(1) 原文
525. Cognitio peccati nemini in Christiano orbe deesse potest; quisque enim ibi ab infantia instruitur quid malum, et a pueritia quid malum peccati. Hoc discunt omnes ephebi a parentibus et magistris, et quoque ex decalogo, qui est liber initialis omnibus intra Christianismum, et in progressu postea a praedicationibus in templis, et ab ininstructionibus in domibus; et in plenitudine e Verbo; et insuper a legibus justitiae civilibus, quae similia docent quae decalogus, et quae Verbum alibi. Nam malum peccati non aliud est, quam malum contra proximum; et malum contra proximum est etiam malum contra Deum, quod est peccatum. Sed cognitio peccati non facit quicquam, nisi homo exploret suae vitae acta, et videat num tale quid in occulto aut in manifesto fecerit; prius est omne id modo scientia, et tunc id quod concionator profert, est modo sonans quid in aure sinistra, e qua transit in dextram, et aufugit; et tandem fit illud duntaxat cogitativum et devotum pulmonare, et apud plures imaginarium et chimaericum: Sed aliter prorsus, si homo secundum cognitiones, quid peccatum, explorat se, et offendit aliquod apud se, et secum dicit, "Hoc malum est peccatum," et ex timore paenae aeternae abstinet ab illo. Tunc primum praedicatio instructiva et oratoria in templis recipitur utraque aure, et infertur in cor, et homo ex pagano fit Christianus.
(2) 直訳
525. Cognitio peccati nemini in Christiano orbe deesse potest; 罪の認識はキリスト教世界の中のだれも欠けていることができない。
quisque enim ibi ab infantia instruitur quid malum, et a pueritia quid malum peccati. というのは、それぞれの者が幼児期から何が悪か教えられたから、また両親から何が罪の悪か。
Hoc discunt omnes ephebi a parentibus et magistris, et quoque ex decalogo, qui est liber initialis omnibus intra Christianismum, et in progressu postea a praedicationibus in templis, et ab ininstructionibus in domibus; このことをすべての若者は両親と教師から学ぶ、そしてまた十戒から、それはキリスト教国の間のすべての者に最初の本である、また前進の中でその後、神殿(教会)の説教から、また家の中の教育から。
et in plenitudine e Verbo; また、みことばから十分の中で。
et insuper a legibus justitiae civilibus, quae similia docent quae decalogus, et quae Verbum alibi. またそのうえ、市民の公正の法律から、それらは同様のものを教える、それらは十戒、またそれらはみことば、他の箇所に。
Nam malum peccati non aliud est, quam malum contra proximum; なぜなら、罪の悪は他のものではないからである、隣人に対する悪以外の。
et malum contra proximum est etiam malum contra Deum, quod est peccatum. また隣人に対する悪はさらにまた神に対する悪である、それは罪である。
Sed cognitio peccati non facit quicquam, nisi homo exploret suae vitae acta, et videat num tale quid in occulto aut in manifesto fecerit; しかし、罪の認識は何も生じない(つくらない)、人間か自分の生活の行為を調べないなら、またこのようなもの〔がないか〕どうか見る、何が隠された中で、または明瞭なものの中で行なわれたか。
prius est omne id modo scientia, et tunc id quod concionator profert, est modo sonans quid in aure sinistra, e qua transit in dextram, et aufugit; 以前に、すべてのものはそれである、単なる記憶知、またその時、それは〔~である〕説教者が言明する、単なる音声〔である〕それは左の耳の中に、またそれから右の中に通り過ぎる(移る)、また逃げ去る。
et tandem fit illud duntaxat cogitativum et devotum pulmonare, et apud plures imaginarium et chimaericum: また最後にそれはわずかに肺の☆1思考のものと信心深いもの(敬虔なもの)となる、また多くのもの☆2のもとで想像のものと空想的なもの。
☆1 直前に「耳」を述べたので、続いて「頭や心」でなく「肺」を述べたのでしょう。「肺からの息」で表現することでしょう(ため息やうめき声などが思い浮かびます)。
☆2 「多くのもの」は何でしょうか(頭しか思い浮かびませんが)、「多くの人」でもよく、「多くの場合」と意訳してもよいでしょう。
