原典講読『驚くべきこと』 40

 

(1) 原文「451番」


40. Quidam qui in vita corporis potens fuit prae aliis, in altera vita retinuit quod etiam imperare vellet; cui dictum quod in alio regno sit, quod aeternum, et quod imperare ejus in terra mortuum sit; et quod nunc non aestimetur quisquam quam secundum bonum et verum et secundum misericordiam Domini, in qua sit; tum, quod regnum hoc se habeat sicut in terra, ubi nullus aestimatur nisi propter opes, et propter gratiam apud principem; opes hic sunt bonum et verum, et gratia apud principem est misericordia Domini; si aliter velit imperare, rebellis est, nam in alius regno est: his auditis pudefactus est.


 


(2) 直訳


40. Quidam qui in vita corporis potens fuit prae aliis, in altera vita retinuit quod etiam imperare vellet; あるその身体のいのちのよりも(権力)があった、来世で保持した、さらにまた支配することを欲すること。


cui dictum quod in alio regno sit, quod aeternum, et quod imperare ejus in terra mortuum sit; そのわれた、他王国の中にいること、それは永遠のもの、また地の中の彼の支配することは死んだこと。


et quod nunc non aestimetur quisquam quam secundum bonum et verum et secundum misericordiam Domini, in qua sit; また、今やだれも真理にしたがって(一致して)でなく評価されない(尊重されない)またの慈悲にしたがって、その中にいる。


tum, quod regnum hoc se habeat sicut in terra, ubi nullus aestimatur nisi propter opes, et propter gratiam apud principem; なおまた、この王国は地の中のようである(振る舞う)、その場所で何も評価されない(尊重されない)、富ゆえにでないなら、また君主のもとの恩恵ゆえに〔でないなら〕。


opes hic sunt bonum et verum, et gratia apud principem est misericordia Domini; ここの富は善と真理である、また君主のもとの恩恵は主の慈悲である。


si aliter velit imperare, rebellis est, nam in alius regno est: もし〔これと〕異なって支配することを欲するなら、反逆者である、なぜなら、他の王国の中にいるから。


his auditis pudefactus est. これらを聞いて☆、彼は恥じた。


奪格+奪格でいわゆる独立奪格句です。


 


(3) 訳文


40. いのちが身体中にあったとき他よりも権力のあった、来世で、さらにまた支配することを欲すること保持した。その、永遠のものである他王国の中にいること、また地上での彼の支配は死んだ、また、今やだれも真理にしたがってまた慈悲の中にいて、その慈悲にしたがってでなくは、評価されない、と言われた。なおまた、この王国は、富ゆえに、また君主のもとの恩恵ゆえにでないならで何も評価されない地上の王国のようであるここの真理でありまた君主のもとの恩恵慈悲であるもしこれと〕異なって支配することをするなら、反逆者であるなぜなら、他王国にいるから――これらを聞いて、彼は恥じた。

原典講読『驚くべきこと』 41

 

(1) 原文「452番」


41. Locutus cum spiritibus qui putabant caelum et gaudium caeleste in consistere ut maximi sint; sed dictum iis quod in caelo maximus sit qui minimus; nam qui minimus esse vult, maximam felicitatem habet; et quia maximam felicitatem habet qui minimus, sequitur inde quod sit maximus. Quid est maximus esse nisi quam felicissimus? id quaerunt potentes per potentiam, et divites per divitias: et porro dictum quod non consistat caelum in eo ut desideret minimum esse propterea ut sit maximus, tunc enim spirat et cupit esse maximum; sed est quod ex corde aliis melius velit quam sibi, servire aliis eorum felicitatis gratia, ex nullo fine sui sed ex amore.


 


(2) 直訳


41. Locutus cum spiritibus qui putabant caelum et gaudium caeleste in consistere ut maximi sint; 霊たちとしたその天界天界しみは最大であるようにあることとった


sed dictum iis quod in caelo maximus sit qui minimus; しかし、彼らに言われた、天界の中で最大の者であること、その者は最小の者。


nam qui minimus esse vult, maximam felicitatem habet; なぜなら、最小の者であることを欲する者は、最大の幸福を持つから。


et quia maximam felicitatem habet qui minimus, sequitur inde quod sit maximus. また、最大の幸福を持つのは、その者は最小の者〔である〕ので、ここから最大の者であることがいえる。


Quid est maximus esse nisi quam felicissimus? 最大の者であるとは何か? 最も幸福でなくて〔でない〕なら。


id quaerunt potentes per potentiam, et divites per divitias: それを力(権力)のある者が、力(権力)によって、また富のある者が富によって求める。


et porro dictum quod non consistat caelum in eo ut desideret minimum esse propterea ut sit maximus, tunc enim spirat et cupit esse maximum; またさらに言われた、天界はそのことの中にあるのではないこと、最小の者であることを望むような、最大の者であるようにゆえに(このために)、というのは、その時、最大の者でありたがる、また欲するから。


sed est quod ex corde aliis melius velit quam sibi, servire aliis eorum felicitatis gratia, ex nullo fine sui sed ex amore. しかし、〔このことの中に〕ある、心から、自分自身よりも他の者に善いことを欲する、他の者に仕えること、彼らの幸福のために☆、自分自身の目的は何もなく、しかし愛から。


gratia「恩恵」には属格を伴って「~のために」という意味があります。


 


(3) 訳文


41. 天界天界しみは最大でことにあるったたちとしたしかし、彼らに、天界では最小者が最大であるとわれたなぜなら、最小の者であることを欲する者は、最大の幸福を持つから。また、最小〔であることを欲する〕者は最大の幸福を持つ者であるので、ここから最大の者であることがいえる。

最も幸福でないなら、最大の者であるとは何か? それを権力のある者が、権力によって、また富のある者が富によって求める。またさらに、天界は、最大の者であるために最小の者であることを望むようなことの中にあるのではない、というのは、その時、最大の者でありたがり、また欲するから〔と言われ〕しかし、心から、自分自身よりも他の者に善いことを欲し、自分自身の目的は何もなく、愛から、他の者の幸福のために、彼らに仕えることの中にある、と言われた。