原典講読『真のキリスト教』 589

(1) 原文
589. Sciendum est, quod facultas elevandi intellectum usque ad intelligentiam in qua sunt angeli caeli, a creatione cuivis homini insit, tam malo quam bono, immo etiam omni diabolo in inferno, nam omnes qui in inferno sunt fuerunt homines; hoc mihi per vivam experientiam saepius ostensum est. Ast quod non sint in intelligentia, sed in insania in spiritualibus, est quia non volunt bonum sed malum; inde aversantur scire et intelligere vera, nam vera sunt pro bono, et contra malum. Ex his etiam patet, quod primum novae generationis sit receptio veritatum intellectu, et quod secundum ejus sit, quod velit facere secundum veritates, et tandem facere illas. Verum enim vero non potest aliquis dici reformatus per solas cognitiones veritatum, nam homo ex facultate elevandi intellectum supra amorem voluntatis potest apprehendere illas, et quoque loqui, docere et praedicare illas; sed ille reformatus est, qui in affectione veritatis est propter veritatem, nam haec affectio conjungit se cum voluntate, et si pergit, conjungit voluntatem intellectui; et tunc incipit regeneratio. Quomodo autem regeneratio postea progreditur et perficitur, in sequentibus dicetur.
 
(2) 直訳
589. Sciendum est, quod facultas elevandi intellectum usque ad intelligentiam in qua sunt angeli caeli, a creatione cuivis homini insit, tam malo quam bono, immo etiam omni diabolo in inferno, nam omnes qui in inferno sunt fuerunt homines; 知らなくてはならない、理解力を高揚させる能力は、知性まで、その中に天界の天使がいる、創造からそれぞれの人間に内在すること、悪い者も善い者も、それどころか、地獄の中のすべての悪魔に、なぜなら、すべての者は、その者は地獄の中にいる、人間であったからである。
hoc mihi per vivam experientiam saepius ostensum est. このことは私に生き生きとした経験によってしばしば示された。
Ast quod non sint in intelligentia, sed in insania in spiritualibus, est quia non volunt bonum sed malum; しかし、知性の中にいない、しかし霊的なものの中で狂気の中に、善を欲しない、しかし、悪を〔欲する〕からである。
inde aversantur scire et intelligere vera, nam vera sunt pro bono, et contra malum. ここから、真理を知ること、また理解することを退ける、なぜなら、真理は善のための(味方する)、また悪に反対するものであるからである。
Ex his etiam patet, quod primum novae generationis sit receptio veritatum intellectu, et quod secundum ejus sit, quod velit facere secundum veritates, et tandem facere illas. これらからもまた明らかである、新しい生産の最初の(第一の)ものは理解力に〝真理〟を受けることであること、またその第二のものである、〝真理〟にしたがって行なうことを欲すること、また最後にそれを行なうこと。
Verum enim vero non potest aliquis dici reformatus per solas cognitiones veritatum, nam homo ex facultate elevandi intellectum supra amorem voluntatis potest apprehendere illas, et quoque loqui, docere et praedicare illas; しかしながら☆、ある者が〝真理〟の知識だけによって改心されると言われることができない、なぜなら、人間は意志の愛の上に理解力を高揚させる能力からそれらをつかむことができるからである、そしてまた、話すこと、それらを教えることと、説教すること。
verum enim vero で「しかしながら」の意味です。直訳は「けれども、というのは、けれども」です。
sed ille reformatus est, qui in affectione veritatis est propter veritatem, nam haec affectio conjungit se cum voluntate, et si pergit, conjungit voluntatem intellectui; しかし、彼は改心される、その者は〝真理〟のために〝真理〟の情愛の中にいる、なぜなら、この情愛はそれ自体を意志に結合させるからである、またもし続けるなら、意志を理解力に結合させる。
et tunc incipit regeneratio. またその時、再生が始まる。
Quomodo autem regeneratio postea progreditur et perficitur, in sequentibus dicetur. けれども、どのように再生が、その後、進むか、また完成されるか、続くものの中で言われる。
 
