)なしに見過ごされている。

Nam quod vir, si de uxore sua ad conspectum ejus interdiu et ad latus ejus noctu cogitat, quod illa cupiat aut velit, infrigeretur ad extrema, et vicissim uxor si de viro cogitet, quod possit et non velit, amorem suum amittat, sunt inter cognita maritis, qui arcanis de amore conjugiali student. なぜなら、男(夫)は、もし妻について昼間に彼の視野に、また夜に彼の脇に考えるなら、彼女が望んでいるまたは欲している、極度に冷たくなること、また逆に、妻は、もし男()について考えるなら、できるまた欲しないこと、自分の愛を失うこと、夫の認識の間にあるからである、その者は結婚愛についてのアルカナを学んでいる。

Haec allata sunt etiam ob finem, ut perficiatur hoc opus, et compleantur delitiae sapientiae de amore conjugiali. これらが話しかけれらたのもまた目的のため〔である〕、この著作が完全にされるように、また結婚愛についての知恵の歓喜が満たされる。

 

(3)訳文

 259.(23) 冷淡の偶発的な原因の第四のものは、妻について昼夜に〔妻が〕欲していると夫が考え、また逆に、夫について〔夫が〕欲していないと妻が考えることである。

 このことが妻のもとで愛の停止の原因であること、またそれが男(夫)のもとで冷淡の原因であることは、論証なしに見過ごされている。

 なぜなら、男(夫)は、もし昼間に彼の視野に、また夜に彼の脇に〔いる〕妻について、彼女が望んでいるまたは欲している、と考えるなら、極度に冷たくなること、また逆に、妻は、もし男()について、できるまた欲しない、と考えるなら、自分の愛を失うこと、〔このことは〕結婚愛についてのアルカナを学んでいる夫の認識の間にあるからである。

 これらを話したのもまた、この著作が完全にされ、結婚愛についての知恵の歓喜が満たされるようにとの目的のためである。

 

(1)原文

260. (xxiv.) Quod sicut frigus est in mente, etiam sit in corpore; et quod secundum frigoris illius incrementa, claudantur etiam externa corporis. Creditur hodie, quod mens hominis sit in capite, et nihil ejus in corpore; cum tamen et anima et mens est tam in capite quam in corpore, est enim anima et mens homo, utraque enim facit spiritum, qui post mortem vivit; qui quod sit in perfecta forma humana, in transactionibus nostris plene ostensum est: inde est, quod ut primum homo aliquid cogitat, id possit in instanti eloqui ex ore corporis, et simul id effigiare gestu; et quod ut primum aliquid vult, id possit in instanti agere et efficere per membra corporis; quae non fierent, si non anima et mens simul in corpore essent, et facerent spiritualem ejus hominem. Cum ita est, videri potest, quod dum amor conjugialis est in mente, sit sibi similis in corpore; et quia amor est calor, quod aperiat ab interioribus externa corporis; vicissim autem, quod privativum ejus, quod est frigus, occludat ab interioribus externa corporis: ex his manifeste patet causa facultatis in aeternum perstantis apud angelos, et causa defectus apud homines frigoris.

 

(2)直訳

260. (xxiv.) Quod sicut frigus est in mente, etiam sit in corpore; 260.(24) 心の中に冷淡(冷たさ)があるように、身体の中にもあること。

et quod secundum frigoris illius incrementa, claudantur etiam externa corporis.― またそれらの冷淡(冷たさ)の増加にしたがって、身体の外なるものも閉ざされること。

Creditur hodie, quod mens hominis sit in capite, et nihil ejus in corpore; 今日、信じられている、人間の心は頭の中にあること、またその何ものも身体の中にない。

cum tamen et anima et mens est tam in capite quam in corpore, est enim anima et mens homo, utraque enim facit spiritum, qui post mortem vivit; そのときそれでも、霊魂と心は、頭の中にも身体の中にも〔ある〕、というのは霊魂と心が人間であるから、というのは、両方のものが霊をつくるから、それは死後に生きる。

qui quod sit in perfecta forma humana, in transactionibus nostris plene ostensum est: その者が完全な人間の形の中にいることは、私たちの章(論文)の中に十分に示されている。

inde est, quod ut primum homo aliquid cogitat, id possit in instanti eloqui ex ore corporis, et simul id effigiare gestu; ここからである、人間は何らかのものを考えると直ぐに、それを身体の口から瞬く間に口に出すこと(発言)ができる、また同時にそれを身振りで映し出すこと。

et quod ut primum aliquid vult, id possit in instanti agere et efficere per membra corporis; また、何らかのものを意志すると直ぐに、それを瞬く間に身体の四肢によって動かすことと行動することができる。

quae non fierent, si non anima et mens simul in corpore essent, et facerent spiritualem ejus hominem. それらは生じない、もし霊魂と心が同時に身体の中になかったなら、またその霊的な人間をつくる〔つくっていないなら〕。

Cum ita est, videri potest, quod dum amor conjugialis est in mente, sit sibi similis in corpore; このようであるとき、見られることができる、結婚愛が身体の中にある間、身体の中でそれ自体に似たものであること。

et quia amor est calor, quod aperiat ab interioribus externa corporis; また、愛は熱であるので、それが内部から身体の外なるものを開く。

vicissim autem, quod privativum ejus, quod est frigus, occludat ab interioribus externa corporis: けれども逆に、その〔愛の〕欠如は、それは冷淡である、内部から身体の外なるものを閉ざす。

ex his manifeste patet causa facultatis in aeternum perstantis apud angelos, et causa defectus apud homines frigoris. これらから天使たちのもとに永遠に続いている能力の原因が明らかである、また人間のもとで欠如した原因、冷淡の〔原因〕。

 

(3)訳文

 260.(24) 心の中に冷淡があるように、身体の中にもある。それらの冷淡の増加にしたがって、身体の外なるものも閉ざされる。

 今日、人間の心は頭の中にあり、その何ものも身体の中にないことが信じられている。そのときそれでも、霊魂と心は、頭の中にも身体の中にもある、というのは霊魂と心が人間であるから、というのは、両方のものが霊をつくり、それが死後に生きるから。それが完全な人間の形の中にいることは、私たちの章の中に十分に示されている。ここから、人間は何らかのものを考えると直ぐに、それを身体の口から瞬く間に発声し、同時にそれを身振りで映し出すことができる。また、何らかのものを意志すると直ぐに、それを瞬く間に身体の四肢によって動かし、行動することができる。それらは、もし霊魂と心が同時に身体の中にいて、その霊的な人間をつくっていないなら、生じない。

 このようであるとき、結婚愛は身体の中にある間、身体の中でそれ自体に似たものであり、愛は熱であるので、それが内部から身体の外なるものを開く、けれども逆に、その〔愛の〕欠如は、それは冷淡であって、内部から身体の外なるものを閉ざすことを見ることができる。これらから天使たちのもとに永遠に続いている能力の原因、また人間のもとで欠如した原因、冷淡の原因が明らかである。