Sed aliter prorsus, si homo secundum cognitiones, quid peccatum, explorat se, et offendit aliquod apud se, et secum dicit, "Hoc malum est peccatum," et ex timore paenae aeternae abstinet ab illo. しかし、まったく異なって〔いる〕、もし、人間が認識に従って、何が罪か、自分自身を調べる、また何かが自分自身のもとでつまずきを与えている(違反している)、また自分自身に言う、「この悪は罪である」、また永遠の罰の恐れからそれをやめるなら。
Tunc primum praedicatio instructiva et oratoria in templis recipitur utraque aure, et infertur in cor, et homo ex pagano fit Christianus. その時、初めて、神殿(教会)の中の教訓的なまた雄弁な説教は両方の耳で受け入れられる、また心臓(心)☆の中に持ち込まれる、また、人間は異教徒からキリスト教徒になる。
☆ 通常なら「心」と訳すのでしょうが、文脈からは「心臓」となります。
(3) 訳文
525. 罪の認識は、キリスト教世界のだれも欠けることができない。というのは、それぞれの者が幼児期から何が悪か、また両親から何が罪の悪か教えられたから。
このことを、すべての若者は両親と教師から、そしてまたキリスト教国の間のすべての者に最初の本である十戒から、また前進の中でその後、教会の説教から、また家の中の教育から、また、みことばから十分に学ぶ。またそのうえ、市民の公正の法律から学ぶ、それらは十戒またみことばの他の箇所と同様のものを教える。
なぜなら、罪の悪は隣人に対する悪以外の他のものではないからである。また隣人に対する悪はさらにまた神に対する悪であり、それは罪である。
しかし、罪の認識は、人間か自分の生活の行為を、またこのようなものがないか、何が隠された中で、または明瞭なものの中で行なわれたかどうか、見て、調べないなら、何も生じない。それ以前に、すべてのものは、単なる記憶知であり、またその時、説教者が言明するものは、単なる音声であり、それは左の耳の中から右の耳の中に通り過ぎ、逃げ去る。また最後にそれはわずかに肺の☆思考のものと信心深いものとなり、多くの場合、想像のものと空想的なものになる。
しかしもし、人間が認識に従って、何が罪か、自分自身を、また何かが自分自身のもとでつまずきを与えているか調べ、また自分自身に、「この悪は罪である」と言い、永遠の罰の恐れからそれをやめるなら、まったく異なる。
その時、初めて、教会の中の教訓的で雄弁な説教は両方の耳で受け入れられ、また心臓(心)の中に持ち込まれ、人間は異教徒からキリスト教徒になる。
☆ 直前に「耳」を述べたので、続いて「頭や心」でなく「肺」を述べたのであり、「肺からの息」で表現することでしょう。
月: 2015年5月
原典講読『真のキリスト教』526
(1) 原文
526. Quid notius potest esse in toto Christiano orbe, quam quod hominum oporteat se explorare? Nam ubivis in imperiis et regnis tam Romano-Catholicae quam Evangelicae religioni addictis, ante accessionem ad Sanctam Caenam docetur et monetur, ut homo exploret se, ac cognoscat et agnoscat sua peccata, et e novo vivat aliter; et hoc cum horribilibus minis in dominiis Angliae, ubi ex oratione praecedanea ante communionem ex altari ab Antistite leguntur et exclamantur haec:
"Haec est via, et hoc est medium, ut fiat dignus particeps Sanctae Cenae: primarium est, ut exploret suae vitae facta et commercia secundum normam praeceptorum Dei, et in quibuscunque animadvertit se offendisse voluntate, loquela aut facto, tunc deploret vitiosam suam naturam, et confessionem faciat coram omnipotente Deo, cum pleno proposito emendandi vitam. Et si animadvertit offensas tales esse, ut non modo sint contra Deum, sed etiam contra proximum, tunc reconciliabat se illi, et promptus erit ad restitutionem et satisfactionem ex omni potentia sua, propter injurias et mala alicui facta, et similiter promptus erit ad remittendum aliis offensas, quemadmodum vult ut offensae suae remittantur a Deo; alioqui receptio Sanctae Communionis non aliud facit quam quod aggravet damnationem. Quapropter, si quis vestrum est blasphemator Dei, obtrectator et sugillator Verbi Ipsius, aut adulter, aut in malitia vel in malevolentia, aut in aliquo alio enormi crimine, paenitentiam a peccato age; si non, ad Sanctam Communionem ne accedas; alioqui post receptionem ejus, diabolus intraturus est in te, sicut intravit in Judam, et impleturus est te omni iniquitate, et destructurus et corpus et animam."
(2) 直訳
526. Quid notius potest esse in toto Christiano orbe, quam quod hominum oporteat se explorare? 何がさらによく知られていることができるか、全キリスト教世界の中で、人間たちのすべきこと以上に、自分自身を調べること?
