(1)原文
49. (v.) Quod si possunt una vivere, maneant conjuges, at si non possunt, se separent, quandoque vir ab uxore, quandoque uxor a viro, et quandoque se uterque ab invicem.― Quod separationes fiant post mortem, est quia conjunctiones, quae fiunt in terris, raro fiunt ex aliqua interna perceptione amoris, sed ab externa, quae internam abscondit; perceptio amoris externa causam et originem ducit ex talibus, quae sunt amoris mundi et corporis; amoris mundi sunt imprimis opes et possessiones, ac amoris corporis sunt dignitates et honores; et praeter illas, sunt etiam variae illecebrae quae pelliciunt, ut pulchritudo et simulatus decor morum; quandoque etiam incastitas; ac praeterea contrahuntur matrimonia intra regionem, civitatem, aut villam nativitatis aut habitationis, ubi nec datur electio nisi stricta et limitata ad domus quae cognoscuntur, et ibi cum correspondentibus sorti suae; inde est, quod conjugia in mundo inita utplurimum sint externa, et non simul interna; cum tamen conjunctio interna, quae est animarum, facit ipsum conjugium; et illa conjunctio non est perceptibilis prius quam dum homo exuit externum ac induit internum, quod fit post mortem: inde nunc est, quod tunc fiant separationes, et postea novae conjunctiones cum similaribus et homogeneis, nisi hae provisae fuerint in terris, quod fit illis qui a juventute amaverant, optaverant, et a Domino petierant legitimum et amabile consortium cum una, ac spernunt et contrahunt nares ad libidines vagas.
(2)直訳
49. (v.) Quod si possunt una vivere, maneant conjuges, at si non possunt, se separent, quandoque vir ab uxore, quandoque uxor a viro, et quandoque se uterque ab invicem.― (5) もし一緒に生活することができるなら、夫婦は残ること、しかし、もしできないなら、互いに分かれる、ある時は男自身が妻から、またある時は妻自身が男から、またある時は、両者自身が相互から――
Quod separationes fiant post mortem, est quia conjunctiones, quae fiunt in terris, raro fiunt ex aliqua interna perceptione amoris, sed ab externa, quae internam abscondit; 分離が死後に生じることは、結合があるからである、それは地の中で生じた、まれに何らかの愛の内なる知覚から生じる、しかし、外なるものから、それは内なるものを隠す。
perceptio amoris externa causam et originem ducit ex talibus, quae sunt amoris mundi et corporis; 愛の外なるものの知覚は、原因と起源をこのようなものから導いている、それらは世と身体の愛のものである。
amoris mundi sunt imprimis opes et possessiones, ac amoris corporis sunt dignitates et honores; 世の愛のものは特に富と所有(財産)である、そして身体の愛のものは地位と名誉である。
et praeter illas, sunt etiam variae illecebrae quae pelliciunt, ut pulchritudo et simulatus decor morum; また他にそれら、いろいろな誘惑もまたある、それらは誘う、例えば、美また美しさを偽り装った振る舞い(作法)。
quandoque etiam incastitas; 時々、さらにまた不貞。
ac praeterea contrahuntur matrimonia intra regionem, civitatem, aut villam nativitatis aut habitationis, ubi nec datur electio nisi stricta et limitata ad domus quae cognoscuntur, et ibi cum correspondentibus sorti suae; そして、さらに結婚は、生まれたまたは住んでいる領域(地域)、都市、または村の中で結ばれる、そこに選択も存在しない、家に制限された、また限定されたものでないなら、それらは知られている、またそこに自分の運命(割り当て)に相応する者と。
inde est, quod conjugia in mundo inita utplurimum sint externa, et non simul interna; ここからである、世の中で始めた(ineo)結婚は、大部分は外なるものであること、また同時に内なるものでない。
cum tamen conjunctio interna, quae est animarum, facit ipsum conjugium; そのとき、それでも、内なる結合は、それは霊魂のものである、結婚そのものをつくる。
et illa conjunctio non est perceptibilis prius quam dum homo exuit externum ac induit internum, quod fit post mortem: またその結合は知覚できるようにならない、人間が外なるものを脱ぐ時よりも前に、そして内なるものを着る、それは死後に生じる。
inde nunc est, quod tunc fiant separationes, et postea novae conjunctiones cum similaribus et homogeneis, nisi hae provisae fuerint in terris, quod fit illis qui a juventute amaverant, optaverant, et a Domino petierant legitimum et amabile consortium cum una, ac spernunt et contrahunt nares ad libidines vagas. 今やここからである、分離が生じること、またその後、新しい結合が似た者や同質の者と〔生じる〕、これが地の中で備えられなかったなら、〔このことが〕彼らに生じる、その者は青春時代から愛した、望んだ、また主に懇願した、一人と適法に愛情深く交わること、そして軽蔑して拒んだ、また鼻をしかませた、放浪の情欲へ。
(3)訳文
49.(5) もし一緒に生活することができるなら、夫婦は残る。しかし、もしできないなら、互いに、ある時は男自身が妻から、またある時は妻自身が男から、またある時は、両者自身が相互から別れる――
分離が死後に生じることは、地上で生じた結合があるからであり、〔それは〕まれに何らかの愛の内なる知覚から、しかし、内なるものを隠す外なるものから生じる。愛の外なるものの知覚は、原因と起源を世と身体の愛のものであるようなものから導いている。世の愛のものは特に富と財産である、そして身体の愛のものは地位と名誉である。また他にそれら、いろいろな誘惑もまたある、例えば、美また美しさを偽り装った振る舞い、時々、不貞もまた、それらが誘う。そして、さらに結婚は、生まれたまたは住んでいる地域、都市、または村の中で結ばれる、そこに、知られている家に、またそこに自分の運命に相応する者に制限され、また限定されたものでないなら、選択も存在しない。ここから、世の中で始められた結婚の大部分は、外なるものであり、同時に内なるものでない。そのときそれでも、内なる結合は、それは霊魂のものであり、結婚そのものをつくる。またその結合は、人間が外なるものを脱ぐ、そして内なるものを着る時よりも前に、知覚できるようにならない、それは死後に生じる。今やここから、分離が、またその後、似た者や同質の者と新しい結合が生じる。これが地上で備えられなかったなら、〔このことは〕青春時代から、一人と適法に愛情深く交わることを愛し、望み、また主に懇願した、そして放浪性の情欲を軽蔑して拒み、鼻をしかませた者に生じる。