原典講読『みことばとその内意』 10

 

(1) 原文「1776番」


10. Paradoxon potest videri sed usque
est verissimum, quod angeli melius et plenius intelligant sensum internum
Verbi, cum infantes pueri et puellae legunt illud, quam cum adulti qui non in
fide charitatis; causa mihi dicta, quia infantes pueri et puellae sunt in statu
amoris mutui et innocentiae, ita vasa illorum tenerrima paene caelestia, et
modo facultates recipiendi, quae ita a Domino disponi queunt; tametsi hoc ad
illorum perceptionem non perveniat, nisi per jucundum quoddam illorum geniis
conforme. Ab angelis dictum quod Verbum Domini sit littera mortua, sed quod in
legente vivificetur a Domino secundum cujusvis facultatem; et quod vivum fiat
secundum ejus charitatis vitam et innocentiae statum, et hoc cum innumerabili
varietate.


 


(2) 直訳


10. Paradoxon potest videri sed usque
est verissimum, quod angeli melius et plenius intelligant sensum internum
Verbi, cum infantes pueri et puellae legunt illud, quam cum adulti qui non in
fide charitatis;
 背理☆が見られることができる、しかしそれでも、まったくの真理である、天使がさらによくまたさらに十分にみことばの内意を理解すること、少年と少女の幼児がそれを読むとき、大人が〔読む〕ときよりも、その者は仁愛の信仰の中に〔い〕ない。


ギリシア語を語源とするこの語は「逆説・パラドックス」という意味ですが、スヴェーデンボリはこの意味で用いていません。文脈からわかるように「背理または矛盾」の意味で用いています。


causa mihi
dicta, quia infantes pueri et puellae sunt in statu amoris mutui et
innocentiae, ita vasa illorum tenerrima paene caelestia, et modo facultates
recipiendi, quae ita a Domino disponi queunt;
 理由(原因)が私に言われた、少年と少女の幼児は相互と無垢の愛の状態の中にいるので、そのように彼らの容器は最も柔らかいまったく天的なもの〔である〕また単なる受け入れる能力〔がある〕、それらはそのように主により整えられる(適応される)とができる。


tametsi hoc
ad illorum perceptionem non perveniat, nisi per jucundum quoddam illorum geniis
conforme.
 たとえこのことは彼らの知覚にやって来なく(届かなく)ても、彼らのある性質に一致して、快さによってでないなら。


Ab angelis
dictum quod Verbum Domini sit littera mortua, sed quod in legente vivificetur a
Domino secundum cujusvis facultatem;
 天使により言われた、主のみことばは死んだ文字であること、しかし、読んでいる☆中で主により生かされること、それぞれの能力にしたがって。


legoの現在分詞・奪格。


et quod
vivum fiat secundum ejus charitatis vitam et innocentiae statum, et hoc cum innumerabili
varietate.
 また生きているものを生じること、彼の仁愛のいの(生活)と無垢の状態にしたがって、またこのことは無数の変化とともに。


 


(3) 訳文


10. 幼い少年と少女がそれを読むとき、仁愛の信仰の中にいない大人が読むときよりも、天使がさらによくまたさらに十分にみことばの内意を理解することは。背理と見られることができるが、しかしそれでも、まったくの真理である。その理由が私に言われた、幼い少年と少女は相互と無垢の愛の状態の中にいて、そのように彼らの容器は最も柔らかくまったく天的なものであり、また単なる受け入れる能力があり、それらはそのように主により整えられるとができるからである。たとえこのことは、彼らのある性質に一致しないで、快さによらないで、彼らの知覚にやって来なくても〔そのようである〕。


 天使により言われた。主のみことばは死んだ文字であること、しかし、読んでいる中でそれぞれの能力にしたがって主により生かされること、また彼の仁愛のいの(生活)と無垢の状態にしたがって生きているものを生じること、またこのことは無数の変化とともにであることである。


原典講読『みことばとその内意』 11

 

Continuatio
de Scriptura Sacra seu Verbo


続き:聖書、すなわち、みことばについて


 


(1) 原文「1869番」


11. Ostensum mihi est quam multa uni
voci Verbi insunt, per id quod ideae cogitationis apertae sint; in altera vita,
quod mirabile, hoc fieri potest ita ad vivum ut ipsae ideae appareant visibiles
in forma, sic quasi pictae imagines: apertae fuerunt ita ideae unius qui in
charitate seu amore mutuo vixit, et delectatus fuit cum vixit in mundo, Verbo;
tunc apparuerunt innumerabilia pulchra cum deliciosis et jucundis
afficientibus; dictum quod haec quae ita apparent visibilia, iterum quoad
interiora possint aperiri, quibus apertis quod adhuc pulchriora et deliciosiora
cum ipsis felicibus sisterentur; omnes ideae angelicae tales sunt, nam illae
apertae sunt ab Ipso Domino. [2] Illustratum hoc coram spiritibus qui mirati
quod in altera vita ita ideae cogitationis aperiri queant, per visam oculi,
cujus visionis radii tam hebetes et obscuri sunt, ut minora naturae in quibus
innumerabilia, non aliter videant ac opacum quoddam et nigrum informe; at cum
per microscopium eadem spectantur, sistuntur videnda interiora, pulchra serie
connexa, et jucundo ordine fluentia; et quod haec similiter per acutius
microscopium adhuc potuissent aperiri; ex his constare potuit quomodo se habet
cum visu interno, cujus radii non alii sunt quam ideae, quod in se tam crassae
sint, ut vix crassius in illa sphaera dari queat, tametsi homo aliter putat:
sed de ideis, ex Divina Domini Misericordi in sequentibus.