Nam ubivis in imperiis et regnis tam Romano-Catholicae quam Evangelicae religioni addictis, ante accessionem ad Sanctam Caenam docetur et monetur, ut homo exploret se, ac cognoscat et agnoscat sua peccata, et e novo vivat aliter; なぜなら、帝国や国の中のどこでも、ローマカトリックのもまた福音主義の宗教のも、従っている、聖餐に近づくことの前に、教えられ、また警告されているからである、人間は自分自身を調べるように、そして自分の罪を知り、認める、また新たに異なって生きる。
et hoc cum horribilibus minis in dominiis Angliae, ubi ex oratione praecedanea ante communionem ex altari ab Antistite leguntur et exclamantur haec: またこのことはイギリスの領域の中でなおさら恐ろしいものとともに、そこに交わり(聖餐)の前に先立つ祈りから、祭壇から、高位聖職者により読まれる、またこれらが大声で言われる(叫ばれる)――
"Haec est via, et hoc est medium, ut [quis]☆ fiat dignus particeps Sanctae Cenae: 「聖餐をあずかるのにふさわしい者となるための方法であり、手段であるものは――
☆ これは『生活について』6番と同一ですがそこにはquisあり、英語の原文からもこのほうがよいでしょう。(英文のラテン文訳です)
primarium est, ut exploret suae vitae facta et commercia secundum normam praeceptorum Dei, et in quibuscunque animadvertit se offendisse voluntate, loquela aut facto, tunc deploret vitiosam suam naturam, et confessionem faciat coram omnipotente Deo, cum pleno proposito emendandi vitam. 最初のものは、神の戒めを基準として、自分の生活の行為と交際を調べることである。意志または話しあるいは行動のどんなものの中であれ、違反していることに気づくなら、その時、自分の性質の欠点を悔やんで、生活を改善しようとする十分な意図とともに、それを全能の神の前に告白をしなければならない。
Et si animadvertit offensas tales esse, ut non modo sint contra Deum, sed etiam contra proximum, tunc reconciliabat se illi, et promptus erit ad restitutionem et satisfactionem ex omni potentia sua, propter injurias et mala alicui facta, et similiter promptus erit ad remittendum aliis offensas, quemadmodum vult ut offensae suae remittantur a Deo;☆ また、(もし)神に反しているだけでなく、隣人にもまた反しているような罪に気づいたなら、その時、彼と和解し、自分の力のかぎり、すぐにも他の者に行なった損害と悪のためのつぐないと謝罪をしなくてはならない。同様に、自分の罪が神から赦されることを望むように、すぐにも他の者に罪を赦すようにしなければならない。
☆ 同じく『生活について』6番でここは「;」でなく「:」です。ここはこのままでよいでしょう。
alioqui receptio Sanctae Communionis non aliud facit quam quod aggravet damnationem. さもないと、聖餐を受けることは断罪を重くすることにしかならない。
Quapropter, si quis vestrum est blasphemator Dei, obtrectator et sugillator Verbi Ipsius, aut adulter, aut in malitia vel in malevolentia, aut in aliquo alio enormi crimine, paenitentiam a peccato age; それゆえ、もしあなたがたのだれかが神を冒涜する、その方のみことばをそしるか侮辱する、または姦淫する、あるいは悪意またはねたみの中に、または何らかの他の憎むべき罪悪の中にいるなら、罪からの悔い改めを行なえ。
si non, ad Sanctam Communionem☆ ne accedas; そうしないなら、聖餐に近づいてはならない。
☆ ここの英文はHoly Sacramentです、『生活について』6番でここはSanctam Cenamと訳されています。意味は「聖餐」でよいでしょう。
alioqui post receptionem ejus, diabolus intraturus est in te, sicut intravit in Judam, et impleturus est te omni iniquitate, et destructurus et corpus et animam." さもないと、聖餐を受けた後、悪魔がユダに入ったように、あなたの中に入ってきて、あなたをすべての不法で満たし、身体と霊魂を滅ぼすであろう。」
(3) 訳文
526. 全キリスト教世界の中で、人間のすべきことで自分自身を調べること以上に、何がさらによく知られていることができるか?
なぜなら、ローマカトリックのまた福音主義の宗教も従っている帝国や国の中のどこでも、聖餐に近づくことの前に、人間は自分自身を調べ、そして自分の罪を知り、認め、また新たに異なって生きるように教えられ、また警告されているからである。またこのことはイギリスの領域の中でなおさら恐ろしいものとともに、そこの交わり(聖餐)の前に先立つ祭壇からの祈りから、高位聖職者により読まれれ、またこれらが大声で言われる――
「聖餐をあずかるのにふさわしい者となるための方法であり、手段であるものは――
最初のものは、神の戒めを基準として、自分の生活の行為と交際を調べることである。意志または話しあるいは行動のどんなものの中であれ、違反していることに気づくなら、その時、自分の性質の欠点を悔やんで、生活を改善しようとする十分な意図とともに、それを全能の神の前に告白をしなければならない。
また、神に反しているだけでなく、隣人にもまた反しているような罪に気づいたなら、その時、彼と和解し、自分の力のかぎり、すぐにも他の者に行なった損害と悪のためのつぐないと謝罪をしなくてはならない。同様に、自分の罪が神から赦されることを望むように、すぐにも他の者に罪を赦すようにしなければならない。さもないと、聖餐を受けることは断罪を重くすることにしかならない。
それゆえ、もしあなたがたのだれかが神を冒涜する、その方のみことばをそしるか侮辱する、または姦淫する、あるいは悪意またはねたみの中に、または何らかの他の憎むべき罪悪の中にいるなら、罪からの悔い改めを行なえ。そうしないなら、聖餐に近づいてはならない。さもないと、聖餐を受けた後、悪魔がユダに入ったように、あなたの中に入ってきて、あなたをすべての不法で満たし、身体と霊魂を滅ぼすであろう。」
原典講読『真のキリスト教』527
(1) 原文
527. At usque sunt aliqui qui non possunt se explorare, sicut infantes, pueri et puellae ante advectam aetatem dum suae intuitionis fiunt: pariter simplices, qui nullius reflexionis sunt tum etiam cuncti, quibus non timor Dei; et praeter hos aliqui aegroti animo et corpore: et insuper illi, qui confirmati ex doctrina justificationis per solam fidem imputativam meriti Christi, sibi persuaserunt, quod per explorationem et inde paenitentiam, aliquid hominis intraret, quod pessumdaret fidem, et sic salutem extra unicum suum focum ejiceret et projiceret. His et illis inservit modo confessio oralis; quae quod non sit paenitentia, supra in hoc capite ostensum est. [2.] Sed illi qui sciunt quid peccatum, et magis qui sciunt plura ex Verbo, et docent illa, et non explorant se, et inde nullum peccatum in se vident, assimilari possunt illis qui corradunt opes, et illas reponunt in scriniis et arculis, absque alio usu ex illis, quam ut spectentur et numerentur: et illis qui in thesauraria colligunt clenodia auri et argenti, et in cellariis occludunt illa, propter solum finem opulentiae:
Qui similes sunt negotiatori, qui talentum suum recondidit sub terra, et qui minam suam in sudario (Matth. xxv. 25; Luc. xix. 20).
