(1) 原文
756. Consummatio saeculi illustrari potest per varia in mundo naturali; in hoc enim omnia et singula, quae super tellure sunt, antiquantur et consumunter, sed per vices alternas, quae vocantur circuli rerum. Hos percurrunt tempora in communi et in parte: in communi, transit annus a vere in aestatem, et per hanc in autumnum, et desinit in hiemem, et ab hac redit in ver, sed hic circulus est caloris; in parte, transit dies a mane in meridiem, et per hanc in vesperam, et desinit in noctem, et ex hac redit in mane, at hic circulus est lucis. Omnis etiam homo percurrit naturae circulum; inchoat vitam ab infantia, e qua progreditur in adolescentiam et juventutem, et ab hac in senectam, et moritur. Consimiliter omnis avis caeli, et omnis bestia terrae. Omnis etiam arbor incipit a germine, procedit ad staturam plenam, et successive denascitur, usque dum cadit. Simile fit cum omni arbusto et cum omni virgulto, immo cum omni folio et flore, et quoque cum ipsa humo, quae tempore sterilis fit; ut et cum omni aqua quiescente, quae successive putrescit. Omnia haec sunt consummationes alternae, quae naturales et temporariae, sed usque periodicae; nam dum unum a sua origine ad finem transivit, simile alterum exoritur; ita unumquodvis nascitur et denascitur, ac iterum nascitur, propter finem ut continuetur creatio. Quod simile fiat cum ecclesia, est quia homo est illa, et in communi facit illam; ac una generatio sequitur alteram, et omnium animorum varietas est; et iniquitas semel irradicata quoad inclinationem ad illam traducitur in posteritatem, et illa non exstirpatur nisi quam per regenerationem, quae a solo Domino fit.
(2) 直訳
756. Consummatio saeculi illustrari potest per varia in mundo naturali; 世代の完了は自然界の中のいろいろなものによって説明されることができる。
in hoc enim omnia et singula, quae super tellure sunt, antiquantur et consumunter, sed per vices alternas, quae vocantur circuli rerum. というのは、これはすべてと個々のものの中に、それらは地球の上にある、朽ちる(衰える)また尽くされる(滅ぼされる)、しかし継続的な機会によって、それらは物事の循環(一巡り)と呼ばれる。
Hos percurrunt tempora in communi et in parte: これらで時間は通り抜ける、全般的にも部分的にも。
in communi, transit annus a vere in aestatem, et per hanc in autumnum, et desinit in hiemem, et ab hac redit in ver, sed hic circulus est caloris; 全般的に、一年は春から夏の中に移る、またこれから秋の中に、また冬の中に終える、これが春の中に戻る、しかし、これは熱の循環(一巡り)である。
in parte, transit dies a mane in meridiem, et per hanc in vesperam, et desinit in noctem, et ex hac redit in mane, at hic circulus est lucis. 部分的に、一日は朝から正午(昼)の中に移る、またこれを通って夕の中に、またこれを通って夜の中に、またこれから朝の中に戻る、しかし、これは光の循環(一めぐり)である。
Omnis etiam homo percurrit naturae circulum; すべての人間もまた自然の循環(一めぐり)を通り抜ける。
inchoat vitam ab infantia, e qua progreditur in adolescentiam et juventutem, et ab hac in senectam, et moritur. いのち(一生・生涯)は幼児から始まる、それから青年期と壮年期の中に進む、またこれから老年期の中に、また死ぬ。
Consimiliter omnis avis caeli, et omnis bestia terrae. まったく同様に、天のすべての鳥に、また地のすべての獣に。
Omnis etiam arbor incipit a germine, procedit ad staturam plenam, et successive denascitur, usque dum cadit. すべての木もまた芽から始まる、十分な背丈へ進む、また連続的にしおれる(衰える)、倒れる時まで。
Simile fit cum omni arbusto et cum omni virgulto, immo cum omni folio et flore, et quoque cum ipsa humo, quae tempore sterilis fit; すべての灌木にまたすべての茎(幹)に同様である、それどころかすべての葉と花に、そしてまた土そのものに、それは時間で不毛(作物ができない)になる。
ut et cum omni aqua quiescente, quae successive putrescit. そのようにまた、動きをやめたすべての水に、それは連続的に腐る。
Omnia haec sunt consummationes alternae, quae naturales et temporariae, sed usque periodicae; これらのすべてのものは継続的な(交替の)完了である、それらは自然的なものまた時間のもの(一時的なもの)、しかしそれでも周期的なもの。
nam dum unum a sua origine ad finem transivit, simile alterum exoritur; なぜなら、あるものがその起源から終わりまで移った時、似た継続する(交替の)ものが発生する(現われる)からである。
ita unumquodvis nascitur et denascitur, ac iterum nascitur, propter finem ut continuetur creatio. そのようにそれぞれのものが生まれる、また衰える、そして再び生まれる、目的のために、創造が続けられるために。
Quod simile fiat cum ecclesia, est quia homo est illa, et in communi facit illam; 同様のものが教会に生じることは、人間はそれであるからである、また全般的にそれをつくる。
ac una generatio sequitur alteram, et omnium animorum varietas est; そして一つの世代がもう一つのものへ続く、またすべての者のアニムス(心)の多種多様がある。
et iniquitas semel irradicata quoad inclinationem ad illam traducitur in posteritatem, et illa non exstirpatur nisi quam per regenerationem, quae a solo Domino fit. また不法は、いったん根づいた、それへの傾向に関して、子孫の中に伝えられる、またそれは再生によって以外でないなら根絶されない、それは主だけにより行なわれる。
(3) 訳文
756. 世代の完了は自然界の中のいろいろなものによって説明されることができる。というのは、これは、衰え、滅びる地球上のすべてと個々のものの中にあり、しかし継続的な機会によって、それら物事の循環と呼ばれる。
時間は、これらを全般的にも部分的にも通り抜ける――全般的には、一年は春から夏に、またこれから秋に移り、冬で終える、これが春の中に戻る、しかし、これは熱の循環である。部分的には、一日は朝から昼に、またこれを通って夕に、またこれを通って夜に移る、またこれから朝の中に戻る、しかし、これは光の循環である。
すべての人間もまた自然の循環を通り抜ける――一生は幼児から始まり、それから青年期と壮年期に、またこれから老年期に進み、死ぬ。
天のすべての鳥に、また地のすべての獣にまったく同様である。
すべての木もまた芽から始まり、十分な丈へ進み、倒れる時まで、連続的に衰える。
すべての灌木にまたすべての幹に、それどころかすべての葉と花に、そしてまた土そのものに同様であり、土は時間で不毛になる。そのようにまた、動きをやめたすべての水に〔同様であり〕、それは連続的に腐る。
これらのすべてのものは、継続的な完了であり、それらは自然的なものまた時間のもの、しかしそれでも周期的なものである。なぜなら、あるものがその起源から終わりまで移った時、似た継続するものが発生するからである。そのようにそれぞれのものが生まれ、また衰え、そして再び生まれる、創造が続けられる目的のためである。
同様のものが教会に生じることは、人間は教会であり、また全般的に教会をつくるからである。そして一つの世代がもう一つのものへ続き、またすべての者のアニムス(心)は多種多様である。またいったん根づいた不法は、それへの傾向に関して、子孫の中に伝えられ、またそれは再生によって以外でないなら根絶されない、それは主だけにより行なわれる。