 


(2) 直訳


11. Ostensum mihi est quam multa uni
voci Verbi insunt, per id quod ideae cogitationis apertae sint;
 私に示された、どれほど多くのものが、みことばの一つの言葉に内在するか、そのことによって、思考の観念が開かれること。


in altera
vita, quod mirabile, hoc fieri potest ita ad vivum ut ipsae ideae appareant
visibiles in forma, sic quasi pictae imagines:
 来世の中で、驚くべき〔である〕こと、このことは生ずることができる、そのように生き生きと、観念そのものが形の中に見られて見られる(現われる)ように、このようにあたかも描かれた☆像のように。


辞書形はpingo「描く」です。


apertae
fuerunt ita ideae unius qui in charitate seu amore mutuo vixit, et delectatus
fuit cum vixit in mundo, Verbo;
 そのように観念がある者(一つの者)開かれた、その者は仁愛または相互愛の中に生きた、また世の中で生きたとき、、楽しんだ、みことばに。


tunc
apparuerunt innumerabilia pulchra cum deliciosis et jucundis afficientibus;
 その時、無数の美しいものが見られた、〔心に〕働きかけ(感動させる)楽しい(快適な)のと快いものとともに。


dictum quod
haec quae ita apparent visibilia, iterum quoad interiora possint aperiri, quibus
apertis quod adhuc pulchriora et deliciosiora cum ipsis felicibus sisterentur;
 言われた、これらは、それらはこのように目に見えて見られる、内的なものに関して再び開かれることができる、それらが開かれるとき、さらに美しいものとさらに楽しいものが幸福そのものとともに示されること。


omnes ideae
angelicae tales sunt, nam illae apertae sunt ab Ipso Domino.
 天使のすべての観念はこのようなものである、なぜなら、それらは主ご自身により開かれているから。


[2]
Illustratum hoc coram spiritibus qui mirati quod in altera vita ita ideae
cogitationis aperiri queant, per visam oculi, cujus visionis radii tam hebetes
et obscuri sunt, ut minora naturae in quibus innumerabilia, non aliter videant
ac opacum quoddam et nigrum informe;
 [2] このことが霊たちの前で説明された、その者は驚いている(怪しんでいる)、来世の中でそのように思考の観念が見られることができること、目の視覚によって〔説明された〕、それぞれの視力の光線はこのように弱く、また不明瞭である、自然()の小さなもののように、それらの中に無数のもの〔がある〕、異なって見られない、そしてある暗いまた黒い定形のない☆もの。


形容詞informisが『レキシコン』にありませんでした! これには「醜い」の意味もあります。


なお、『レキシコン」については、このあたりで増補改訂版を予定していましたが、急きょスヴェーデンボリの伝記決定版『叙事詩』に取り組むことになり(出版予定は今秋10月ごろ?)、来年の適当な頃に変更します。御容赦ください。このように、新たに見つかる単語もあります。


at cum per
microscopium eadem spectantur, sistuntur videnda interiora, pulchra serie
connexa, et jucundo ordine fluentia;
 しかし、顕微鏡によって同じものが見られるとき、内的なものが見られて示される、連続で(連鎖で)つながれた美しいもの、また秩序で快い流暢(めらかなもの)。


et quod
haec similiter per acutius microscopium adhuc potuissent aperiri;
 またこれらのものが同様にさらに鋭い顕微鏡によってさらに示される(開かれる)ことができる。


ex his
constare potuit quomodo se habet cum visu interno, cujus radii non alii sunt
quam ideae, quod in se tam crassae sint, ut vix crassius in illa sphaera dari
queat, tametsi homo aliter putat:
 これらから明らかにすることができた、どのように振る舞うか、内なる視覚に、それぞれの光線は観念以外の他のものではない、本質的にこのように粗雑である、そのスフェアの中でほとんど粗雑に〔しか〕存在することができないように、それでも人間は異なって思っている。


sed de
ideis, ex Divina Domini Misericordi in sequentibus.
 しかし、観念について、主の神的な慈悲から、続くものの中で〔述べよう〕。


 


(3) 訳文


11. どれほど多くのものが、みことばの一つの言葉に内在し、そのことによって、思考の観念が開かれるか、私に示された。来世の中で、驚くべきことであり、このことは、そのように生き生きと、観念そのものが形の中に見られて、このようにあたかも描かれた像のように現われて生ずることができる。そのように、ある者観念が開かれた、その者は世の中で仁愛または相互愛の中に生き、また生きたとき、みことばを喜んだ。その時、無数の美しいものが、感動させる楽しく快いものとともに見られた。このように目に見られるものは、内的なものに関して再び開かれることができ、それらが開かれるとき、さらに美しいものとさらに楽しいものが幸福そのものとともに示される、と言われた。


 天使のすべての観念はこのようなものである、なぜなら、それらは主ご自身により開かれているから。


[2] このことが、来世の中でそのように思考の観念が見られることができることに驚いている霊たちの前で、目の視覚によって説明された。それぞれの視力の光線は、自然界の小さなものが、それらの中に無数のものが、ある暗いまた黒い形の定まらないものと異なって見られないように弱く、また不明瞭であるが、しかし、顕微鏡によって同じものが見られるとき、内的なものが、連続してつながれた美しいもの、また快い秩序でめらかなものに見られて示され、またこれらのものが同様にさらに鋭い顕微鏡によってさらに示されることができることである。 これらから、内なる視覚がどのようなものか明らかにすることができた。それぞれの光線は観念以外の他のものではなく、そのスフェアの中でほとんど粗雑にしか存在することができないようにも、本質的にこのように粗雑であるが、それでも人間は〔これと〕異なると思っている。


 しかし、観念について、主の神的な慈悲から、続くものの中で〔述べよう〕。