Sunt etiam sicut durae viae et petrae, in quas semen cadit (Matth. xiii. 4[, 5]).
Et quoque sicut ficus luxuriantes foliis, et non ferunt fructus (Marc. xi. [1]13).
Suntque corda adamantina, quae non fiunt carnea (Sach. vii. 12).
Sunt sicut perdices, "quae colligunt et non pariunt, faciunt divitias sed non cum judicio, in medio dierum suarum deserunt illas, et in postremitate sua fiunt stulti (Jerem. xvii. 11).
Sunt sicut quinque virgines, quibus lampades et non oleum (Matth. xxv. 1-12).
[3.] Illi qui ex Verbo hauriunt multa de charitate et de paenitentia, et sciunt praecepta in copia, et non vivunt secundum illa, comparari possunt cum voracibus, qui cibaria in frustis ingerunt in buccam, et non comminuta dentibus inferunt in ventrem; ubi indigesta morantur, et inde expressa inquinant chylum, et inducunt lentos morbos, a quibus tandem misere moriuntur. Tales quia sunt absque spirituali calore, utcunque in luce, vocari possunt hiemes, terrae frigidae, climata arctica, immo nives et glacies.
@1 13 pro “12”
(2) 直訳
527. At usque sunt aliqui qui non possunt se explorare, sicut infantes, pueri et puellae ante advectam aetatem dum suae intuitionis fiunt: しかし、それでも、ある者がいる、その者は自分自身を調べることができない、幼児のような、少年と少女、自分自身の観察を行なう時のおとなの年齢前の。
pariter simplices, qui nullius reflexionis sunt tum etiam cuncti, quibus non timor Dei; 同じく、単純な者、その者は反省(熟慮)の何もない、そのうえさらにまたすべての者に、その者に神への恐れがない。
et praeter hos aliqui aegroti animo et corpore: またこれらの者のほかに、ある者はアニムス(心)と身体で病んでいる。
et insuper illi, qui confirmati ex doctrina justificationis per solam fidem imputativam meriti Christi, sibi persuaserunt, quod per explorationem et inde paenitentiam, aliquid hominis intraret, quod pessumdaret fidem, et sic salutem extra unicum suum focum ejiceret et projiceret. またその上、彼らは、その者は信仰のみによって義認の教えからキリストの功績の転嫁を確信して、自分自身に説得した、調査とここからの悔い改めによって、人間の何らかのものが入ったこと、それは信仰を滅ぼす、またこのように救いを自分の唯一の焦点から投げ出す、また捨てる。
His et illis inservit modo confessio oralis; これらやそれらの者に口の告白だけが役立つ。
quae quod non sit paenitentia, supra in hoc capite ostensum est. それらが悔い改めではないことが、この章の中の前のところに示されている。
[2.] Sed illi qui sciunt quid peccatum, et magis qui sciunt plura ex Verbo, et docent illa, et non explorant se, et inde nullum peccatum in se vident, assimilari possunt illis qui corradunt opes, et illas reponunt in scriniis et arculis, absque alio usu ex illis, quam ut spectentur et numerentur: [2] しかし、彼らは、その者は罪が何か知っている、またさらに、その者はみことばから多くのものを知っている、またそれらを教える、また自分自身を調べない、またここから自分自身の中に何も罪を見ない、彼らになぞらえられることができる、その者は富をかき集める、またそれらを箱と小箱の中に蓄える、それらからの何らかの役立ちなしに、~のようなことよりも、眺められるまた数えられる。
et illis qui in thesauraria colligunt clenodia auri et argenti, et in cellariis occludunt illa, propter solum finem opulentiae: また彼らに、その者は宝庫の中に金や銀の貴重品を集める、また貯納室の中にそれらを閉じ込める、富裕の目的だけのために。
Qui similes sunt negotiatori, qui talentum suum recondidit sub terra, et qui minam suam in sudario (Matth. xxv. 25; Luc. xix. 20). その者は商人に似ている、その者は自分のタラントを地の下に隠した、またその者は自分のミナをナプキン(ふろしき)の下に(マタイ25:25、ルカ19:20)。
Sunt etiam sicut durae viae et petrae, in quas semen cadit (Matth. xiii. 4[, 5]). さらにまた固い道と岩のようである、それらの中に種が落ちた(マタイ13:4, 5)。
