(1)原文
254. (xviii.) Quod tertia causa legitimae separationis sit impotentia ante conjugium.― Quod haec sit causa separationis, est quia finis conjugii est procreatio sobolis, et haec ab illis non dabilis est; et quia praesciunt hoc, conjuges ex proposito deprivant spe ejus, quae spes tamen amorem illarum conjugialem lactat et firmat.
(2)直訳
254. (xviii.) Quod tertia causa legitimae separationis sit impotentia ante conjugium.― 254.(18) 分離の適法の原因(理由)の第三のものは、結婚前の(性的)不能である。
Quod haec sit causa separationis, est quia finis conjugii est procreatio sobolis, et haec ab illis non dabilis est; これが分離の原因(理由)であることは、結婚の目的が子孫の生殖(産むこと)であるからである、またこのことが彼らにありえない。
et quia praesciunt hoc, conjuges ex proposito deprivant spe ejus, quae spes tamen amorem illarum conjugialem lactat et firmat. また、このことを前もって知るので、配偶者たちははっきりとした目的から(故意に)その希望を奪う、その希望はそれでも彼女らの結婚愛を養う(育てる)、また強くする。
(3)訳文
254.(18) 適法な分離の原因(理由)の第三のものは、結婚前の(性的)不能である。
これが分離の原因(理由)であることは、結婚の目的が子孫を産むことであり、このことが彼らにありえないからである。また、このことを前もって知るので、配偶者たちは、はっきりとした目的から(故意に)その希望を奪う、それでも、その希望は彼女らの結婚愛を育て、強くする。
(1)原文
255. (xix.) Quod adulterium sit causa divortii, sunt plures causae, quae in rationali luce sunt, et usque hodie reconditae: ex rationali luce videri potest, quod conjugia sint sancta, et quod adulteria sint prophana: et sic quod conjugia et adulteria sint sibi e diametro opposita; et quod cum oppositum in oppositum agit, unum destruat alterum, usque ad ultimam scintillam vitae ejus: ita fit cum amore conjugiali, dum uxoratus ex confirmato, et sic ex proposito, committit adulteria. Haec, apud illos, qui de caelo et inferno aliquid sciunt, in rationis lucem perspicuam magis veniunt; sciunt enim hi, quod conjugia sint in caelo et e caelo, et quod adulteria sint in inferno et ex inferno, et quod illa duo non possint conjungi, sicut caelum non cum inferno; et quod illico, si apud hominem conjunguntur, recedat coelum, ac intret infernum. [2] Inde nunc est quod adulterium sit causa divortii; quare dicit Dominus,
Quod quicunque dimiserit uxorem, nisi propter scortationem, et aliam duxerit, adulterium committat (Matth. xix. 9);
dicit, si dimiserit, et aliam duxerit, nisi propter scortationem, adulterium committat, quia dimissio propter hanc causam, est plenaria separatio mentium, quae vocatur divortium; at dimissiones ex suis causis reliquae, sunt separationes, de quibus nunc supra actum est; post has si alia uxor ducitur, adulterium committitur; non autem post divortium.