(3) 訳文
589. 天界の天使にある知性まで理解力を高揚させる能力は、創造からそれぞれの人間に、悪い者も善い者も、それどころか、地獄の中のすべての悪魔にも、内在すること知らなくてはならない、なぜなら、地獄の中にいるすべての者は人間であったからである。このことは、私に生き生きとした経験によってしばしば示された。
 しかし、霊的なものの中で知性の中にいないで、狂気の中にいる、善を欲しないで、悪を欲するからである。ここから、真理を知り、理解することを退ける、なぜなら、真理は、善に味方し、悪に反対するものであるからである。
 これらから新しい生産の第一の)のは、理解力に〝真理〟を受けることであり、またその第二のものは、〝真理〟にしたがって行なうことを欲し、最後にそれを行なうことであることもまた明らかである。
 しかしながら、ある者が〝真理〟の知識だけによって改心されると言われるとができない、なぜなら、人間は意志の愛の上に理解力を高揚させる能力からそれらをつかみ、そしてまた、話し、それらを教え、説教することができるからである。しかし、〝真理〟のために〝真理〟の情愛の中にいる者は改心される、なぜなら、この情愛はそれ自体を意志に結合させ、またもし続けるなら、意志を理解力に結合させ、またその時、再生が始まるからである。
 けれども、再生が、その後、どのように進み、完成されるか、続くものの中で言われる。

原典講読『真のキリスト教』 590

(1) 原文
590. Sed hoc, qualis homo est, cujus intellectus elevatus est, et non per hunc amor voluntatis, illustrabitur per comparationes. Est sicut aquila volans in alto, sed ut primum videt escas infra, ut gallinas, pullos [1]olorum, immo catulos ovium, momento se dejicit, et devorat. Est etiam sicut adulter, qui inferius in cella recondit scortum, et per vices surgit in supremam regionem domus, et cum commorantibus ibi in praesentia uxoris suae loquitur sapienter de castitate, ac alternis ex consortiis se proripit, et lasciviam suam infra satiat cum scorto. Est quoque similis muscis paludis, quae in columna volant super capite equi currentis; quae quiescente equo decidunt, et immergunt se paludi suae. Talis est homo, qui in elevatione est quoad intellectum, at amor voluntatis infra ad pedem subsistit immersus immundis naturae, et libidinosis sensuum. At quia lucent sicut ex sapientia quoad intellectum, et voluntas est contra illam, possunt assimilari etiam serpentibus qui lucent squamis, et cantharidibus, quae fulgent sicut ex auro, tum etiam ignibus fatuis in paludibus, lignis putribus lucentibus, et phosphoris. Inter illos sunt, qui possunt mentiri angelos lucis, tam inter homines in mundo, quam post mortem apud angelos caeli; sed hi post brevem explorationem deprivantur vestibus, et nudi dejiciuntur. Simile tamen non fieri potest in mundo, quia ibi non apertus est spiritus illorum, sed superinductus vultu, qualis est comoedis super theatro. Quod facie et ore mentiri possint angelos lucis, est causa et quoque indicium quod intellectum possint elevare paene ad sapientiam angelicam, supra amorem voluntatis, ut dictum est. Nunc quia internum et externum hominis possunt ita in contrarium abire, et quia corpus projicitur et spiritus manet, constat quod furvus spiritus possit habitare sub candida facie, et igneus sub blando ore. Quare, mi amice, cognoscite hominem non ex ejus ore sed ex ejus corde, hoc est, non ex sermone, sed ex factis; nam dicit Dominus,
 
"Cavete vobis a pseudoprophetis, qui veniunt ad vos in indumentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces; e fructibus eorum cognoscite eos" (Matth. vii. 15, 16).
 