Et quoque sicut ficus luxuriantes foliis, et non ferunt fructus (Marc. xi. [1]13). そしてまた、葉の繁茂しているイチジクの木のようである、また実を結ばない(マルコ11:13)。
Suntque corda adamantina, quae non fiunt carnea (Sach. vii. 12). そしてダイヤモンドの(ような)心である、それは肉のようにならない☆(ゼカリヤ7:12)。
☆ 「肉のようにならない」は聖書のどこにもありません。
Sunt sicut perdices, "quae colligunt et non pariunt, faciunt divitias sed non cum judicio, in medio dierum suarum deserunt illas, et in postremitate sua fiunt stulti (Jerem. xvii. 11). シャコのようである、「それは集めるが、産まない、富をなす、しかし思慮分別とともにでない、自分の日の真ん中でそれらを見捨てる、また自分の最後(最終場面)の中で愚かとなる(エレミヤ17:11)。
Sunt sicut quinque virgines, quibus lampades et non oleum (Matth. xxv. 1-12). 五人の娘のようである、彼女たちのあかりに油はない(マタイ25:1-12)。
[3.] Illi qui ex Verbo hauriunt multa de charitate et de paenitentia, et sciunt praecepta in copia, et non vivunt secundum illa, comparari possunt cum voracibus, qui cibaria in frustis ingerunt in buccam, et non comminuta dentibus inferunt in ventrem; [3] 彼らは、その者は、みことばから仁愛と悔い改めについて多くのものを吸収している(学んでいる)、また戒めを多量に知っている、またそれらにしたがって生きない、大食家にたとえられることができる、その者は一口(少量)の食べ物を口の中に押し込む、また歯ですりつぶされてないものを胃の中に持ち込む。
ubi indigesta morantur, et inde expressa inquinant chylum, et inducunt lentos morbos, a quibus tandem misere moriuntur. そこに消化されていないものが残る、またここからしぼり出されたものが乳糜を汚す、また鈍い(ゆっくりした)病気を引き起こす、それらから最後に惨めに死ぬ。
Tales quia sunt absque spirituali calore, utcunque in luce, vocari possunt hiemes, terrae frigidae, climata arctica, immo nives et glacies. このような者は、霊的な熱がないので、どれほど光の中に〔いても〕、冬と呼ばれることができる、冷たい地、北極地方の気候、実に、雪と氷。
@1 13 pro “12” 注1 「12」の代わりに13
(3) 訳文
527. しかしそれでも、自分自身を調べることができない、自分自身の観察を行なう時のおとなの年齢前の幼児、少年と少女のような者がいる――同じく、何の反省もない単純な者が、そのうえさらにまた、神への恐れがないすべての者〔がいる〕。またこれらの者のほかに、ある者は心と身体で病んでいる。またその上、信仰のみによって義認の教えからキリストの功績の転嫁を確信して、自分自身に説得した者は、調査とここからの悔い改めによって、信仰を滅ぼす人間の何らかのものが入ったこと〔を確信し〕、このように救いを自分の唯一の焦点から投げ出し、捨てる。
これらやそれらの者に口の告白だけが役立つ。それらが悔い改めではないことが、この章の中の前のところに示されている。
[2] しかし、罪が何か知っている、またさらに、みことばから多くのものを知っている、またそれらを教える、また自分自身を調べない、またここから自分自身の中に何も罪を見ない者は、富をかき集め、それらを箱や小箱の中に蓄え者になぞらえられることができる、その者はそれらからの何らかの役立ちなしに、眺め、数えている。また、宝庫の中に金や銀の貴重品を集め、富裕〔を感じる〕目的だけのために、貯納室の中にそれらを閉じ込める〔者にたとえられる〕。
その者は、自分のタラントを地の下に、また自分のミナをふろしきの下に隠した商人に似ている(マタイ25:25、ルカ19:20)。
さらにまた固い道と岩のようである、それらの中に種が落ちた(マタイ13:4, 5)。
そしてまた、実を結ばないで葉の繁茂しているイチジクの木のようである(マルコ11:13)。
そしてダイヤモンドの(ような)心である、それは肉のようにならない☆(ゼカリヤ7:12)。
シャコのようである、「それは集めるが、産まない、富をなす、しかし思慮分別とともにでない、自分の日の真ん中でそれらを見捨てる、また自分の最後で愚かとなる」(エレミヤ17:11)。
五人の娘のようである、彼女たちのあかりに油はない(マタイ25:1-12)。
[3] みことばから仁愛と悔い改めについて多くのものを吸収し、戒めを多量に知っている、またそれらにしたがって生きない者は、大食家にたとえられることができる、その者は一口の食べ物を口の中に押し込み、歯ですりつぶされてないものを胃の中に持ち込む。そこに消化されていないものが残り、ここからしぼり出されたものが乳糜を汚し、ゆっくりした病気を引き起こし、それらから最後に惨めに死ぬ。
このような者は、霊的な熱がないので、どれほど光の中に〔いても〕、冬、冷たい地、北極地方の気候、実に、雪と氷と呼ばれることができる。
☆ 「肉のようにならない」はどこにもありません。
原典講読『真のキリスト教』528
実際の悔い改めは自分自身を調べることであること、
自分の罪を知ることと認めること、
主に懇願すること、また新しい生活を始めること。
(1) 原文
528. Quod paenitentia omnino agenda sit, et quod inde pendeat salus hominis, ex multis locis et evidentibus effatis Domini in Verbo, constat, e quibus haec in praesenti adducentur,
Johannes praedicavit baptisma paenitentiae, et dixit, "Facite.. fluctus dignos paenitentiae" (Luc. iii. 3, 8; Marc. i. [1]4).