(2)直訳
255. (xix.) Quod adulterium sit causa divortii, sunt plures causae, quae in rationali luce sunt, et usque hodie reconditae: 255.(19) 姦淫が離婚の原因(理由)であることは、多くの理由がある、それらは理性的な光の中にある、またそれでも、今日、隠された〔ものである〕。
ex rationali luce videri potest, quod conjugia sint sancta, et quod adulteria sint prophana: 理性的な光から見れらることができる、結婚が聖なるものであること、また、姦淫が冒涜的なものであること。
et sic quod conjugia et adulteria sint sibi e diametro opposita; またこのように結婚と姦淫はそれ自体に正反対に対立したものであること。
et quod cum oppositum in oppositum agit, unum destruat alterum, usque ad ultimam scintillam vitae ejus:また、対立したものが対立したものの中で活動するとき、一方はもう一方を破壊する(滅ぼす)、彼のいのちの最後の小さい火花までも。
ita fit cum amore conjugiali, dum uxoratus ex confirmato, et sic ex proposito, committit adulteria. そのように結婚愛に生じる、妻帯者が確信から、またこのようにはっきりとした目的から(故意に)、姦淫を犯す時。
Haec, apud illos, qui de caelo et inferno aliquid sciunt, in rationis lucem perspicuam magis veniunt; これらのことは、彼らのもとに、その者は天界と地獄について何らかのものを知っている、さらに明白な(判然とした)理性の光の中にやって来る。
sciunt enim hi, quod conjugia sint in caelo et e caelo, et quod adulteria sint in inferno et ex inferno, et quod illa duo non possint conjungi, sicut caelum non cum inferno; というのは、これらの者は知っているから、結婚が天界の中にあること、また天界から、また姦淫が地獄の中にあること、また地獄から、またそれらの二つは結合されることができないこと、天界が地獄と〔結合され〕ないように。
et quod illico, si apud hominem conjunguntur, recedat coelum, ac intret infernum. また直ちに、もし人間のもとで結合されるなら、天界は去る、そして地獄が入ること。
[2] Inde nunc est quod adulterium sit causa divortii; [2] さて(そこで)、ここからである、姦淫が離婚の原因(理由)であること。
quare dicit Dominus, それゆえ、主は言われる、
Quod quicunque dimiserit uxorem, nisi propter scortationem, et aliam duxerit, adulterium committat (Matth. xix. 9); だれでも妻を離縁する者は、淫行のためにでないなら、また他の者(女)をめとる、姦淫を犯す(マタイ19:9)。
dicit, si dimiserit, et aliam duxerit, nisi propter scortationem, adulterium committat, quia dimissio propter hanc causam, est plenaria separatio mentium, quae vocatur divortium; 言われる、もし離縁するなら、また他の者(女)をめとる、淫行のためにでないなら、姦淫を犯す、この理由のための去らせること(離縁)は、心の完全な分離であるからである、それは離婚と呼ばれる。
at dimissiones ex suis causis reliquae, sunt separationes, de quibus nunc supra actum est; しかし、その理由の他のもの(理由)からの去らせること(離縁)は、それは分離である、それらについて今、上で扱われている。
post has si alia uxor ducitur, adulterium committitur; これら〔の理由〕の後、もし、他の妻がめとられるなら、姦淫が犯される。
non autem post divortium. けれども、離婚の後ではない。
(3)訳文
255.(19) 姦淫が離婚の原因(理由)であることは、多くの理由があり、それらは理性的な光の中にある、またそれでも、今日、隠された〔ものである〕。
理性的な光から、結婚が聖なるものであること、また姦淫が冒涜的なものであること、またこのように結婚と姦淫はそれ自体に正反対に対立したものであることを見ることができる。また、対立したものが対立したものの中で活動するとき、一方はもう一方を、彼のいのちの最後の小さい火花までも滅ぼす。そのように、妻帯者が確信から、またこのようにはっきりとした目的から(故意に)、姦淫を犯す時、結婚愛に生じる。
これらのことは、天界と地獄について何らかのものを知っている者のもとに、さらに明白な(判然とした)理性の光の中にやって来る。というのは、これらの者は、結婚が天界の中にあること、また天界から〔であり〕、姦淫が地獄の中にあること、また地獄から〔であり〕、それらの二つは、天界が地獄と結合されないように結合されることができないこと、また直ちに、もし人間のもとで結合されるなら、天界は去る、そして地獄が入ることを知っているから。
[2] そこで、姦淫が離婚の原因(理由)であることはここからである。それゆえ、主は言われる、
だれでも、淫行のためにでなく妻を離縁し、他の女をめとる者は、姦淫を犯す(マタイ19:9)。
もし淫行のためにでなく、離縁し、他の女をめとるなら、姦淫を犯す。と言われる、この理由のための離縁は、心の完全な分離であるからである、それは離婚と呼ばれる。しかし、その理由でない他の理由からの離縁は、分離であり、それらについて、今、前に扱われている。これら〔の理由〕の後、もし、他の妻がめとられるなら、姦淫が犯される。けれども、離婚の後ではない。