   @1 olorum pro “olerum”
 
(2) 直訳
590. Sed hoc, qualis homo est, cujus intellectus elevatus est, et non per hunc amor voluntatis, illustrabitur per comparationes. しかし、このことは、人間がどんなものであるか、その理解力が高揚される、またこのことによって意志の愛が〔高揚され〕ない、たとえによって説明される。
Est sicut aquila volans in alto, sed ut primum videt escas infra, ut gallinas, pullos [1]olorum, immo catulos ovium, momento se dejicit, et devorat. 高い(ところの)を飛ぶワシのようである、しかし見ると直ぐに、下方の食物を、例えば、メンドリ、ハクチョウのヒナ、それどころか羊の子、瞬間に飛び込む、また食い尽す。
Est etiam sicut adulter, qui inferius in cella recondit scortum, et per vices surgit in supremam regionem domus, et cum commorantibus ibi in praesentia uxoris suae loquitur sapienter de castitate, ac alternis ex consortiis se proripit, et lasciviam suam infra satiat cum scorto. さらにまた姦通者のようである、その者は下方の小部屋の中に娼婦を隠す、また時々、家の最も高い領域の中に上がる、またそこに滞在するとき、自分の妻の居合わせる中で貞潔について賢く話す、そして交替で交わりから自分自身を突進する、また自分の好色を満足させる、娼婦と。
Est quoque similis muscis paludis, quae in columna volant super capite equi currentis; 湿地のハエも同様である、それらは走っている馬の頭の上を柱の中で飛ぶ。
quae quiescente equo decidunt, et immergunt se paludi suae. それらは馬の休みで遠ざかる、また自分たちの湿地で自分自身を浸す。
Talis est homo, qui in elevatione est quoad intellectum, at amor voluntatis infra ad pedem subsistit immersus immundis naturae, et libidinosis sensuum. このような人間である、その者は理解力に関して高揚の中にいる、しかし意志の愛は下方の足にとどまる、自然の汚れに浸されて、また感覚の好色に。
At quia lucent sicut ex sapientia quoad intellectum, et voluntas est contra illam, possunt assimilari etiam serpentibus qui lucent squamis, et cantharidibus, quae fulgent sicut ex auro, tum etiam ignibus fatuis in paludibus, lignis putribus lucentibus, et phosphoris. しかし、理解力に関して知恵からのように輝く、また意志はそれらに反するので、さらにまたヘビにたとえられることができる、それはうろこで輝く、またハンミョウに、金からできているように輝く、さらにまた湿地の中の鬼火、腐った木材の輝くものに、また燐光に。
Inter illos sunt, qui possunt mentiri angelos lucis, tam inter homines in mundo, quam post mortem apud angelos caeli; 彼らの間にいる、その者は光の天使を偽る(装う)ことができる、世の中の人間の間にも、死後、天界の天使のもとにも。
sed hi post brevem explorationem deprivantur vestibus, et nudi dejiciuntur. しかし、これらの者は短い取り調べの後、衣服を奪われる、また裸で追い払われる。
Simile tamen non fieri potest in mundo, quia ibi non apertus est spiritus illorum, sed superinductus vultu, qualis est comoedis super theatro. それでも、世の中で同様に行なわれることができない、そこに彼らの霊はあからさまでないからである、しかし、外見を重ねて着ている、劇場(舞台)の上の喜劇役者のようである。
Quod facie et ore mentiri possint angelos lucis, est causa et quoque indicium quod intellectum possint elevare paene ad sapientiam angelicam, supra amorem voluntatis, ut dictum est. 顔と口で光の天使を偽る(装う)とができることは、理由がある、そしてまた証拠(しるし)、理解力がほとんど天使の知恵へ高揚することができること、意志の愛の上方、言われたように。
Nunc quia internum et externum hominis possunt ita in contrarium abire, et quia corpus projicitur et spiritus manet, constat quod furvus spiritus possit habitare sub candida facie, et igneus sub blando ore. さて、人間の内なるものと外なるものは、そのように正反対のものに変わることができるので、また身体は捨てる(投げ出す)また霊は留まるので、明らかである、黒ずんだ霊が白く輝く顔の下に住む(宿る)ことができること、また火のような〔霊が〕優しい口の下に。
Quare, mi amice, cognoscite hominem non ex ejus ore sed ex ejus corde, hoc est, non ex sermone, sed ex factis; それゆえ、私の友よ、(あなたがたは)人間を知れ、彼の口からでなく、彼の心から、すなわち、話しからでなく、しかし、行為から。
nam dicit Dominus, なぜなら、主は言っているからである、
"Cavete vobis a pseudoprophetis, qui veniunt ad vos in indumentis ovium, intrinsecus autem sunt lupi rapaces; 「あなたがたに用心せよ、偽預言者たちから、その者はあなたがたに羊の衣服でやって来る、けれども、内部で獰猛な(強欲な)オオカミである。
e fructibus eorum cognoscite eos" (Matth. vii. 15, 16). 彼らの実から(あなたがたは)彼らを知れ」(マタイ7:15, 16)
 