"Incepit Jesus praedicare et dicere, Paeniteat vos" (Matth. iv. 17).
"Et dixit, Quia appropinquavit regnum Dei, paenitentiam agite" (Marc. i. 14, 15):
tum,
"Nisi paenitentiam egeritis, omnes.. peribitis" (Luc. [2]xiii. 5).
Jesus praecepit discipulis, quod oporteret "praedicari in nomine Ipsius paenitentiam et remissionem peccatorum omnibus gentibus" (Luc. xxiv. 47; Marc. vi. 12).
Quare Petrus praedicavit paenitentiam et baptisma in nomine Jesu Christi in remissionem peccatorum (Act. ii. 38);
et quoque dixit,
"Agite.. paenitentiam, et convertite vos, ut deleantur vobis peccata vestra" (Act. iii. 19).
Paulus praedicavit "omnibus ubivis, ut paenitentiam agerent" (Act. xvii. 30).
Paulus etiam "in Damasco, in Hierosolyma, per totam regionem Judaeae, et gentibus, annuntiavit, ut paenitentiam agerent, et converterent se ad Deum, ac ut digna paenitentia opera facerent" (Act. xxvi. 20).
Et quoque "contestatus et Judaeis et Graecis paenitentiam ad Deum, et fidem in Dominum Jesum Christum" (Act. xx. 21).
Dominus dixit ad Ecclesiam Ephesinam,
"Habeo.. contra te, quod charitatem primam reliqueris,…. age paenitentiam… sin minus… emovebo candelabrum tuum e loco suo, si non paenitentiam egeris" (Apoc. ii. 2, 4, 5).
Ad Ecclesiam in Pergamo,
"Novi opera tua, ….paenitentiam age" (Apoc. ii. [13,] 16).
Ad Ecclesiam in Thyatiris,
"Tradam illam…. in afflictionem, si non paenitentiam egerit ex operibus suis" (Apoc. ii. 19, 22, 23).
Ad Ecclesiam Laodicensium,
"Novi opera tua, …zelum exerce, et age paenitentiam" (Apoc. iii. 15, 19).
"Est gaudium in caelo super uno peccatore paenitentiam agente" (Luc. xv. 7).
Praeter alibi. Ex his patet, quod paenitentia omnino agenda sit; sed qualis et quomodo, in sequentibus manifestabitur.
@1 4 (cum exemplo Auctoris,) pro “9” @2 xiii. (cum exemplo Auctoris,) pro “xii.”
(2) 直訳
528. Quod paenitentia omnino agenda sit, et quod inde pendeat salus hominis, ex multis locis et evidentibus effatis Domini in Verbo, constat, e quibus haec in praesenti adducentur, 悔い改めがすべての点で(完全に)行なわれなければならないこと、またここから人間の救いが依存する(~しだいである)ことは、みことばの中の主の言うことの多くの箇所と明白なものから、明らかである、それらからこれらをさしあたり(今のところ)提示される。
Johannes praedicavit baptisma paenitentiae, et dixit, "Facite.. fluctus dignos paenitentiae" (Luc. iii. 3, 8; Marc. i. [1]4). ヨハネは悔い改めのバプテスマを説教した(宣べ伝えた)、また言った、「悔い改めにふさわしい実を結べ」(ルカ3:3, 8、マルコ1:4)。
"Incepit Jesus praedicare et dicere, Paeniteat vos" (Matth. iv. 17). 「イエスは宣教することと言うことを始めた、あなたがたは悔い改めよ」(マタイ4:17)。
"Et dixit, Quia appropinquavit regnum Dei, paenitentiam agite" (Marc. i. 14, 15): 「また言った、神の王国が近づいたので、悔い改めを行なえ」(マルコ1:14, 15)。
tum, なおまた、
"Nisi paenitentiam egeritis, omnes.. peribitis" (Luc. [2]xiii. 5). 「あなたがたが悔い改めを行なわないなら、すべての者は……あなたがたは滅びる」(ルカ13:5)。
Jesus praecepit discipulis, quod oporteret "praedicari in nomine Ipsius paenitentiam et remissionem peccatorum omnibus gentibus" (Luc. xxiv. 47; Marc. vi. 12). イエスは弟子たちに命じた、すべきであること「その方の名前の中で悔い改めの罪の許しがすべての国民に宣べ伝えられること」(ルカ24:47、マルコ6:12)。
