原典講読『表象と対応』 36

 

(1) 原文「3342番」


36. Omnis loquela spirituum et
angelorum etiam per repraesentativa fit; sistunt enim per mirabiles lucis et
umbrae variationes illa quae cogitant, vive coram visu interno et simul externo
illius cum quo loquuntur, et per mutationes status affectionum convenientes
insinuant illa. Repraesentationes quae in loquelis existunt, non sunt similes
illis de quibus prius dictum, sed sunt citae et momentaneae una cum ideis quae
sunt loquelae illorum: sunt sicut cum describitur aliquid longa serie, et simul
illud coram oculis exhibetur imagine; nam quod mirum, ipsae res spirituales
quaecumque possunt per species imaginum quae incomprehensibiles sunt homini, repraesentative
sisti,
{1}in quibus intus sunt, quae perceptionis veri, et adhuc
interius quae perceptionis boni sunt: [2] talia etiam in homine sunt, nam homo
est spiritus corpore amictus; ut constare ex eo potest quod omnis loquela
percepta aure cum ascendit versus interiora, transeat in ideas visualium non
absimiles, et ab his in intellectuales, et sic fit perceptio sensus vocum: qui
super his rite reflectit, inde scire potest quod in ipso spiritus sit, qui
internus ejus homo est, et quoque quod talis illi loquela sit post corporis
separationem, quia in eadem est cum vivit sed non patet ei quod in illa sit,
propter obscurum, immo caliginosum, quod terrestria, corporea et mundana
inducunt.


@1 quae intellectus veri sunt, et
intus in illis sunt et adhuc interius, quae sunt perceptionis boni


 


(2) 直訳


36. Omnis loquela spirituum et
angelorum etiam per repraesentativa fit;
 霊と天使たちのすべての話し方(会話)もまた表象によって行なわれる(生ずる)


sistunt
enim per mirabiles lucis et umbrae variationes illa quae cogitant, vive coram
visu interno et simul externo illius cum quo loquuntur, et per mutationes
status affectionum convenientes insinuant illa.
 というのは、それらが光と陰の驚くべきものによって示されるから、それらを考えている、生き生きと内なる視覚の前に、また同時にその外なる〔視覚の前に〕、話しているその者に、また情愛の状態の適当な変化によって、それらをしみ込ませる(暗示する)


Repraesentationes
quae in loquelis existunt, non sunt similes illis de quibus prius dictum, sed
sunt citae et momentaneae una cum ideis quae sunt loquelae illorum:
 表象()は、それらは話し()の中で存在するようになる、それらに似ていない、それらについて前に言われた、しかし、迅速で瞬間に起こるもの〔であり〕観念と一緒である、それらは彼らの話しのものである。


sunt sicut
cum describitur aliquid longa serie, et simul illud coram oculis exhibetur
imagine;
 何らかの長い連続もの(連鎖)で述べられるときのようである、また同時にそれらは目の前に映像で示される。


nam quod
mirum, ipsae res spirituales quaecumque possunt per species imaginum quae
incomprehensibiles sunt homini, repraesentative sisti,
{1}in quibus
intus sunt, quae perceptionis veri, et adhuc interius quae perceptionis boni
sunt:
 なぜなら、驚くべきこと〔であるが〕、霊的な事柄そのものが、それぞれの者に映像の形によって、それらは人間に不可解なものである、表象して示されることができるから、それら中に内在する、それらは真理の知覚のもの、またさらに内的なもの、それらは善の知覚のものである。


[2] talia
etiam in homine sunt, nam homo est spiritus corpore amictus;
 [2] このようなものが人間の中にもまたある、なぜなら、人間は身体で着た霊であるから。


ut constare
ex eo potest quod omnis loquela percepta aure cum ascendit versus interiora,
transeat in ideas visualium non absimiles, et ab his in intellectuales, et sic
fit perceptio sensus vocum:
 例えば、そのことから明らかにすることができる、耳で知覚されたすべての話しは、内的なもの(内部)に向かって上るとき、視覚の観念()☆の中に移る(変わる)、似ていないものでない、またこれらから知的なもの(知性)の中に、またこのように言葉の意味の知覚が生ずる(知覚となる)


ここは柳瀬訳に“形(観念)とあります。これだけ見れば「これはなんのことだろう」と思ってしまいます。ラテン語ideaには①観念②(概念化された)形、原型の二つの意味があります。このもととなったギリシア語「イデア」は元来「形」という意味です。そしてスヴェーデンボリはしばしばこの意味で使用します。ここもこの意味のほうがふさわしいかもしれません。なお『真のキリスト教』2番と『信仰について』34番を比較すれば同じ文脈の中で前者がforma、後者がideaを使っています。


qui super
his rite reflectit, inde scire potest quod in ipso spiritus sit, qui internus
ejus homo est, et quoque quod talis illi loquela sit post corporis
separationem, quia in eadem est cum vivit sed non patet ei quod in illa sit,
propter obscurum, immo caliginosum, quod terrestria, corporea et mundana
inducunt.
 これらについて正しく熟考する者は、ここから知ることができる、自分自身の中に霊が存在すること、その者は彼の内なる人である、そしてまた彼にこのような話し方があること、身体〔から〕の分離の後、生きているときと同じもの(女性)☆の中にいるので、しかし、彼に明らかではない、それら(女性)の中にいること、不明瞭なもの(暗いもの)ために、それどころか暗黒のものの〔ために〕、それは地的なもの、物質的(形体的)なものと世俗的なものを着ている(ひき起こす)


「同じもの」とは何でしょうか? 物質としての身体からは分離しても、今度は「同じ」霊の身体(中性)の中にいる、という意味に捕えたいのですが「性」が異なります。それでloquelaですね。


エリオット訳では、同じ「能力」の中に、と補っています。facultasは女性です。


@1 quae
intellectus veri sunt, et intus in illis sunt et adhuc interius, quae sunt
perceptionis boni
 注1 quae intellectus veri sunt, et
intus in illis sunt et adhuc interius, quae sunt perceptionis boni
in quibus intus sunt, quae
perceptionis veri, et adhuc interius quae perceptionis boni sunt
に換えた。


 


(3) 訳文


36. 霊天使たちのすべての表象によってもまたなわれるというのは、考えていることが、話しているそのまた情愛状態適当変化によってそれらを暗示きとなる視覚また同時なる視覚、光くべきものによってされるからである


しの存在するようになる表象それらについてわれたものにていないしかし、迅速瞬間こるものであり、彼らのしの観念一緒である。何らかの連続ものでべられまた同時にそれらは映像されるようなものであるなぜなら、驚くべきことであるが、霊的事柄そのものがそれぞれの人間不可解なものである映像によって表象してされることができるからであるそれら、真理知覚に属するものまたさらに知覚に属するものである内的なものが内在している。


[2] このようなものが人間にもまたあるなぜなら、人間身体であるから。〔そのことは〕例えば、耳知覚されたすべてのしは、内的なものにかってるとき、〔これと〕似ていなくもない視覚観念()の中にまたこれらから知性移り、またこのように言葉意味知覚となることかららかにすることができるこれらについてしく熟考するここから、自分自身なるである存在することそしてまた身体〔から分離後、生きているときとにいるので、彼