(1) 原文「450番」
39. Quidam qui quoque visi in mundo prae aliis illustrati in Verbo, tam falsam conceperunt ideam de caelo quod putarent se esse in caelo cum in alto, et quod regere possent inde quae infra, ita esse in gloria sui, et eminenti prae aliis: illi quia tali phantasia erant, ut scirent quod in falso essent, sublati sunt in altum, et inde aliquid regere in inferioribus permissum; sed animadvertebant cum pudore quod hoc esset phantasiae caelum; et quod caelum non consisteret in alto, sed ubicumque is qui in amore et charitate est, seu in quo regnum Domini, nec velle eminere prae aliis: nam major velle esse aliis, non est caelum sed est infernum.
(2) 直訳
39. Quidam qui quoque visi in mundo prae aliis illustrati in Verbo, tam falsam conceperunt ideam de caelo quod putarent se esse in caelo cum in alto, et quod regere possent inde quae infra, ita esse in gloria sui, et eminenti prae aliis: ある者が、その者また世で他の者にまさってみことばで明るくされた(照らされた)と見られた、天界についてこれほどの虚偽の観念をいだいた、自分自身が、高いところ☆にいる時、天界の中にいると思ったこと、またここからそれら下のもの(者)を支配することができること、そのように自分の栄光(栄誉)の中にいること、また他の者にまさって著名(である)すぐれて(いる)〔思った〕。
☆ ここで述べている「高いところ」は場所として、空間的な位置として「高い」ではなく、その後の「支配する」の言葉から「高い地位」などであると解釈するとよいでしょう。高い地位につき、そこから下の地位にいる者を支配するとき、これを天界のように感じるのです。
illi quia tali phantasia erant, ut scirent quod in falso essent, sublati sunt in altum, et inde aliquid regere in inferioribus permissum; 彼らはこのような幻想であったので☆〔心の中にあったので〕、高いところに上げられた、またここから下のもの(者)の中で支配することが許された。
☆ 動詞erantからは「どうし」ても、このようにしか直訳できません、しかし、これでは意味が通じません。inが省略されたと見なして「幻想の中にいた」とするのが普通かと思います。しかし、二つの英訳書は「幻想をいだいた」としています。sumに「(心の中に)ある」⇒「いだく」という意訳が可能なのでしょうか?
sed animadvertebant cum pudore quod hoc esset phantasiae caelum; しかし、恥辱感とともに認めた、これは幻想の天界であったこと。
et quod caelum non consisteret in alto, sed ubicumque is qui in amore et charitate est, seu in quo regnum Domini, nec velle eminere prae aliis: また天界は高いところの中にないこと、しかし、どこでも彼らに、愛と仁愛の中にいる者、すなわち、その者の中に主の王国〔がある〕、他の者にまさって著名(である)すぐれて(いる)ことを欲することでもない。
nam major velle esse aliis, non est caelum sed est infernum. なぜなら、他の者に(よりも)偉大である(高位である、重要である)ことを欲することは天界でなく、しかし地獄であるから。
(3) 訳文
39. 世で他の者にまさってみことばで明るくされたと見られた者がいて、天界について、自分が高いところにいて、またここから下の者を支配することができ、そのように自分の栄誉の中にいること、また他の者にまさってすぐれている時、天界の中にいると思ったほどに偽りの観念をいだいていた――彼らはこのような幻想をいだいたので、高いところに上げられ、またここから下の者を支配することが許された。しかし、恥辱感とともに、これは幻想の天界であったこと、また天界は高いところにはなく、しかし、どこでも、愛と仁愛の中にいる者、すなわち、その者の中に主の王国がある者にあり、他の者にまさってすぐれていることを欲することでもないことを認めた――なぜなら、他の者よりも偉大であることを欲することは天界でなく、地獄であるから。