Quare Petrus praedicavit paenitentiam et baptisma in nomine Jesu Christi in remissionem peccatorum (Act. ii. 38); それゆえ、ペテロはイエス・キリストの名前の中に悔い改めとバプテスマを宣べ伝えた、罪の許しの中に(使徒の働き2:38)。
et quoque dixit, そしてまた言った、
"Agite.. paenitentiam, et convertite vos, ut deleantur vobis peccata vestra" (Act. iii. 19). 「悔い改めを行なえ、またあなたがたは向きを変えよ(回心せよ)、あなたがたの罪があなたがたにぬぐい取られるために」(使徒の働き3:19)。
Paulus praedicavit "omnibus ubivis, ut paenitentiam agerent" (Act. xvii. 30). パウロは宣べ伝えた、「すべての者に、どこででも、悔い改めを行なうように」と(使徒の働き17:30)。
Paulus etiam "in Damasco, in Hierosolyma, per totam regionem Judaeae, et gentibus, annuntiavit, ut paenitentiam agerent, et converterent se ad Deum, ac ut digna paenitentia opera facerent" (Act. xxvi. 20). さらにまたパウロは「ダマスコの中で、エルサレムの中で、ユダヤの全地方を通して、また異邦人に、知らせた、悔い改めを行なうように、また神へ自分自身を向きを変える(回心する)、そして悔い改めにふさわしい働きを行なうように」(使徒の働き26:20)。
Et quoque "contestatus et Judaeis et Graecis paenitentiam ad Deum, et fidem in Dominum Jesum Christum" (Act. xx. 21). そしてまた、「ユダヤ人にもギリシア人にも神に対する悔い改めとイエス・キリストへの信仰を宣言した」(使徒の働き20:21)。
Dominus dixit ad Ecclesiam Ephesinam, 主はエペソの教会に言った、
"Habeo.. contra te, quod charitatem primam reliqueris,…. 「わたしは……あなたに反して持っている、あなたは最初の仁愛を捨てたこと……
age paenitentiam… sin minus… emovebo candelabrum tuum e loco suo, si non paenitentiam egeris" (Apoc. ii. 2, 4, 5). 悔い改めを行なえ……もしそうでないなら……わたしはあなたの燭台をその場所から取り除く、もし、あなたが悔い改めを行なわないなら」(黙示録2:2, 4, 5)。
Ad Ecclesiam in Pergamo, ペルガモの中の教会に(向けて)、
"Novi opera tua, ….paenitentiam age" (Apoc. ii. [13,] 16). 「わたしはあなたの働き(行ない)☆を知っている……悔い改めを行なえ」(黙示録2:13, 16)。
☆ 有力な写本には「あなたの働き(行ない)」があります。
Ad Ecclesiam in Thyatiris, テアテラの中の教会に、
"Tradam illam…. in afflictionem, si non paenitentiam egerit ex operibus suis" (Apoc. ii. 19, 22, 23). 「わたしは彼女〔イゼベル〕を渡す……苦難の中に、もし自分の働きから悔い改めを行なわないなら」(黙示録2:19, 22, 23)。
Ad Ecclesiam Laodicensium, ラデオキアの教会に、
"Novi opera tua, …zelum exerce, et age paenitentiam" (Apoc. iii. 15, 19). 「わたしはあなたの働き(行ない)を知っている……熱心を出せ、また悔い改めを行なえ」(黙示録2:13, 16)。
"Est gaudium in caelo super uno peccatore paenitentiam agente" (Luc. xv. 7). 「天界の中にうれしさがある、悔い改めを行なった一人の罪人の上に(のために)」(ルカ15:7)。
Praeter alibi. ほかに多くの箇所に。
Ex his patet, quod paenitentia omnino agenda sit; これらから明らかである、悔い改めがすべての点で(完全に)行なわれなければならないこと。
sed qualis et quomodo, in sequentibus manifestabitur. しかし、どのようなものかまたどのようにか、続くものの中で説明される(示される)。
@1 4 (cum exemplo Auctoris,) pro “9” 注1 「9」の代わりに4(著者の写し(本)に)
@2 xiii. (cum exemplo Auctoris,) pro “xii.” 注2 「xii」の代わりにxiii(著者の写し(本)に)
(3) 訳文
528. 悔い改めが絶対に行なわれなければならないこと、また人間の救いがこれかかっていることは、みことばの中の主の言うことの多くの箇所から、はっきりと明らかであり、それらから次のものさしあたり示そう。
ヨハネは悔い改めのバプテスマを宣べ伝えて、言った、「悔い改めにふさわしい実を結べ」(ルカ3:3, 8、マルコ1:4)。
「イエスは宣べ伝え、言うことを始めた、あなたがたは悔い改めよ」(マタイ4:17)。
「また言った、神の王国が近づいたので、悔い改めを行なえ」(マルコ1:14, 15)。
なおまた、
「あなたがたが悔い改めを行なわないなら……あなたがたすべての者は滅びる」(ルカ13:5)。
イエスは弟子たちに、「その方の名前の中で悔い改めの罪の許しがすべての国民に宣べ伝えられる」すべきであることを命じた(ルカ24:47、マルコ6:12)。
それゆえ、ペテロはイエス・キリストの名前の中に悔い改めとバプテスマを罪の許しの中に宣べ伝えた(使徒の働き2:38)。
そしてまた言った、
「悔い改めを行なえ、またあなたがたは回心せよ、あなたがたの罪があなたがたにぬぐい取られるために」(使徒の働き3:19)。
パウロは、「すべての者に、どこででも、悔い改めを行なうように」と宣べ伝えた(使徒の働き17:30)。
さらにまたパウロは「ダマスコの中で、エルサレムの中で、ユダヤの全地方を通して異邦人に、悔い改めを行ない、神へと回心するように、そして悔い改めにふさわしい働きを行なうように、知らせた」(使徒の働き26:20)。