@1 olorum pro “olerum” 注1 olerum」の代わりにolorum
 
(3) 訳文(ここは『霊魂と身体の交流』14番から引用された部分がある)
590. しかし、このことは、人間の理解力が高揚され、またこのことによって意志の愛が高揚されない〔なら〕、人間がどんなものであるか、たとえによって説明される。
 高いところの中を飛ぶワシのようである、しかし下方の食物を、例えば、メンドリ、ハクチョウのヒナ、それどころか羊の子を見ると直ぐに、瞬間に飛びかかり、むさぼり食う。
 さらにまた姦通者のようである、その者は下方の小部屋の中に娼婦を隠す、また時々、家の最も高い領域に上がる、またそこに滞在するとき、自分の妻の居合わせる中で貞潔について賢く話す、そして交替に交わりから急いで去り、娼婦と自分の好色を満足させる。
湿地のハエも同様である、それらは走っている馬の頭の上を柱のように飛ぶ。それらは馬が休むとき遠ざかり、自分たちの湿地で浸る。
このような人間が、理解力に関して高揚の中にいる、しかし意志の愛は、自然の汚れに、また感覚の好色に浸されて、下方の足にとどまる。
しかし、理解力に関して知恵からのように輝き、また意志はそれらに反するので、さらにまたうろこの輝くヘビに、また金からできているかのように輝くハンミョウに、さらにまた湿地の中の鬼火、腐った木材の輝くもの、また燐光にたとえられることができる。
 彼らの間に、その光の天使を装うことができる者が、世の中の人間の間にも、死後、天界の天使のもとにもいる。しかし、これらの者は短い取り調べの後、衣服を奪われ、裸で追い払われる。
 それでも、世の中で同様に行なわれることができない、そこに彼らの霊はあからさまでなく、しかし、外見を重ねて着ているからであり、舞台の上の喜劇役者のようである。
 顔と口で光の天使を装うことができる理由は、そしてまたしるしは、言われたように、理解力が意志の愛の上方へ、ほとんど天使の知恵へ高揚することができることである。
さて、人間の内なるものと外なるものは、そのように正反対のものに変わることができるので、また身体は捨てられ、霊は留まるので、黒ずんだ霊が白く輝く顔の下に、また火のような霊が優しい口の下に宿ることができることが明らかである。
 それゆえ、私の友よ、(あなたがたは)人間を、彼の口からでなく、彼の心から、すなわち、話しからでなく、しかし、行為から知れ。なぜなら、主は言っているからである、
 
「あなたがたは、偽預言者たちに用心せよ、その者はあなたがたに羊の衣服でやって来る、けれども、内部で強欲なオオカミである。彼らの実から彼らを知れ」(マタイ7:15, 16)