そしてまた、「ユダヤ人にもギリシア人にも神に対する悔い改めとイエス・キリストへの信仰を宣言した」(使徒の働き20:21)。
主はエペソの教会に言った、
「わたしには……あなたに反してあなたが最初の仁愛を捨てたことがある……悔い改めを行なえ……そうでないなら……もし、あなたが悔い改めを行なわないなら、わたしはあなたの燭台をその場所から取り除く」(黙示録2:2, 4, 5)。
ペルガモの教会に、
「わたしはあなたの働き(行ない)を知っている……悔い改めを行なえ」(黙示録2:13, 16)。
テアテラの教会に、
「わたしは彼女〔イゼベル〕を……もし自分の働きから悔い改めを行なわないなら苦難の中に渡す」(黙示録2:19, 22, 23)。
ラデオキアの教会に、
「わたしはあなたの働き(行ない)を知っている……熱心を出せ、悔い改めを行なえ」(黙示録2:13, 16)。
「悔い改めを行なった一人の罪人のために天界の中にうれしさがある」(ルカ15:7)。
ほかに多くの箇所に。
これらから、悔い改めが絶対に行なわれなければならないことが明らかである。しかし、どのようなものか、どのようになのか、続くものの中で示される。
原典講読『真のキリスト教』529
(1) 原文
529. Quis non potest ex ratione sibi data intelligere, quod non sit paenitentia solum ore confiteri quod peccator sit, ac [1]enuntiare plura de eo, sicut hypocrita, de quo supra (n. 518) memoratum est? Nam quid facilius homini cum in angore et agone est, quam ex pulmone exspirare, et inde per labra effundere suspiria et gemitus, et quoque pulsare pectus, et facere se reum omnium peccatorum, cum tamen nullius apud se conscius est? Num simul tunc cum suspirio diabolica turba, quae amoribus ejus inest, exit? Numne haec potius sibilat ad illa, et remanet in illo ut prius sicut in sua domo? Ex his patet, quod talis paenitentia non intellecta sit in Verbo, sed quod ab operibus malis, ut dicitur.
@1 enuntiare pro “enuntiate”
(2) 直訳
529. Quis non potest ex ratione sibi data intelligere, quod non sit paenitentia solum ore confiteri quod peccator sit, ac [1]enuntiare plura de eo, sicut hypocrita, de quo supra (n. 518) memoratum est? だれができないか? 自分自身に与えられた理性から、理解すること、口だけで罪人であることを告白することが悔い改めでないこと、そしてそれについて多くのものを口に出すこと、偽善者のように、その者については上に(518番)に記録されている。
Nam quid facilius homini cum in angore et agone est, quam ex pulmone exspirare, et inde per labra effundere suspiria et gemitus, et quoque pulsare pectus, et facere se reum omnium peccatorum, cum tamen nullius apud se conscius est? なぜなら、何が人間に容易か? 苦悶ともがきの中にいるとき、肺から吐き出すことよりも、またここから唇を通ってため息とうめき声を注ぎ出すこと、そしてまた、胸をたたくこと、また自分自身をすべての罪の罪のあるものとすること、そのときそれでも自分自身のもとに何も意識していない(気がついていない)。
Num simul tunc cum suspirio diabolica turba, quae amoribus ejus inest, exit? その時、一緒に、ため息とともに悪魔の群れは、それは彼の愛に内在する、出て行くのか?
Numne haec potius sibilat ad illa, et remanet in illo ut prius sicut in sua domo? これはむしろそれへ唇で合図しないか☆? またその中に残る、最初のように、自分の家の中のように。
☆ その人間の「ため息」がその人間の内に住む悪魔にとっては「口笛」のようなものであって、「さあ、住み続けようぜ」といった合図でしょう。
Ex his patet, quod talis paenitentia non intellecta sit in Verbo, sed quod ab operibus malis, ut dicitur. これらから明らかである、このような悔い改めがみことばの中に意味されていないこと、しかし、悪の働きから〔の悔い改めが意味されている〕こと、言われたように。
@1 enuntiare pro “enuntiate” 注1 「enuntiate」の代わりにenuntiare
(3) 訳文
529. 自分自身に与えられた理性から、口だけで罪人であることを告白すること、そしてそれについて偽善者のように多くのものを口に出すことが悔い改めでないことを理解することをだれができないか? その偽善者については前の(518番)に記されている。
なぜなら、苦しみともがきの中にいるとき、肺から吐き出し、またここから唇を通ってため息とうめき声を注ぎ出すこと、そしてまた、胸をたたくこと、また自分自身をすべての罪の罪のあるものとすることよりも何が人間にとって容易か? そのときそれでも自分自身のもとに〔その罪を〕何も意識していない。
その時、ため息とともに彼の愛に内在する悪魔の群れは、一緒に、出て行くのか?
これはむしろ唇で合図し、その中に残るないか? 最初のように、自分の家の中のように。
これらから、言われたように、このような悔い改めがみことばの中に意味されていないこと、しかし、悪の働きから〔の悔い改めが意味されている〕ことが明らかである。